"Gieo hành vi, gặt thói quen"

Cha mẹ có lối sống chuẩn mực sẽ góp phần uốn nắn hành vi, thói quen của trẻ (ảnh chỉ mang tính minh họa). Ảnh: NLĐ

Việc cha mẹ luôn cố gắng thực hiện những hành vi tốt, phù hợp chuẩn mực, biết kiểm soát và điều khiển bản thân mình sẽ góp phần xây dựng và uốn nắn hành vi, thói quen của con cái một cách hiệu quả nhất.

Vào những buổi chiều tối, ai đứng ngoài cửa nhà chị Liên cũng đều nghe tiếng trẻ con hét: “Đập chết mẹ nó luôn”, “Đáng kiếp”, “Cho nó tiêu luôn”... Đó là tiếng cu Tin, con chị Liên, từ lớp mẫu giáo về là Tin được coi phim hoạt hình siêu nhân. Và cùng với diễn tiến trong phim, Tin luôn hào hứng xổ liên thanh những câu đầy bạo lực như vậy.

Con tôi mà... giống ai vậy?!

Rồi chừng một giờ sau, khi Tin tắm rửa xong, đến lúc ăn cơm, hàng xóm lại tiếp tục nghe những câu tương tự như vậy. Nhưng lúc này nghe “Đập nó...”, “Đáng kiếp...” một cách mạnh mẽ và có uy lực hơn nhiều vì đó là tiếng của ba Tuấn chứ không phải tiếng của Tin nữa. Tin đang khóc bù lu bù loa, mẹ vừa cằn nhằn vừa dọn dẹp đống cơm Tin phun tùm lum. Đến hôm sau, Tin đi học về, lại coi phim hoạt hình và lại tiếp tục... Vậy mà hôm trước, khi bác tổ trưởng dân phố góp ý chị Liên sao không nhắc nhở, dạy dỗ con ăn nói đàng hoàng, chị Liên chép miệng phân bua: “Cha mẹ sinh con trời sinh tính bác ơi, nó con nhà này mà giống ai đâu, hổng biết nữa?!”.

Rồi chị Liên kể trong lớp mẫu giáo của Tin có một đứa còn “kinh” hơn nhiều, chửi thề, văng tục luôn miệng. Có bữa đưa Tin đến lớp, chị nghe thằng bé kia chửi thề, sợ ảnh hưởng đến con nên chị đến góp ý với cô giáo, nhờ cô phạt bé và nhắc nhở cho phụ huynh của bé biết để uốn nắn, sửa chữa. Ai ngờ cô giáo nói với chị Liên: “Dạ, chị thông cảm, tụi em cũng có nhắc nhưng mà khó quá vì ba của bé đã từng chửi mẹ bé ngay cửa lớp học, trước mặt con và cả cô giáo”.

Vẫn còn đâu đó nhiều bậc phụ huynh có cùng quan điểm với chị Liên như trên, đó là tuy con mình sinh ra, nhưng “đứa nào ngoan thì nhờ, hư thì chịu vì trời định như thế rồi, biết làm sao được”. Cũng có những bố mẹ không đổ thừa ông trời nhưng lại đổ thừa... thầy cô giáo, nhà trường, theo kiểu “trăm sự nhờ thầy” nên con hỗn, con lì cũng “tại thầy”. Kể từ khi cho con đến trường, cứ mỗi lần trẻ có hành vi gì sai trái, bố mẹ lại ta thán: “Ở trường cô (thầy) dạy mày như vậy đó hả?!”. Có người lại đổ thừa tại con người khác. Luận điệu của những phụ huynh này là: “Hồi đó con tôi ngoan lắm, chỉ từ hồi học chung, chơi chung, ngồi chung với con mấy người nó mới đổ đốn ra như vậy”.

Từ thói quen đến... thói quen

Các bậc cha mẹ đã quên một điều là trẻ con nhận thức các tác động xung quanh rất nhanh mà môi trường và những người gần gũi thường xuyên nhất với các em chính là bố mẹ và gia đình. Ngay từ khi lọt lòng, dù trẻ chưa biết nói thì các cơ quan nhận thức của trẻ vẫn luôn hoạt động, và liên tục theo quá trình lớn lên, trẻ tiếp thu mọi nguồn thông tin tác động xung quanh mình. Những hành vi, cử chỉ, lời ăn tiếng nói, cách sinh hoạt, giao tiếp ứng xử của bố mẹ luôn là những tác động trực quan sinh động diễn ra hằng ngày, trẻ nhập tâm những điều đó rất nhanh. Khi lớn lên, trẻ bắt đầu bộc lộ những điều đã tiếp thu trước đó. Khi đó, cha mẹ lại ngỡ ngàng bảo: “Tôi đâu có dạy nó mấy thứ này bao giờ?”.

Khi đến tuổi dậy thì, cơ thể phát triển, các em nhận ra mình đã là người lớn, ít nhất cũng là qua hình thể. Mà đã là người lớn thì phải nói năng, cư xử, hành động như người lớn. Lúc đó, mỗi một hành vi của cha mẹ lại tiếp tục là bài học sinh động cho con cái bắt chước, lây nhiễm. Cùng với những chuẩn mực được cha mẹ khuyên răn mỗi ngày thì những hành vi cụ thể khi người lớn làm điệu, hút thuốc, cãi nhau, gia trưởng, bạo lực, bừa bộn cẩu thả, khinh người, đua đòi, bồ bịch v.v... đều là những điều có thể lây truyền cho con trong môi trường gia đình.

Có một câu chuyện đầy tính giáo dục mà chắc là nhiều người biết: Trong một gia đình ba thế hệ, ông nội đã già yếu, không làm được việc gì phụ giúp con cháu nữa. Một hôm, con trai ông - bố của một đứa trẻ - vào rừng đẵn những khúc cây to đem về nhà. Đứa trẻ mới hỏi bố: “Bố đốn cây làm gì thế hả bố?”. Bố trả lời: “Để đóng xe đẩy ông nội vào rừng, ông nội già rồi vô dụng quá, chẳng làm được gì cả”. Đứa trẻ nhanh nhảu: “Vậy sau khi đẩy ông nội vào rừng, bố nhớ mang cái xe về cho con nhé, để mai mốt đến lúc bố già, con khỏi phải mất công đóng cái xe khác!”...

Ông bà đã dạy “Gieo gì gặt nấy”. Người Trung Hoa cũng có câu “Gieo hành vi gặt thói quen, gieo thói quen gặt tính cách, gieo tính cách gặt số phận”. Việc cha mẹ luôn cố gắng thực hiện những hành vi tốt, phù hợp chuẩn mực, biết kiểm soát và điều khiển bản thân mình sẽ góp phần xây dựng và uốn nắn hành vi, thói quen của con cái một cách hiệu quả nhất.

Th.S Lê Thị Linh Trang (Trường Cán bộ TP.HCM)

(theo NLĐ)

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Xe mất lái húc tường rào Hải quan sân bay Tây Sơn Nhất
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Khác biệt ‘đỉnh’ của đôi ta

Theo quan điểm của các nhà khoa học, “đỉnh” của các chị em có nhiều khác biệt so với nam giới và còn là một vấn đề cần được nghiên cứu nhiều hơn nữa.

Nhận xét tin "Gieo hành vi, gặt thói quen"

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Gieo hành vi, gặt thói quen" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Gieo hanh vi gat thoi quen ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Gieo hành vi, gặt thói quen" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội.

"Sow behavior, reap a habit"
effectively, myself, behavior, habits, parents, standards, redress, contributing, children, news, sister, reap, to

The parents are trying to do good deeds, appropriate standards, and controls said control myself will help build and shape the behavior and habits of the children of the most effective way ..

Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.