Thứ năm, 18 Tháng một 2007, 07:49 GMT+7

Công chức trước hết phải là công dân tốt

Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức là khâu khó nhất trong lộ trình cải cách hành chính, vì cán bộ là cái gốc của mọi công việc, công việc có thành công hay thất bại là do cán bộ tốt hay xấu. Làm thế nào để có cán bộ tốt? Bài viết của ông Đặng Quốc Doanh, Trưởng phòng Tổng hợp, văn phòng Tỉnh ủy Quảng Nam.

Khái niệm công chức gần đây được nhắc đến nhiều trong các hoạt động quản lý của cơ quan hành chính nhà nước. Thực ra, khái niệm này không mới, nó gắn liền các hoạt động của Nhà nước, ở đâu có hoạt động quản lý Nhà nước, ở đó có công chức. Vậy công chức là người như thế nào? Có vai trò, vị trí gì trong đời sống xã hội? Trả lời câu hỏi này sẽ góp phần hiểu rõ hơn về chức năng, nhiệm vụ của công chức trong bộ máy Nhà nước, từ đó tạo mối quan hệ để giải quyết tốt các nhu cầu về hành chính của nhân dân.

Công chức - trước hết phải là công dân tốt.

Thực tế hiện nay công chức có 3 tên gọi và nằm ở 3 cơ quan khác nhau: Những người giữ chức vụ thông qua bầu cử được gọi là cán bộ quản lý, những người hoạt động trong cơ quan hành chính được gọi là công chức hành chính và những người hoạt động trong các đơn vị sự nghiệp được gọi là viên chức sự nghiệp... Bài viết này chỉ đề cập 2 đối tượng chủ yếu trong bộ máy hành chính nhà nước là cán bộ quản lý và công chức hành chính và xin được gọi với tên chung là công chức.

Cong chuc truoc het phai la cong dan tot
Phòng tiếp nhận hồ sơ Sở Kế hoạch đầu tư ( Ảnh minh họa - Phạm Cường)

Với cách hiểu như trên, chỉ có những người làm việc trong bộ máy hành chính nhà nước mới được gọi là công chức. Công chức, trước hết vẫn là công dân, muốn làm tốt nhiệm vụ công chức thì phải làm tròn trách nhiệm công dân, chức vụ càng cao thì trách nhiệm công dân càng lớn.

Sở dĩ phải nói ra điều này vì khi đã là công chức ít ai nghĩ mình là công dân. Nhiều công chức khi hết giờ làm việc, về sinh sống tại địa phương, thì nhà riêng kín cổng cao tường, cửa đóng then cài, gia đình vợ con sống gần như biệt lập với hàng xóm, láng giềng. Họ cho mình cái quyền cao hơn mọi người trong quan hệ với địa phương và xã hội...

Từ đó, khi tiếp xúc và giải quyết công việc với công dân, cứ như là ban phát, không biết rằng nhiệm vụ họ đang làm và quyền hạn họ đang có là do nhân dân giao phó. Cho nên, muốn có cán bộ tốt, toàn tâm toàn ý phục vụ nhân dân, thì trước tiên phải là công dân tốt! Công dân tốt sẽ là nền tảng cho người cán bộ tốt sau này. Điều này, các văn bản hướng dẫn quy hoạch cán bộ lại chưa được nhắc đến như một tiêu chuẩn bắt buộc, và môn học giáo dục công dân trong hệ thống các trường học vẫn còn xem là môn thứ yếu, cả gia đình và nhà trường chưa mặn mà lắm với môn học này.

Trong công tác cán bộ, dù các văn bản chỉ đạo của Đảng và Nhà nước rất đầy đủ, song chúng ta vẫn chưa chọn được đội ngũ công chức ngang tầm với yêu cầu nhiệm vụ, chưa thể nói là hài lòng với đội ngũ cán bộ, công chức hiện nay. Đã có một bộ phận không nhỏ cán bộ, công chức không đáp ứng được yêu cầu, nhiệm vụ, năng lực và phẩm chất của nhiều cán bộ, công chức còn yếu, một bộ phận không nhỏ thoái hoá, biến chất ” (1).

Chúng ta chưa chuẩn bị kỹ cho họ những hiểu biết về đường chức nghiệp

Một phần nguyên nhân là do chưa chú ý xây dựng đội ngũ công chức từ công dân. Lâu nay chúng ta tuyển dụng công chức từ nguồn đào tạo tự do ngoài xã hội, việc giáo dục đạo đức công chức ngoài tầm với của các cơ quan quản lý cán bộ. Mặt khác, những kiến thức cần thiết để họ trở thành công chức lại chưa được chuẩn bị kỹ, nhất là các kỹ năng, kỹ thuật về hành chính.

Một vấn đề quan trọng khác, khi tuyển dụng cán bộ, công chức chúng ta chưa chuẩn bị kỹ cho họ những hiểu biết về đường chức nghiệp của công chức. Bộ máy hành chính nhà nước chỉ tập hợp những người giàu lòng yêu nước, toàn tâm toàn ý phụng sự cho Tổ quốc; vì công việc chung, trọng nghĩa khinh tài, lấy hạnh phúc của nhân dân, sự phát triển của cộng đồng làm niềm vui và mục tiêu mà công chức hướng tới.

Khi đã là công chức, nguồn thu nhập chủ yếu là lương do ngân sách nhà nước cấp và được hưởng theo ngạch bậc mà công chức có. Bao giờ thu nhập của cán bộ, công chức cũng có một chỉ số nhất định theo thời gian, có hạn, không có đột biến trong thu nhập. Tuyệt nhiên không được làm giàu bằng đường chức nghiệp.

Nếu có khát vọng làm giàu, không nên chọn con đường chức nghiệp

Công chức được gì? Xin thưa, được Nhà nước bảo hộ suốt đời. Những người tận trung, tận hiếu với dân với nước còn được xã hội tôn vinh.

Cong chuc truoc het phai la cong dan tot
Người dân chờ đợi tại Phòng công chứng số 1, TP.HCM (Ành minh họa - Phạm Cường)

Nhưng như thế, không có nghĩa là xã hội bần cùng hoá đội ngũ công chức. Nhà nước định kỳ thay đổi cơ cấu tiền lương, tăng dần theo hướng một công chức nuôi được bản thân và thêm một người nữa - điều này Nhà nước đã có rất nhiều cố gắng trong những năm qua.

Một khía cạnh khác cần lưu ý, cán bộ, công chức cũng là con người. Đã là con người thì nhu cầu về đời sống là vô hạn, phải biết lấy cái hữu hạn điều chỉnh cái vô hạn, cần tổ chức cuộc sống cho gia đình và bản thân làm sao để sống một đời phù hợp với tiền lương! Đây là một yêu cầu mà mỗi cán bộ, công chức và viên chức Nhà nước cần có kế hoạch để thực hiện. Ai đó, nếu có năng khiếu và khát vọng làm giàu, không nên chọn đường chức nghiệp mà nên chọn đường doanh nghiệp, doanh nhân, ở đó hội đủ các điều kiện cho họ phát triển tài năng để tổ chức kinh doanh, buôn bán làm giàu cho bản thân, gia đình và xã hội.

Công quyền: "Tuy hai mà một"!

Công chức khi thi hành công vụ, không sợ thiếu quyền lực mà chỉ sợ sử dụng không đúng quyền hạn! Ở đây, cần phân biệt rõ quyền lực của tổ chứcquyền hạn của cá nhân. Hai thứ công quyền này "tuy hai nhưng mà một". Quyền lực của tổ chức là quyền lực Nhà nước, do Hiến pháp và luật quy định, còn quyền hạn cá nhân là quyền chấp hành, có thể do pháp luật quy định hoặc do tổ chức quy định hoặc do ủy quyền mà có.

Trong thực tế nhiều cán bộ, công chức chưa được trang bị hoặc hiểu không đầy đủ, nên khi thi hành công vụ, có lúc vượt quá giới hạn quyền lực; có nơi xử lý không đúng chức trách, lúng túng về phương pháp. Khi có sự cố thì đùn đẩy trách nhiệm cho nhau, làm cho thủ tục hành chính của nước ta vốn nặng nề nay lại càng rắc rối hơn. Vì vậy, việc giải quyết đơn, thư, công việc hành chính của công dân, của các tổ chức trong và ngoài nước thời gian gần đây có hiện tượng chạy vòng vèo.

Nền hành chính "vừa khép vừa mở": công chức lúng túng!

Nền hành chính nước ta hiện nay là vừa khép vừa mở. Khép ở chỗ pháp luật quy định và giới hạn rõ cái quyền của công chức khi thi hành công vụ, nhưng đồng thời mở rộng hành lang pháp lý để họ áp dụng vào công việc, miễn sao quyền hạn đó nằm trong khuôn khổ pháp luật cho phép. Để làm được điều này, bắt buộc người công chức ngoài kiến thức chuyên ngành còn phải có hiểu biết tổng quát hệ thống pháp luật, phong tục, tập quán, truyền thống văn hoá địa phương nơi công tác và luật pháp quốc tế, đồng thời bắt buộc phải được đào tạo về chương trình quản trị hành chính. Đa số công chức của ta chưa được trang bị kỹ các kiến thức trên.

Khi được tuyển vào bộ máy hành chính, mọi công chức phải được giao nhiệm vụ cụ thể, không có công chức chung chung. Hoạt động công vụ là hoạt động riêng có của công chức, do cơ quan Nhà nước có thẩm quyền giao trách nhiệm và công chức là người đứng ra tổ chức thực hiện, đồng thời chịu trách nhiệm trước pháp luật về những công việc mà công chức làm. Tổ chức, cá nhân thi hành công vụ được pháp luật bảo vệ đồng thời chịu sự giám sát chặt chẽ của pháp luật và của công luận xã hội.

Cần có cơ chế hồi chức và văn hóa từ chức

Xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức là khâu khó nhất trong lộ trình cải cách hành chính. Bởi vì cán bộ là cái gốc của mọi công việc, công việc có thành công hay thất bại là do cán bộ tốt hay xấu như lời Bác Hồ dạy. Phải tổ chức lại quy trình tuyển chọn, đào tạo, bố trí, sử dụng, đánh giá cán bộ thật khoa học, khách quan và công tâm; đánh giá cán bộ phải kết hợp cả tập thể và cá nhân của cơ quan và người có trách nhiệm.

Cần kiên quyết không bố trí, sử dụng cán bộ theo cảm tính, chủ quan, phải thực hiện đúng phương châm: vì việc mà bố trí người, không vì người mà bố trí việc”.

Đội ngũ cán bộ, công chức phải được kiểm tra, giám sát bởi quần chúng, nhân dân. Xây dựng cơ chế bổ nhiệm, miễn nhiệm thật gọn, nhanh và kịp thời để khi cần thì bổ nhiệm được ngay, khi có vấn đề thì xử lý kịp thời, không để dây dưa làm ảnh hưởng đến uy tín của Đảng, và Nhà nước. Xây dựng văn hoá từ chức, và làm cho cơ chế hồi chức trở thành điều bình thường và tự nhiên trong đời sống công chức

Một khi đã hiểu và biết được con đường mình đã chọn và tương lai mình hướng tới, chắc rằng, chúng ta sẽ chọn được đội ngũ cán bộ, công chức vừa hồng, vừa chuyên như Bác Hồ hằng mong muốn.

  • Đặng Quốc Doanh (Trưởng phòng Tổng hợp, Văn phòng Tỉnh ủy Quảng Nam).

(1) Văn kiện Đại hội đại biểu toàn quốc Đảng CSVN lần thứ 10, trang 175.

Việt Báo

Nhận xét tin Công chức trước hết phải là công dân tốt

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Công chức trước hết phải là công dân tốt bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cong chuc truoc het phai la cong dan tot ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Công chức trước hết phải là công dân tốt ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Nhận Định của chuyên mục Xã Hội.

Public servants must first be good citizens
Quang Nam Dang National Company, administrative reform, how to, is called, general office, civil servants, officials and state and citizens, job, team, live, now, select

Build staff, public is the most difficult stage in the process of administrative reform, because the staff is the root of all work, work is a success or failure is caused by good or bad officers. How to get good staff? Post Dang by the National ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM




  • Thong tin chinh thuc to chuc ky thi quoc gia
    Thông tin chính thức "tổ chức kỳ thi quốc gia"

    Những thay đổi về kỳ tuyển sinh 2015 đang khiến học trò lo lắng vì các em chỉ còn 9 tháng, khó có thể thích nghi ngay với phương án thi mới như vậy.

  • Ep cung nhuc hinh Can nguyen cua an oan
    Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!

    Nhiều vụ cảnh sát dùng nhục hình với nghi phạm đã xảy ra. Hành vi này của người cảnh sát là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm tới sức khỏe, danh dự của công dân, gây mất niềm tin của quần chúng nhân dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật, tạo ra bức xúc trong dư luận xã hội.

  • Nu y ta mang bau om con tu tu
    Nữ y tá mang bầu ôm con tử tự

    Chỉ vì bế tắc, mâu thuẫn trong cuộc sống, người làm mẹ đã nhẫn tâm ép con phải chết cùng mình. Dư luận đồng cảm có, xót thương có và kèm theo cả sự phẫn nộ tột cùng.

  • Dich dau mat do dien bien bat thuong
    Dịch đau mắt đỏ diễn biến bất thường

    Thời điểm này, dịch đau mắt đỏ ở Hà Nội chỉ mới lây lan trong phạm vi gia đình nhưng vì là dịch nên có thể lây lan rộng hơn.

  • Thu hut Shisha gioi tre Sanh dieu den te nan
    Thú hút "Shisha" giới trẻ: Sành điệu đến tệ nạn

    Hút shisha đang trở thành thú tiêu khiển “sành điệu” của giới trẻ, được quảng cáo không độc, không nicotine và hoàn toàn từ thảo dược…

  • Su kien quoc te noi bat 079 139
    Sự kiện quốc tế nổi bật (07/9 - 13/9)

    Tổng thống Mỹ B. Obama công bố chiến lược chống khủng bố, EU thông qua lệnh trừng phạt mới nhằm vào các công ty của Nga, Hà Lan công bố kết quả vụ điều tra máy bay rơi MH 17... là những tin nổi bật trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0709 1309
    Toàn cảnh Showbiz tuần (07/09 – 13/09)

    MV 'Em của ngày hôm qua' đạt kỷ lục 40 triệu view, Liveshow Ngọc Sơn "hỗn loạn" vì quá đông khán giả, Đạo diễn Lê Hoàng bị chỉ trích gay gắt trên sóng truyền hình, Danh hài Tấn Beo chê Trấn Thành diễn hài dở, Ngọc Trinh nhận "mưa đá" vì in hình bán nude lên túi tặng trẻ em, Thúy Khanh, Nhật Tinh Anh bị khán giả mời uống thuốc lắc,...

  • Nghin le chuyen tuan qua 0709 1309
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (07/09 - 13/09)

    Nữ y tá mang bầu ôm con tử tự; Phạm nhân “lướt” Facebook trong tù gần 1 năm; Đổ bồn nước inox trong trường học, 2 học sinh tử vong; Vụ xe khách rơi xuống vực ở Sa Pa: Cô gái mất chồng sắp cưới đã qua đời.....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua (07/09 - 13/09).

  • Tong hop Doi song tuan qua 079 139
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (07/9 - 13/9)

    Đêm rằm tháng tám đã chạm ngõ mọi gia đình Việt Nam để lại những dấu ấn về Tết trung thu thật đẹp; Vụ án thương tâm thai phụ ôm con tự tử trên sông Lô gây phẫn nộ dư luận, đau xót trước những phận làm mẹ làm dâu bất hạnh; những thông tin xung quanh vấn đề an toàn thực phẩm, thực phẩm bẩn là những thông tin đáng chú ý nhất tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0709 1309
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (07/09 - 13/09)

    Phạm nhân vô tư “lướt” facebook trong… tù?; Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!; Hai nữ sinh giỏi nhảy lầu tự tử chấn động Nhật Bản; Cảnh giác những thủ đoạn mới của tội phạm cướp giật; Thảm án đau lòng từ những mâu thuẫn mẹ chồng nàng dâu; “Yêu râu xanh” và nạn nhân cùng bế con đến tòa;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.