Lại đổi mẫu giấy khai sinh, đăng ký kết hôn

Người dân nộp hồ sơ khai sinh tại UBND P.7, Q.3, TP.HCM

Bộ Tư pháp vừa quyết định đổi mẫu giấy khai sinh, đăng ký kết hôn sang khổ giấy A4 như nhiều biểu mẫu giấy tờ bình thường khác.

Theo công văn của Bộ Tư pháp, các biểu mẫu khai sinh, đăng ký kết hôn (bản chính và bản sao) sắp tới sẽ có kích thước khoảng bằng khổ giấy A4 như nhiều biểu mẫu, giấy tờ hành chính thông thường khác. Mẫu giấy đăng ký kết hôn sẽ không dày, bóng láng như hiện nay nữa mà sẽ giảm độ dày, độ bóng xuống để thuận tiện cho việc in ấn. Mẫu giấy đăng ký kết hôn cũng được bổ sung phần ghi chú việc điều chỉnh nội dung của giấy đăng ký.

Hơn 1 năm: 3 biểu mẫu khác nhau

Ngay từ khi mới đưa vào áp dụng (đầu tháng 6-2006), hình thức của các mẫu giấy khai sinh, đăng ký kết hôn hiện nay đã bị người dân và các cán bộ hộ tịch phản ứng. Lý do: trong khi các biểu mẫu, giấy tờ khác thường được sử dụng khổ A4 thì giấy khai sinh chỉ có kích thước đúng bằng 1/2 khổ giấy bình thường khác (tức bằng khổ giấy A5, quay dọc), rất khó cho người dân trong khi sử dụng cũng như lưu trữ. Vì khổ giấy nhỏ nên những thông tin trên giấy khai sinh được ghi sát và sử dụng cỡ chữ nhỏ rất khó đọc. Mặt khác khổ nhỏ nên nhiều thông tin cần thiết về cha mẹ của người được khai sinh như năm sinh, địa chỉ... không được thể hiện.

Ông Nguyễn Văn Độ - một người dân ngụ phường Bến Thành, quận 1, TP.HCM - nói: "Khai sinh là giấy tờ quan trọng, thường gắn bó với người ta suốt cuộc đời. Nhưng khi xem tờ khai sinh nhỏ xíu của con tôi mới được cấp, tôi thấy nó chẳng khác gì mấy tờ thông báo, biên lai thu tiền...".

Rất bất tiện Theo chỉ đạo của Bộ Tư pháp, để hạn chế tối đa sự lãng phí khi đổi mẫu giấy này, bộ đã chỉ đạo các địa phương phải sử dụng hết những biểu mẫu cũ rồi mới chuyển sang biểu mẫu mới. Tuy nhiên, theo phản ảnh của các phường xã, việc sử dụng song song hai biểu mẫu cũ, mới này rất bất tiện. Chẳng hạn phường này chưa dùng hết biểu mẫu cũ đã đăng ký vẫn phải cấp giấy khai sinh, đăng ký kết hôn theo mẫu cũ, nhưng ngay tại phường khác thì lại dùng biểu mẫu mới sẽ gây nên sự thắc mắc cho người dân cũng như không thống nhất trong cách quản lý giấy tờ. Hoặc ngay trong cùng một phường nhưng có thể khi yêu cầu cấp bản sao giấy khai sinh thì người dân được cấp theo biểu mẫu mới khổ lớn hơn nhưng ai yêu cầu cấp bản chính lại vẫn được cấp theo mẫu cũ.

Kích thước của giấy đăng ký kết hôn hiện nay theo đánh giá của nhiều người cũng... không giống ai. Mẫu giấy đăng ký kết hôn bằng 2/3 kích thước của khổ giấy A4 thông thường nhưng lại quay ngang. Muốn lưu trữ giấy này chung với các giấy tờ khác rất khó. Chính các cơ quan hộ tịch cũng than phiền vì việc sử dụng hai mẫu giấy khai sinh, đăng ký kết hôn trên do khác khổ với các giấy tờ khác nên mỗi khi in thông tin lên giấy phải xoay trở khổ giấy trên máy in rất vất vả. Đặc biệt mẫu giấy đăng ký kết hôn quá dày, bóng láng nên khi in thường bị lem mực.

Như vậy, chỉ tính từ năm 2006 đã có ba biểu mẫu khai sinh, đăng ký kết hôn khác nhau: biểu mẫu cũ theo nghị định 83/CP, biểu mẫu hiện nay theo nghị định 158 và sắp tới là biểu mẫu mới được thay đổi. Biểu mẫu giấy khai sinh, đăng ký kết hôn theo nghị định 83/CP đang to bình thường, bị đổi theo nghị định 158 nhỏ lại (chỉ bằng 1/2 hoặc 2/3 khổ cũ), giờ lại quay về với khổ to!

Lãng phí

Một cán bộ làm công tác hộ tịch nhiều năm cho biết từ năm 1998 đến nay đã có khoảng bốn biểu mẫu khai sinh khác nhau. Năm 1998 khi Chính phủ ra nghị định 83/CP về hộ tịch đã ban hành kèm theo một biểu mẫu khai sinh mới khiến hàng vạn biểu mẫu khai sinh trước đó phải hủy bỏ. Mẫu giấy khai sinh này được sử dụng đến tháng 6-2006 thì được thay thế bởi biểu mẫu khai sinh mới theo nghị định 158.

Lúc chuyển giao từ việc sử dụng biểu mẫu hộ tịch theo nghị định 83/CP sang biểu mẫu của nghị định 158 (giữa năm 2006) đã làm nhiều người dân muốn khai sinh, khai tử, đăng ký kết hôn ở nhiều phường xã bị ách lại vì không còn biểu mẫu giấy tờ hộ tịch cũ, muốn mua thêm cũng không có. Trong khi chờ đợi có mẫu mới, các phường xã, quận huyện phải "san sẻ” nhau để có biểu mẫu giấy tờ hộ tịch cấp cho người dân có nhu cầu.

Biểu mẫu khai sinh, đăng ký kết hôn theo nghị định 158 trên mới chỉ áp dụng hơn một năm thì nay đã phải thay đổi. Có thể nói việc thay đổi biểu mẫu khai sinh, đăng ký kết hôn của Bộ Tư pháp lần này như một kiểu "chữa cháy", khắc phục nhược điểm các biểu mẫu theo nghị định 158 do quá nhiều địa phương than phiền, kiến nghị chỉnh sửa biểu mẫu này. Tuy nhiên, theo các cán bộ hộ tịch nhiều phường xã, việc thay đổi biểu mẫu lần này sẽ dẫn đến nhiều hậu quả như do phải tính toán số lượng biểu mẫu để đăng ký sử dụng từ đầu năm nên hiện nay tại các phường xã đều còn tồn từ vài trăm đến hàng ngàn biểu mẫu cũ chưa dùng hết.

Mặt khác, những giấy tờ hộ tịch khi cấp cho người dân đều được in bằng máy vi tính trên một phần mềm được cài đặt chung. Khi thay đổi mẫu giấy chắc chắn sẽ phải thiết kế, cài đặt lại phần mềm in giấy khai sinh, đăng ký kết hôn. Đây sẽ là một lãng phí không nhỏ!

CHI MAI