Thứ sáu, 04 Tháng năm 2007, 12:32 GMT+7

Biển Caspi lạ lùng

Bien Caspi la lung
Biển Caspi nhìn từ vệ tinh

Đó là biển lạ lùng nhất trên thế giới. Thực chất nó không hoàn toàn là biển, mà nó là một hồ nước lớn nhất thế giới.

Biển Caspi có diện tích 371.000 km2, rộng gần bằng bang California, nằm giữa châu Âu và châu Á. Tuy nhiên, nước ở hồ này lại mặn, mặc dù nồng độ muối của nó chỉ bằng 1/3 so với đại dương.

Biển Caspi đã phát triển từ 30 triệu năm trước từ biển Sarmatic - biển này đã từng là một phần của Đại dương Tethy nằm giữa châu Á và châu Phi ngày nay. Khoảng 5,5 triệu năm trước, biển Caspi chính thức trở thành một cái hồ được bao bọc xung quanh bằng đất liền.

Ngày nay, người ta vừa coi nó là biển, vừa coi nó là một cái hồ. Caspi có lưu vực khép kín và không hề có "mối liên hệ" nào với đại dương. Nó lấy nước chủ yếu từ con sông Volga (80% dòng chảy vào) - con sông lớn nhất châu Âu, và sông Ural nhưng nó lại không có dòng thoát ngoại trừ việc bốc hơi.

Đó chính là lý do tại sao biển Caspi lại có hiện tượng lạ lùng mà chúng ta đang muốn nói tới: Mực nước của Caspi lên và xuống một cách hoàn toàn tự nhiên, thường là khá nhanh, qua hàng thế kỷ nay.

Năm 2004, mực nước của biển Caspi là thấp hơn 28 m so với mực nước biển. Điều này có thể khó tin nhưng trên thực tế, mực nước của biển Caspi lại phụ thuộc phần lớn vào chu kỳ điều kiện không khí ở Bắc Đại Tây Dương - một nơi rất xa so với vị trí của biển Caspi. Bởi lẽ nó lại chính là nơi quyết định lượng mưa trên lưu vực rộng lớn của con sông Volga.

Những điều kiện này đã biến biển Caspi trở thành một dụng cụ đo khí áp rất đáng tin và nó phản ánh một cách chính xác những tác động của sự thay đổi khí hậu toàn cầu.

Từ năm 1927 cho tới năm 1977, mực nước của biển Caspi giảm xuống 3 m. Điều này khiến cho độ mặn của biển Caspi tăng lên và trở thành mối đe doạ đối với các loài cá trong lòng hồ (đặc biệt là loài cá tầm - "cư dân" đông đúc tại đây). Trong thời kỳ đó, rất nhiều kế hoạch đã được thực hiện nhằm bảo vệ biển: một sự kết nối với đại dương ở Bắc Cực, một con kênh giữ biển Azov và biển Caspi, đưa nước từ con sông Don và Dnieper.

Tuy nhiên, sau đó, những thay đổi tự nhiên của khí hậu ở Bắc Đại Tây Dương đã khiến cho mực nước của biển Caspi lại tăng lên 3 m từ năm 1977 đến năm 1995. Điều này đã tạo ra những vấn đề về môi trường khá lớn, nó tàn phá cơ sở hạ tầng xung quanh bờ biển, làm ngập các khu dân cư xung quanh, gây thiệt hại đối với cơ sở hạ tầng giao thông, viễn thông, năng lượng, ngành công nghiệp hoá dầu, và tàn phá mùa màng.

Ở Turkmenistan, thị trấn của những thầy tu đạo Hồi cũng đã trở thành một hòn đảo.

Mực nước biển tăng ảnh hưởng tới cách thức hoạt động của nước, các chất hoá học trong nước ở cửa sông, cấu trúc và năng suất của cộng đồng sinh học, ô nhiễm do những kim loại nặng, các chất nhân tạo, chất đồng vị kích hoạt phóng xạ và một số chất khác.

Bảo Nhi ( - Biên dịch)
Việt Báo

TIN Công Nghệ NỔI BẬT

Những "chi tiết mới" bên trong iPad Air 2 không được Apple Công bố

Mặc dù có vẻ như những điểm đặc biệt mới được nâng cấp trên iPad Air 2 được Apple công bố trong sự kiện vừa rồi là đã đủ, tuy nhiên về phần cứng bên trong thiết bị iPad Air 2 vẫn còn khá nhiều điều để bàn. Theo như trang công nghệ iFixit, có một số những thay đổi về phần cứng không được Apple công bố, cụ thể như những chi tiết dưới đây:

Nhận xét tin Biển Caspi lạ lùng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Biển Caspi lạ lùng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Bien Caspi la lung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Biển Caspi lạ lùng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Công Nghệ Mới của chuyên mục Công Nghệ.

strange Caspian Sea
Caspian Sea, not completely, oddly, the water level of the sea, becoming the largest, rivers, five lakes, nature, great, things

That's the most amazing beach the world. Indeed it is not quite the sea, which is a big lake in the world ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2310 Nu tai xe dam 10 nguoi nhap vien
    Thời sự 24h(23/10): Nữ tài xế đâm 10 người nhập viện

    Tách huyện Phú Quốc, Kiên Giang bầu Phó chủ tịch; Sở Y tế báo cáo khẩn vụ bé gái tử vong ở Quốc Oai; Khoảnh khắc hiếm thấy của các BTV nổi tiếng VTV; Nữ tài xế đâm 10 người nhận đạp nhầm chân ga

  • Thoi su 24h2110 Ong Ba Thanh vang mat tai ky hop QH
    Thời sự 24h(21/10): Ông Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Dư luận trái chiều về cái chết của TTGT nhảy lầu; Trưởng phòng y tế huyện bị chém vỡ sọ...

  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.