Hầm D67 - "cung điện" ngầm của cách mạng

Cầu thang xuống tầng hầm
Cầu thang xuống tầng hầm nhà D67 đi từ phòng làm việc của tướng Giáp.

Thượng tướng Lê Ngọc Hiền cho biết, năm 1967 hệ thống hầm ngầm được xây dựng với nhiều khu vực khác nhau trong thành cổ. Toàn bộ hệ thống này đều xây bằng bêtông cốt thép kiên cố có thể chống được bom tấn.

Khu hầm lớn nhất nằm dưới khoảng sân nối giữa điện Kính Thiên và nhà D67 dành cho Bộ Chính trị và Quân ủy trung ương gọi là hầm D67. Hai đường dẫn xuống hầm bắt nguồn từ hai phòng làm việc của tướng Giáp và tướng Dũng trong nhà D67, đường hầm rộng 1,2 m, có 45 bậc thang bêtông, trát đá granite. Đi sâu xuống 10 m là hệ thống văn phòng của tổng hành dinh ngầm gồm bốn phòng rộng 50 m2, chung một hành lang bên phải.

Phòng họp hình chữ nhật toàn khối, nền lát gạch, có một cửa ra vào. Các phòng bên dành cho ban thư ký và phòng để máy móc, điện đài. Cuối cùng là phòng chứa hệ thống thông hơi, lọc khí đồ sộ chạy điện được chế tạo tại Liên Xô. Các lối lên xuống của hai đường hầm và cửa ra vào có tới sáu cửa thép sơn xanh dày 12 cm, có nhiều tay nắm và hệ thống gioăng cao su có thể ngăn nước và khí độc.

Toàn bộ hệ thống hầm ngầm đều liên hoàn đường điện máy phát. Hệ thống thông tin, liên lạc, hậu cần, lương thực… đều đầy đủ. Đầu ra của hai cửa hầm này dẫn lên phòng làm việc của hai đại tướng tại nhà con rồng. Ngoài hệ thống hầm ngầm này, khu A thành cổ còn nhiều hệ thống hầm ngầm khác. Riêng những bộ phận đã được bàn giao cho ban quản lý thành cổ là bốn khu hầm.

Ngoài hầm của Bộ Chính trị vừa nói còn có hầm trước cửa nhà “con rồng” (dưới nền điện Kính Thiên), hầm gần khu làm việc của Cục Tác chiến và hầm của Ban cơ yếu có quy mô nhỏ hẹp, đơn giản hơn nhưng cũng chống được bom và tên lửa hạng nặng.

Thượng tướng Lê Ngọc Hiền cho biết, những năm 1965-1966 Mỹ bắt đầu leo thang bắn phá miền Bắc, Bộ Tổng tham mưu lập kế hoạch bảo đảm an toàn cho cơ quan đầu não tại thành cổ với ba mức: báo động, xuống hầm và di tản. Hệ thống hầm ngầm sẽ được sử dụng ở mức báo động 2.

Ông kể, nhiệm vụ thiết kế, xây dựng nhà, hầm được giao cho Bộ tư lệnh Công binh. Một số bộ phận như máy thông hơi, lọc khí, cửa sắt, điện đài… được nhập khẩu từ Liên Xô. Khoảng 300 cán bộ, chiến sĩ từ nhiều trung đoàn chuyên môn được huy động đào, xây hầm.

Hằng đêm, vào giờ giới nghiêm, anh em thắp điện làm việc trong sự canh phòng cẩn mật. Hệ thống nhà, hầm được xây dựng sáu tháng thì hoàn tất. Bộ Chính trị, Quân ủy trung ương dời địa điểm làm việc từ nhà “con rồng” xuống nhà D67. Thời kỳ Mỹ ném bom ác liệt nhất cũng thỉnh thoảng Bộ Chính trị mới phải làm việc dưới hầm ngầm.

Tại hầm ngầm dành riêng cho Cục Tác chiến trong thành cổ Hà Nội hôm nay vẫn còn rất nhiều máy điện thoại thời kháng chiến.

Thượng tướng Lê Ngọc Hiền cho biết, trong đó có một chiếc dành riêng để liên lạc trực tiếp với điện thoại của ông Vũ Kỳ - thư ký riêng của Bác Hồ ở Phủ chủ tịch, vì Cục Tác chiến là nơi đầu tiên (cấp trung ương) nhận được thông tin các đơn vị báo về tình hình chiến sự, trong đó có thông tin máy bay Mỹ sắp tấn công nơi nào.

Máy điện thoại này có nhiệm vụ báo cáo Bác trước tiên nếu máy bay Mỹ không kích Hà Nội. Ông Hiền nhớ nhiều khi anh em gọi sang nhà Bác, ông Vũ Kỳ đi vắng, Bác cầm máy trực tiếp nói chuyện với người gọi. Tuy Bác không xưng danh nhưng anh em ai cũng nhận ra và lấy đó làm niềm vui sướng cả tuần. Đó cũng chính là thời gian cuộc chiến chống lại không lực Mỹ diễn ra ác liệt nhất.

Bắt đầu từ tháng 11/1972, Cục Tác chiến trong thành cổ Hà Nội đã được lệnh trực ban 24/24. Sáng 18/12/1972 Cục Quân báo báo cáo tình hình có diễn biến bất thường, có thể địch ném bom Hà Nội. 19g10, phòng làm việc của tướng Giáp tại nhà D67, chiếc điện thoại để chế độ ưu tiên số 1 réo liên hồi.

Người trực ban báo cáo: B52 đã cất cánh từ Guam, Utapao (Thái Lan), nhiều tốp bay dọc sông Mekong lên phía bắc. Các lực lượng chiến đấu đã sẵn sàng, vào cấp 1 xong... Mấy phút sau còi báo động rú liên hồi. 19g45 bom bắt đầu nổ ở Hà Nội, bom của B52 phá toác ra từng quầng lửa, chớp giật liên hồi.

Ngay lập lức rồng lửa Thăng Long (tên lửa phòng không) nối nhau bay vút lên không trung, đan những vết sáng màu da cam giữa màn đêm Hà Nội. Cơ quan tổng hành dinh hối hả làm việc với báo cáo, nhận tin, truyền lệnh... Tướng Giáp yêu cầu Bộ Tổng tham mưu cứ 5 phút báo cáo một lần. 20g20 tướng Giáp nhận điện thoại của phó tư lệnh phòng không không quân Nguyễn Quang Bích báo cáo: tiểu đoàn 59, trung đoàn tên lửa 261 bộ đội phòng không Hà Nội bắn rơi tại chỗ một chiếc máy bay B52.

Tin chiến thắng xé toang bầu không khí căng thẳng toàn tổng hành dinh. Tướng Giáp không kiềm chế được cảm xúc, đứng dậy đi thẳng ra ngoài sở chỉ huy. Ông ngửa mặt nhìn bầu trời cuối năm, muôn ngàn ánh lửa ngang dọc màn đêm đen đặc. Đêm 20, rạng 21 ta đã lập công xuất sắc, phóng 35 quả bắn rơi bảy B52, các vùng lân cận cũng chiến thắng giòn giã.

Cuộc chiến càng thêm ác liệt trước sự điên cuồng của Mỹ. Tổng hành dinh làm việc hết sức khẩn trương. Phần lớn phải làm việc dưới hầm. Lực lượng cơ yếu, quân báo, tác chiến, thông tin hầu hết thức trắng. Mắt ai cũng hõm sâu.

Tướng Giáp gọi điện xuống các sư đoàn nói: “Cả nước đang hướng về Hà Nội, toàn thế giới đang hướng về Hà Nội. Từng giờ từng phút, Bộ Chính trị và Quân ủy trung ương theo dõi cuộc chiến này. Vận mệnh Tổ quốc đang nằm trong tay các chiến sĩ phòng không bảo vệ Hà Nội”.

Đêm 26/12, địch huy động hàng trăm lần B52 đánh phá Hà Nội. Đã có lúc căn hầm chỉ huy kiên cố của tổng hành dinh rung chuyển như động đất. 22g30, tiểu đoàn 76 trung đoàn tên lửa 257 phối hợp với trận địa phòng không biến hai máy bay B52 thành hai khối lửa khổng lồ sáng rực cả một góc trời phía nam thành phố. Một trong hai chiếc rơi ngay vào cửa hàng ăn Tương Mai (quận Hai Bà Trưng). Đứng giữa sân tổng hành dinh, tướng Giáp xúc động lặng người.

Vừa chỉ huy các mặt trận, tướng Giáp vừa chỉ thị cho Bộ tư lệnh Phòng không - không quân thu thập các thiết bị điện tử và tài liệu trên xác máy bay nghiên cứu, bổ sung cách đánh.

Một hôm, con trai út của ông sơ tán ở Hòa Bình đem về tập tài liệu của bộ tư lệnh tập đoàn không quân Mỹ định vị các vị trí tên lửa và cao xạ của ta cùng các chỉ lệnh ném bom do người dân thu được. Trên bìa có ghi “Tài liệu mật, không được đưa ra khỏi bộ quốc phòng”. Tướng Giáp viết thêm: “Trừ Bộ Quốc phòng Việt Nam”…

Đêm 30/12, trời Hà Nội cuối đông, ngồi trong nhà D67 duyệt thông cáo chiến thắng B52 là giây phút suốt đời không quên của đại tướng Võ Nguyên Giáp.

(Theo Tuổi Trẻ)

Video được xem nhiều nhất

Người đàn ông ngã lăn trước đầu xe tải vì vướng áo mưa
00:00 / --:--

Video nổi bật

Chủ đề liên quan
Xem tiếp chủ đề: Thành cổ

TIN Xã Hội NỔI BẬT

“Trảm” ngay người đề xuất nhập toa tàu cũ

Thông tin ngành đường sắt Hà Nội đề xuất nhập hơn 100 toa tàu cũ từ Trung Quốc đã làm dư luận bức xúc. Ngay trong ngày 3-2, Bộ trưởng Đinh La Thăng đã chỉ đạo cách chức người chủ xị đề xuất này

Clip: Lý do những chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm cứ "không cánh mà bay"

Những ngày qua, câu chuyện nhiều chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm bỗng dưng "không cánh mà bay" sau mỗi đêm, đã khiến nhà quản lý và các công nhân cây xanh môi trường rất đau đầu. Và đây có lẽ chính là lý do. Một hình ảnh rất buồn...

Nhận xét tin Hầm D67 - "cung điện" ngầm của cách mạng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hầm D67 - "cung điện" ngầm của cách mạng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Ham D67 cung dien ngam cua cach mang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hầm D67 - "cung điện" ngầm của cách mạng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội.

Stew D67 - "palace" of the revolutionary underground
Hanoi, Stew D67, Le Ngoc Hien, General Giap, the Operations Bureau, the Central Military Committee, headquarters, the political, construction, office, systems, ancient, underground bunkers, air defense, the

Lieutenant General Le Ngoc Hien said the underground system in 1967 was built with many different areas in the neck. All systems are constructed of solid reinforced concrete can be a blockbuster fight ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.