Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh

Sau những truyện ngắn chưa có tiếng vang, Dương Kỳ Anh chuyên chú hơn với thơ cùng nhiều hoạt động xã hội khác mà thậm chí tôi đã nghĩ rằng đó mới là số phận ông và rằng ông là nhà quản lý có làm thơ.

Van xuoi cua nha tho Duong Ky Anh
Cái suy nghĩ "xong béng nhau" này khiến tôi không tìm đọc tiểu thuyết Xuyên cẩm , nhưng hóa ra tôi mới là người đơn giản.

Thổ địa đã cuốn hút tôi ngay từ trang đầu và tôi đi liền một mạch. Câu chuyện xoay quanh Thạch Văn Lài, gã lưu manh mổ lợn gia truyền phất lên nhờ ngẫu nhiên làm nghề "cò đất" và khi cần có thể chơi luật rừng để giải tỏa đất thuê.

Từ lưu manh bất tự giác, gã nhanh chóng tạo nên thế lực ngầm và, chẳng cần đợi lâu, giới quyền lực thoái hóa nhìn ra cái "được việc" ở gã bắt tay với gã tạo ra một liên minh ma quỷ, biến gã Chí Phèo đời mới này thành lưu manh chuyên nghiệp.

Gã cho đàn em phá hoại nông sản của vợ chồng nhà hủi, buộc họ phải bán đất, để ông Viện trưởng một Viện nghiên cứu có tên là Thất có thể biến hơn một trăm hécta đất đồi thành sân golf, thành những triệu đô la.

Quái đản hơn, Thạch Văn Lài đã trở thành trưởng thôn đầy quyền lực, đang có cơ trở thành chủ tịch xã; ô tô biển xanh đỗ chật đường làng chở các quan chức đến dự đám cưới con trai gã; từ ông giáo sư, nhà đạo diễn trứ danh cho đến ông nguyên Phó Thủ tướng đã phải đến mừng.

Gã trở thành một thứ thần thổ địa. Như chúng ta đều biết, Thổ địa là ông thần dân gian, được hình dung béo tốt vui vẻ và hiền hậu; như đất đai được coi là mẹ hiền nuôi những đàn con.

Nay thì đất đai đã gây ra bao nhiêu bi kịch, làm mất chức nhiều quan lại, làm nhiều người dân điêu đứng và Thổ địa mới, Thạch Văn Lài ra đời.

Đây, vì vậy, là nhân vật văn học của thời đại, thậm chí nó có cả căn cước, chứ không mơ hồ lò gạch bỏ hoang như họ Chí ngày xưa.

Trên cái nền của bi kịch đất đai đã trở thành ẩn dụ thần quyền cho chuỗi thoái hóa, với các cung bậc khác nhau và nhiều cấp thế quyền.

Nhưng tác giả đã chỉ đi sâu vào cung cách viện trưởng Thất lập dự án sử dụng tiền ngân sách, ăn phần trăm bằng phong bì rồi thuê Thạch Văn Lài "giải tỏa" gia đình nhà hủi để gần như lấy không hơn 100 ha đất.

Bộ đôi Lài - Thất đã trở thành hung thần còn lại là sự khốn cùng về mặt văn hóa.

Dương Kỳ Anh làm Tổng biên tập một tờ báo lớn, ông đã cho in hàng trăm ngàn bài báo chỉ ra những tiêu cực cụ thể, nhưng với tiểu thuyết này, tác giả chỉ ra một sự thật vô hình: Tiêu cực đã di căn vào đến văn hóa, bộ mặt tinh thần của một dân tộc.

Cố nhiên, để trở thành nhân vật văn học, Thạch Văn Lài cần nhiều hơn thế. Gã yêu con riêng của vợ bố, chính người vợ có lối làm tình bốc lửa đã khiến bố gã phạm phòng mà chết; điều ấy có thể tha thức, vì đó là tình yêu, dẫu là một tình yêu thuần túy dục tính.

Ở một khía cạnh khác, chúng ta thấy tình dục hồn nhiên của Lài trên thực tế đã mang lại hạnh phúc cho vợ con gã, hơn là cứ thuận theo giáo lý mà chuốc lấy oán thù.

Ngay cả khi gã ngoại tình, yêu như trời long đất lở cô ca sĩ Hướng Dương nổi tiếng, rồi khi vợ gã trở về, gã lại "yêu" vợ khiến có cảm giác nghiêng trời lệch đất.

Tôi đã ngạc nhiên trước các trang viết này của một người có tính tình nhã nhặn và quả thật, nghịch lý đã mang một ẩn dụ: Tình dục là bản năng gốc, sức sống của một cộng đồng phụ thuộc vào nó, nhưng khi nó trở nên táo tợn và dị ngợm, nó sẽ ủ nên mầm họa.

Chuỗi tai họa: Bố Lài chết trên bụng vợ, cô ca sĩ sau một tháng nếm tình dục của Lài đã tự tử, sau khi chứng kiến gã làm tình với vợ; rồi lại trực tiếp nghe gã phô bày đặc điểm thân xác cô trong trận cười khả ố của đám tay chân.

Cái chết của ca sĩ Hướng Dương như một tất yếu, và đã đạt đến một chân lý nghệ thuật: Khi cái đẹp và nghệ thuật bị cái phàm tục rờ đến được, đấy là một nguy cơ bởi đó chính là cái phàm tục luôn hằn học đố kị, nó sẽ nghiến ngấu hưởng thụ để thỏa mãn cảm giác "ngang bằng" với tầng lớp thượng lưu trước khi vò nhàu rồi di nát dưới chân.

Cái ác bản năng dục dị ngợm và cả sự u tối nữa đã làm nên vóc dáng Thạch Văn Lài. Ở trên, tôi có nói đến tính rõ ràng của căn cước nhân vật.

Nhưng cái rõ ràng ấy vẫn là một cõi u mê, nó mới thật là người và Lài đã đến hình tượng nghệ thuật chính là ở chỗ này. Mỗi lần vung con dao chọc tiết lợn, gã đều hát.

Gã hát gì rồi cũng đệm vào nốt nhạc bọp bẹp gia truyền mà chính tác giả cũng không hiểu vì sao có nó, chỉ biết rằng, ông nội rồi bố gã đều có điệu hát ấy.

Tôi ngờ rằng bọp bẹp có thể là mầm đen u tối trong tâm thức gã, nếu được giáo hóa tốt rất có thể nó sẽ thăng hoa thành một cây văn nghệ vườn; nhưng trong bối cảnh tiêu cực cộng đồng, cái u mê ấy đã bùng bốc thành ngọn lửa, thành nhiệt năng nuôi dưỡng cái ác.

Thạch Văn Lài đã từ hơn hai trăm trang sách Thổ địa mà ngật ngưỡng bước ra cuộc đời. Nó cần nhiều thời gian hơn để có thể thành hàng xóm với Xuân tóc đỏ, Chí Phèo, chị Dậu, Lão Khùng... hay không. Cái mà tôi biết chắc, nó đã trở thành nhân vật văn học của thời đại, kể cả sự ba via, sự chưa tới mà sẽ xin nói kĩ hơn dưới đây.

Trong Thổ địaXuyên cẩm đều có một nhân vật nhà báo, họ Dương; nhưng ở Xuyên cẩm nó nhân vật hơn chứ không chỉ là mang nhãn quan và biểu cảm của tác giả như ở Thổ địa.

Dương sinh trưởng trong một gia đình gia giáo, giàu có bị mắc vòng oan sai trong cải cách ruộng đất; mẹ và hai đứa em sinh đôi đã bị chết đói theo nghĩa đen còn chính Dương thì phải đi mót khoai, đi ăn xin để em nuôi bà.

Thật may mắn, đói rét và hiểm nguy đã chỉ như than lửa để trui rèn Dương trở nên bản lĩnh, thông minh và giàu nhân ái chứ không thù hận và yếm thế như không ít người xuất thân trong hòan cảnh tương tự.

Hình như tình yêu cái đẹp sớm nảy nở trong Dương đã khuyến thiện và định hướng cậu bé? Mà làng Cẩm của anh lại như một cái nôi sinh ra quá nhiều người đẹp?

Dẫu sao thì đọc Xuyên cẩm, chúng ta sẽ cắt nghĩa được vì sao Dương Kỳ Anh, chứ không phải là một quan chức thành đạt nào khác, đã tái xuất việc thi hoa hậu ở xứ sở vẫn quen miệng "cái nết đánh chết cái đẹp" này.

Nếu như tính khách quan và tình nhân ái đã giúp tác giả chỉ ra được kẻ mượn gió bẻ măng trong cải cách điền địa lần thứ nhất, những mụ Bèng tham lam, u tối và thất học đã nhấn cái sai chung thành bi kịch cụ thể; thì cũng nó giúp ông chỉ ra được những kẻ cơ hội trong cải cách điền địa lần thứ tư này, đã nhân việc quản lý lỏng lẻo, sơ hở mà chiếm hữu, biến thành vàng rồi bỏ vào két riêng đồng thời đẩy nhân tình thế thái xuống vòng thê thảm.

Mặt khác nếu như Dương - Dương Kỳ Anh với tư cách nhà báo nhìn ra bức xúc thời đại qua nhân vật Lài thì Dương - cậu bé mê gái đẹp từ rất sớm đã giúp cắt nghĩa chất thơ bàng bạc trong những trang văn viết về thời thơ ấu, về tuổi trẻ học đường trong Xuyên cẩm.

Nhưng tác giả đã mắc bẫy của chính mình khi lấy mình làm hình mẫu, anh chỉ có thể kiểm soát ý thức khách quan chứ không thể kiểm soát chủ quan trong vô thức được và vì không thể tuyệt đối khách quan nên cả hai nhân vật nhà báo đều chưa thành công.

Vâng, tuổi trẻ đam mê, lúc trưởng thành theo nghề báo đã làm nên cái mạnh mẽ của văn xuôi Dương Kỳ Anh là có được nhân vật thời đại nhưng nó cũng làm nên cái dàn trải, mải chạy theo sự kiện mà bố cục thiếu chặt chẽ vốn là đòi hỏi nghiêm ngặt của nghệ thuật tiểu thuyết.

Theo Văn Chinh
Văn nghệ

Việt Báo

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Thí sinh đăng ký xét tuyển đại học thế nào?

Trúng tuyển nguyện vọng (NV)2 có được nộp hồ sơ lại vào trường trượt NV1? Khi nào Bộ GDĐT công bố điểm sàn xét tuyển ĐH, CĐ?...Những thắc mắc được giải đáp dưới đây.  

Nhận xét tin Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Van xuoi cua nha tho Duong Ky Anh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

prose poet of Ky Anh Duong
Ky Anh Duong Thach Van Lai, social activities, managers, character, becoming, can, prose, author, lifting, man, do, love, come, my wife

After the short story is not an echo, Ky Anh Duong more devoted to poetry and many other social activities, but even I think it is his fate and that he was the management is poetry ..

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Thoi su tuan qua Dung thu phi duong bo voi xe may
    Thời sự tuần qua: Dừng thu phí đường bộ với xe máy

    Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Thí sinh chật vật tra cứu điểm thi; Nữ đại gia bị thợ làm tóc lừa 288 tỷ đồng; Cán bộ Thanh tra Chính phủ bị bắt vì nghi vấn nhận 100 triệu đồng; Du khách Việt ăn cắp hàng hiệu ở Thụy Sĩ; Vụ giết 4 người ở Nghệ An: Bất ngờ về nghi phạm...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h257 Dai tuong Phung Quang Thanh ve den Ha Noi
    Thời sự 24h(25/7): Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội

    Đại tướng Phùng Quang Thanh về đến Hà Nội; Triệt phá đường dây cực lớn, thu 5,5 tấn ma túy; LS nói về những 'bất thường' sau phiên xử Lý Nguyễn Chung; gần 40.000 điểm liệt môn Toán: ‘Tôi thấy choáng!’; nhiều người chết và bị thương vì tai nạn giao thông;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 25/7.

  • Thoi su 24h247 Hanh khach bi troi tren may bay
    Thời sự 24h(24/7): Hành khách bị trói trên máy bay

     Khi lương chủ tịch tập đoàn nhà nước "bất ngờ" bị lộ; Giọng đọc huyền thoại của VTV giờ ra sao?; Khách bị trói vì cố tình hút thuốc trên máy bay Vietnam Airlines; Trẻ sơ sinh chết bất thường: Bộ Y tế vào cuộc

  • Thoi su 24h237 Mot can bo Thanh tra Chinh phu bi bat
    Thời sự 24h(23/7): Một cán bộ Thanh tra Chính phủ bị bắt

     Nhiều ĐH dự kiến điểm chuẩn nguyện vọng 1; Tuyên án Lý Nguyễn Chung, xác minh thêm lời khai nhân chứng; MC Quang Minh bị hôn mê sâu; Chính thức đề xuất dừng thu phí đường bộ xe máy

  • Thoi su 24h227 Tinh tiet moi trong phien xu Ly Nguyen Chung
    Thời sự 24h(22/7): Tình tiết mới trong phiên xử Lý Nguyễn Chung

    Thí sinh chật vật tra cứu điểm thi; Nhiều uẩn khúc, LS đề nghị điều tra lại vụ Lý Nguyễn Chung; Phá dỡ biệt phủ 100 tỷ xa hoa trên đèo Hải Vân; Tuấn Hưng xin lỗi khán giả về scandal "vạ miệng"; Giám đốc CA bác bỏ manh mối phá án từ vỏ chanh; Vì sao nguyên Chủ tịch PetroVietNam bị bắt?...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 22/7.

  • Du khach Viet an cap o Thuy Si
    Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ

    Chưa tìm được cách ngăn ngừa người ra nước ngoài buôn lậu, trộm cắp hoặc vi phạm thuần phong mỹ tục nước sở tại nên chúng ta sẽ còn xấu mặt dài dài

  • Bat nguyen Chu tich Tap doan Dau khi VN
    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN

    Cựu Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) Nguyễn Xuân Sơn bị khởi tố để điều tra hành vi "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" - tội danh được quy định tại điều 285 Bộ luật Hình sự. Báo điểm.. ------------ Xem thêm: Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN, http://vietbao.vn/tp/Bat-nguyen-Chu-tich-Tap-doan-Dau-khi-VN/12123701/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tuan Hung vang bay dap tra My Linh
    Tuấn Hưng "văng bậy", “đáp trả” Mỹ Linh

    Nhiều người tỏ ra không hài lòng với cách ứng xử của Tuấn Hưng, trong đó có diva Mỹ Linh. ------------ Xem thêm: Tuấn Hưng "văng bậy", nổi nóng với Bài hát yêu thích1, http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Tuan-Hung-vang-bay-noi-nong-voi-Bai-hat-yeu-thich1/350613756/235/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Trung Quoc giup Lao xay duong sat cao toc
    Trung Quốc giúp Lào xây đường sắt cao tốc

    Dự án giúp Lào có vốn nhưng cũng giúp chính TQ nhằm đạt được 3 mục đích lớn: Xuất khẩu vốn; xuất khẩu công nghệ và xuất khẩu con người.

  • Nu tho dan nguc tran xon xao dan mang
    'Nữ thổ dân ngực trần' xôn xao dân mạng

    Hot girl thổ dân xinh đẹp ngực trần đang trở thành từ khóa hot được cư dân mạng tìm kiếm, thông tin về cô gái này cũng nhanh chóng được tìm thấy.

  • Su kien quoc te noi bat 197257
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/7-25/7)

    Thỏa thuận hạt nhân Iran gặp trở ngại tại Quốc hội Mỹ; Hải quân Trung Quốc tập trận lớn trên Biển Đông; Sách trắng Nhật tố cáo trực tiếp Trung Quốc gây hấn ở Biển Đông; Tin chấn động: NASA công bố tìm thấy Trái đất thứ 2 là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 207 267
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/7 - 26/7)

    Fan thu thập 2.000 bằng chứng nói xấu Taeyeon (SNSD), Vụ "Lệ Quyên cho con đi tiểu trên máy bay": hết "sốt" báo Mỹ, lại lên báo Anh, Sơn Tùng MTP bị nghi ngờ về giới tính, Sau tin đồn chia tay Kim Lý, Trương Ngọc Ánh tình tứ bên trai lạ, "Trò cưng Mỹ Tâm hát hit Sơn Tùng M-TP vượt trội bản gốc".... là những tin chính nổi bật trong tuần.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1907 2507
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07)

    Vụ chặt cây xanh: Hàng loạt cán bộ bị giáng chức, chuyển công tác; Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ; Tranh cãi về màu sơn mới Nhà hát lớn Hà Nội; Bức tường 1 tỉ đồng sẽ bị thu hồi? ....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/07 - 25/07), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-1907-2507/2147580278/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 1907 25072015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015

    Ông Nguyễn Xuân Sơn - nguyên Chủ tịch HĐTV Tập đoàn Dầu khí Quốc gia Việt Nam bị cho thôi chức và bắt tạm giam để điều tra về nguồn vốn 800 tỉ do PVN đầu tư vào Ocean Bank có nguy cơ bị mất trắng; giá xăng giảm "nhỏ giọt"260 đồng/lít, trong khi DN xăng dầu vẫn đang lãi 1.105 đồng/lít xăng còn người tiêu dùng thì vẫn mua xăng đắt và tiếp tục phải đóng vào quỹ Bình ổn giá; WB vừa công bố thông tin về nợ công khiến dư luận xã hội giật mình với con số nợ lên tới 110 tỷ USD, cao hơn nhiều so với các nguồn số liệu từng được công bố... Cùng với đó, những thông tin về BĐS, tài chinh- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 19/07 - 25/07/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1907-25072015/2147580269/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1907 2507
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/07 - 25/07)

    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN; Lý Nguyễn Chung bị tuyên án 12 năm tù; Cảnh báo tội phạm mới: ‘thôi miên, bỏ thuốc mê’ để gây án; Đánh sập đường dây mua bán, vận chuyển hơn 1.200 bánh heroin; Giáo viên cấu kết với người tình giết chồng; Nạn ném đá xe khách, vì sao dây dưa?;.....là những tin đáng chú ý trong tuần.