Chúng ta định đào tạo con người như thế nào?

Gặp gỡ đầu tuần:

GS Hoàng Tụy:

Chung ta dinh dao tao con nguoi nhu the nao
GS Hoàng Tụy
Ông được biết đến như một nhà giáo luôn có những ý kiến đóng góp về giáo dục hết sức thẳng thắn, thậm chí thẳng thắn đến mức khó nghe đối với nhiều người. Tất nhiên trên hết ông vẫn là một nhà giáo đầy tâm huyết với ngành.

Chuyên mục “Gặp gỡ đầu tuần” kỳ này xin giới thiệu một khách mời đặc biệt với những suy nghĩ, quan điểm cũng hết sức thẳng thắn về giáo dục, nhân đầu năm học mới 2004-2005: GS Hoàng Tụy.

Trong cuộc trao đổi với phóng viên TS, ông cũng không ngần ngại bày tỏ những suy nghĩ, quan điểm của mình về hiện trạng GD. Cuộc trao đổi được bắt đầu từ sự kiện mới nhất: cuộc gặp gỡ, làm việc của Thủ tướng Phan Văn Khải với một số nhà giáo, nhà khoa học, cán bộ quản lý GD mà ông vừa tham dự.

Chung ta dinh dao tao con nguoi nhu the nao
Học sinh Trường tiểu học Phước Hiệp, Củ Chi, TP.HCM trong ngày tựu trường năm học mới 2004-2005. Giáo dục đang cần một cuộc cải cách toàn diện, bắt đầu từ bậc học phổ thông - Ảnh: T.T.D.
* Thưa GS, cuộc gặp gỡ làm việc của Thủ tướng với các nhà giáo về những vấn đề bức xúc của GD mới đây có phải là cơ hội để GS trình bày những suy nghĩ và kiến nghị của mình?

- Tại cuộc làm việc, có một điều làm tôi thật sự băn khoăn. Đó là nghe xong bản báo cáo đề dẫn của Bộ trưởng Nguyễn Minh Hiển, tôi nhận thấy suy nghĩ của ngành GD vẫn theo nếp cũ, chưa thật sự đổi mới như chúng ta mong muốn.

Tôi cho rằng cái tồn tại lớn nhất, cơ bản nhất của GD là tư duy, quan niệm làm GD như thế nào. Nói cách khác đơn giản là chúng ta định đào tạo con người như thế nào, làm GD theo phương thức như thế nào để đạt mục tiêu đào tạo đó.

* Nghĩa là theo quan điểm của GS, để thay đổi diện mạo nền GD, giải pháp quan trọng nhất, cấp bách nhất sẽ phải là thay đổi tư duy, cách làm GD, thay đổi mục tiêu đào tạo?

- Theo tôi, trước hết phải đặt ra yêu cầu GD đào tạo ra con người hiện đại, có thể sống được trong thời hiện đại này, đóng góp vào công cuộc hiện đại hóa đất nước, thành công trong hội nhập quốc tế. Nên rà soát lại để dứt khoát từ bỏ đào tạo những mẫu người chỉ biết ngoan ngoãn chấp hành, quen được dẫn dắt, bao cấp cả về tư duy và hành động hơn là biết suy nghĩ độc lập và tự chịu trách nhiệm.

Cần coi trọng rèn luyện các phẩm chất đạo đức cơ bản của con người hiện đại có cá tính nhưng bao dung, biết giao tiếp và hợp tác, biết làm việc có hiệu quả, có tư duy cởi mở với cái mới, thích dấn thân, không ngại đương đầu với thách thức, khó khăn, sẵn sàng chấp nhận mạo hiểm vì mục đích lớn, và nhất là trung thực và có đầu óc sáng tạo, là những đức tính tối cần thiết trong đời sống xã hội hiện đại. Đồng thời cần quan tâm đến GD thẩm mỹ, GD cảm xúc, đào tạo toàn diện con người có tâm hồn và thể chất khỏe mạnh.

Đối với GD phổ thông, tôi cho rằng trình độ GV, cơ sở vật chất, phương tiện không đến nỗi thiếu. Làm cho chất lượng GD phổ thông kém là cách dạy, chương trình, sách giáo khoa, cách thi cử.

Chỉnh đốn mấy vấn đề đó, GD phổ thông của mình trong một ít năm thôi có thể tiến kịp các nước tiên tiến trong khu vực.

Đáng lo của GD phổ thông không phải là thiếu tiền, thiếu thầy, thiếu phương tiện mà cái lo nhất là không biết làm GD, làm GD theo một kiểu không thích hợp, lạc hậu là ở chỗ đấy.

* Được biết GS và một số nhà giáo, nhà khoa học đã thành lập một nhóm nghiên cứu cải cách GD. Bản kiến nghị gửi tới Thủ tướng Chính phủ chính là kết quả nghiên cứu của nhóm?

- Nhóm có 23 thành viên, đều là những người có tâm huyết với nền GD nước nhà, đã thật sự gắn bó với lĩnh vực GD nên cũng có kinh nghiệm thực tế. Trong đó có một số GS đang giảng dạy, nghiên cứu ở nước ngoài nhưng luôn theo dõi, thường xuyên cập nhật tình hình GD trong nước.

Tại năm cuộc thảo luận được nhóm tổ chức trong khoảng thời gian từ đầu tháng ba đến cuối tháng 5-2004, chúng tôi cùng nhau nêu ý kiến, thảo luận nhằm đi đến kiến nghị cụ thể về hướng giải quyết một số vấn đề lớn của GD nước nhà bao gồm thi cử, dạy thêm học thêm, hướng hiện đại hóa chương trình và sách giáo khoa, phân ban ở THPT, trường chuyên và trường điểm, học từ xa, hệ thống cơ cấu tổ chức ĐH và vấn đề đào tạo tiến sĩ, phát triển qui mô ĐH và vấn đề đào tạo nhân tài, vấn đề đại trà và đặc tuyển, quản lý GD và quyền tự chủ của các ĐH lớn, chính sách đào tạo và sử dụng giáo viên các cấp, đặc biệt là vấn đề tuyển chọn GS, PGS cho các trường ĐH và cuối cùng trường ĐH tư thục và vấn đề chống thương mại hóa giáo dục. “Sản phẩm” cuối cùng của seminar là một bản kiến nghị dài gần mười trang đã được chúng tôi gửi tới Chính phủ.

* So với những ý kiến mà GS và một số nhà khoa học, nhà giáo đã từng đề xuất tại các diễn đàn, hội thảo, những kiến nghị này có gì mới, thưa GS?

- Những đề xuất trong bản kiến nghị này của chúng tôi tập trung vào hai nội dung cơ bản: Thứ nhất là những giải pháp cụ thể để cải cách GD và thứ hai là yếu tố đảm bảo cho cuộc cải cách thành công.

Chúng tôi đề xuất phải thực hiện một cuộc cải cách toàn diện trong GD chứ không chỉ là cải tiến hay đổi mới. Có nhiều ý kiến còn gọi là một cuộc cách mạng. Không sai. Vì phải thay đổi cơ bản, phải hiện đại hóa GD. Không sửa chữa vụn vặt nữa. GD giống như một căn nhà cũ kỹ, ọp ẹp, có những sai lầm trong thiết kế cả hệ thống, không thể sửa chữa bằng những biện pháp chữa cháy, nay sửa một chút, mai sửa một chút, chỉ sửa được lặt vặt. Nhưng cũng không có nghĩa là phải phá đi làm lại, gây căng thẳng, xáo trộn cho toàn xã hội.

Cải cách GD theo hướng như trên là việc lớn, có ảnh hưởng sâu sắc đến toàn bộ xã hội nên cần có kế hoạch chu đáo, được nghiên cứu và chuẩn bị kỹ để thực hiện từng bước, từng bộ phận, trong một lộ trình thống nhất do Quốc hội thông qua, tránh đột ngột và xáo trộn gây căng thẳng trong xã hội. Nhưng trong thời gian chuẩn bị phải giải quyết ngay một số vấn đề cấp bách để tạo cơ sở và mở đường chuyển dần sang cải cách.

Cuộc cải cách này chỉ có thể thực hiện được và thành công từ sự thay đổi và quan tâm từ trên cao nhất. Từ lâu, chúng ta đã xác định GD là quốc sách hàng đầu. Theo cảm nhận của tôi, Nhà nước chưa làm được điều này. Ví dụ để cải tiến chế độ tiền lương cho GV, đầu tư lập trường ĐH mới đạt chuẩn quốc tế, Bộ GD&ĐT không thể tự giải quyết được.

* Thưa GS, một hội đồng tư vấn xây dựng báo cáo đánh giá chất lượng GD nên như thế nào?

- Quốc hội yêu cầu Chính phủ có một báo cáo đánh giá về chất lượng GD. Chính phủ lập ra một hội đồng chỉ đạo nhưng thành phần phần lớn lại là quan chức ngành GD, còn lại chủ yếu là mời quan chức các bộ ngành khác. Ở các nước khác, khi cần những đánh giá như vậy, người ta phải bỏ tiền thuê chuyên gia nước ngoài đánh giá độc lập, để cho một kết quả khách quan như Thụy Điển đã làm.

Ở Pháp, thấy cần đánh giá GDĐH, họ lập ra ban đánh giá gồm các nhà khoa học có uy tín ở các lĩnh vực, đánh giá độc lập với ngành GD. Phải khách quan mới đúng được, không thể “vừa đá bóng vừa thổi còi”. Còn ở ta, đánh giá về chất lượng GD lại do chính những người làm GD thực hiện. Hội đồng gồm phần lớn quan chức ngành GD, giả sử khi về địa phương khảo sát, làm việc, địa phương báo cáo khác gì với khi báo cáo với Bộ GD&ĐT? Như thế làm sao mà nắm được tình hình thực tế, khách quan? Hội đồng đã thành lập, đang triển khai công việc.

Nếu nói cơ cấu hội đồng, cách đánh giá chất lượng GD như thế là không phù hợp, tôi biết ý kiến của tôi nhiều người không muốn nghe, nhưng vì trách nhiệm tôi phải nói. Muốn thật sự có một đánh giá tốt phải có một hội đồng độc lập. Tôi cũng muốn nói rằng Nhà nước, các cơ quan quản lý phải có lòng tin ở các nhà khoa học. Nếu họ có nói điều gì thẳng thắn đó cũng là vì lợi ích của Nhà nước, của nhân dân, của bản thân ngành GD.

* Xin cảm ơn GS.

THANH HÀ thực hiện

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Những hình ảnh khốn đốn vì băng giá ở miền Bắc
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Xã Hội NỔI BẬT

“Trảm” ngay người đề xuất nhập toa tàu cũ

Thông tin ngành đường sắt Hà Nội đề xuất nhập hơn 100 toa tàu cũ từ Trung Quốc đã làm dư luận bức xúc. Ngay trong ngày 3-2, Bộ trưởng Đinh La Thăng đã chỉ đạo cách chức người chủ xị đề xuất này

Clip: Lý do những chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm cứ "không cánh mà bay"

Những ngày qua, câu chuyện nhiều chậu hoa ven hồ Hoàn Kiếm bỗng dưng "không cánh mà bay" sau mỗi đêm, đã khiến nhà quản lý và các công nhân cây xanh môi trường rất đau đầu. Và đây có lẽ chính là lý do. Một hình ảnh rất buồn...

Nhận xét tin Chúng ta định đào tạo con người như thế nào?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Chúng ta định đào tạo con người như thế nào? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Chung ta dinh dao tao con nguoi nhu the nao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Chúng ta định đào tạo con người như thế nào? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Xã Hội.

We train people to like?
Professor Hoang Tuy, how scientists, known modernization, training and evaluation, teachers, people, issues, we, the, first, new, water

He is known as a teacher, there are always comments on education is very straightforward, even downright nasty to many people. Of course, above all, he remains an enthusiastic teacher with the industry ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.