Thứ sáu, 04 Tháng năm 2007, 12:32 GMT+7

Biển Caspi lạ lùng

Bien Caspi la lung
Biển Caspi nhìn từ vệ tinh

Đó là biển lạ lùng nhất trên thế giới. Thực chất nó không hoàn toàn là biển, mà nó là một hồ nước lớn nhất thế giới.

Biển Caspi có diện tích 371.000 km2, rộng gần bằng bang California, nằm giữa châu Âu và châu Á. Tuy nhiên, nước ở hồ này lại mặn, mặc dù nồng độ muối của nó chỉ bằng 1/3 so với đại dương.

Biển Caspi đã phát triển từ 30 triệu năm trước từ biển Sarmatic - biển này đã từng là một phần của Đại dương Tethy nằm giữa châu Á và châu Phi ngày nay. Khoảng 5,5 triệu năm trước, biển Caspi chính thức trở thành một cái hồ được bao bọc xung quanh bằng đất liền.

Ngày nay, người ta vừa coi nó là biển, vừa coi nó là một cái hồ. Caspi có lưu vực khép kín và không hề có "mối liên hệ" nào với đại dương. Nó lấy nước chủ yếu từ con sông Volga (80% dòng chảy vào) - con sông lớn nhất châu Âu, và sông Ural nhưng nó lại không có dòng thoát ngoại trừ việc bốc hơi.

Đó chính là lý do tại sao biển Caspi lại có hiện tượng lạ lùng mà chúng ta đang muốn nói tới: Mực nước của Caspi lên và xuống một cách hoàn toàn tự nhiên, thường là khá nhanh, qua hàng thế kỷ nay.

Năm 2004, mực nước của biển Caspi là thấp hơn 28 m so với mực nước biển. Điều này có thể khó tin nhưng trên thực tế, mực nước của biển Caspi lại phụ thuộc phần lớn vào chu kỳ điều kiện không khí ở Bắc Đại Tây Dương - một nơi rất xa so với vị trí của biển Caspi. Bởi lẽ nó lại chính là nơi quyết định lượng mưa trên lưu vực rộng lớn của con sông Volga.

Những điều kiện này đã biến biển Caspi trở thành một dụng cụ đo khí áp rất đáng tin và nó phản ánh một cách chính xác những tác động của sự thay đổi khí hậu toàn cầu.

Từ năm 1927 cho tới năm 1977, mực nước của biển Caspi giảm xuống 3 m. Điều này khiến cho độ mặn của biển Caspi tăng lên và trở thành mối đe doạ đối với các loài cá trong lòng hồ (đặc biệt là loài cá tầm - "cư dân" đông đúc tại đây). Trong thời kỳ đó, rất nhiều kế hoạch đã được thực hiện nhằm bảo vệ biển: một sự kết nối với đại dương ở Bắc Cực, một con kênh giữ biển Azov và biển Caspi, đưa nước từ con sông Don và Dnieper.

Tuy nhiên, sau đó, những thay đổi tự nhiên của khí hậu ở Bắc Đại Tây Dương đã khiến cho mực nước của biển Caspi lại tăng lên 3 m từ năm 1977 đến năm 1995. Điều này đã tạo ra những vấn đề về môi trường khá lớn, nó tàn phá cơ sở hạ tầng xung quanh bờ biển, làm ngập các khu dân cư xung quanh, gây thiệt hại đối với cơ sở hạ tầng giao thông, viễn thông, năng lượng, ngành công nghiệp hoá dầu, và tàn phá mùa màng.

Ở Turkmenistan, thị trấn của những thầy tu đạo Hồi cũng đã trở thành một hòn đảo.

Mực nước biển tăng ảnh hưởng tới cách thức hoạt động của nước, các chất hoá học trong nước ở cửa sông, cấu trúc và năng suất của cộng đồng sinh học, ô nhiễm do những kim loại nặng, các chất nhân tạo, chất đồng vị kích hoạt phóng xạ và một số chất khác.

Bảo Nhi ( - Biên dịch)
Việt Báo

Nhận xét tin Biển Caspi lạ lùng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Biển Caspi lạ lùng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bien Caspi la lung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Biển Caspi lạ lùng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Công Nghệ Mới của chuyên mục Công Nghệ.

strange Caspian Sea
Caspian Sea, not completely, oddly, the water level of the sea, becoming the largest, rivers, five lakes, nature, great, things

That's the most amazing beach the world. Indeed it is not quite the sea, which is a big lake in the world ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Thoi su 24h2010 2 may bay suyt dam nhau tai SG
    Thời sự 24h(20/10): 2 máy bay suýt đâm nhau tại SG

    Đổi chứng minh thư thành thẻ căn cước công dân;Hai máy bay suýt đụng nhau trên không;Thuê người giả mạo Thứ trưởng Y tế để lừa tiền tỷ; Sát hại con tin để quỵt nợ 50 triệu đồng; "100 nghìn/cô" - cuộc định giá đau xót trong ngày 20/11?... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/11.

  • Thoi su 24h1911 Chang trai dam cuoi co tich qua doi
    Thời sự 24h(19/11): Chàng trai "đám cưới cổ tích" qua đời

    Phạt 252 triệu đồng NXB in hình Công Lý cởi trần; Chơi ngông Tàng "Keangnam": Mời ca sỹ ngoại về đãi cả bản; Nữ phượt thủ 9x tử nạn trên cung đường Hà Giang; Chàng trai trong "đám cưới cố tích" đột ngột qua đời...

  • Thoi su 24h1811 BS quen kim mo trong bung benh nhan
    Thời sự 24h(18/11): BS quên kim mổ trong bụng bệnh nhân

    Đường sắt trên cao "tuyệt đối an toàn"; Mổ đẻ, BS ‘quên’ kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ ra viện; Lật mặt hàng chục cửa hàng xăng dầu lắp đặt IC giả; Mạo nhận con trai Bí thư HN "quỵt" hàng trăm triệu... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/11.

  • Thoi su 24h1711 Cong Ly mac quan nho len bia sach luat
    Thời sự 24h(17/11): Công Lý mặc quần nhỏ lên bìa sách luật

    Bình Dương lên tiếng về cáo buộc của ông Dũng "lò vôi"; Công Lý bức xúc vì bìa sách in hình anh cởi trần; Nữ "đại gia" Hà thành bị đánh thuốc mê cướp kim cương?; "Kho" sừng tê giác trong nhà đại gia Hà Tĩnh...

  • Ban tin suc khoe tuan tu 162211
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 16-22/11)

    Hà Tĩnh: Mổ đẻ, BS "quên" kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bình Dương: Một phụ nữ chết tức tưởi sau khi chích thuốc tại phòng khám tư nhân; Trứng gà thật - giả, phân biệt thế nào?; 83% đàn ông "thả rông" trong lần quan hệ đầu tiên; Mẹo chăm sóc da cho trẻ vào mùa đông; Lý do không ngờ khiến mẹ chậm mang thai; Người hay lo lắng dễ bị mất trí nhớ; Cách giảm cân hiệu quả trong 1 tuần... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1611 2211
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

    Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1611 2211
    Toàn cảnh Showbiz tuần (16/11 – 22/11)

    Mỹ Tâm được vinh danh giải thưởng 'Huyền thoại âm nhạc', Hình nghệ sĩ Công Lý bị xuất hiện phản cảm trên bìa sách luật, Tranh cãi số lượng khán giả trong live concert Heartbeat của Mỹ Tâm,

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1611 2211
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/11 - 22/11)

    "Tội phạm axit" và câu chuyện về quản lý; Kết cục thảm của những mối tình đồng tính nữ lệch lạc; Điểm tựa hoàn lương của 9X sát hại người yêu; 14 năm tù cho cơn ghen tuông mù quáng; Vụ TMV Cát Tường: Tội danh của bị cáo Tường và Khánh sẽ thay đổi?; Cảnh giác với chiêu lừa đảo tinh vi qua điện thoại;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 16112211
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (16/11-22/11)

    Tổng hợp diễn biến vụ nghi ngờ Công Phượng gian lận tuổi; Tổng hợp thông tin trước thềm AFF Cup của ĐT Việt Nam và các đội bóng cùng bảng; Tổng hợp các trận cầu hay cuối tuần... là những tin tức sẽ có trong bản tin Bóng đá cuối tuần của Việt Báo.