Thứ ba, 27 Tháng chín 2005, 03:28 GMT+7

Cách đặt tên các cơn bão

Cach dat ten cac con bao

Cơn bão tiếp sau bão Rita đang hoành hành ở Mỹ mặc dù chưa có dấu hiệu hình thành ở Đại Tây Dương nhưng có một điều chắc chắn rằng, khi xuất hiện nó sẽ được gọi là bão Stan.

Dựa trên một hệ thống chọn tên quốc tế do Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) tại Genève (Thụy Sĩ) quản lý, tên gọi các cơn bão lớn đã được biết trước nhiều năm, ngay cả khi các chuyên gia khí tượng không thể dự báo chính xác thời gian và địa điểm bão sẽ xuất hiện. Đối với khu vực Bắc Đại Tây Dương, Caribbe và Vịnh Mexico, danh sách tên bão năm 2005 được xếp theo thứ tự abc từ Arlene đến Wilma với các tên gọi của nam và nữ xen kẽ nhau như Katrina, Lee, Maria, Nate, Ophelia, Philippe, Rita, Stan...

Mỗi năm WMO sử dụng danh sách gồm 21 tên gọi thông dụng (xếp theo thứ tự abc và bỏ 5 mẫu tự q, u, x, y và z) tương ứng với số trận bão trung bình xuất hiện trong mùa giông bão kéo dài từ giữa tháng 6 đến cuối tháng 11. Rita là cơn bão thứ 17 ở Đại Tây Dương trong năm nay. Nếu số cơn bão vượt quá 21, WMO sẽ chuyển sang dùng các mẫu tự trong bảng chữ cái Hy Lạp. Nghĩa là Wilma được dùng để gọi tên cơn bão thứ 21 (nếu có năm nay) thì tiếp theo đó sẽ là bão Alpha và Beta... Danh sách các tên bão được tái sử dụng 6 năm một lần (chẳng hạn, năm 2011, WMO sẽ trở lại sử dụng danh sách tên bão năm 2005).

Các nhà khí tượng học Mỹ bắt đầu đặt tên cho các cơn bão nhiệt đới, và những cơn cuồng phong (phát triển từ bão nhiệt đới với gió mạnh từ cấp 8) năm 1953. Ý tưởng sử dụng những tên gọi quen thuộc, ngắn gọn nhằm tạo dễ dàng trong giao tiếp giữa hàng triệu người bị ảnh hưởng bởi thiên tai và tránh gây nhầm lẫn khi nhiều cơn bão hướng về cùng một khu vực. Ban đầu, tất cả tên gọi bão đều của phái nữ nhưng đến năm 1979 thì áp dụng qui tắc xen kẽ tên nam và nữ theo đề nghị của các nhà hoạt động vì quyền phụ nữ tại Mỹ. Các khu vực khác như Tây Bắc Thái Bình Dương, Vịnh Bengal và Biển Đông, người ta sử dụng tên của động vật hoặc thực vật dịch sang các ngôn ngữ địa phương.

WMO có thể loại một số tên bão ra khỏi danh sách để các cơn bão mới không gợi lại những ký ức buồn. “Chúng tôi gọi đó là cho về hưu”, Nanette Lomarda - Trưởng ban bão nhiệt đới ở WMO nói. “Khi bão gây ra tổn thất lớn về người và kinh tế, chúng tôi phải xóa tên gọi đó”. Chẳng hạn sẽ không còn cơn bão nào có tên gọi Andrew do tháng 8-2002, bão Andrew làm thiệt mạng 23 người và gây thiệt hại 21 tỉ đô-la ở miền Nam nước Mỹ. Sau yêu cầu của Honduras, tên bão Mitch đã không còn xuất hiện trong danh sách. Năm 1998, một cơn bão với tên gọi đó đã gây thương vong nhiều nhất trong lịch sử của quốc gia Trung Mỹ trên, làm 5.657 người chết và làm 8.058 người mất tích. Hai cơn bão Charley và Ivan đã lần lượt tàn phá Florida và Cuba tháng 8 và 9-2004 cũng đã bị xóa tên. Khi cho một tên bão “về hưu”, WMO sẽ thay thế bằng một tên khác thuộc cùng phái và bắt đầu bằng chữ cái của tên đã bị cho “nghỉ hưu”. Việc đặt tên các cơn bão có lịch sử cách đây từ nhiều thế kỷ. Thời đó, các cơn bão ở khu vực Tây Indies được đặt theo tên ngày của những vị thánh của đạo Thiên chúa mà bão xuất hiện. Bão “San Felipe” tràn vào Puerto Rico ngày 13-9-1876. Hơn 50 năm sau, khi một cơn bão khác đổ bộ vào đất nước này cũng vào ngày đó và được đặt tên thánh là “San Felipe thứ hai”. Cuối thế kỷ 19, Clement Wragga - một nhà khí tượng học Australia đã đặt tên bão theo tên những chính trị gia mà ông không có cảm tình.

(Theo AFP, LiveScience)
Việt Báo

Nhận xét tin Cách đặt tên các cơn bão

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cách đặt tên các cơn bão bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cach dat ten cac con bao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cách đặt tên các cơn bão ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Công Nghệ Mới của chuyên mục Công Nghệ.

Naming hurricanes
Atlantic Ocean, one thing is certain, naming, known as Hurricane, tropical storm, name, appearance, lists, use use, meteorology, year, WMO, fine, the

following Hurricane Rita storm raging in the U.S. although no signs of formation of the Atlantic, but one thing is for sure, when it appears it will be Hurricane Stan called ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM




  • Su kien quoc te noi bat 248 den 308
    Sự kiện quốc tế nổi bật (24-8 đến 30-8)

    Israel – Palestine đạt được thỏa thuận ngừng bắn dài hạn, Mỹ hợp tác với Syria để chống phiến quân tự xưng là Nhà nước Hồi giáo (IS), cuộc gặp giữa Tổng thống Nga Vladimir Putin và Tổng thống Ukcraine Petro Poroshenko không có tiến triển nào đáng kể... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2408 3008
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (24/08 - 30/08)

    4.000 tỷ đồng "số hóa" SGK: Nghi vấn trục lợi từ máy tính bảng; Sư tử TQ canh di tích: Tha hóa về biểu trưng văn hóa! ; Phó phòng Bộ Công Thương nhận tiền "lót tay" công khai.... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua (24/08 - 30/08)

  • Toan canh Showbiz tuan 2408 3008
    Toàn cảnh Showbiz tuần (24/08 – 30/08)

    Siêu mẫu Thanh Hằng bị tố vô cảm sau khi gây tai nạn, Hương Tràm lộ nội y phản cảm, Khánh Ly công bố thủ bút tác quyền của Trịnh Công Sơn, An Nguy bất ngờ viết tâm thư gửi Toàn Shinoda, Những hình ảnh ấn tượng tại lễ trao giải MTV Music Video Awards 2014, Mỹ nam xứ Hàn Kim Hyun Joong hành hung bạn gái, Brad Pitt và Angeline Jolie đã bí mật làm đám cưới ở Pháp,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2408 3008
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua ( 24/08 - 30/08)

    Hàng loạt thanh niên tự hại đời vì “yêu” trẻ con; Vụ án Cát Tường – chuyện bây giờ mới kể; Những tình huống bi hài “khó đỡ” tại chốt 141; Chuyện chưa kể về cuộc vây bắt ông trùm Minh “Sâm” và đồng bọn; Những thói quen kỳ lạ của hung thủ tố cáo tội ác; .......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tong hop Doi song tuan qua 258 318
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (25/8 - 31/8)

    Không khí của mùa Trung thu đã lan tỏa đến khắp mọi nơi, nhiều bài viết hay về Trung thu, những cách làm bánh trung thu hữu ích. Rất nhiều những câu chuyện gia đình ý nghĩa, và những câu chuyện cảm động có thật trong cuộc sống; Bố mẹ chôn sống, đánh đập con là tin nuôi dạy con gây chấn động; Tin thực phẩm bẩn, và nhiều câu chuyện đáng suy ngẫm khác...