Dùng chung hạ tầng và tăng cường dịch vụ công ích

Ý kiến các doanh nghiệp tại hội thảo khoa học CNTT-TT phục vụ nông thôn do Bộ BCVT tổ chức ngày 17/7/2007 cho rằng khoảng cách số giữa thành thị và nông thôn có thể thu hẹp nếu có sự hỗ trợ của nhà nước và các doanh nghiệp dùng chung hạ tầng.

Khoảng cách số lớn giữa nông thôn và thành thị

Đánh giá về hoạt động cung cấp dịch vụ CNTT-TT cho khu vực nông thôn, Bộ trưởng Đỗ Trung Tá cho biết “các đường lối, chính sách của Đảng và Nhà nước từ trước đến nay rất coi trọng quyền hưởng thụ các sản phẩm CNTT-TT một cách công bằng”. Đến nay, ngành BCVT và CNTT đã đầu tư khoảng 2 tỷ đồng để hiện đại hoá mạng lưới và dịch vụ viễn thông đến 100% các xã nông thôn. Đặc biệt để đẩy nhanh việc phát triển dịch vụ CNTT-TT cho nông thôn, Chính phủ đã cho ra đời Quỹ dịch vụ viễn thông công ích tạo điều kiện cho các doanh nghiệp cung cấp dịch vụ cho các vùng sâu, vùng xa khó có thể kinh doanh thuần tuý.

Tuy nhiên, theo Bộ trưởng Đỗ Trung Tá, mức độ phổ cập dịch vụ CNTT-TT chủ yếu mới tập trung ở khu vực thành thị. Trong khi các dịch vụ viễn thông và Internet ở các đô thị lớn đang tiến nhanh tới mức bão hoà thị việc phát triển các dịch vụ này ở vùng nông thôn còn nghèo nàn. Đặc biệt chênh lệch này thể hiện rất rõ ở tỷ lệ người dùng Internet. Theo thống kê của Trung tâm Internet Việt Nam (VNNIC), riêng Hà Nội và TP.HCM hiện chiếm hơn 35% thuê bao Internet của cả nước.

Hoạt động của các điểm BĐ-VHX đã góp phần đáng kể giúp thu hẹp khoảng cách số nhưng cũng còn nhiều hạn chế. Theo VNPT, tính đến tháng 5/2007, cả nước có 7.990 điểm BĐ-VHX cung cấp các dịch vụ bưu chính và viễn thông cơ bản như dịch vụ thoại, bưu chính và Internet. Tuy nhiên, đưa Internet và các điểm bưu điện này chưa thực sự hiệu quả. Theo ông Nguyễn Mậu Lân, Ban Viễn thông Nông thôn của VNPT, trong số 2.000 điểm BĐ-VHX có trang bị Internet tốc độ cao ADSL, còn lại đa phần là kết nối Internet gián tiếp tốc độ chậm nên không hiệu quả.

Dùng chung hạ tầng viễn thông

Để thu hẹp khoảng cách số giữa thành thị và nông thôn, ông Lân cho rằng “nên coi việc đưa Internet về nông thôn là cách để ổn định xã hội, đưa thông tin và tri thức đến người dân chứ không nên tính chuyện lỗ lãi”. Theo ông Lân, Quỹ dịch vụ viễn thông công ích nên có chính sách hỗ trợ truy cập Internet tốc độ cao miễn phí tại các điểm BĐ-VHX trên phạm vi quốc tế chứ không phải ở những vùng công ích như hiện nay. Đại diện VNPT cũng đề xuất xây dựng mô hình cách điểm truy cập Internet độc lập, mỗi điểm gồm máy tính giá rẻ “dã chiến” bằng màn hình cảm ứng (không có chuột, bàn phím). Để khuyến khích người dân sử dụng tại các điểm truy cập này, theo ông Lân cần có chính sách cung cấp dịch vụ Internet giá rẻ hoặc miễn phí, phát triển các trang thông tin cung cấp nội dung hấp dẫn cho người nông dân và yêu cầu các cơ quan nhà nước công khai các thông tin hành chính trên mạng.

Ông Nguyễn Mạnh Hùng, Phó tổng giám đốc Viettel lại có cách nhìn khác. Theo ông Hùng, để phát triển dịch vụ CNTT-TT cho nông thôn thì phải tìm cách có lãi. Ông Hùng cho biết cả nước hiện có khoảng 10 triệu hộ gia đình nông thôn với thu nhập khoảng 2 tỷ USD. Ước tính trung bình mỗi hộ gia đình có khả năng chi khoảng 5USD (khoảng 80.000VND) cho dịch vụ viễn thông. Theo tính toán hiện nay, chi phí cho một điện thoại qua vệ tinh VSAT hiện khoảng 400 ngàn đồng, với một đường thoại kéo dây khoảng 100 ngàn đồng. Như vậy, chi phí cho một điện thoại theo cả ba công nghệ trên là không khả thi với khả năng chi của các hộ gia đình nông thôn.

Theo ông Hùng, chỉ có cách có thể kinh doanh có lãi với người dùng nông thôn là tận dụng hạ tầng di động để cung cấp nhiều dịch vụ trên đó. Cách tận dụng hạ tầng tốt nhất là ông Hùng nói là “Bộ BCVT cần có chính sách khuyến khích các doanh nghiệp dùng chung hạ tầng, nhưng chỉ nên khuyến khích dùng chung ở những thị trường khó kinh doanh có lãi”. Ngoài ra, “chi phí thiết bị đầu cuối có thể giảm đáng kể nếu được sản xuất trong nước”, ông Hùng cho biết thêm. Bênh cạnh đó, ông Hùng đề nghị Bộ BCVT nên sớm cấp phép 3G cho các doanh nghiệp di động GSM vì công nghệ WiMax hiện chưa khả thi. Thêm nữa, việc phát triển mạng 3G hiện chỉ mất khoảng 6 tháng và cũng rẻ hơn mạng 2,5G hiện nay.

(Theo BĐVN)