Thứ ba, 27 Tháng chín 2005, 03:28 GMT+7

Cách đặt tên các cơn bão

Cach dat ten cac con bao

Cơn bão tiếp sau bão Rita đang hoành hành ở Mỹ mặc dù chưa có dấu hiệu hình thành ở Đại Tây Dương nhưng có một điều chắc chắn rằng, khi xuất hiện nó sẽ được gọi là bão Stan.

Dựa trên một hệ thống chọn tên quốc tế do Tổ chức Khí tượng thế giới (WMO) tại Genève (Thụy Sĩ) quản lý, tên gọi các cơn bão lớn đã được biết trước nhiều năm, ngay cả khi các chuyên gia khí tượng không thể dự báo chính xác thời gian và địa điểm bão sẽ xuất hiện. Đối với khu vực Bắc Đại Tây Dương, Caribbe và Vịnh Mexico, danh sách tên bão năm 2005 được xếp theo thứ tự abc từ Arlene đến Wilma với các tên gọi của nam và nữ xen kẽ nhau như Katrina, Lee, Maria, Nate, Ophelia, Philippe, Rita, Stan...

Mỗi năm WMO sử dụng danh sách gồm 21 tên gọi thông dụng (xếp theo thứ tự abc và bỏ 5 mẫu tự q, u, x, y và z) tương ứng với số trận bão trung bình xuất hiện trong mùa giông bão kéo dài từ giữa tháng 6 đến cuối tháng 11. Rita là cơn bão thứ 17 ở Đại Tây Dương trong năm nay. Nếu số cơn bão vượt quá 21, WMO sẽ chuyển sang dùng các mẫu tự trong bảng chữ cái Hy Lạp. Nghĩa là Wilma được dùng để gọi tên cơn bão thứ 21 (nếu có năm nay) thì tiếp theo đó sẽ là bão Alpha và Beta... Danh sách các tên bão được tái sử dụng 6 năm một lần (chẳng hạn, năm 2011, WMO sẽ trở lại sử dụng danh sách tên bão năm 2005).

Các nhà khí tượng học Mỹ bắt đầu đặt tên cho các cơn bão nhiệt đới, và những cơn cuồng phong (phát triển từ bão nhiệt đới với gió mạnh từ cấp 8) năm 1953. Ý tưởng sử dụng những tên gọi quen thuộc, ngắn gọn nhằm tạo dễ dàng trong giao tiếp giữa hàng triệu người bị ảnh hưởng bởi thiên tai và tránh gây nhầm lẫn khi nhiều cơn bão hướng về cùng một khu vực. Ban đầu, tất cả tên gọi bão đều của phái nữ nhưng đến năm 1979 thì áp dụng qui tắc xen kẽ tên nam và nữ theo đề nghị của các nhà hoạt động vì quyền phụ nữ tại Mỹ. Các khu vực khác như Tây Bắc Thái Bình Dương, Vịnh Bengal và Biển Đông, người ta sử dụng tên của động vật hoặc thực vật dịch sang các ngôn ngữ địa phương.

WMO có thể loại một số tên bão ra khỏi danh sách để các cơn bão mới không gợi lại những ký ức buồn. “Chúng tôi gọi đó là cho về hưu”, Nanette Lomarda - Trưởng ban bão nhiệt đới ở WMO nói. “Khi bão gây ra tổn thất lớn về người và kinh tế, chúng tôi phải xóa tên gọi đó”. Chẳng hạn sẽ không còn cơn bão nào có tên gọi Andrew do tháng 8-2002, bão Andrew làm thiệt mạng 23 người và gây thiệt hại 21 tỉ đô-la ở miền Nam nước Mỹ. Sau yêu cầu của Honduras, tên bão Mitch đã không còn xuất hiện trong danh sách. Năm 1998, một cơn bão với tên gọi đó đã gây thương vong nhiều nhất trong lịch sử của quốc gia Trung Mỹ trên, làm 5.657 người chết và làm 8.058 người mất tích. Hai cơn bão Charley và Ivan đã lần lượt tàn phá Florida và Cuba tháng 8 và 9-2004 cũng đã bị xóa tên. Khi cho một tên bão “về hưu”, WMO sẽ thay thế bằng một tên khác thuộc cùng phái và bắt đầu bằng chữ cái của tên đã bị cho “nghỉ hưu”. Việc đặt tên các cơn bão có lịch sử cách đây từ nhiều thế kỷ. Thời đó, các cơn bão ở khu vực Tây Indies được đặt theo tên ngày của những vị thánh của đạo Thiên chúa mà bão xuất hiện. Bão “San Felipe” tràn vào Puerto Rico ngày 13-9-1876. Hơn 50 năm sau, khi một cơn bão khác đổ bộ vào đất nước này cũng vào ngày đó và được đặt tên thánh là “San Felipe thứ hai”. Cuối thế kỷ 19, Clement Wragga - một nhà khí tượng học Australia đã đặt tên bão theo tên những chính trị gia mà ông không có cảm tình.

(Theo AFP, LiveScience)
Việt Báo

TIN Công Nghệ NỔI BẬT

Hướng dẫn nâng cấp iOS 8.1 dành cho iPad Air

Ông chủ Apple không ngừng làm mới mình với công chúng. Lần lượt cho ra mắt nhiều dòng sản phẩm smart phone đẳng cấp, luôn luôn thu hút sự quan tâm của rất nhiều người hâm mộ cũng như báo chí truyền thông. Ngoài hai siêu phẩm mới được ra mắt là Iphone 6, iPhone 6 Plus thì Apple lại một lần nữa tạo cơn sốt trong giới công nghệ trong thời gian gần đây.

Nhận xét tin Cách đặt tên các cơn bão

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Cách đặt tên các cơn bão bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Cach dat ten cac con bao ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Cách đặt tên các cơn bão ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Công Nghệ Mới của chuyên mục Công Nghệ.

Naming hurricanes
Atlantic Ocean, one thing is certain, naming, known as Hurricane, tropical storm, name, appearance, lists, use use, meteorology, year, WMO, fine, the

following Hurricane Rita storm raging in the U.S. although no signs of formation of the Atlantic, but one thing is for sure, when it appears it will be Hurricane Stan called ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.