Bài 2: "Rủi ro đạo đức" - Dễ mắc khó gỡ

Làm gì để tránh rủi ro đạo đức trong hoạt động tín dụng Ngân hàng cũng như tránh thiệt hại cho người mua hợp pháp những tài sản không hợp pháp? Ý kiến của đại diện Vụ Tín dụng (Ngân hàng Nhà nước VN), Cục Đăng ký Quốc gia Giao dịch bảo đảm và luật sư về giải pháp cho tình huống này.

Bai 2: "Rui ro dao duc" - De mac kho go
Giao dịch ngân hàng sẽ rất đơn giản nếu làm đúng luật.

Cho dù trước khi làm hợp đồng tín dụng, ngân hàng đã có những bước thẩm định hồ sơ rất chặt chẽ (thậm chí cán bộ tín dụng còn phải tìm hiểu cả về nhân thân của bên vay để xem họ có đáng tin tưởng hay không) nhưng vẫn có không ít "con nợ" các ngân hàng bán tài sản đã thế chấp. Nên không cán bộ tín dụng nào có thể khẳng định là bên vay sẽ có thực thi đúng cam kết trong hợp đồng tín dụng. Sự cố này được gọi là là "rủi ro mang tính đạo đức" trong hoạt động tín dụng của ngân hàng.

Thêm nữa, ngân hàng vẫn có thể gặp rủi ro dù bên vay không được giữ giấy tờ gốc chứng minh quyền sở hữu tài sản. Nếu bên vay cố tình "lừa" Ngân hàng, chỉ cần đến phòng CSGT báo bị mất đăng ký và xin cấp lần 2 và vẫn có thể mua bán phương tiện đó "hợp pháp". Còn trường hợp bên vay được giữ giấy tờ gốc chứng minh quyền sở hữu tài sản thế chấp thì rủi ro có thể xảy đến với ngân hàng là rất lớn.

Khi sự việc xảy ra thì không chỉ ngân hàng là người bị hại mà cả người thứ 3, người mua hợp pháp nhưng lại mua phải tài sản đã được thế chấp tại ngân hàng cũng trở thành người bị hại. Lúc này tài sản đó trở thành tài sản được "đồng sở hữu" giữa ngân hàng và người thứ 3.

Trao đổi với phóng viên TS, một quan chức Vụ Tín dụng, Ngân hàng Nhà nước Việt Nam đã không đưa ra được giải pháp cụ thể gì cho những trường hợp này mà cho rằng việc cần làm hiện tại là đợi toà án phán xét. Trong khi người chịu trách nhiệm chính trong vấn đề này là bên vay của Ngân hàng Cổ phần Quốc tế đã "cao chạy xa bay"!

Ngân hàng chưa hiểu luật Dân sự!

Trao đổi với PV TS, LS.Phạm Quốc Huỳnh - Trưởng phòng Luật sư Ba Đình cho biết: "Trong công tác quản lý bảo đảm tiền vay, các ngân hàng nói chung đều phải tuân thủ theo các quy định hiện hành của Nhà nước và Pháp luật. Nếu ngân hàng đã cho thế chấp thì không thể có chuyện để cho khách hàng cầm cả vật thế chấp lẫn giấy tờ gốc chứng minh quyền sở hữu vật thế chấp mang tên người ta. Nếu ngân hàng không cầm giấy tờ gốc chứng minh quyền sở hữu hợp pháp tài sản thế chấp thì ngân hàng thế chấp cái gi? Thế chấp này chỉ mang tính hình thức chứ thực sự nó không phải là tài sản thế chấp theo đúng quy định của pháp luật về việc thế chấp, chưa đúng với quy định của Luật Dân sự".

Thường thì trước khi tiến hành giải ngân cho bên vay, bao giờ ngân hàng cũng thực hiện thủ tục đăng ký giao dịch bảo đảm tại Cục Đăng ký Quốc gia giao dịch bảo đảm nhằm đảm bảo thực hiện nghĩa vụ dân sự và xử lý tài sản thế chấp, cầm cố, bảo lãnh. Công khai hoá tài sản để chống gian lận trong việc sử dụng cùng một tài sản để cầm cố thế chấp, bảo lãnh nhiều lần của các thành phần kinh tế; thậm chí đem bán cho người thứ 3. Hơn nữa, khi đã thực hiện đăng ký giao dịch bảo đảm, ngân hàng sẽ được ưu tiên thứ tự thanh toán trong trường hợp phải xử lý tài sản được thế chấp, cầm cố, bảo lãnh.

Tuy nhiên nhiều trường hợp các ngân hàng đã đăng ký giao dịch bảo đảm nhưng tài sản thế chấp vẫn bị đem bán cho người thứ 3. Và người mua này hoàn toàn không biết đó là tài sản đã được thế chấp cho ngân hàng. Vậy công tác đăng ký giao dịch bảo đảm có thật sự mang lại hiệu quả cao nhất?

Tra thông tin đăng ký giao dịch bảo đảm, biết tình trạng tài sản (Ông Trần Đông Tùng - Phó cục trưởng Cục Đăng ký Quốc gia Giao dịch bảo đảm)

Với những trường hợp cầm cố xong lại đem bán, về mặt pháp lý thì việc đăng ký giao dịch bảo đảm có hiệu lực đối kháng với bên thứ 3, có nghĩa là bên mua hoặc nhận cầm cố tài sản đã được đăng ký giao dịch bảo đảm. Thường thì khi có đăng ký giao dịch bảo đảm, khi ra toà toà sẽ căn cứ vào đó để bảo đảm quyền lợi cho người đã đăng ký giao dịch bảo đảm, và người thứ 3 lúc này không phải là người mua ngay tình nữacó nghĩa là hợp đồng mua bán đó xem như vô hiệu.

Vừa qua Thủ tướng có chỉ thị về việc tăng cường công tác an ninh giao dịch bảo đảm, trong đó quy định, các cơ quan nhà nước khi thực hiện các loại đăng ký với nhau phải khai thác thông tin của nhau. Ví dụ như bên đăng ký xe máy, ô-tô phải khai thác thông tin bên Cục Giao dịch bảo đảm để biết chính xác xem chiếc xe đó đã được đăng ký giao dịch bảo đảm chưa; nói cách khác, xem nó có phải là tài sản đã được cầm cố hay không?

Bất cứ người dân bình thường nào trước khi mua tài sản như vậy nên đến Cục Đăng ký Quốc gia Giao dịch bảo đảm để tra cứu thông tin. Tới đây chúng tôi sẽ xây dựng hệ thống cung cấp thông tin về vấn đề này và có thể sẽ đưa lên mạng Internet để mọi người có nhu cầu tra cứu. Còn hiện nay ai muốn tra cứu những thông tin này thì làm một đơn theo mẫu có ở cục hỏi xem ông Ngyễn Văn A, có số CMT là 12345 chẳng hạn đã cầm cố tài sản ở đây chưa, sẽ nhận được câu trả lời chỉ sau 3 ngày (hoặc nhanh hơn). Tuy nhiên, cơ sở dữ liệu của Cục chưa thật đầy đủ thông tin của tất cả các trường hợp cầm cố nên kết quả có thể chưa chính xác hoàn toàn. Thời gian tới, khi tất cả các giao dịch đều được đăng ký, có thể có thể tin tưởng một cách tuyệt đối thông tin từ Cục Đăng ký Quốc gia Giao dịch bảo đảm.

Bảo quản, xử lý tài sản là vật chứng, tài sản bị kê biên khi điều tra thế nào? (Trích Thông tư liên tịch của Ban ngành nội chính TW hướng dẫn vấn đề này)

Đối với vật chứng là phương tiện sản xuất, kinh doanh mà trước đó đã bị bị can, bị cáo thế chấp, cầm cố, để đảm bảo nghĩa vụ thanh toán thì cơ quan đang thụ lý, giải quyết vụ án xử lý cụ thể như sau: Trong trường hợp tài sản là vật chứng được dùng để cầm cố, thế chấp cho nhiều bên, trong đó có bên hợp pháp và không hợp pháp thì tuỳ từng trường hợp cụ thể, cơ quan đang thụ lý, giải quyết vụ án chỉ cho phép bên có tài sản cầm cố, thế chấp, bên nhận cầm cố, thế chấp hợp pháp hoặc người thứ 3 đang giữ tài sản của họ nhận khai thác sử dụng... Và trong trường hợp này, tài sản được giao để bảo quản, sử dụng, khai thác không được xử lý để thu hồi vốn trước khi kết thúc vụ án.

Hoa lợi, lợi tức thu được tạm thời dùng để thanh toán nợ cho bên nhận thế chấp, nhận cầm cố hợp pháp cho tới khi có quyết định, bản án có hiệu lực pháp luật của toà án (sau khi đã trừ các chi phí thực tế cho việc bảo quản, sử dụng tài sản thế chấp, cầm cố và thực hiện nghĩa vụ đối với Nhà nước).

Trước khi giao tài sản là vật chứng cho người quản lý hợp pháp tiếp tục khai thác, sử dụng, cơ quan đang thụ lý, giải quyết vụ án phải thành lập Hội đồng định giá tài sản gồm đại diện cơ quan tố tụng đang thụ lý, giải quyết vụ án, cơ quan tài chính cùng cấp và các chuyên gia nếu xét thấy cần thiết. Khi giao tài sản cho bên nào thì phải có văn bản thoả thuận giữa các bên.

Người khai thác, sử dụng tài sản là vật chứng phải áp dụng mọi biện pháp cần thiết để bảo quản và khai thác một cách có hiệu quả tài sản đươc giao, chấp hành nghiêm chỉnh các quyết định của cơ quan tiến hành tố tụng có thẩm quyền về xử lý tài sản và phải trịu trách nhiệm trước pháp luật nếu tài sản đó bị mất mát, hư hỏng do lỗi của mình. Việc khai thác, sử dụng tài sản phải được hạch toán riêng và phải có sổ sách kế toán theo dõi riêng. Khi có yêu cầu của cơ quan đang thụ lý, giải quyết vụ án thì người khai thác sử dụng tài sản có trách nhiệm báo cáo với cơ quan đó về tình trạng của tài sản là vật chứng, cũng như về hoa lợi, lợi tức thu được từ việc khai thác, sử dụng tài sản đó.

Nếu căn cứ theo đúng thông tư liên tịch này thì trường hợp bên vay mang tài sản thế chấp bán cho người thứ 3, nếu người thứ 3 có giấy phép đăng ký kinh doanh hợp pháp thì tài sản thế chấp phải được bàn giao cho bên thứ 3 tạm thời bảo quản và sử dụng, để huy động tối đa tài sản có thể kinh doanh được và tránh lãng phí. Trước hết tài sản thế chấp phải mang ra để đấu giá, sau đó bàn giao cho bên thứ 3. Bên thứ 3 tiếp tục sử dụng tài sản đó vào việc kinh doanh, hàng tháng thu đựơc bao nhiêu thì được phép trừ đi các khoản chi phí như thuế, lương... và số tiền còn lại phải nộp vào tài sản phong toả của Ngân hàng. Cho tới khi vụ án được đưa ra xét xử tại toà dân sự thì toà sẽ xem xét tài sản thế chấp tại thời điểm đó trị giá là bao nhiêu cùng với số tiền sinh lợi từ tài sản đó để đưa ra quyết định.

  • Vân Giang

Bài 1: ''Rủi ro đạo đức'' đang rình rập các ngân hàng

Theo quý độc giả, làm thế nào để người mua và ngân hàng tránh được những rủi ro tương tự? Hãy gửi ý kiến tại đây.

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Hai xe khách đâm nhau tan tành, ít nhất 16 người chết
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Xã Hội NỔI BẬT

Hy hữu những lần nhặt được vali tiền, vàng ở Việt Nam

Họ đều là những người lao động có cuộc sống mưu sinh vất vả, nhưng vô tình nhặt được tiền, vàng – món quà từ “trên trời rơi xuống” họ bỗng chốc đổi đời thành "đại gia".

Nhận xét tin Bài 2: "Rủi ro đạo đức" - Dễ mắc khó gỡ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Bài 2: "Rủi ro đạo đức" - Dễ mắc khó gỡ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bai 2 Rui ro dao duc De mac kho go ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Bài 2: "Rủi ro đạo đức" - Dễ mắc khó gỡ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Xã Hội của chuyên mục Xã Hội.

Lesson 2: "moral hazard" - Easy to get hard to debug
Registry Department, mortgage, asset disposal, the Credit Department, 3rd party, ownership, registration, bank customers, transactions, security, mortgage, legal, risk, work

Credit Department, Registration Department QG security transaction, the lawyer said toward solving "the problem of" trafficking in illegal assets mortgage bank has ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Xã Hội


  • Thoi su 24h278 Bat GD la chong cua mot a hau
    Thời sự 24h(27/8): Bắt GĐ là chồng của một á hậu

    Lương tối thiểu Việt Nam quá cao?; Bắt giám đốc là chồng một Á hậu chiếm đoạt 300 tỉ đồng; Chân dung Hoa hậu có gia thế hoành tráng nhất Việt Nam; Thông tin bất ngờ về tài xế taxi gây náo loạn phố HN

  • Thoi su 24h268 Them vu ca nha bi truy sat o Gia Lai
    Thời sự 24h(26/8): Thêm vụ cả nhà bị truy sát ở Gia Lai

     Tàu đâm ôtô, lái xe văng xuống cống tử vong; Ông Đặng Thành Tâm đối mặt với tin đồn bị bắt; Một nửa ít biết của MC Thanh Tùng, Thụy Vân; Bé gái bị mẹ tẩm xăng đốt vì thiếu nợ tiền vé số; 

  • Thoi su 24h258 Sat cong trinh duong sat tren cao roi trung o to
    Thời sự 24h(25/8): Sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô

     Dân khóc ròng vì 1.600 cây sưa đỏ bị chặt trộm; Thanh sắt công trình đường sắt trên cao rơi trúng ô tô; Ảnh bất ngờ của MC Long Vũ, Anh Tuấn; Xác định được lái xe Audi gây tai nạn trên cao tốc; 

  • Thoi su 24h248 Ca gia dinh tu lam dam tang cho minh
    Thời sự 24h(24/8): Cả gia đình tự làm đám tang cho... mình

     Bộ GTVT lên tiếng vụ xây cầu treo phục vụ chủ tịch xã; Lạ: Đang sống, cả nhà tự làm đám tang cho mình; Siêu xe 15 tỷ "nát đầu" sau khi đâm dải phân cách; Tài sản kếch xù của đại gia vừa đột tử ở HN; 

  • Thoi su tuan qua Tham an chem chet 4 nguoi o Gia Lai
    Thời sự tuần qua: Thảm án chém chết 4 người ở Gia Lai

    Bộ trưởng nhận trách nhiệm về bất cập trong xét tuyển ĐH; Ông Đoàn Văn Vươn được đề nghị đặc xá năm 2015; Xuất hiện dòng suối 'máu' bất thường ở Điện Biên; MC Thảo Vân bị tổn thương nặng nề trên máy bay; Giết vợ rồi đi cả ngàn km về quê chém chết tình địch; Xe máy chứa hơn một tỷ đồng bỏ lại bên lề đường...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Nhung vu canh sat giao thong bat cuop
    Những vụ cảnh sát giao thông bắt cướp

    Đã có rất nhiều trường hợp vận chuyển ma túy, đối tượng truy nã bị bắt giữ ngay trên đường di chuyển và dĩ nhiên ở góc độ này, Cảnh sát giao thông chính là những người đấu tranh trực tiếp với những kẻ phạm tội

  • Bangkok rung chuyen vi danh bom
    Bangkok rung chuyển vì đánh bom

    19 giờ tối 17/8, một quả bom được cài ngay bên trong khuôn viên ngôi đền Hindu giáo ở trung tâm thủ đô Bangkok của Thái Lan đã phát nổ, gây ra một cảnh tượng tang hoang, hỗn loạn. Chưa có tổ chức nào nhận trách nhiệm gây ra vụ..

  • Tang tiep 1 ty gia noi bien do len 3
    Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%

    Nhận định về tình hình kinh tế Việt Nam trong sự biến động của tỷ giá, HSBC cho biết, Việt Nam trong thời gian gần đây đã thể hiện là một trong vài nền kinh tế châu Á có số liệu xuất khẩu mạnh mẽ... ------------ Xem thêm: Tăng tiếp 1% tỷ giá, nới biên độ lên +/-3%, http://vietbao.vn/tp/Ty-gia-tang/12367640/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Be 5 tuoi da day thi vi an com me nau
    Bé 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu

    Đó là lời khẳng định của các bác sỹ chuyên ngành trước hiện tượng, có nhiều trẻ mới chỉ 5 tuổi, thậm chí 2-3 tuổi đã có những biểu hiện của tuổi dậy thì.

  • Ong bo 9X gio bang xin viec giua duong
    Ông bố 9X giơ bảng xin việc giữa đường

    Mang tấm biển kể lể về hoàn cảnh khó khăn sau tốt nghiệp, ông bố 9X nhận được rất nhiều ý kiến đa chiều từ dân mạng, các bạn trẻ.

  • Tin Suc khoe tuan qua 15082208 Tranh cai clip tam be so sinh trong bon inox
    Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox

    Clip tắm bé sơ sinh trong bồn rửa inox gây tranh cãi; Cẩn trọng với bệnh viêm màng não; Bé gái 5 tuổi đã dậy thì vì ăn cơm mẹ nấu; Con nhiễm lỵ amip, đau bụng triền miên vì mẹ cho ăn cơm "nhá"; Ăn chay tốt cho sức khỏe hay không; Suy kiệt cơ thể và nhập viện vì mắc chứng loạn dâm;...là những tin sức khỏe đáng chú ý tuần qua. ------------ Xem thêm: Tin Sức khỏe tuần qua (15/08-22/08): Tranh cãi clip tắm bé sơ sinh trong bồn inox, http://vietbao.vn/Suc-khoe/Tin-Suc-khoe-tuan-qua-15082208-Tranh-cai-clip-tam-be-so-sinh-trong-bon-inox/2147590769/248/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1608 22082015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015

    Chiều 19/8 giá xăng giảm gần 800 đồng/lít, với lần điêu chỉnh này các DN xăng dầu vẫn tiếp tục lãi lớn nhờ giá xăng dầu NK giảm xuống mức thấp kỷ lục; cũng ngày 19/8 NHNN quyết định tăng thêm 1% tỷ giá bình quân liên ngân hàng giữa đồng Việt Nam với Đô la Mỹ, nới biên độ tỷ giá từ +/-2% lên +/-3% với mục đích chủ động dẫn dắt thị trường; CEO và Phó tổng giám đốc DongA Bank bị đình chỉ chức vụ, quyền hạn tại ngân hàng... Cùng với đó, những thông tin về bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 16/08 - 22/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1608-22082015/2147590745/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 1608 2208
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08)

    Bục túi nước hầm lò than ở Quảng Ninh; Thực hư sinh viên trường múa thoát y phản cảm ở quán bar?; Cô gái xinh đẹp bỗng hóa thành bà lão đã qua đời; Tắm trẻ sơ sinh trong bồn rửa bát; Hà Nội mất nước, trách nhiệm như đứa trẻ mồ côi....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1608-2208/2147590760/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1608 2208
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08)

    Đằng sau những vụ đột kích sới bạc lớn; Những má mì xinh đẹp điều hành bán dâm; 'Nóng' tội phạm trộm cắp xe máy; Những chiến công thầm lặng của lực lượng 141 Hà Nội; Nghi án con dâu hạ độc cả nhà bằng thuốc trừ sâu tại Trung Quốc; Những “bóng hồng” phá án khiến không ít trùm ma túy phải khiếp sợ;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/08 - 22/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-1608-2208/2147590736/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 168228
    Sự kiện quốc tế nổi bật (16/8-22/8)

    Bangkok rung chuyển vì đánh bom; Indonesia đánh chìm 34 tàu cá nước ngoài; tình hình căng thẳng trên bán đảo Triều Tiên; nữ Thủ tướng đầu tiên của Hàn Quốc lãnh án tù... là những tin chính trong tuần qua.