Thứ năm, 27 Tháng tư 2006, 23:16 GMT+7

Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời

Dinh Doc Lap Chung tich mot thoi
Khách nước ngoài chụp ảnh lưu niệm trước dinh Thống Nhất - ảnh: Đ.N.T

Dinh Thống Nhất (TP.HCM) trước năm 1975 gọi là dinh Độc Lập, nơi tập trung quyền lực cao nhất của chế độ Sài Gòn, là trung tâm đầu não quyết định tất cả những kế hoạch có tầm vóc "chiến lược quốc gia" tuyệt mật, phát đi những mệnh lệnh "hành động chiến thuật" trong từng thời kỳ của hai nền đệ nhất và đệ nhị "cộng hòa" ở miền Nam Việt Nam.

Ngoài ý nghĩa chứng tích của một giai đoạn lịch sử nêu trên, dinh Độc Lập là di tích cách mạng vì ngay trong lòng nội thất của dinh này đã diễn ra cuộc chiến đấu thầm lặng, ác liệt, nguy hiểm của tổ tình báo chiến lược A.22. Để, từ nơi này, những tin tức tài liệu tối mật được truyền về Hà Nội trong thời kháng chiến chống Mỹ. Đó là điều mà hai ông Ngô Đình Diệm và Nguyễn Văn Thiệu khi còn làm tổng thống Việt Nam cộng hòa đã không ngờ tới. Họ không ngờ mọi động tĩnh suy tính ở dinh Độc Lập đều không lọt qua cặp mắt, quan sát kỹ lưỡng của người cộng sự tin cẩn, nhưng đồng thời cũng là một điệp viên chiến lược được Bác Hồ và đích thân Thủ tướng Phạm Văn Đồng giao trách nhiệm đặc biệt vào Nam: tướng Vũ Ngọc Nhạ.

Hãy tìm hiểu gốc tích của mảnh đất (đúng hơn là ngọn đồi, có thế "ngọa long" như một số người xem phong thủy đồn đại) dùng làm nơi tọa lạc của dinh thự những người có quyền thế cao nhất ở miền Nam qua các thời kỳ. Mở đầu là dinh Thống soái, Phủ toàn quyền Đông Dương, có tên là dinh Norodom, đều nằm trong phạm vi đất xây dinh Độc Lập sau này. Đi tìm các tài liệu cụ thể về việc xây dựng nên cái dinh thứ nhất trên đất ấy, chúng tôi thấy rải rác đây đó những đoạn ngắn, mô tả và thuật lại cũng chỉ qua các tư liệu bị cắt xén. Trong số đó, chúng tôi đã chọn một tài liệu được lưu trữ bằng những trang đánh máy tại Thư viện khoa học xã hội TP.HCM, viết về những ngày đầu vận động, cho đến khi đặt viên đá đầu tiên xây dinh Thống soái Nam Kỳ cách đây gần 140 năm trên vị trí dinh Thống Nhất ngày nay. Đó là tường thuật bằng tiếng Pháp của Bouchot do Đỗ Văn Anh dịch dài 6 trang đánh máy, với các chi tiết khá sinh động mạn phép tóm lược sau đây. Vào những năm đầu của thập niên 1860 tức giữa thế kỷ 19, một số "sản nghiệp địa ốc" dựng nhà ban đất, mọc lên bao quanh khu đồi thoai thoải chạy từ ngã tư Nam Kỳ Khởi Nghĩa - Nguyễn Thị Minh Khai ngày nay. Chúng như những "đợt sóng mới" khi biến khi hiện, kéo dài ra tới bờ sông Sài Gòn còn vắng biệt bóng người đi lại vào mỗi chiều tối. Khi màn đêm buông xuống, các con đường quanh đồi vừa quen vết chân người từ châu Âu tới, cũng chìm trong không gian yên ắng, chúng mang những cái tên Pháp như Rue de L"impératrice (đường Hoàng Hậu), Rue du Gouverneur (đường Thống đốc), hoặc Pellerin, Chaigneau, Mac Mahon, xa xa là Catinat... Đại để đó là những con đường có quan hệ huyết mạch gần gũi, láng giềng, chạy ngang hoặc dẫn đến công viên của dinh Thống đốc. Một kiến trúc sư mua miếng đất gần đường Phạm Ngọc Thạch bây giờ và chính ông ấy là tác giả dinh Thống soái được xây cách khu đất của ông không xa. Đó là kiến trúc sư Hermitte. Bản thiết kế được chính Thống đốc De la Grandière lúc đó thông qua và ngày 23.3.1868.

Theo tài liệu dẫn trên, viên đá đầu tiên ấy là một tảng hoa cương, màu xanh, lấy từ các hầm đá vùng Biên Hòa, đẽo vuông vức với cạnh 50 cm, đặt nằm sâu 2,6m dưới lớp đất thứ nhất. Cạnh nó đặt một hộp bằng chì đựng những đồng tiền mới bằng vàng, bạc và đồng có chạm hình Hoàng đế Napoléon đệ tam. Sau lễ đặt viên đá đầu tiên, việc xây dựng có vẻ chậm chạp. Có lẽ vì định mệnh đã đặt ngọn đồi trong thế phong ba, sóng bão, truân chuyên, nên bị thời cuộc, chiến sự kìm tốc độ xây dựng. Phần khác, vật liệu nhiều thứ phải chở từ Pháp sang, kéo dài thêm thời gian. Hơn 2 năm sau, vào tháng 12.1870 nền móng mới đào xuống tới 3,5 mét và ngày 10 tháng ấy tính có đến "2 triệu viên gạch đã đem dùng, móng bằng đá xanh Biên Hòa, các bức tường xây lên tới chiều cao 10 thước. Để thực hiện công việc trên, người ta phải yêu cầu Hồng Kông và Quảng Đông cấp cho một xưởng thợ chuyên môn đầy đủ (theo tư liệu)". Khi công trình hoàn thành, ông De La Grandière và gia đình đã sớm rời "ngọn đồi đẹp nhất vùng Sài Gòn" này để chấm dứt vai trò theo lệnh từ nước Pháp mang đến và để chuyển giao quyền "chủ nhân" dinh lớn này vào tay đô đốc Ohier. Thế là người có địa vị quản lý cao nhất và đầu tiên của ngọn đồi có lợi thế phong thủy, nơi tọa lạc của dinh Thống Nhất ngày nay phải ra đi. Ông không có dịp ngồi trên chiếc ghế "chủ nhân" của dinh này một ngày nào nữa.

Đến thời ông Ngô Đình Diệm, dinh được gọi là Phủ tổng thống. Trận ném bom năm 1962 vào dinh này do sĩ quan không quân phản đối chế độ thực hiện, đã làm hư hỏng nặng, nên ông Ngô Đình Diệm cho xây mới hoàn toàn, theo thiết kế công trình của kiến trúc sư Ngô Viết Thụ. Khi ông Diệm mất, dinh vẫn chưa khánh thành. Việc khánh thành được tổ chức sau năm 1963. Sau ngày 30.4.1975, Nhà nước công nhận dinh Độc Lập là Di tích lịch sử - văn hóa với tên mới là dinh Thống Nhất. Đến nay, tính từ khi có mặt, mới đó dinh trải nhiều sóng gió trong hơn 130 năm qua, nhanh như tên bắn, ngắn như chớp mắt, phù hoa ?

Giao Hưởng

Việt Báo

Nhận xét tin Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dinh Doc Lap Chung tich mot thoi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

Reunification Palace: Evidence for a
Independent, Independence Palace, Reunification, Saigon Palace, South Vietnam, in each period, Ngo Dinh Diem, architects, evidence, fight strategy, the highest, that is, first, documents, year

Reunification Palace (HCM) before 1975 known as Independence Palace, where the highest concentration of power of the Saigon regime, is central to the brain decide all plans stature "national strategy" top secret, broadcast commands "action ...





  • Thoi su 24h297 22h say mem thi cam bia ruou kieu gi
    Thời sự 24h(29/7): 22h say mèm thì cấm bia rượu kiểu gì?

    Hành khách bất tỉnh, máy bay VNA hạ cánh khẩn cấp; Cháy lớn tại Buôn Ma Thuột, thiệt hại hàng trăm tỷ; Cướp súng trong trụ sở rồi chĩa thẳng vào công an bóp cò; 22h đã say mèm thì cấm bia rượu kiểu gì?...

  • Thoi su 24h267 Vlogger Toan Shinoda dot ngot qua doi
    Thời sự 24h(26/7): Vlogger Toàn Shinoda đột ngột qua đời

    Miền Bắc đón mưa rào và dông 2 ngày cuối tuần; Tiết lộ về cuộc sống của Phương Thảo Ngọc Lễ ở Mỹ; Vlogger nổi tiếng Toàn Shinoda đột ngột qua đời; Vụ máy bay VN suýt đâm nhau: Xử phạt hàng loạt

  • Thoi su 24h257 Ruoc dau binh di bang xe ngua
    Thời sự 24h(25/7): Rước dâu bình dị bằng xe ngựa

    Kết luận vụ đại gia tố chủ tịch tỉnh Bình Dương; Nhà 'đại gia' buôn gỗ Lào bị niêm phong vì vỡ nợ; Trước giờ thi hành án, Nguyễn Đức Nghĩa viết gì?; Lập ‘chiến lũy’, ngăn xe quá tải phá nát đê trăm tỷ

  • Thoi su 24h247 Tai nan may bay tham khoc o Dai Loan
    Thời sự 24h(24/7): Tai nạn máy bay thảm khốc ở Đài Loan

    Đã có điểm thi, dự kiến điểm chuẩn 48 trường đại học; Thi hành án đối với tử tù Nguyễn Đức Nghĩa; Hàng trăm người dân vây xe biển 80A; Chân gà 'độn' nước, dân nhậu phát kinh; TP.HCM: Lãnh đạo CSGT nói gì về vụ bẻ tay nam sinh?

  • Thoi su 24h237 Ly ky vu mat 65 luong vang
    Thời sự 24h(23/7): Ly kỳ vụ mất 65 lượng vàng

    27 người chết vì mưa lũ; Ly kỳ 65 lượng vàng mất trộm trong nhà Giám đốc Sở; Đường dây buôn lậu 200 siêu xe, trốn thuế 1.000 tỷ; Chụp ảnh khỏa thân tiểu thư nhà giàu tống tiền...

  • Su kien quoc te noi bat Tu 207 den 267
    Sự kiện quốc tế nổi bật (Từ 20/7 đến 26/7)

    Liên tiếp các vụ máy bay rơi, bê bối các nhà máy chế biến và cung ứng thịt của Trung Quốc bán thịt quá hạn cho McDonald và KFC, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – EU lần thứ 20 nhấn mạnh đảm bảo hòa bình trên Biển Đông là những tin tức được nhắc đến nhiều nhất trong tuần qua

  • Ban tin suc khoe tuan tu 20267
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 20-26/7)

    BV Bạch Mai: Người nhà 'cướp' bệnh nhân, hành hung bác sĩ; Nhân viên viện dưỡng lão cắt trộm tinh hoàn 4 "làm thuốc"; Điểm mặt đồ ăn, thức uống tưởng lành hóa độc hại; Những sự thật 'kinh hoàng' về bàn chải đánh răng của bạn; Phương pháp tránh thai "kỳ lạ" nhất thời hiện đại; Thủ dâm thế nào để không hại sức khỏe?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2007 2607
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/07 – 26/07)

    Showbiz Việt tuần qua khá "sôi nổi" với sự xuất hiện dồn dập của những scandal: Cựu siêu mẫu Dương Yến Ngọc tố ca sĩ Pha Lê cướp chồng, Tăng Thanh Hà bị ném đá khi làm giám khảo Master Chef, "Chàng trai hiền lành nhất showbiz" YaSuy bị tố phụ tình và có con rơi, Sự ra đi đột ngột của hot vlogger Toàn Shinoda, Nghi án các mỹ nhân Diễm Hương, Maya, Lương Bích Hữu đang mang bầu. Ngoài ra thông tin về các sao ngoại như: Á hậu Hồng Kông, mỹ nam phim Bao Thanh Thiên, Ca sĩ Adam Levine cũng được khán giả rất quan tâm.

  • Nghin le chuyen tuan qua 207 267
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (20/7 - 26/7)

    Nước cờ sau giàn khoan TQ: Việt Nam cần làm gì?; CSGT Hàng Xanh và những vụ "tai tiếng" nhất Sài Gòn; hay trà xanh C2 và những cú phốt khiến người tiêu dùng phát hãi .... là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (20/7 - 26/7).

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2007 2607
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (20/07 – 26/07)

    Lời khai chấn động của vợ Bí thư xã đốt xác phi tang; Mẹ nhẫn tâm sát hại con trai 8 tuổi để trả thù chồng?........là những tin đáng chú ý trong tuần.