Thứ năm, 27 Tháng tư 2006, 23:16 GMT+7

Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời

Dinh Doc Lap Chung tich mot thoi
Khách nước ngoài chụp ảnh lưu niệm trước dinh Thống Nhất - ảnh: Đ.N.T

Dinh Thống Nhất (TP.HCM) trước năm 1975 gọi là dinh Độc Lập, nơi tập trung quyền lực cao nhất của chế độ Sài Gòn, là trung tâm đầu não quyết định tất cả những kế hoạch có tầm vóc "chiến lược quốc gia" tuyệt mật, phát đi những mệnh lệnh "hành động chiến thuật" trong từng thời kỳ của hai nền đệ nhất và đệ nhị "cộng hòa" ở miền Nam Việt Nam.

Ngoài ý nghĩa chứng tích của một giai đoạn lịch sử nêu trên, dinh Độc Lập là di tích cách mạng vì ngay trong lòng nội thất của dinh này đã diễn ra cuộc chiến đấu thầm lặng, ác liệt, nguy hiểm của tổ tình báo chiến lược A.22. Để, từ nơi này, những tin tức tài liệu tối mật được truyền về Hà Nội trong thời kháng chiến chống Mỹ. Đó là điều mà hai ông Ngô Đình Diệm và Nguyễn Văn Thiệu khi còn làm tổng thống Việt Nam cộng hòa đã không ngờ tới. Họ không ngờ mọi động tĩnh suy tính ở dinh Độc Lập đều không lọt qua cặp mắt, quan sát kỹ lưỡng của người cộng sự tin cẩn, nhưng đồng thời cũng là một điệp viên chiến lược được Bác Hồ và đích thân Thủ tướng Phạm Văn Đồng giao trách nhiệm đặc biệt vào Nam: tướng Vũ Ngọc Nhạ.

Hãy tìm hiểu gốc tích của mảnh đất (đúng hơn là ngọn đồi, có thế "ngọa long" như một số người xem phong thủy đồn đại) dùng làm nơi tọa lạc của dinh thự những người có quyền thế cao nhất ở miền Nam qua các thời kỳ. Mở đầu là dinh Thống soái, Phủ toàn quyền Đông Dương, có tên là dinh Norodom, đều nằm trong phạm vi đất xây dinh Độc Lập sau này. Đi tìm các tài liệu cụ thể về việc xây dựng nên cái dinh thứ nhất trên đất ấy, chúng tôi thấy rải rác đây đó những đoạn ngắn, mô tả và thuật lại cũng chỉ qua các tư liệu bị cắt xén. Trong số đó, chúng tôi đã chọn một tài liệu được lưu trữ bằng những trang đánh máy tại Thư viện khoa học xã hội TP.HCM, viết về những ngày đầu vận động, cho đến khi đặt viên đá đầu tiên xây dinh Thống soái Nam Kỳ cách đây gần 140 năm trên vị trí dinh Thống Nhất ngày nay. Đó là tường thuật bằng tiếng Pháp của Bouchot do Đỗ Văn Anh dịch dài 6 trang đánh máy, với các chi tiết khá sinh động mạn phép tóm lược sau đây. Vào những năm đầu của thập niên 1860 tức giữa thế kỷ 19, một số "sản nghiệp địa ốc" dựng nhà ban đất, mọc lên bao quanh khu đồi thoai thoải chạy từ ngã tư Nam Kỳ Khởi Nghĩa - Nguyễn Thị Minh Khai ngày nay. Chúng như những "đợt sóng mới" khi biến khi hiện, kéo dài ra tới bờ sông Sài Gòn còn vắng biệt bóng người đi lại vào mỗi chiều tối. Khi màn đêm buông xuống, các con đường quanh đồi vừa quen vết chân người từ châu Âu tới, cũng chìm trong không gian yên ắng, chúng mang những cái tên Pháp như Rue de L"impératrice (đường Hoàng Hậu), Rue du Gouverneur (đường Thống đốc), hoặc Pellerin, Chaigneau, Mac Mahon, xa xa là Catinat... Đại để đó là những con đường có quan hệ huyết mạch gần gũi, láng giềng, chạy ngang hoặc dẫn đến công viên của dinh Thống đốc. Một kiến trúc sư mua miếng đất gần đường Phạm Ngọc Thạch bây giờ và chính ông ấy là tác giả dinh Thống soái được xây cách khu đất của ông không xa. Đó là kiến trúc sư Hermitte. Bản thiết kế được chính Thống đốc De la Grandière lúc đó thông qua và ngày 23.3.1868.

Theo tài liệu dẫn trên, viên đá đầu tiên ấy là một tảng hoa cương, màu xanh, lấy từ các hầm đá vùng Biên Hòa, đẽo vuông vức với cạnh 50 cm, đặt nằm sâu 2,6m dưới lớp đất thứ nhất. Cạnh nó đặt một hộp bằng chì đựng những đồng tiền mới bằng vàng, bạc và đồng có chạm hình Hoàng đế Napoléon đệ tam. Sau lễ đặt viên đá đầu tiên, việc xây dựng có vẻ chậm chạp. Có lẽ vì định mệnh đã đặt ngọn đồi trong thế phong ba, sóng bão, truân chuyên, nên bị thời cuộc, chiến sự kìm tốc độ xây dựng. Phần khác, vật liệu nhiều thứ phải chở từ Pháp sang, kéo dài thêm thời gian. Hơn 2 năm sau, vào tháng 12.1870 nền móng mới đào xuống tới 3,5 mét và ngày 10 tháng ấy tính có đến "2 triệu viên gạch đã đem dùng, móng bằng đá xanh Biên Hòa, các bức tường xây lên tới chiều cao 10 thước. Để thực hiện công việc trên, người ta phải yêu cầu Hồng Kông và Quảng Đông cấp cho một xưởng thợ chuyên môn đầy đủ (theo tư liệu)". Khi công trình hoàn thành, ông De La Grandière và gia đình đã sớm rời "ngọn đồi đẹp nhất vùng Sài Gòn" này để chấm dứt vai trò theo lệnh từ nước Pháp mang đến và để chuyển giao quyền "chủ nhân" dinh lớn này vào tay đô đốc Ohier. Thế là người có địa vị quản lý cao nhất và đầu tiên của ngọn đồi có lợi thế phong thủy, nơi tọa lạc của dinh Thống Nhất ngày nay phải ra đi. Ông không có dịp ngồi trên chiếc ghế "chủ nhân" của dinh này một ngày nào nữa.

Đến thời ông Ngô Đình Diệm, dinh được gọi là Phủ tổng thống. Trận ném bom năm 1962 vào dinh này do sĩ quan không quân phản đối chế độ thực hiện, đã làm hư hỏng nặng, nên ông Ngô Đình Diệm cho xây mới hoàn toàn, theo thiết kế công trình của kiến trúc sư Ngô Viết Thụ. Khi ông Diệm mất, dinh vẫn chưa khánh thành. Việc khánh thành được tổ chức sau năm 1963. Sau ngày 30.4.1975, Nhà nước công nhận dinh Độc Lập là Di tích lịch sử - văn hóa với tên mới là dinh Thống Nhất. Đến nay, tính từ khi có mặt, mới đó dinh trải nhiều sóng gió trong hơn 130 năm qua, nhanh như tên bắn, ngắn như chớp mắt, phù hoa ?

Giao Hưởng

Việt Báo

Nhận xét tin Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dinh Doc Lap Chung tich mot thoi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Dinh Độc Lập: Chứng tích một thời ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

Reunification Palace: Evidence for a
Independent, Independence Palace, Reunification, Saigon Palace, South Vietnam, in each period, Ngo Dinh Diem, architects, evidence, fight strategy, the highest, that is, first, documents, year

Reunification Palace (HCM) before 1975 known as Independence Palace, where the highest concentration of power of the Saigon regime, is central to the brain decide all plans stature "national strategy" top secret, broadcast commands "action ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.