vietbao

Kinh nghiệm hỏi và trả lời trong chất vấn QH?!

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Sau mấy kỳ QH chất vấn, xem ra các ĐB cũng không có nhiều "kinh nghiệm" để "hỏi" hay, còn các Bộ trưởng thì càng có kinh nghiệm để các câu trả lời khó có thể bắt bẻ... Tại sao vậy?

Kinh nghiem hoi va tra loi trong chat van QH

Hỏi "hay" cũng khó như trả lời "hiệu quả"

Việc các thành viên Chính phủ trả lời chất vấn trước QH được truyền hình trực tiếp là một tín hiệu vui của đời sống chính trị - xã hội của nước ta trong mấy năm vừa rồi. Và càng vui hơn khi UBTVQH sau mỗi kỳ đều rất cố gắng để cải tiến hình thức chất vấn nhằm nâng cao chất lượng. Chuyện sẽ không có gì đáng nói nếu mọi mong muốn tốt đẹp đều dễ dàng trở thành hiện thực.

Nhưng, sau vài ba kỳ thực hiện, xem ra các ĐB cũng không có nhiều "kinh nghiệm" để "hỏi" hay, còn các Bộ trưởng thì càng có kinh nghiệm để câu trả lời khó có thể bắt bẻ (còn sai đúng đến đâu lại là chuyện khác). Khi những phiên chất vấn đã không còn gay cấn thì cử tri cũng không mặn mà lắm chuyện theo dõi (ngoại trừ sự xuất hiện ấn tượng của Bộ trưởng Tuyển sau vụ quota đầy sóng gió năm ngoái) và đa số các nhà báo theo dõi QH cũng không còn coi đó là sự kiện nóng.

Có lẽ, đó là điều mà QH và những người đóng thuế, bỏ phiếu bầu cử cũng không hề mong muốn.

Sẽ không ai mong muốn đời sống chính trị có nhiều sóng gió. Nhưng sự êm ả trong những phiên chất vấn các thành viên Chính phủ tại nghị trường lại khiến người ta "cảm" thấy sự nhàn nhạt không nên có. Cơ quan hành pháp sẽ không vui gì nếu mình không bị giám sát bởi một nghị trường sắc sảo. Chính sự đòi hỏi của cả hai phía sẽ tạo ra xung lực cho sự phát triển.

Có vẻ như chúng ta vẫn đang phải chờ đợi điều đó mà chưa nhìn thấy hoặc cảm nhận thấy. Tại sao vậy? Cần phải làm gì để những phiên chất vấn thực sự là chất vấn chứ không phải "nghe là chính"? Có lẽ cách lý giải của hai vị dưới đây cũng chỉ là sự gợi mở?

  • Nhà báo Lương Thị Bích Ngọc

Nhà văn Võ Thị Hảo: Chính hạn chế về thời gian và số ĐB chuyên trách làm giảm hiệu quả chất vấn

Dù có cải tiến, thời giờ dành cho chất vấn và trả lời chất vấn vẫn quá ít, nhất là trong tình trạng tiêu cực - lãng phí và tham nhũng nhiều như hiện nay. Thực sự đối thoại, truy cứu vấn đề đến cùng thì mới gọi là chất vấn và trả lời chất vấn.

Chất vấn không phải là nơi dành chỗ cho những câu hỏi đại loại như "Đề nghị Bộ trưởng cho biết giải pháp khắc phục tình hình này, nọ, kia trong những năm tới...". Xét về mặt kỹ thuật, đó là những câu hỏi tạo "thời cơ" cho người bị chất vấn thoát khỏi tình thế phải trả lời trực diện. Thời gian eo hẹp, đến khi hết giờ thì ... hết chuyện.

"Ai? Cái gì? Ở đâu? Khi nào? Tại sao?". Công thức kinh điển này không chỉ dành cho báo chí, mà còn là một công thức rất hữu hiệu cần áp dụng cho mọi cuộc chất vấn. Riêng với những vị ăn lương của dân chi trả, một câu hỏi luôn cần phải trả lời trực diện là: Xử lý thế nào? Ai được khen thưởng? Ai trở thành anh hùng? Anh phải đền bù? Ai bị kỷ luật? Ai phải ra trước vành móng ngựa?... Không phải chỉ là một câu xin lỗi lãng xẹt là xong.

Nếu không có nội hàm ở mệnh đề cuối cùng này, những phiên chất vấn sẽ rất ít hiệu quả.

Để các phiên chất vấn được thật sự hiệu quả, thời gian "vàng" dành cho chất vấn phải được tăng lên, làm sao để những người đã "nhận" trách nhiệm làm việc trước dân thì phải hết sức cố gắng và đối diện với trách nhiệm của mình, không thể nói chung chung.

Những người nắm trọng trách "chủ chốt" ở nhiều lĩnh vực khác lại cũng là ĐBQH nên sẽ không có đủ thời gian và "tâm huyết" cho các kỳ họp QH. Ở các nước phát triển, ĐBQH thật sự là "công việc" đòi hỏi toàn thời gian (full - time). Chưa kể, tỷ lệ ĐBQH chuyên trách quá thấp, nên những người thật sự hiểu sâu một vấn đề không nhiều. Kỳ họp nào của QH, người ta cũng đề cập đến "tăng số lượng ĐB chuyên trách", nhưng vẫn còn nhọc nhằn chưa "nhích" được bao nhiêu.

Chính sự hạn chế về thời gian của phiên chất vấn, hạn chế số lượng ĐB chuyên trách và những ĐBQH có thể dành "toàn tâm, toàn ý" cho kỳ họp đã làm hạn chế hiệu quả hoạt động, hiệu quả giám sát của QH. Chính các phiên chất vấn sẽ thể hiện rất rõ hiệu quả của sự giám sát cũng như trình độ của các ĐBQH và của nền dân chủ VN. Muốn xem "thái độ" của cử tri, hãy quan sát khi họ ngồi một mình trước tivi (theo dõi phiên chất vấn được truyền hình trực tiếp), sẽ thấy mặt họ sáng lên, đầu họ "gật gù" trước những câu hỏi và trả lời hay, và thấy họ "tắt tivi" trong trường hợp ngược lại.

Ông Bùi Kiến Thành : Những kinh nghiệm từ chất vấn trước Quốc Hội Hoa Kỳ: Chất vấn là công việc chính thức nghiêm trọng...

Theo luật pháp Liên Bang Mỹ, QH được quyền triệu các viên chức nhà nước, kể cả Tổng Thống, cũng như các công dân khác, đến chất vấn trước QH. Không ai có quyền từ chối trát của QH đòi đến chất vấn; vì như vậy là phạm luật “Khinh thường QH” (Contempt of Congress) và sẽ bị xử phạt hình sự.

Chất vấn của QH là do các tiểu ban (ví dụ, tiểu ban về tài chính, pháp luật... ) triệu tập. Ít khi ra trước đại nghị, ngoại trừ những trường hợp truy cứu và xét xứ truất phế Tổng Thống. Thành phần các tiểu ban gồm có đại biểu của khối đa số và khối thiểu số trong QH, được phân định theo quy chế tổ chức của QH. Trong phòng họp, viên chức được mời đến chất vấn ngồi tại một bàn đối diện với bàn của các đại biểu của tiểu ban được đặt trên một mục cao. Sau lưng bàn của viên chức điều trần là nhiều hàng ghế cho các quan sát viên tham dự.

Trước khi bắt đầu, các viên chức điều trần phải tuyên thệ trước Hiến pháp rằng sẽ nói sự thật và tất cả sự thật. Có nghĩa là nếu cố tình nói sai sự thật sẽ bị truy tố hình sự. Tiểu ban có quyền hỏi viên chức nhà nước tất cả những gì liên quan đến sự việc đang được làm sáng tỏ, và viên chức nhà nước không có quyền từ chối trả lời. Thông thường viên chức điều trần soạn thảo trước các văn bản viết để đến đọc, cùng các tài liệu chứng minh nếu có. Và sau khi đã trình bày bài viết, thành phần của tiểu ban có quyền hỏi làm rõ. Nếu chưa trả lời ngay được thì viên chức điều trần có thể yêu cầu có thời gian nghiên cứu chuẩn bị để trả lời sau (trong vài ngày).

Các viên chức nhà nước không bắt buộc phải “hứa” với QH là sẽ thực hiện công việc quản lý nhà nước của cơ quan mình trách nhiệm theo một thời điểm hay lịch thời gian nào. Đó là việc của chính phủ, tức là của hành pháp. Tuy nhiên, nếu một Bộ Trưởng hay một viên chức nhà nước nào thiếu trách nhiệm hoặc có hành vi tiêu cực, vi phạm luật pháp, QH có quyền điều tra và phản ánh với hành pháp để bãi nhiệm, hoặc chuyển hồ sơ qua các cơ quan tư pháp để truy tố theo luật định.

Việc chất vấn các Bộ trưởng và các viên chức nhà nước Mỹ có tính chất chính thức và nghiêm trọng, không phải chỉ để báo cáo và hứa hẹn chung chung. Mỗi lời nói đều được ghi âm và biên soạn để đưa vào Công báo Tư liệu (Congressional Records) của QH. Mọi thông tin đều phải chính xác. Mỗi Bộ trưởng, viên chức phải chịu trách nhiệm cá nhân về lời tuyên bố của mình. Mọi sai phạm, nếu có, đều được truy cứu đến tận cùng.

  • Khánh Linh (thực hiện)

Toàn cảnh chất vấn Quốc hội:

TS: Tuần này, Quốc hội chất vấn 11 thành viên Chính phủ

TS: Giảm thời gian chất vấn, không có đường dây nóng

TS: Bộ trưởng Công nghiệp nghe 2 giờ, trả lời 30 phút

TS: Bộ trưởng Y tế đối diện với vấn về khám chữa bệnh

Lao động: Xác nhận những khuyết điểm

Tiền phong: Dự án Dung Quất - Tiến hay lùi?

Tiền phong: Hôm nay, Quốc hội bắt đầu các phiên chất vấn

Tuổi trẻ: Chất vấn các Bộ trưởng: Quốc hội cần rút kinh nghiệm trong triển khai giám sát dự án

Người lao động: Trách nhiệm chủ yếu phải thuộc về chủ đầu tư

Người lao động: Chất vấn ngắn gọn, số lượng, chất lượng phải được tăng lên

Sài Gòn Giải Phóng: Giáo dục lại tiếp tục sôi nổi trên diễn đàn

Kiến nghị của cử tri:

TS: Phó Thủ tướng và 10 bộ trưởng sẽ trả lời chất vấn

Người lao động: Chất vấn ngắn gọn, số lượng, chất lượng phải được tăng lên

Nhân Dân: Tăng cường hoạt động giám sát và nâng cao trách nhiệm quản lý, điều hành

Sài Gòn Giải Phóng: Tường thuật trực tiếp các phiên chất vấn tại Quốc hội

Việt Báo
Cận cảnh cây chuối kỳ lạ, cao 15cm, trổ 6 bắp
Comment :Kinh nghiệm hỏi và trả lời trong chất vấn QH?!
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Kinh nghiệm hỏi và trả lời trong chất vấn QH?! bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Kinh nghiem hoi va tra loi trong chat van QH ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Kinh nghiệm hỏi và trả lời trong chất vấn QH?! ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội
Experience ask and answer questions in the Assembly?!
State employees, why, the answer, could hardly, with experience, question, the minister, the time, no responsibility, nor, QH, to, version, legal
After a few QH question period, it appears that the NE is not much "experience" to "ask" or, even the ministers, the more experienced answers to difficult to refute ... Why?.
  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Thoi su 24h228 Nhung vu giet hai can bo tai tieng
    Thời sự 24h(22/8): Những vụ giết hại cán bộ tai tiếng

    TPHCM kiểm tra "lót tay" lấy sổ đỏ: Sẽ như Hà Nội?; Những vụ giết hại cán bộ bằng súng tai tiếng nhất từ trước tới nay; Hé lộ nguyên nhân ban đầu vụ nhóm côn đồ nổ súng truy sát 1 gia đình ở Thanh Hóa; Nước biển miền Trung 'đạt chuẩn' để tắm và nuôi thủy sản; Cán bộ điều tra đánh người nhưng vẫn có thư cảm ơn;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 22/8/2016.

  • Thoi su 24h178 Me nhan tam giet 3 con ruot roi bo tron
    Thời sự 24h(17/8): Mẹ nhẫn tâm giết 3 con ruột rồi bỏ trốn

    Hà Nội chi 53 tỷ đồng/năm cắt cỏ: Dừng là đúng; Rúng động thảm án mẹ sát hại 3 con, đốt nhà rồi trốn vào rừng; Sự thật đằng sau bức ảnh tố nhân viên y tế chơi điện thoại; Vợ công an đánh ghen kinh hoàng: Trên tình bạn một tí; Sân bay tắc nghẽn sao còn cắt đất làm sân golf?

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142072016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/7/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.