Xin tài trợ nước ngoài làm phim: Dễ hay khó ?

Phim Mùa len trâu của đạo diễn Nguyễn Võ Nghiêm Minh được Pháp - Bỉ tài trợ. Ảnh: C.T.V

"Không quá khó như nhiều người tưởng. Miễn là bạn không nản lòng và phải có niềm tin vào những gì mình đang làm" - Hồ Quang Minh, một trong số rất ít đạo diễn Việt Nam thành công trong việc xin tài trợ nước ngoài để làm phim khẳng định.

Mới đây, đạo diễn Hồ Quang Minh được Tổ chức Le Fonds francophone de production audiovisuelle du Sud (tạm dịch: Quỹ Hỗ trợ các dự án sản xuất nghe nhìn cho các nước đang phát triển thuộc cộng đồng Pháp ngữ) trực thuộc Văn phòng Liên chính phủ cộng đồng Pháp ngữ mời làm thành viên Ban thẩm định các dự án tài trợ với nhiệm kỳ 2 năm. Anh hy vọng đây là cơ hội để anh có điều kiện giúp các đạo diễn Việt Nam hiểu rõ và tiếp cận tốt hơn với quỹ tài trợ điện ảnh này.

Từ nhiều năm qua, số tiền tài trợ cho điện ảnh các nước đang phát triển thuộc cộng đồng Pháp ngữ của quỹ khá lớn. Nhưng mới chỉ có 4 phim Việt Nam nhận được tài trợ từ quỹ này, và đều là các phim đã nhận được nhiều giải thưởng trong nước và quốc tế: Chung cư, Mê Thảo - Thời vang bóng, Thời xa vắng, Mùa len trâu trong đó Thời xa vắng đã xin được mức tài trợ cao nhất là 110.000 euro. Hồ Quang Minh cho rằng hình như các đạo diễn Việt Nam biết quá ít về quỹ này.

Đây cũng chính là lý do khiến quỹ quyết định mời một đạo diễn Việt Nam vào Ban thẩm định dự án tài trợ và quỹ cũng dự kiến sẽ tổ chức hội nghị thường niên năm tới tại Hà Nội. Quỹ gồm có từ 12-13 thành viên đại diện cho các nước trong cộng đồng, trong đó có 3 thành viên thường trực. Số thành viên còn lại có nhiệm kỳ 2 năm và không tái đắc cử. Mỗi nhiệm kỳ có 3 đợt nhận hồ sơ của tất cả các thể loại nghe nhìn. Mức hỗ trợ tối đa là 110.000 euro cho phim điện ảnh và phim truyền hình nhiều tập. Điều đặc biệt của quỹ này là nguồn tài trợ dành cho điện ảnh không chỉ dành riêng cho khâu sản xuất phim mà ngay cả khi phim đã quay xong, đạo diễn vẫn còn có thể làm hồ sơ xin tài trợ cho khâu hậu kỳ, hoàn thiện phim.

Một điểm ưu việt khác của quỹ là khi đã nhận được tài trợ, đạo diễn được toàn quyền sử dụng số tiền này trong quá trình làm phim sao cho hợp lý và hiệu quả nhất theo cách tính toán của mình. Hồ Quang Minh nhấn mạnh, nếu các đạo diễn đã có những ý tưởng tâm huyết thì cứ mạnh dạn gửi hồ sơ xin tài trợ gồm: đơn, ý tưởng thực hiện, đề cương phim, kịch bản văn học, kịch bản phân cảnh, tổng dự toán (trong đó phải có ít nhất 25% tổng dự toán là do một nhà sản xuất đã đầu tư), kế hoạch đầu tư tài chính, kế hoạch phát hành, cam kết của nhà sản xuất có đủ tính pháp lý và năng lực để bảo đảm hoàn thành phim, không bỏ dở chừng. Trường hợp không hoàn thành phim thì phải trả lại tiền cộng với lãi suất ngân hàng. Toàn bộ hồ sơ gửi phải bằng tiếng Pháp, việc sử dụng ngôn ngữ phải rất chuẩn (xem website www.agence.francophonie.org ).

Phim Thời xa vắng của đạo diễn Hồ Quang Minh được Pháp tài trợ - ảnh: C.T.V

Cả hai đạo diễn tên Minh đều có nhận xét chung rằng các quỹ hỗ trợ cho điện ảnh đều không can thiệp vào nội dung phim cũng như ý tưởng sáng tạo của đạo diễn. Kịch bản càng tôn vinh sâu sắc văn hóa dân tộc càng dễ có cơ hội xin được tài trợ. Các quỹ luôn căn cứ trên kịch bản và làm sao phải tạo được cho họ sự tin cậy về định hướng sáng tác phim trong tương lai của đạo diễn... Hồ sơ xin tài trợ phải bằng tiếng Pháp nếu xin quỹ của Pháp, còn với các quỹ khác, kể cả Nhật Bản phải bằng tiếng Anh. Có những nơi như ở Pháp, nếu là phim hợp tác, đạo diễn còn phải biết tiếng Pháp... Dường như đây là những trở ngại lớn với các đạo diễn Việt Nam vốn còn hạn chế về ngoại ngữ.

Phạm Ngọc