“Gặp gỡ” Z-30D trước ngày đặc xá - Bài 1: Trại giam giữa núi rừng

Gap go Z 30D truoc ngay dac xa Bai 1 Trai giam giua nui rung
Thượng tá Hồ Thanh Đình trao đổi công tác với ban giám thị - ảnh: T.G

Những ngày cuối tháng 8 ở Z-30D trôi qua yên bình trong màu xanh ngăn ngắt của núi rừng, hồ nước. Trong khi ban giám thị đang gấp rút lên danh sách, chuẩn bị công tác đặc xá nhân dịp Quốc khánh 2.9 thì ngoài nương rẫy, từng tốp phạm nhân vẫn miệt mài lao động. Trong số họ sẽ có người ở, người về. Rồi giây phút chia xa cũng đến... PV Thanh Niên đã ghi nhận những giờ phút này tại Z-30D, trại giam lớn nhất vùng Đông Nam Bộ.

Qua hai tầng cửa thép với những bức tường đá kiên cố có gắn dây thép gai ngăn với không gian xã hội bên ngoài, trại giam hiện lên với những khung cảnh trái ngược dự đoán của chúng tôi hay bất kỳ người khách nào nếu chưa được một lần vào… tù.

“Xẻ núi, ngăn sông” lập trại

Xe tiếp tục lăn bánh trên những con đường trải nhựa bóng láng men theo những rừng cây líu lo chim hót. Đường dẫn lên khu trung tâm sạch sẽ, khang trang khiến khách thăm có cảm giác đây là một khu văn phòng nào đó chứ không phải "tổng hành dinh" của ban giám thị trại. Z-30D là trại giam loại hai với các phạm nhân chịu "án số" (án tù hình phạt dưới chung thân). Trại rộng gần 15.500 ha với địa hình chủ yếu là núi rừng, sông suối.

Trung tá Trần Văn Hạnh, phó giám thị trại giam Thủ Đức giải thích về tên gọi "được biết đến nhiều", Z-30D: "Từ những năm 1975-1979, trại nhận nhiệm vụ chính là cải tạo quân nhân chế độ cũ, tên gọi là Z-30D đã có từ hồi đó để làm địa chỉ nhận thư báo. Gọi dần thành quen tên đó cho đến giờ".

Gap go Z 30D truoc ngay dac xa Bai 1 Trai giam giua nui rung

Phạm nhân chơi bóng chuyền sau giờ lao động - ảnh: T.G

Z-30D dựa lưng vào dãy núi Nhọn, có dòng suối Da Ôi chảy quanh, cuối nguồn đổ ra biển Hàm Tân. Từ năm 1987, trại bắt đầu ngăn suối lại thành ao hồ, đập nước; đến nay, toàn trại có trên 60 ao hồ để cung cấp nước ngọt, chăn nuôi cá, ngan, vịt. Cạnh các khu nhà ở dành cho cán bộ, chiến sĩ, các khu trại giam, nhà giam giữ đều được xây dựng khang trang, rất gần gũi với đời. Tại đây còn có nhiều "di tích lịch sử" được tái hiện như đền Hùng, chùa Thiên Mụ, hồ Gươm, Tam Thanh Đài...

"Kiến trúc sư" của những công trình này, thượng tá Hồ Thanh Đình, giám thị trại giam Thủ Đức suy nghĩ: "Nói đến trại giam, người ta thường nghĩ đến bốn bức tường với nhà tù, song sắt, vào đây là bước đường cùng. Chúng tôi muốn "làm dịu" suy nghĩ đó bằng tất cả những gì có thể, để xây dựng một khung cảnh trại giam vừa tiện bề quản lý nhưng có tính văn hóa, giáo dục sâu sắc". Thượng tá Đình chỉ ra những chi tiết rất đời thường. Ví dụ: Để che lấp hàng rào dây thép gai, trại cho trồng những hàng dâm bụt nở hoa đỏ chói, vừa đẹp, vừa có tính răn đe, bảo vệ. Trong trại tù, xen lẫn những bức tranh sơn thủy do chính phạm nhân vẽ là những hàng cây, pho tượng Phật... Tại Z-30D, yếu tố cây xanh được coi trọng: "Chúng tôi vừa xây dựng vừa trồng cây! Có khi nhà xây chưa xong nhưng vườn cây đã trồng xanh tốt rồi" - thượng tá Đình nói - "Ngay trong xây dựng đã hàm chứa những yếu tố văn hóa, giáo dục, qua đó để phạm nhân có một cách suy nghĩ tích cực về nhà tù của chế độ chúng ta".

Một cách suy nghĩ tích cực và nhân văn nữa mà Z-30D đem lại cho phạm nhân và người nhà đó chính là cơ chế cho thăm gặp cởi mở. Trung tá Nguyễn Thiết Hùng, phó giám thị nói: "Khác với nhiều nơi, tại đây, chúng tôi cho người nhà gặp phạm nhân vào tất cả các ngày trong tuần, kể cả lễ tết... xuất phát từ hoàn cảnh thực tế và chính đáng của người nhà phạm nhân". Trung tá Hùng suy nghĩ thực tế: "Nếu nghĩ, ngày lễ tết để trại nghỉ ngơi thì chưa phải. Chỉ ngày nghỉ, người ta mới có điều kiện đi thăm. Trong khi, người nhà phạm nhân đi lại xa xôi, mệt mỏi, mong gặp người thân của họ từng giờ. Chẳng có lý do gì cản trở tình cảm đó nên chúng tôi cố gắng tạo điều kiện để họ khỏi chờ đợi lâu".

Sau những chặng đường dài mệt mỏi, người nhà phạm nhân đến Z-30D được đón tiếp chu đáo tại căng-tin, nơi có khung cảnh dịu mát với những ngôi nhà mái cong, hồ nước tĩnh lặng điểm xuyết những hàng cây, bon-sai do chính con em họ làm trong những ngày lao động, cải tạo.

Bỏ qua những "công trình" này, thượng tá Đình lại nhớ nhiều về "một công trình có ý nghĩa lớn với các phạm nhân". Đó là sân vận động ở khu trung tâm. Tại đây, có một sân bóng đá đạt tiêu chuẩn quốc gia về diện tích mặt cỏ, xung quanh có đường piste để thi chạy, bao quanh có khán đài. Thượng tá Đình nói: "Được cục V26 cho đăng cai tổ chức một hội khỏe cho các chiến sĩ trong ngành, chúng tôi đã gấp rút xây dựng sân vận động trong thời gian... 1 tháng 5 ngày. Chúng tôi phải làm với tinh thần chuyên nghiệp rất cao mới kịp tiến độ. Địa hình núi rừng ở đây không thuận lợi nên việc san lấp mặt bằng vô cùng khó khăn". Sân vận động xây xong, thượng tá Đình nghĩ, thế là các phạm nhân đã có một sân bóng đạt "chuẩn" để có thể rèn luyện sức khỏe, thi đấu giải giữa các phân trại.

Những quản giáo thầm lặng

Gap go Z 30D truoc ngay dac xa Bai 1 Trai giam giua nui rung

Quản giáo và phạm nhân Z-30D phục chế nhà cho Sở công an tại Tuyên Quang - ảnh: Xuân Trường

Làm được nhiều cho trại, cho phạm nhân, Z-30D đã được phong tặng danh hiệu Đơn vị Anh hùng, 5 năm nay trại không có phạm nhân trốn thoát, nhưng cả ban giám thị (một trưởng, bảy phó) không ai muốn nói nhiều về mình. Trung tá Trần Văn Hạnh chỉ nói về lịch sử, truyền thống từ ngày lập trại và anh buồn buồn. Theo anh, có được thành quả hôm nay, nhiều thế hệ cán bộ, chiến sĩ trại đã hy sinh cả tuổi thanh xuân, thậm chí cả tính mạng để xây dựng, bảo vệ trại.

Trung tá Hạnh kể: "Từ ngày mới khai hoang trại, từ cán bộ đến phạm nhân đều phải lên rừng phát nương làm rẫy. Cùng lúc đó thì hàng trăm người dân vác đồ nghề lên phá rừng, có ngày từ 300 - 400 người. Cán bộ chiến sĩ lại vừa phải coi rừng, coi phạm, vừa phải vận động, khuyên nhủ người dân trở về. Thời đó, tàn quân sống chui lủi trên núi còn nhiều và đã không ít lần "đọ súng" với các chiến sĩ. Năm 1978, một chiến sĩ tên Quân quê Vĩnh Phú trong lúc đi làm đã bị tàn quân bắn chết. Ngoài ra, các anh còn ngã xuống vì mưa rừng, vì lam sơn chướng khí, đặc biệt vì sốt rét". Trung tá Hạnh bồi hồi: "Ở vùng "rừng lá đá mài" này, đã đến không ai không bị sốt rét". Chiến sĩ Minh mất năm 1978, chiến sĩ Nguyễn Văn Hảo mất năm 1982. Cả hai đều vì sốt rét mà qua đời. Giọng trung tá Hạnh bỗng chùng xuống: "Hầu hết sức trẻ, tuổi thanh xuân của chiến sĩ đều trôi đi trong trại giam...".

Kể về "nghề" của mình, nhiều cán bộ cựu trào của trại có chung suy nghĩ: Khi họ (phạm nhân) tù thì mình (cán bộ, quản giáo) tội! Ở Z-30D, nhiều cán bộ vẫn đùa nhau: Đời mình đã nhận vài cái án chung thân rồi. Bởi thật sự là các anh "ở tù" lâu quá. Có người mới vào ngành đã "vô tù", ở riết, rồi lấy vợ sinh con, xây dựng nhà luôn trong trại. Con cái lại tiếp tục "nối nghiệp" ba mẹ. Tại Z-30D, chuyện các chiến sĩ trẻ 3 - 4 tháng không ra đến đường lộ là... chuyện thường.

Gap go Z 30D truoc ngay dac xa Bai 1 Trai giam giua nui rung

“Hồ Gươm Hà Nội” giữa lòng Z-30D - ảnh: T.G

Nhìn vào quá trình công tác của thượng tá Hồ Thanh Đình đủ hiểu cái "án chữ" của anh em quản giáo: Sinh năm 1956, quê Quảng Bình, vào ngành năm 1977, đến trại năm 1979 và lần lượt qua các chức vụ quản giáo, cán bộ giáo dục, rồi làm tổ chức, bí thư đoàn, phó bí thư Đảng ủy. Tới năm 1990, làm phó giám thị, rồi sau đó làm giám thị. Ngày 8.8.2005, thượng tá Hồ Thanh Đình đón nhận danh hiệu Anh hùng lực lượng vũ trang nhân dân. Thượng tá Hồ Thanh Đình suy nghĩ về nghề nghiệp: "Là quản giáo, làm việc phải có cái tâm, đã gắn bó trại giam mà không có cái tâm thì khó làm lắm". Trung tá Trần Văn Hạnh nói: "Đôi lúc, nhiều bạn bè ngoài ngành nghĩ, làm cán bộ trại giam, các ông việc gì phải ra đồng, lẽo đẽo đi theo phạm nhân. Nhưng mình không làm gương, không giáo dục thì suy nghĩ của phạm nhân sẽ sao đây?".

Thượng tá Đình nói: "Từ cán bộ đến chiến sĩ đều phải thấm nhuần tư tưởng: Công việc của trại là công việc của họ. Từ đó, mới giáo dục phạm nhân hiểu được công việc của trại cũng là công việc của họ. Có lẽ nhờ suy nghĩ này mà chất lượng giáo dục của chúng tôi rất tốt, đội ngũ phạm nhân có tay nghề rất cao". Trong cục quản lý trại giam V26, Z-30D là đơn vị duy nhất được Bộ công an tín nhiệm và ủy thác phục chế lại những ngôi nhà truyền thống của Nha cảnh sát từ thời sơ khai tại Tuyên Quang. Đợt đó, Z-30D cử đi 7 chiến sĩ cùng 30 phạm nhân, trong đó có phạm nhân chịu án 20 năm tù về tội giết người. Công việc của họ là "bê tông hóa" lại những ngôi nhà bằng tranh, nứa, lá. Từ đúc bê tông, chà, vuốt, sơn phết, đến dựng nhà, cất nóc... tất cả đều phải làm, bất chấp mùa đông miền Bắc lạnh buốt, khắc nghiệt. Nghiệm thu công trình, lãnh đạo Bộ công an vô cùng khen ngợi tiến độ và chất lượng, tay nghề của các phạm nhân Z-30D. Thượng tá Đình nói: "Khối lượng của công trình chỉ quyết toán bằng khối lượng, không thể quyết toán bằng công sức!".

Hữu Phú - Thiếu Gia

Việt Báo

Video nổi bật

Quái xế chở "gái bán hoa" đại náo phố phường Hà Nội
00:00 / --:--

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Phòng chống tai nạn đuối nước của trẻ trong mùa hè

Tai nạn đuối nước ở trẻ em trong dịp nghỉ hè đã và đang là vấn đề nhức nhối, thu hút sự quan tâm của xã hội. Nguyên nhân của thực trạng này chính là do sự chủ quan của các em và sự thờ ơ của các bậc phụ huynh...

Những hành động gây 'sốc' khi chia tay của giới trẻ

Những hành động gây 'sốc' khi chia tay của giới trẻ như: rạch tay, lột đồ nơi công cộng, tung ảnh nóng, clip sex lên mạng xã hội... chính là những chiêu trả thù tình đáng sợ trong đời sống giới trẻ.

Nhận xét tin “Gặp gỡ” Z-30D trước ngày đặc xá - Bài 1: Trại giam giữa núi rừng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết “Gặp gỡ” Z-30D trước ngày đặc xá - Bài 1: Trại giam giữa núi rừng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Gap go Z 30D truoc ngay dac xa Bai 1 Trai giam giua nui rung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc “Gặp gỡ” Z-30D trước ngày đặc xá - Bài 1: Trại giam giữa núi rừng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

"Meet" Z-30D before the amnesty - Lesson 1: Prison between mountains
Ho Thanh Dinh, Tran Van Hanh, southeastern and Youth Reporter, the supervisor, green short break, the National Day 2.9, the stadium, prisoners, prisons, soldiers, Lieutenant Colonel, officers, mountains and forests, making

The last day of August in the Z-30D passed peacefully in the blue block off of mountains, lakes water. While the supervisors are rushing to list, preparing the special amnesty on the occasion of National Day, in addition to 2.9 swiddens each prisoner still hard top ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h037 Tham an rung dong xu Nghe
    Thời sự 24h(03/7): Thảm án rúng động xứ Nghệ

    Phó Thủ tướng truy trách nhiệm ném đá xe khách; Đường sắt trên cao HN “uốn lượn” vẫn đảm bảo an toàn; Nhạc sĩ An Thuyên đột ngột qua đời; Thí sinh ngất xỉu khi hay tin bố đột ngột qua đời; Thảm án rúng động xứ Nghệ: 4 người một nhà tử vong...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 3/7.

  • Thoi su 24h027 Ong Chan se to cao nhan chung moi
    Thời sự 24h(02/7): Ông Chấn sẽ tố cáo nhân chứng mới

     Thủ tướng phát lệnh "cất cánh" Airbus A350 của Vietnam Airlines; Quang Lê rời khỏi Việt Nam, Đàm Vĩnh Hưng nói lời cuối; Ông Chấn sẽ tố cáo nhân chứng mới; Thêm nhiều "cái chết" trong phòng thi; 

  • Thoi su 24h0107 Bi cuop trang tron truoc gio thi quoc gia
    Thời sự 24h(01/07): Bị cướp trắng trợn trước giờ thi quốc gia

     Phó Thủ tướng Vũ Đức Đam gặp phụ huynh dưới nắng; Thương lái Trung Quốc ngừng mua, vải thiều rớt giá thê thảm;  2 nữ sinh bị cướp trắng trợn trước giờ thi quốc gia; Hà Nội: 

  • Thoi su 24h306 Nhan chung moi vu ong Chan
    Thời sự 24h(30/6): Nhân chứng mới vụ ông Chấn?

    Xuất hiện nhân chứng mới, ông Chấn chưa thể nhận 7,2 tỷ?; Hình ảnh Kỳ Duyên, Mai Phương Thúy không bao giờ muốn nhìn lại; Khách ném lọ cà tại sân bay bị phạt 750 nghìn; Dân quân cầm đầu nhóm côn đồ chém người như phim...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 30/6.

  • Thoi su 24h296 Tai xe kien may toc do ban dieu
    Thời sự 24h(29/6): Tài xế kiện máy tốc độ "bắn điêu"

     Nhiều Bí thư Tỉnh ủy trực tiếp kiểm tra thi THPT quốc gia; Nhạc sĩ Phan Huỳnh Điểu qua đời; Bỏ 55 triệu mua cây hồng trăm bông đẹp lòng vợ trẻ; Bị đặt bẫy, tài xế quyết kiện máy tốc độ "bắn điêu"?; 

  • Mr Dam to Quang Le choi ban
    Mr Đàm tố Quang Lê chơi bẩn

    Vụ lùm xùm tranh gà của Đàm Vĩnh Hưng và Quang Lê hiện nay chưa đến hồi kết. Nhiều nghệ sĩ Việt đã lên tiếng bênh Mr. Đàm. ------------ Xem thêm: Mr Đàm tố Quang Lê chơi bẩn, http://vietbao.vn/tp/Mr-Dam-to-Quang-Le-choi-ban/11933036/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Dai gia Ca Mau mua dam tre em
    Đại gia Cà Mau mua dâm trẻ em

    Đại gia miền Tây mua dâm thiếu nữ được cho là thành khẩn khai báo, lý lịch rõ ràng và nhân thân tốt. Gia đình của Việt kiều này đang làm thủ tục bảo lãnh cho ông Tiêu tại ngoại.

  • Nam sinh qua doi truoc ngay tot nghiep
    Nam sinh qua đời trước ngày tốt nghiệp

    Những lời trăng trối cuối cùng của nam sinh qua đời trước lễ tốt nghiệp với người bạn đặc biệt trên facebook cũng khiến nhiều người nghẹn lại. ------------ Xem thêm: Nam sinh qua đời trước ngày tốt nghiệp, http://vietbao.vn/tp/Nam-sinh-qua-doi-truoc-ngay-tot-nghiep/11936114/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Duong sat tren cao Ha Noi uon luon
    Đường sắt trên cao Hà Nội uốn lượn

    Đường sắt đô thị trên cao Cát Linh-Hà Đông uốn lượn như rồng trên nhiều điểm chạy dọc đường Nguyễn Trãi, Trần Phú...

  • Nhung dam cuoi dat vang gay xon xao
    Những đám cưới "dát vàng" gây xôn xao

    Hình ảnh một số cô dâu đeo đầy vàng trong đám cưới ở một số nơi ở Việt Nam không chỉ khiến nhiều người trầm trồ mà còn là tâm điểm của các cuộc tranh luận trên mạng xã hội.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2806 0407
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (28/06 - 04/07)

    Cả thế giới phải đối mặt với nắng nóng kỷ lục; Chính thức bắt đầu kỳ thi THPT Quốc gia 2015; Đường sắt trên cao Hà Nội uốn lượn; 10 luật có hiệu lực từ tháng 7/2015; QL 1A bị phá hoại bởi hóa chất lạ; Nạn chặt chém du khách ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (28/06 - 04/07), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2806-0407/2147574941/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 2806 04072015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 28/06 - 04/07/2015

    Ngày 1/7 Luật Doanh nghiệp, Luật Nhà ở và Luật kinh doanh BĐS đã chính thức có hiệu lực, EVN khẳng định đã giải thích thỏa đáng tất cả những khiếu nại của người dân và khách hàng liên quan đến việc hóa đơn tiền điện tăng "sốc", con số 63% cán bộ thuế tiêu cực, nhũng nhiễu đã phản ánh đúng tình trạng hiện nay của một bộ phận cán bộ thuế trong quá trình tác nghiệp, sự kỳ lạ trong hệ thống chỉ tiêu kinh tế- xã hội....Cùng với đó, những thông tin về tài chính ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 28/06 - 04/07/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2906-04072015/2147574923/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2806 0407
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (28/06 - 04/07)

    Siêu trộm và những vụ án nổi tiếng; Những vụ hiếp dâm tập thể chấn động; Nhận diện những chiêu lừa bắt cóc trẻ em cha mẹ nên cảnh giác; Xuất hiện nhân chứng mới, ông Chấn chưa thể nhận 7,2 tỷ?; Vì sao ‘ông trùm’ Tàng Keangnam chưa thể ‘đền tội’ như dự kiến?; Đại gia khai bị 'bất lực' trong 2 lần mua dâm thiếu nữ;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (28/06 - 04/07), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2806-0407/2147574905/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2106 2706
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (21/06 - 27/06)

    Hoàn lưu bão số 1 làm 15 người chết và mất tích; Xe khách lao xuống vực ở đèo Lò Xo; Sóng lạ đè sóng không lưu Tân Sơn Nhất; Miễn nhiệm bác sĩ giẫm chân lên giường: Nên hay không?; Mạng xã hội và ‘chiếc phanh’ của tình người; Đầu năm 2016 sẽ được hưởng BHXH một lần... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 2106 27062015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 21/06 - 27/06/2015

    Giá điện tăng bất thường được lý giải do mức sử dụng điện năng tăng khiến lượng tiêu thụ điện tăng, thiết bị đo đếm, công tơ điện có vấn đề hay sự tù mù trong cách tính của “nhà đèn”… ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 21/06 - 27/06/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2106-27062015/2147573276/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn