Chiếc máy tính điện tử đầu tiên của thế giới

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Chiec may tinh dien tu dau tien cua the gioi

Vào tháng 2/1946, hai ông J. Presper Eckert và John Mauchly đã đưa ra giới thiệu chiếc máy tính điện tử đầu tiên trên thế giới. Chiếc máy tính ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer) của họ có khả năng xử lý được 5.000 phép tính cộng trong mỗi giây, nhanh hơn bất cứ thiết bị nào ở thời điểm đó.

Các nhà khoa học biết rằng họ đã tạo ra một thứ có thể làm thay đổi lịch sử, nhưng họ đã không biết làm thế nào để truyền đạt bước đột phá của mình tới công chúng. Bởi vậy, họ đã sơn các con số lên một vài bóng đèn và bắt “những mặt cầu mờ” hiển thị kết quả lên các bảng điều khiển của ENIAC. Từ đó về sau, trong tâm trí của mọi người, máy tính đã gắn chặt với những chiếc bóng đèn nhấp nháy, hào nhoáng.

Sự quảng cáo nho nhỏ này sau đó đã chứng tỏ rằng nó hoàn toàn phù hợp với tầm quan trọng của ENIAC. Trong tuần này, tại Trường Điện tử và Cơ khí Moore thuộc Trường ĐH Pennsylvania, người ta sẽ tổ chức lễ kỷ niệm 60 năm ngày ra đời của chiếc máy tính này.

Rất nhiều nhà sử học thừa nhận rằng đã có những chiếc máy tính khác còn ra đời sớm hơn ENIAC nhiều, thí dụ như chiếc Z3 ở Đức, chiếc Colossus ở Anh, hay chiếc Atanasoff-Berry Computer tại bang Iowa (Mỹ). Nhưng ENIAC đã làm được một việc quan trọng hơn nhiều: nó kích thích trí tưởng tượng của các nhà khoa học và giới công nghiệp.

Trong một vài năm, máy tính đã xâm nhập vào các trường đại học, các cơ quan thuộc chính phủ, ngân hàng và các công ty bảo hiểm. Một chiếc máy tính UNIVAC (tất nhiên là vẫn có những chiếc bóng đèn trang trí), được chế tạo bởi công ty do Eckert và Mauchly thành lập, đã dự báo được kết quả cuộc bầu cử tổng thống Mỹ vào năm 1952, trong khi một chiếc khác xuất hiện trong một bảng quảng cáo về một tiến bộ mới trong khoa học. Còn chiếc máy dò mật mã của người Anh, chiếc Colossus, đã trở nên nổi tiếng trong giới quân sự. Nhưng nó đã bị phá hủy sau Chiến tranh Thế giới thứ 2 và còn nằm trong vòng bí mật hàng chục năm sau đó.

So với những chiếc máy tính thực hiện các chức năng thực tiễn khác, ENIAC là một con chim lạc đàn theo khía cạnh kỹ thuật. Nó sử dụng một hệ thống thập phân 10 con số, chứ không phải là các hệ thống nhị phân bao gồm các con số 0 và 1 được gần như toàn bộ các máy tính sau này sử dụng, thậm chí ngay cả các hệ thống mà Eckert và Mauchly phát triển sau này. Các chương trình không thể lưu trữ trên ENIAC. Nó thực ra không sử dụng các phân nhánh điều kiện, các câu lệnh if/then tạo nên nền móng của việc lập trình hiện đại. Và trong thực tế, cũng chỉ có duy nhất một hệ thống ENIAC được chế tạo ra.

Ông Jay Forrester, giáo sư Viện Công nghệ Massachusetts và cũng là một trong những kiến trúc sư máy tính hàng đầu của thế kỷ trước, chỉ trích: “Nó (ENIAC) là một thứ quái dị. Nó nhanh chóng bị những chiếc máy đa năng khác qua mặt. Ngày nay, trong những chiếc máy tính hiện đại chẳng còn gì giống với nó nữa, ngoại trừ dòng điện”.

Nhưng những người ủng hộ ENIAC thì đáp lại bằng một thực tế không thể chối cãi: Nó đã hoạt động. Cho tới khi bị sét đánh hỏng vào năm 1955, ENIAC đã thực hiện các bài toán liên quan tới việc phát triển bom H và các dự án quân sự khác. Giáo sư Irving Brainerd của ĐH Pennsylvania thậm chí đã có lần ước tính rằng trong suốt 80.223 giờ hoạt động của ENIAC, nó đã xử lý được nhiều phép tính hơn so với tổng số các phép tính mà loài người đã thực hiện kể từ thời cổ đại.

Trong một bức thư điện tử, ông Harry Huskey, một trong những kỹ sư chế tạo ENIAC và hiện đã 90 tuổi, nói: “Một số người, đánh giá theo tốc độ thay thế các bóng điện tử trong những chiếc đài phát thanh, nói rằng chiếc máy tính này không thể chạy trong vòng 5 phút. Tuy nhiên, tất cả các bóng điện tử đã được chạy thử trong vòng 100 giờ, bởi thế đó không phải là một vấn đề”.

Một vài đối thủ cạnh tranh với ENIAC, thí dụ như ABC và Z3, có tốc độ chậm hơn nhiều và chỉ có thể xử lý những bài toán nhỏ. Thậm chí đã xuất hiện một cuộc tranh cãi về việc liệu ABC, vốn mới chỉ xử lý các phép tính trong các cuộc trình diễn, đã được hoàn thành hay chưa. Và rốt cuộc, kinh nghiệm của các nhà phát minh ra những chiếc máy đó đã trở thành một giai thoại về cái tôi của các nhà khoa học.

Đánh bại người Đức

Ảnh minh họa
Hệ thống UNIVAC, được công ty do Eckert và Mauchly thành lập chế tạo.
Nguồn gốc của ENIAC và những hệ thống cùng thời với nó bắt nguồn từ Chiến tranh Thế giới thứ 2. Các đơn vị pháo binh sử dụng các bảng đạn đạo để giúp họ dự đoán đường đi của các quả đạn mà họ bắn ra. Tuy nhiên, do việc tính toán lại rất đa dạng - góc nòng súng, điều kiện địa hình và các yếu tố khác - nên nó đã trở thành một công việc rất mệt óc.

Để có thể vẽ ra được một đường đạn (trong số vài trăm đường) bằng một chiếc máy tính cầm tay sẽ phải mất khoảng 40 giờ, và thậm chí ngay cả khi sử dụng các thiết bị cơ khí điện tử như Differential Analyzer do Vannevar Bush thiết kế cũng phải mất tới 30 phút. Ông Mitchell Marcus, một giáo sư về khoa học máy tính tại ĐH Pennsylvania cho biết, các bảng đạn đạo chỉ có một giá trị chiến thuật hạn chế.

Cùng lúc đó, các học viện cũng tìm cách tìm ra những phương thức để tăng tốc độ các máy cơ khí điện tử và giảm thiểu các lỗi do kẹt chốt hay các cơ cấu chuyển động kém. Vào năm 1937, giáo sư John Atanasoff ở bang Iowa (Mỹ) đã phác trên một tờ giấy ăn những ý tưởng về một chiếc hộp sử dụng điện có thể giải quyết các biểu thức qua phép toán nhị phân.

Với sự trợ giúp từ nghiên cứu sinh Clifford Berry và một số trợ cấp nghiên cứu nho nhỏ, ông Atanasoff đã chế tạo một mẫu máy tính ABC và đã đưa nó ra trình diễn vào tháng 10-1939. Và một phiên bản tiên tiến hơn, bao gồm 300 bóng đèn điện tử và phải mất tới vài giây để xử lý một bài toán, đã được chế tạo vào năm 1941. Chiếc máy tính này đã hoạt động, nhưng chiến tranh bùng nổ đã buộc cả Atanasoff và Berry phải bỏ dở nó và tham gia vào các dự án quốc phòng cấp bách hơn.

Còn ông Mauchly, một giáo sư vật lý thuộc trường ĐH Ursinius, thì lại nghiên cứu về một ngành khoa học hoàn toàn khác: nghiên cứu các phương pháp nhằm nâng cao độ chính xác của việc dự báo thời tiết với một thiết bị tương tự có tên là máy phân tích điều hòa. GS Atanasoff đã tham dự một buổi thuyết trình của ông Mauchly vào tháng 12-1940 và sau đó cả hai người đã bắt đầu trao đổi và thảo luận về tiềm năng của những chiếc máy tính điện tử.

Và sự nghiệp của GS Mauchly đã chuyển sang một hướng khác. Ám ảnh bởi điện tử, GS Mauchly đã tham gia vào một khóa học tại trường Moore do ông Eckert giảng dạy. Đến cuối năm 1941, GS Mauchly dạy ở trường ĐH Penn và thảo luận các ý tưởng về máy tính với Eckert.

Hai người có những kỹ năng bổ sung cho nhau. GS Mauchly là một chuyên gia về vật lý và toán học, nhưng ban đầu ông không coi trọng ngành cơ khí. Còn ông Eckert, là một nhà kỹ thuật bẩm sinh. Khi mới 14 tuổi, ông đã lắp ráp một hệ thống liên lạc nội bộ trong tòa nhà của bố ông, và sau đó Công ty Điện báo và điện thoại Connecticut đã mua lại hệ thống này.

Ông Michael Williams, giáo sư sử học danh dự thuộc trường ĐH Calgary và là chủ tịch Viện Kỹ thuật Điện và Điện tử đánh giá: “Ông Eckert là một kỹ sư điện tử thiên tài. Ông là một trong những nhà thiết kế tài giỏi nhất của thế kỷ 20”. Theo ông, khi đó ông Mauchly đã có thể hình dung ra chiếc máy sẽ làm việc như thế nào.

Những ý tưởng trở thành hiện thực

GS Mauchly đã trình bày những hình dung của mình trong một bản ghi nhớ dài năm trang giấy có tên là “Công dụng của các thiết bị đèn chân không trong tính toán”. Những ý tưởng này đã bị chuyển qua lại giữa các cơ quan chính phủ, trường đại học và cuối cùng đã hình thành nên hợp đồng số W-670-ORD-4926. Theo thỏa thuận được ký ngày 5-6-1945 này, ĐH Pennsylvania sẽ khảo sát về triển vọng của một chiếc máy phân tích vi phân điện tử cho Cục Hậu cần Quân đội Mỹ.

NGUYÊN LÝ LÀM VIỆC CỦA ENIAC

Trung tâm của ENIAC là một thiết bị có tên là bộ đếm vòng, bao gồm 10 bóng chân không trong một vòng tròn. Một số “5” sẽ được thể hiện bởi một dao động tại bóng số 5. Nếu một người cộng thêm 9 vào, dao động sẽ được chuyển sang bóng số 4, trong khi bóng đầu tiên trong một vòng tròn thứ hai, thể hiện số 10, sẽ nhận được một dao động.

Mười bộ đếm vòng được đặt trong mỗi thanh ghi, và có thể lưu trữ các số lên tới 10 tỷ trừ 1 (9,999,999,999) hoặc xuống tới âm 10 tỷ trừ 1. Khi một thanh ghi đạt mức tối đa của nó, một xung sẽ được gửi qua dây dẫn tới một vòng tiếp theo, tiếp tục quá trình. Tổng cộng, ENIAC chứa 20 thanh ghi trải khắp 40 máng được nối mạng với nhau qua một bảng phích cắm. Dữ liệu được lưu theo các xung trong các ống thủy ngân 5 chân.
Công việc dự kiến sẽ kéo dài sáu tháng với một khoản chi phí 61.700 USD, một sự đánh giá vô cùng sai lầm. Mọi thứ nhanh chóng cạn kiệt, cả thời gian lẫn tiền bạc. Phải mất tới hai năm rưỡi, ENIAC mới được đưa ra thử nghiệm nội bộ vào tháng 11-1945, với chi phí tổng cộng lên tới 487.000 USD. Tuy nhiên, bất chấp sự chậm trễ về tiến độ và bội chi về tiền bạc, đây vẫn là một kỳ quan khoa học.

Sáu kỹ thuật viên chịu trách nhiệm chính về việc nhập các biểu thức toán học và các hàm số lập trình. Do chỉ được coi là một phần của công việc văn phòng, nên các hàm và biểu thức này đã được đưa vào bởi các nhân viên nữ, như thông lệ thời đó.

Bà Kathryn Kleiman, một luật sư của hãng McLeod, Watkinson and Miller và là một đại biểu của Ủy ban về phụ nữ với tin học thuộc Hiệp hội máy tính nói: “Họ là những lập trình viên đầu tiên nhưng đã không nhận được sự công nhận mà họ đáng được hưởng”.

Một trong những thách thức lớn nhất lúc đó là làm sao để ngăn ngừa không để các bóng chân không bị nổ. Do các bóng này có thể sẽ phải dao động tới 100.000 lần/giây và chiếc máy có vô số các bóng đèn này nên nguy cơ bóng đèn nổ diễn ra liên tục. Ông Williams cho biết, GS Eckert đã giải quyết vấn đề bằng cách để các bóng đèn dưới giới hạn của chúng và thiết kế hệ thống để có thể hoạt động dưới “những điều kiện xấu nhất của xấu nhất”.

Các nhà khoa học cũng đã phải đối mặt với một mối lo ngại khác không phức tạp về công nghệ nhưng không kém phần quan trọng: chống chuột. Trong một buổi phỏng vấn vào năm 1989, ông Eckert nói: “Chúng tôi biết rằng chuột có thể gặm mất lớp cách điện của dây điện, bởi vậy chúng tôi đã lấy mẫu tất cả các loại dây điện hiện có khi đó đưa vào trong một chiếc lồng chứa vài con chuột để xem loại cách điện nào mà chúng không thích. Sau đó chúng tôi đã sử dụng loại dây điện đó”.
Ảnh minh họa

Hai tác giả sáng chế ra ENIAC,
John Mauchly and J. Presper Eckert.

Cuối cùng, ENIAC đã thực hiện cuộc thử nghiệm hoàn chỉnh đầu tiên của mình vào tháng 11-1945, khi các bài toán từ sản phẩm bom H được nạp vào. Vào ngày 14-2-1946, trường Moore đã mời các quan chức quân đội, các giáo sư trường ĐH Pennsylvania và một số nhà khoa học được lựa chọn từ khắp nước Mỹ tới tham dự một buổi trình diễn. Trái ngược với các giai thoại phổ biến, các bóng đèn ở TP Philadelphia không bị tối đi và các sĩ quan cũng chẳng giơ tay chào chiếc máy.

Và cũng ngược với các giai thoại, phần lớn người dân chẳng quan tâm tới chiếc máy tính này. Mặc dù trường Moore ngay lập tức đã nhận được các yêu cầu thông tin từ các trường ĐH và các nhà nghiên cứu khác, nhưng công chúng hầu như phớt lờ nó, bất chấp các bài báo được đăng trên trang nhất. Tất nhiên, tình trạng đã sẽ thay đổi cùng với thời gian.

Ông Arthur Burks, một trong những kỹ sư đầu tiên viết: “Những người hiểu biết thường có những dự báo tuyệt vời, nhưng ngay cả những dự báo tuyệt vời nhất cũng không thể bắt kịp thực tế sẽ xảy ra trong những năm tiếp theo".

(Theo ND)

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Video được xem nhiều nhất

Máy bay tự chế của "hai lúa" Việt sắp chinh phục bầu trời
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Công Nghệ NỔI BẬT

iPhone 6 và iPhone 6s lỗi bộ nhớ, cách khắc phục

Nhiều người dùng iPhone 6s gần đây đã phàn nàn về bộ nhớ trống trên chiếc iPhone của mình. Tình trạng này không xuất hiện trên phiên bản 16 GB, mà những người sở hữu bản iPhone 6/6s 64 GB và 128 GB. Theo phản ánh thì không gian lưu trữ trên điện thoại của họ tự nhiên bị biến mất đầy bí ẩn.

Nhìn lại năm 2015 (Phần 1): Những cánh chim đầu đàn trong làng smartphone

Đây là thời điểm mà mọi thăng trầm trong năm 2015 của các hãng công nghệ đều đã có thể cân đong đo đếm cụ thể. Trước khi chờ đón những điều tuyệt vời ở năm 2016 thì chúng ta hãy cùng xem lại với những nỗ lực của mình, họ đã tạo được dấu ấn gì đáng nhớ trong năm vừa qua.

Nhận xét tin Chiếc máy tính điện tử đầu tiên của thế giới

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Chiếc máy tính điện tử đầu tiên của thế giới bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Chiec may tinh dien tu dau tien cua the gioi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Chiếc máy tính điện tử đầu tiên của thế giới ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Công Nghệ.

The first electronic computer of the world
GS Mauchly, University of Pennsylvania, Presper Eckert, John Mauchly, Penn, University Ursinius, World War 2, internal communication system, the analyzer regulation, Government Agency, electronic computer, the same device, system designers, scientists, has been constructed, with

In 2/1946, two men J. Presper Eckert and John Mauchly were the introduction of the first electronic computer in the world. The computer ENIAC (Electronic Numerical Integrator and Computer) their ability to handle the addition will be 5,000 ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Công Nghệ


  • Thoi su 24h2705 Tu choi loi moi di choi bi danh rot rang
    Thời sự 24h(27/05): Từ chối lời mời đi chơi bị đánh rớt răng

    Cả gia đình nhập viện vì quá kích động sau khi ăn rau lạ; "Ngọc ếch" đến "cát lợn": Thực hư những vật thể lạ giá hàng tỉ đồng; Phụ huynh bức xúc con bị thâm tím người khi từ trường mầm non về; Công bố kết quả điều tra vụ xe khách cháy 13 người chết; Mại dâm Đồ Sơn và luật ngầm nhốt chân dài sống trong lầm lũi

  • Thoi su 24h2605 Nhung an mang rung ron trong con mong du
    Thời sự 24h(26/05): Những án mạng rùng rợn trong cơn mộng du

    Cháu gái ngã xuống hồ đang xả nước, ông tử nạn khi lao theo cứu cháu; Uẩn khúc khám bệnh nhận quà khuyến mãi ở phòng khám tư nhân; Mảnh giấy sót lộ tẩy chiêu đóng giả người thân đoạt tiền người già; Giảm hóa đơn nước tiền triệu cho dân: Tình thương ngành nước

  • Thoi su 24h2505 Cong tu cuong buc nhieu co gai tren oto
    Thời sự 24h(25/05): Công tử cưỡng bức nhiều cô gái trên ôtô

    Bị "tố" từ chối cấp cứu bệnh nhân, bác sĩ trạm y tế nói gì?; Hà Nội ngập nặng, dân leo lên xe ủi, chèo xuồng "lướt" phố; Vợ tố bị chồng đánh đến mức phải nhập viện, sảy thai 3 tháng; Vụ tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận: Đã có 13 nạn nhân tử vong; Đã giải cứu thành công cá voi nặng 15 tấn mắc cạn

  • Thoi su 24h2405 Loi khai cua hung thu sat hai be gai 11T
    Thời sự 24h(24/05): Lời khai của hung thủ sát hại bé gái 11T

    Chết cháy vì không có búa thoát hiểm: Nhà xe kêu khách lấy trộm; Những lần ông Obama tháo nhẫn để bắt tay gây tranh cãi; Hà Nội tiếp tục kiểm tra hoạt động bán hàng đa cấp; Cứu sống bệnh nhân bị gần 20 viên đạn găm khắp người; Cần xử lý thông tin bịa đặt, vu khống trên mạng xã hội

  • Thoi su 24h2305 Tai nan tham khoc o Binh Thuan 12 nguoi chet
    Thời sự 24h(23/05): Tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận 12 người chết

    Chuyện những "dân chơi" đặt mua đồ nhưng thản nhiên... quên trả tiền; Vụ tai nạn thảm khốc 12 người chết: Tang thương quê nghèo; Truy sát kinh hoàng ở Cà Mau, nạn nhân bị chém khâu gần 30 mũi; Bê tông hầm chui như "kẹo lạc không đường": Nhiều giả thiết;

  • Tai nan kinh hoang o Binh Thuan
    Tai nạn kinh hoàng ở Bình Thuận

    Những vụ tai nạn liên quan đến xe khách thường gây ra thương vong lên đến hàng chục người khiến nhiều người thấy bất an, ám ảnh đối với loại phương tiện này.

  • Chuyen tham Viet Nam cua Tong thong Obama
    Chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Obama

    Nhà Trắng công bố lịch trình chuyến thăm chính thức tới Việt Nam và Nhật Bản của Tổng thống Barack Obama, chuyến thăm thứ 10 của ông tới châu Á.

  • Phong chong xam hai tinh duc tre em
    Phòng chống xâm hại tình dục trẻ em

    Từ đầu năm đến nay, hàng loạt vụ học sinh bị xâm hại tình dục khiến nhiều phụ huynh, học sinh hoang mang, lo sợ

  • Toan canh vu Dong phuc bien hieu
    Toàn cảnh vụ 'Đồng phục biển hiệu'

    Việc đồng bộ bảng, biển quảng cáo đã mang lại diện mạo khác hẳn với vẻ nhếch nhác của nhiều tuyến phố ở Hà Nội hay các đô thị lớn. Tuy nhiên, có không ít ý kiến không đồng tình với việc làm này.

  • Nu sinh tat ban 52 cai chay mau mui
    Nữ sinh tát bạn 52 cái, chảy máu mũi

    Một vụ bạo lực học đường nghiêm trọng đã xảy ra tại trường THCS 15/10 (Mộc Châu, Sơn La), trong đó một nữ sinh đã thẳng tay tát bạn 52 cái, hộc máu mũi đang thu hút sự quan tâm của dư luận.

  • Su kien quoc te noi bat 225285
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/5-28/5)

    Những hoạt động cũng như các tuyên bố của Tổng thống Obama tại Việt Nam là thông tin nổi bật nhất trên các mặt báo trong tuần vừa qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2205 28052016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 22/05 - 28/05/2016

    Tai nạn giao thông kinh hoàng ở Bình Thuận; Hà Nội mưa lớn, nhiều tuyến phố biến thành sông; Phụ huynh bức xúc con bị thâm tím người khi từ trường mầm non về; Hình ảnh ấn tượng tại lễ đón chính thức Tổng thống Mỹ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2205 2805
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/05 - 28/05)

    Giết người vì tưởng hiếp dâm; Vụ cướp bánh mỳ bị truy tố; Gia đình Minh Béo không phải trả tiền bảo lãnh 100.000 USD; Vụ trộm ô tô vàng chấn động Hà Nội; Dã tâm 'chiều chồng' lúc nửa đêm của người đàn bà ngoại tình; Giả hotgirl khoe thân qua mạng, lừa tiền người háo sắc;....là những tin đáng chú ý.

  • Toan canh kinh te tuan 2205 28052016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (22/05- 28/05/2016)

    Chuyến thăm của Tổng thống Mỹ mang lại hiệu ứng lâu dài cho DN Việt; CPI tháng 5 tăng 0,54%, cao nhất trong 5 năm qua; Chính thức mở lại cho vay ngoại tệ từ 1/6; dự án sống lay lắt vì nhà thầu Trung Quốc chậm tiến độ;Tổng số tiền nợ thuế cả nước đã lên ngưỡng 76.000 tỷ đồng... Cùng với đó là những thông tin tài chính- ngân hàng,

  • Nghin le chuyen tuan qua 1505 21052016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 15/05 - 21/05/2016

    Bố vợ chém chết con rể rồi chở xác đến Công an đầu thú; Ông Tây dọn cống thối ở Nguyễn Khang, Hà Nội; Choáng với hóa đơn tiền nước khủng ở Hà Nội; Cá chết ngửa bụng trên kênh Nhiêu Lộc ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.