Cũ ta, mới người

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Hôm rồi, xem ti vi thấy cảnh một em bé người Mỹ sờ tay một cách mê đắm vào chiếc nồi đất nung cổ của Việt Nam đang trưng bày tại một bảo tàng nổi tiếng ở New York, tôi chợt lâng lâng một nỗi gì. Thì ra, không chỉ có chuyện "cũ người, mới ta" mà còn chuyện "cũ ta, mới người" nữa!

Một chiếc nồi đất nung, có gì lạ lẫm với người Việt đâu nhỉ? Vậy mà, khi nó vượt quá nửa vòng trái đất hành hương sang Mỹ, nó đã được đón nhận với đầy vẻ ngạc nhiên của những người thưởng ngoạn. Ai cũng nói: hội nhập văn hóa là đưa ra thế giới những cái mình có mà người không có. Nhưng chưa chắc người ta đã thích thú, đã đón nhận những cái "mình có" mà họ không có. Ngược lại, làm sao để biết, cái "mình có" nào là thực sự có giá trị, và nói chung, thế giới sẽ đón nhận những gì là "độc đáo" của Việt Nam ra sao? Tôi xin nói về chiếc nón lá.

Nón lá, với người Việt là quá bình thường. Nó là món "đồ cổ" luôn luôn mới, vì người Việt chỉ quan tâm tới "nón mới" và "nón cũ" chứ ít khi nào nói "nón cổ". Vậy mà đã từng có những chiếc nón lá "cổ" hẳn hoi, bây giờ chẳng mấy ai dùng. Như nón Gò Găng (Bình Định), nón quai thao, nón ba tầm của xứ Bắc… Nón Gò Công hay nón An Định (Mỏ Cày - Bến Tre). Những thứ "nón cổ" ấy bây giờ đang có cơ "tuyệt chủng". Đơn giản, vì chẳng ai đội. Mà người ta chỉ chằm nón để bán cho người mua đội, chứ ở ta, chưa có thị trường chằm nón bán cho người mua… chơi.

Cứ mỗi lần gặp một đoàn du khách Tây, dù là "Tây ba lô" hay "Tây valise", tôi cũng đều thấy họ, khi có dịp ngang qua Huế hoặc Đà Nẵng, lại đội nghễu nghện trên đầu có khi là cả một… chồng nón lá. Thứ nón bài thơ nổi tiếng của Huế, nhẹ nhõm, tinh khiết, nõn nà. Nhưng nếu có người Việt nào "chơi nón lá" cắc cớ, sưu tập hẳn một "bảo tàng… nón lá Việt Nam", tôi chắc, đó sẽ là một bảo tàng độc đáo không kém gì bảo tàng đồ gốm sứ hay bảo tàng đồ đất nung.

Trong "bảo tàng nón lá" ấy, nếu sưu tầm đủ loại nón các dân tộc sống trên dải đất hình chữ S này đã và đang đội, tôi nghĩ "danh mục nón" sẽ lên tới hàng trăm loại. Rất giống nhau và rất khác nhau. Tất cả các loại nón này đều có thể "nhân bản", đều có thể sản xuất hàng loạt để bán cho du khách. Với người nước ngoài du lịch Việt Nam, họ mua nón đâu phải để… đội. Họ mua để chơi, để bày trong nhà họ như những kỷ vật, những món sưu tập, những đồ… cổ (phiên bản). Như thế, những "mẫu nón" càng lạ bao nhiêu có lẽ càng hút hàng bấy nhiêu.

Tôi đã từng nhìn ngắm mê mải những người đàn ông dân tộc Nùng ở Cao Bằng đội một kiểu nón lá rất ấn tượng của họ, mang đầy vẻ bí hiểm của những "kiếm khách" trong truyện xưa. Ta đã có không ít bài thơ, bản nhạc ngợi ca chiếc nón lá, cùng với tà áo dài Việt Nam như một biểu tượng cho người con gái Việt. Nhưng ta đã bao giờ để ý, chúng ta có bao nhiêu loại nón lá chưa? Cùng được chế tác từ lá nón hay từ một nguyên liệu tre nứa lá nào đó, nhưng chúng khác nhau về mẫu mã, khác nhau cả về quan niệm văn hóa, nhân chủng, dân tộc, vùng miền… Chúng đa dạng trong sự thống nhất. Chúng độc đáo không chỉ từ chất liệu, mà còn từ một triết lý Đông phương về "trời tròn". Đội nón lá là "đầu đội trời" đấy! Nhưng nếu Nguyễn Duy có bài thơ Bầu trời vuông thì nón lá Việt Nam cũng không chỉ một dạng tròn như nón Huế.

Xem ra, chỉ riêng từ chiếc nón lá quá bình thường ấy thôi, nếu ta biết khai thác hết cỡ, khai thác với những ý tưởng kinh doanh văn hóa độc đáo, ta sẽ có "cái để mà hội nhập" hoàn toàn đáng tự hào. Thì hội nhập… nón, chứ sao! Tây có nón kiểu Tây, Mỹ có nón kiểu Mỹ, còn Việt Nam ta cũng có kiểu nón của ta. Và, cũ ta, nhưng mới người, những chiếc nón lá Việt Nam có thể đến với những vùng đất khác nhau trên khắp thế giới này.

Thanh Thảo

Việt Báo
Comment :Cũ ta, mới người
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cũ ta, mới người bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cu ta moi nguoi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cũ ta, mới người ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội
Old me, new people
Vietnam, in New York, conical hats, museum, terracotta, famous, clay pot, different, new teams, art, stories, west
Today then, watch TV shows American scene a baby touching an infatuation on ancient terracotta pot in Vietnam are on display in a famous museum in New York, I came to a so what lightheadedness. Turns out, not just talk " ; old people, the new one "but ...
Gái mại dâm cũng tìm cách... 'tiến thân'
Gái mại dâm cũng tìm cách... 'tiến thân'

Sự phân chia lãnh địa và đẳng cấp gái gọi còn được thể hiện rõ nhất đối với thế giới của gái chuyên phục vụ tiếp khách… VIP, đi du lịch… Đây là những gái phục vụ chuyên nghiệp, gái đẹp… thậm chí là những “sao” trong thế giới showbiz. Tuy nhiên “cuộc chiến” sinh tồn và sự cạnh tranh cũng hết sức khốc liệt, khi đó nó phải qua nhiều tầng lớp trung gian hơn.

  • Thoi su 24h276 6 diem mo trong vu an o Binh Phuoc
    Thời sự 24h(27/6): 6 điểm mờ trong vụ án ở Bình Phước

    Thảm cảnh chung cư: Nước phun từ thang máy vào phòng ngủ tầng 21; Ngân hàng ưu tiên tuyển người cùng họ sếp: Vi phạm luật lao động?; 'Ngáo đá' có thể dẫn đến hành vi giết người chặt xác; Vợ xinh đẹp mất tích lúc đang tắm: Người yêu cũ bất ngờ lên tiếng; Hé lộ cuộc mua bán củ sâm Ngọc Linh "khủng" quý hiếm hơn 100 tuổi

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.