Thứ năm, 22 Tháng năm 2008, 09:27 GMT+7

"Gieo hành vi, gặt thói quen"

Cha mẹ có lối sống chuẩn mực sẽ góp phần uốn nắn hành vi, thói quen của trẻ (ảnh chỉ mang tính minh họa). Ảnh: NLĐ

Việc cha mẹ luôn cố gắng thực hiện những hành vi tốt, phù hợp chuẩn mực, biết kiểm soát và điều khiển bản thân mình sẽ góp phần xây dựng và uốn nắn hành vi, thói quen của con cái một cách hiệu quả nhất.

Vào những buổi chiều tối, ai đứng ngoài cửa nhà chị Liên cũng đều nghe tiếng trẻ con hét: “Đập chết mẹ nó luôn”, “Đáng kiếp”, “Cho nó tiêu luôn”... Đó là tiếng cu Tin, con chị Liên, từ lớp mẫu giáo về là Tin được coi phim hoạt hình siêu nhân. Và cùng với diễn tiến trong phim, Tin luôn hào hứng xổ liên thanh những câu đầy bạo lực như vậy.

Con tôi mà... giống ai vậy?!

Rồi chừng một giờ sau, khi Tin tắm rửa xong, đến lúc ăn cơm, hàng xóm lại tiếp tục nghe những câu tương tự như vậy. Nhưng lúc này nghe “Đập nó...”, “Đáng kiếp...” một cách mạnh mẽ và có uy lực hơn nhiều vì đó là tiếng của ba Tuấn chứ không phải tiếng của Tin nữa. Tin đang khóc bù lu bù loa, mẹ vừa cằn nhằn vừa dọn dẹp đống cơm Tin phun tùm lum. Đến hôm sau, Tin đi học về, lại coi phim hoạt hình và lại tiếp tục... Vậy mà hôm trước, khi bác tổ trưởng dân phố góp ý chị Liên sao không nhắc nhở, dạy dỗ con ăn nói đàng hoàng, chị Liên chép miệng phân bua: “Cha mẹ sinh con trời sinh tính bác ơi, nó con nhà này mà giống ai đâu, hổng biết nữa?!”.

Rồi chị Liên kể trong lớp mẫu giáo của Tin có một đứa còn “kinh” hơn nhiều, chửi thề, văng tục luôn miệng. Có bữa đưa Tin đến lớp, chị nghe thằng bé kia chửi thề, sợ ảnh hưởng đến con nên chị đến góp ý với cô giáo, nhờ cô phạt bé và nhắc nhở cho phụ huynh của bé biết để uốn nắn, sửa chữa. Ai ngờ cô giáo nói với chị Liên: “Dạ, chị thông cảm, tụi em cũng có nhắc nhưng mà khó quá vì ba của bé đã từng chửi mẹ bé ngay cửa lớp học, trước mặt con và cả cô giáo”.

Vẫn còn đâu đó nhiều bậc phụ huynh có cùng quan điểm với chị Liên như trên, đó là tuy con mình sinh ra, nhưng “đứa nào ngoan thì nhờ, hư thì chịu vì trời định như thế rồi, biết làm sao được”. Cũng có những bố mẹ không đổ thừa ông trời nhưng lại đổ thừa... thầy cô giáo, nhà trường, theo kiểu “trăm sự nhờ thầy” nên con hỗn, con lì cũng “tại thầy”. Kể từ khi cho con đến trường, cứ mỗi lần trẻ có hành vi gì sai trái, bố mẹ lại ta thán: “Ở trường cô (thầy) dạy mày như vậy đó hả?!”. Có người lại đổ thừa tại con người khác. Luận điệu của những phụ huynh này là: “Hồi đó con tôi ngoan lắm, chỉ từ hồi học chung, chơi chung, ngồi chung với con mấy người nó mới đổ đốn ra như vậy”.

Từ thói quen đến... thói quen

Các bậc cha mẹ đã quên một điều là trẻ con nhận thức các tác động xung quanh rất nhanh mà môi trường và những người gần gũi thường xuyên nhất với các em chính là bố mẹ và gia đình. Ngay từ khi lọt lòng, dù trẻ chưa biết nói thì các cơ quan nhận thức của trẻ vẫn luôn hoạt động, và liên tục theo quá trình lớn lên, trẻ tiếp thu mọi nguồn thông tin tác động xung quanh mình. Những hành vi, cử chỉ, lời ăn tiếng nói, cách sinh hoạt, giao tiếp ứng xử của bố mẹ luôn là những tác động trực quan sinh động diễn ra hằng ngày, trẻ nhập tâm những điều đó rất nhanh. Khi lớn lên, trẻ bắt đầu bộc lộ những điều đã tiếp thu trước đó. Khi đó, cha mẹ lại ngỡ ngàng bảo: “Tôi đâu có dạy nó mấy thứ này bao giờ?”.

Khi đến tuổi dậy thì, cơ thể phát triển, các em nhận ra mình đã là người lớn, ít nhất cũng là qua hình thể. Mà đã là người lớn thì phải nói năng, cư xử, hành động như người lớn. Lúc đó, mỗi một hành vi của cha mẹ lại tiếp tục là bài học sinh động cho con cái bắt chước, lây nhiễm. Cùng với những chuẩn mực được cha mẹ khuyên răn mỗi ngày thì những hành vi cụ thể khi người lớn làm điệu, hút thuốc, cãi nhau, gia trưởng, bạo lực, bừa bộn cẩu thả, khinh người, đua đòi, bồ bịch v.v... đều là những điều có thể lây truyền cho con trong môi trường gia đình.

Có một câu chuyện đầy tính giáo dục mà chắc là nhiều người biết: Trong một gia đình ba thế hệ, ông nội đã già yếu, không làm được việc gì phụ giúp con cháu nữa. Một hôm, con trai ông - bố của một đứa trẻ - vào rừng đẵn những khúc cây to đem về nhà. Đứa trẻ mới hỏi bố: “Bố đốn cây làm gì thế hả bố?”. Bố trả lời: “Để đóng xe đẩy ông nội vào rừng, ông nội già rồi vô dụng quá, chẳng làm được gì cả”. Đứa trẻ nhanh nhảu: “Vậy sau khi đẩy ông nội vào rừng, bố nhớ mang cái xe về cho con nhé, để mai mốt đến lúc bố già, con khỏi phải mất công đóng cái xe khác!”...

Ông bà đã dạy “Gieo gì gặt nấy”. Người Trung Hoa cũng có câu “Gieo hành vi gặt thói quen, gieo thói quen gặt tính cách, gieo tính cách gặt số phận”. Việc cha mẹ luôn cố gắng thực hiện những hành vi tốt, phù hợp chuẩn mực, biết kiểm soát và điều khiển bản thân mình sẽ góp phần xây dựng và uốn nắn hành vi, thói quen của con cái một cách hiệu quả nhất.

Th.S Lê Thị Linh Trang (Trường Cán bộ TP.HCM)

(theo NLĐ)

Việt Báo

TIN Xã Hội NỔI BẬT

"Sex tour" lên truyền hình thực tế

Ngôi sao phim khiêu dâm Rebecca More khiến người Anh giận dữ vì đang quay một chương trình truyền hình thực tế, trong đó cô đi vòng quanh nước Anh chọn người ngẫu nhiên để quan hệ với cô. 

Nhận xét tin "Gieo hành vi, gặt thói quen"

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Gieo hành vi, gặt thói quen" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Gieo hanh vi gat thoi quen ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Gieo hành vi, gặt thói quen" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Lối Sống của chuyên mục Xã Hội.

"Sow behavior, reap a habit"
effectively, myself, behavior, habits, parents, standards, redress, contributing, children, news, sister, reap, to

The parents are trying to do good deeds, appropriate standards, and controls said control myself will help build and shape the behavior and habits of the children of the most effective way ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.