Chuyện ông chủ trang trại cá sấu lớn nhất miền Bắc

Cao Văn Tuyến là tay chơi tranh và chơi đồ cổ có tiếng nhất ở Hải Phòng. Nhiều người cho Tuyến là "khùng" khi anh lao vào lập dự án biến vùng nông thôn Hải Phòng thành "vương quốc cá sấu" ở Đông Nam Á.

Anh Tuyến chuẩn bị mổ thịt cá sấu

Cao Văn Tuyến nói hài hước: “Tôi có 1 vợ và 3 người tình: người tình hội họa, người tình đồ cổ, và giờ thêm người tình cá sấu”. Ngay cả các nhà khoa học ở Viện Chăn nuôi cũng chưa nghĩ đến việc nuôi cá sấu ở ngoài Bắc, song lạ ở chỗ chính cá sấu đã biến Tuyến thành tỉ phú.

Cái thú mê cá sấu đến với Tuyến cũng thật tình cờ. Một lần vào năm 1991, sau khi lang thang ở Hà Nội chán, Tuyến bỏ vào Long An để thăm một người bạn làm quản giáo trại giam. Khi đó, trại giam Long An nuôi khá nhiều cá sấu, những con cá sấu nặng tới 2-3 tạ.

Lần đầu tiên trong đời tận mắt loài cá sấu, Tuyến thấy chúng đẹp một cách... dữ dằn. Hôm ở trại thăm bạn, anh cũng được thưởng thức món thịt cá sấu nướng, ngọt đến tận chân răng.

Đối với các nước trên thế giới thì thực phẩm cá sấu là món ăn thường ngày, song nước ta lại không được phép xuất khẩu vì chưa được đăng ký với CITES (Công ước về Buôn bán quốc tế các loài động, thực vật hoang dã nguy cấp).

Từ hôm thăm người bạn ở trại giam và tận mắt thấy đàn cá sấu, Tuyến đã nung nấu ý tưởng đưa đàn cá sấu ra ngoài Bắc, tuy nhiên, vì điều kiện kinh tế mà vài năm sau mới thành hiện thực.

Để có tiền lập trang trại nuôi cá sấu, Tuyến đi vay khắp họ hàng được 30 triệu. Cầm 30 triệu vào Nam, nhưng tính toán mãi chỉ mua được 15 con giống, chẳng đủ cho làm ăn lớn nên lại mang tiền ra Bắc để... mua chiếc ôtô tải cũ nát hành nghề chở thuê phế liệu. Làm ăn trúng mánh, Tuyến lại sắm chiếc xe tải nữa. Chẳng mấy chốc cũng rủng rẻng tiền bạc.

Năm 1996, Tuyến đánh chiếc xe tải cũ nát vào tận Cà Mau, Long An, Cần Thơ mua được 50 con cá sấu giống đóng vào cũi chở ra. Tuyến đổ cả 50 chú cá sấu con xuống cái ao bé tin hin mà anh kỳ công đào đắp, rào bịt mấy tháng trời.

Thấy người dân miền Nam nuôi cá sấu nhàn nhã, tưởng dễ xơi nên ngày ngày anh nghêng ngang sáng chở phế liệu, chiều đánh xe đi mua lòng lợn, phổi lợn, đầu cá ở các lò mổ với giá rẻ về đổ cho đàn cá sấu ăn.

Đàn cá sấu thấy gì chén nấy, cứ lớn nhanh như thổi, đùa bỡn ầm ầm trong chuồng. Rỗi rãi, Tuyến nhìn đàn cá sấu phơi mình mà sung sướng đến độ... làm ra thơ tặng chúng!

Thế nhưng, một ngày, khi cái lạnh mùa đông ngằn ngặt đến. Lũ cá sấu chẳng thấy lên bãi cát phơi mình mà lặn hết xuống dưới nước. Đầu cá, phổi lợn không thèm ăn đã đành, đằng này đùi bò, đùi lợn chúng cũng làm ngơ.

Tuyến lo cho đàn cá sấu đến phát sốt phát rét. Anh lấy dây thừng thòng cổ lôi chúng lên rồi tọng cả đùi bò vào miệng chúng, song đàn cá sấu cứ lả đi rồi chết trương bụng. Đem xác cá sấu đi chôn mà anh buồn... rơi nước mắt.

Hết mùa đông, chỉ còn lại 12 con. Nhưng 12 con này cũng chẳng buồn lớn nên Tuyến đem mổ hết cho anh em, làng xóm cùng thưởng thức. Nhưng thịt những con cá sấu còi cọc lại rất tanh, hôi và xơ, nuốt không nổi.

Đang lúc chán ngán tận cổ và quyết định chia tay “người tình cá sấu” thì Tuyến mua được cuốn sách dạy nuôi cá sấu của tác giả Trần Vĩ, do NXB Đà Nẵng ấn hành. Đây là một tài liệu vô cùng quý giá, mà đến bây giờ anh vẫn giữ như bảo vật.

Cuốn sách có nhắc đến một chi tiết là cá sấu không hợp với khí hậu miền Bắc. Nếu nhiệt độ xuống dưới 15oC thì chúng sẽ biếng ăn, mắc nhiều bệnh, đặc biệt là bệnh xơ mỡ dẫn đến héo hon rồi chết. Cá sấu chỉ thích ứng với những vùng nhiệt đới, nhiệt độ ổn định ở mức 25 đến 30oC.

Lần này Tuyến quyết định nghiên cứu thật kỹ về loài cá sấu. Anh lùng mua từng tờ báo, tạp chí, tài liệu của nước ngoài về thuê người dịch để phân tích, rút kinh nghiệm. Tuyến gom tiền đi du lịch sang Thái Lan, rồi vùi đầu vào một cái trang trại nuôi cá sấu nào đó để nghiên cứu.

Mục tiêu của Tuyến trở nên “rất khùng” là cần bẻ gãy luận điểm của các chuyên gia về chăn nuôi, rằng: miền Bắc không thích hợp với con cá sấu.

Để có mặt bằng làm ăn lớn, Tuyến mua mảnh đất rộng 6.000m2 ở km 6, quốc lộ 5. Miếng đất này nằm giữa cánh đồng, ngay bên bờ sông Dế, nước rất sạch, có thể dùng trực tiếp để nuôi cá. Năm 1997, miếng đất này rẻ như cho, giờ thì đã có giá cả chục tỉ đồng.

Một chuồng nuôi cá sấu của anh Tuyến

Có đất rồi Tuyến bò lăn bò càng suốt ngày, suốt đêm đào bới, be bờ, xây dựng chuồng trại. Chuồng nuôi cá sấu gồm có một cái ao ở giữa để cá sấu bơi lội và mặt bằng khá rộng quanh ao để chúng lên tắm nắng.

Từ 50 con nuôi thử nghiệm, giờ đây lúc nào trong trang trại của anh cũng có hơn 1.000 con. Nếu kể cả cổ phần mà anh góp với các trang trại ở trong Nam thì đàn cá sấu của anh lên tới 5.000 con.

Hiện tại, trang trại của anh là hệ thống 6 chuồng nuôi liên hoàn, chuyên nghiệp, mỗi chuồng rộng 200m2. Chuồng thứ nhất để theo dõi, phân loại giống tăng trưởng. Chuồng thứ hai (riêng chuồng này rộng tới 600m2) dùng để nuôi cá sấu thương phẩm.

Chuồng thứ ba nuôi cá lấy thịt, trọng lượng 20 đến 50kg/con. Chuồng thứ tư, thứ năm nuôi cá lớn, trọng lượng 1-3 tạ để lấy da, xuất khẩu. Chuồng thứ sáu tạo cảnh quan gò đất hoang dã để thử nghiệm nuôi cá sấu đẻ.

Việc thử nghiệm nuôi các sấu đẻ, ấp trứng, tạo nguồn cá sấu giống hợp với khí hậu miền Bắc, để không phải phụ thuộc vào con giống nhập từ trong Nam là khát vọng quyết liệt của anh và anh đã nhìn thấy sự thành công không còn xa nữa.

Để bà con Hải Phòng hiểu biết về cá sấu và hiểu được giá trị dinh dưỡng của cá sấu, Cao Văn Tuyến đã đầu tư xây dựng một nhà hàng lấy tên của bà hoàng hậu cuối cùng nước ta: Nam Phương Queen.

Trong các trường dạy nấu ăn đều chưa dạy các món về cá sấu, nên Tuyến đã lặn lội vào Nam, tìm sang Thái Lan nhiều lần để học cách chế biến các món ăn từ cá sấu, rồi sáng tạo thêm để hợp khẩu vị người miền Bắc.

Hiện tại, anh đã chế biến được 50 món cá sấu và tự kèm cặp, dạy dỗ đám đầu bếp làm các món ăn, phục vụ khách hàng. Việc biến món cá sấu thành món ăn thông thường, hợp với khẩu vị của người miền Bắc đang được Cao Văn Tuyến đưa lên làm chiến lược hàng đầu để mở rộng thị trường tiềm năng nội địa.

Theo Cao Văn Tuyến thì nuôi cá sấu là nghề siêu lợi nhuận. Với 1,5-1,7 triệu đồng một con giống, người nông dân nuôi 2 năm, trừ các khoản chi phí vẫn còn lãi 2 triệu. Nếu nuôi lấy da và xuất khẩu thì còn lãi gấp nhiều lần.

Hiện tại, ở Hải Phòng, giá một cân hơi cá sấu đã lột da, bỏ nội tạng là 180 ngàn đồng/kg. Một bộ da của con cá sấu nặng 1 tạ khoảng 10 triệu đồng, một túi mật giá trên 1 triệu đồng.

Hải Phòng là nơi có nhiều lò mổ gia súc, nhiều cơ sở chế biến hải sản nên thức ăn cho cá sấu rất rẻ và dồi dào. Mỗi kg đầu cá, lòng gia súc thải chỉ có giá 800 đến 1.000 đồng nên lãi suất nuôi cá sấu càng lớn.

Để thịt cá sấu ngon hơn, thơm hơn, nhiều khoáng hơn, Cao Văn Tuyến cho cá sấu ăn theo một chế độ dinh dưỡng rất khoa học. Cứ tuần này cho ăn cá, tuần sau cho ăn lòng gia súc, gia cầm, tuần tiếp theo bổ sung thịt lợn, thịt bò nạc. Nuôi cá sấu khá nhàn nhã nên cả trang trại lớn như của anh cũng chỉ cần đến 2 nhân công.

Hiện tại, Cao Văn Tuyến đã đầu tư vào trang trại cá sấu ngót nghét 10 tỉ đồng và trang trại vẫn đang sinh lời từng ngày. Tuy nhiên, Tuyến “cá sấu” vẫn chưa thỏa mãn với mình.

Nhu cầu thịt cá sấu của thị trường thế giới là 3 triệu tấn/năm, nhưng việc đáp ứng nhu cầu này là rất thấp. Nếu xuất khẩu được cá sấu ra nước ngoài thì giá trị con cá sấu sẽ cao gấp vài lần hiện tại. Tuy nhiên, để được tổ chức CITES cấp phép xuất khẩu cá sấu ra nước ngoài, trang trại của Cao Văn Tuyến phải có trên 10.000 con.

Với khát vọng và cách làm quyết liệt của Tuyến thì chẳng mấy chốc trang trại này sẽ có được giấy phép xuất khẩu của CITES, song ước vọng của Tuyến “cá sấu” còn lớn hơn nữa, đó là biến một vùng nông thôn Hải Phòng thành vùng trọng điểm nuôi cá sấu của Đông Nam Á.

Thả ánh mắt ra dòng sông Dế sóng sánh ánh trăng rằm, Cao Văn Tuyến nói những lời tâm huyết: “Tôi sẽ biến trang trại cá sấu này thành nơi quy tụ các kỹ sư chăn nuôi để nghiên cứu và phát triển cá sấu.

Sau khi tìm được nguồn xuất khẩu, tôi sẽ cấp vốn, giống cho bà con nông dân ở Hải Phòng và thu mua cá thương phẩm của bà con để chế biến. Có vùng nguyên liệu lớn, tôi sẽ xây dựng một nhà máy chế biến thịt, da cá sấu lớn nhất Việt Nam với hàng ngàn công nhân làm suốt ngày đêm không hết việc”.

Đấy là dự định lớn, song rất có cơ sở. Còn hiện tại, anh đang dồn nén tư tưởng viết cuốn sách “Nghệ thuật từ cái nhìn của người chơi đồ cổ” và cuốn tiểu thuyết có tiêu đề “Vị tha”.

Chất liệu để viết nên cuốn tiểu thuyết này là câu chuyện tình của vợ chồng anh. Vợ anh mắc rất nhiều bệnh, suốt ngày nằm viện. Anh kể, anh yêu vợ đến nỗi, đã có lúc suýt... tự tử vì tình. Có lẽ sẽ lại có thêm ở Cao Xuân Tuyến một người tình thứ tư: người tình tiểu thuyết?

Phạm Ngọc Dương (CAND)