Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh

Sau những truyện ngắn chưa có tiếng vang, Dương Kỳ Anh chuyên chú hơn với thơ cùng nhiều hoạt động xã hội khác mà thậm chí tôi đã nghĩ rằng đó mới là số phận ông và rằng ông là nhà quản lý có làm thơ.

Van xuoi cua nha tho Duong Ky Anh
Cái suy nghĩ "xong béng nhau" này khiến tôi không tìm đọc tiểu thuyết Xuyên cẩm , nhưng hóa ra tôi mới là người đơn giản.

Thổ địa đã cuốn hút tôi ngay từ trang đầu và tôi đi liền một mạch. Câu chuyện xoay quanh Thạch Văn Lài, gã lưu manh mổ lợn gia truyền phất lên nhờ ngẫu nhiên làm nghề "cò đất" và khi cần có thể chơi luật rừng để giải tỏa đất thuê.

Từ lưu manh bất tự giác, gã nhanh chóng tạo nên thế lực ngầm và, chẳng cần đợi lâu, giới quyền lực thoái hóa nhìn ra cái "được việc" ở gã bắt tay với gã tạo ra một liên minh ma quỷ, biến gã Chí Phèo đời mới này thành lưu manh chuyên nghiệp.

Gã cho đàn em phá hoại nông sản của vợ chồng nhà hủi, buộc họ phải bán đất, để ông Viện trưởng một Viện nghiên cứu có tên là Thất có thể biến hơn một trăm hécta đất đồi thành sân golf, thành những triệu đô la.

Quái đản hơn, Thạch Văn Lài đã trở thành trưởng thôn đầy quyền lực, đang có cơ trở thành chủ tịch xã; ô tô biển xanh đỗ chật đường làng chở các quan chức đến dự đám cưới con trai gã; từ ông giáo sư, nhà đạo diễn trứ danh cho đến ông nguyên Phó Thủ tướng đã phải đến mừng.

Gã trở thành một thứ thần thổ địa. Như chúng ta đều biết, Thổ địa là ông thần dân gian, được hình dung béo tốt vui vẻ và hiền hậu; như đất đai được coi là mẹ hiền nuôi những đàn con.

Nay thì đất đai đã gây ra bao nhiêu bi kịch, làm mất chức nhiều quan lại, làm nhiều người dân điêu đứng và Thổ địa mới, Thạch Văn Lài ra đời.

Đây, vì vậy, là nhân vật văn học của thời đại, thậm chí nó có cả căn cước, chứ không mơ hồ lò gạch bỏ hoang như họ Chí ngày xưa.

Trên cái nền của bi kịch đất đai đã trở thành ẩn dụ thần quyền cho chuỗi thoái hóa, với các cung bậc khác nhau và nhiều cấp thế quyền.

Nhưng tác giả đã chỉ đi sâu vào cung cách viện trưởng Thất lập dự án sử dụng tiền ngân sách, ăn phần trăm bằng phong bì rồi thuê Thạch Văn Lài "giải tỏa" gia đình nhà hủi để gần như lấy không hơn 100 ha đất.

Bộ đôi Lài - Thất đã trở thành hung thần còn lại là sự khốn cùng về mặt văn hóa.

Dương Kỳ Anh làm Tổng biên tập một tờ báo lớn, ông đã cho in hàng trăm ngàn bài báo chỉ ra những tiêu cực cụ thể, nhưng với tiểu thuyết này, tác giả chỉ ra một sự thật vô hình: Tiêu cực đã di căn vào đến văn hóa, bộ mặt tinh thần của một dân tộc.

Cố nhiên, để trở thành nhân vật văn học, Thạch Văn Lài cần nhiều hơn thế. Gã yêu con riêng của vợ bố, chính người vợ có lối làm tình bốc lửa đã khiến bố gã phạm phòng mà chết; điều ấy có thể tha thức, vì đó là tình yêu, dẫu là một tình yêu thuần túy dục tính.

Ở một khía cạnh khác, chúng ta thấy tình dục hồn nhiên của Lài trên thực tế đã mang lại hạnh phúc cho vợ con gã, hơn là cứ thuận theo giáo lý mà chuốc lấy oán thù.

Ngay cả khi gã ngoại tình, yêu như trời long đất lở cô ca sĩ Hướng Dương nổi tiếng, rồi khi vợ gã trở về, gã lại "yêu" vợ khiến có cảm giác nghiêng trời lệch đất.

Tôi đã ngạc nhiên trước các trang viết này của một người có tính tình nhã nhặn và quả thật, nghịch lý đã mang một ẩn dụ: Tình dục là bản năng gốc, sức sống của một cộng đồng phụ thuộc vào nó, nhưng khi nó trở nên táo tợn và dị ngợm, nó sẽ ủ nên mầm họa.

Chuỗi tai họa: Bố Lài chết trên bụng vợ, cô ca sĩ sau một tháng nếm tình dục của Lài đã tự tử, sau khi chứng kiến gã làm tình với vợ; rồi lại trực tiếp nghe gã phô bày đặc điểm thân xác cô trong trận cười khả ố của đám tay chân.

Cái chết của ca sĩ Hướng Dương như một tất yếu, và đã đạt đến một chân lý nghệ thuật: Khi cái đẹp và nghệ thuật bị cái phàm tục rờ đến được, đấy là một nguy cơ bởi đó chính là cái phàm tục luôn hằn học đố kị, nó sẽ nghiến ngấu hưởng thụ để thỏa mãn cảm giác "ngang bằng" với tầng lớp thượng lưu trước khi vò nhàu rồi di nát dưới chân.

Cái ác bản năng dục dị ngợm và cả sự u tối nữa đã làm nên vóc dáng Thạch Văn Lài. Ở trên, tôi có nói đến tính rõ ràng của căn cước nhân vật.

Nhưng cái rõ ràng ấy vẫn là một cõi u mê, nó mới thật là người và Lài đã đến hình tượng nghệ thuật chính là ở chỗ này. Mỗi lần vung con dao chọc tiết lợn, gã đều hát.

Gã hát gì rồi cũng đệm vào nốt nhạc bọp bẹp gia truyền mà chính tác giả cũng không hiểu vì sao có nó, chỉ biết rằng, ông nội rồi bố gã đều có điệu hát ấy.

Tôi ngờ rằng bọp bẹp có thể là mầm đen u tối trong tâm thức gã, nếu được giáo hóa tốt rất có thể nó sẽ thăng hoa thành một cây văn nghệ vườn; nhưng trong bối cảnh tiêu cực cộng đồng, cái u mê ấy đã bùng bốc thành ngọn lửa, thành nhiệt năng nuôi dưỡng cái ác.

Thạch Văn Lài đã từ hơn hai trăm trang sách Thổ địa mà ngật ngưỡng bước ra cuộc đời. Nó cần nhiều thời gian hơn để có thể thành hàng xóm với Xuân tóc đỏ, Chí Phèo, chị Dậu, Lão Khùng... hay không. Cái mà tôi biết chắc, nó đã trở thành nhân vật văn học của thời đại, kể cả sự ba via, sự chưa tới mà sẽ xin nói kĩ hơn dưới đây.

Trong Thổ địaXuyên cẩm đều có một nhân vật nhà báo, họ Dương; nhưng ở Xuyên cẩm nó nhân vật hơn chứ không chỉ là mang nhãn quan và biểu cảm của tác giả như ở Thổ địa.

Dương sinh trưởng trong một gia đình gia giáo, giàu có bị mắc vòng oan sai trong cải cách ruộng đất; mẹ và hai đứa em sinh đôi đã bị chết đói theo nghĩa đen còn chính Dương thì phải đi mót khoai, đi ăn xin để em nuôi bà.

Thật may mắn, đói rét và hiểm nguy đã chỉ như than lửa để trui rèn Dương trở nên bản lĩnh, thông minh và giàu nhân ái chứ không thù hận và yếm thế như không ít người xuất thân trong hòan cảnh tương tự.

Hình như tình yêu cái đẹp sớm nảy nở trong Dương đã khuyến thiện và định hướng cậu bé? Mà làng Cẩm của anh lại như một cái nôi sinh ra quá nhiều người đẹp?

Dẫu sao thì đọc Xuyên cẩm, chúng ta sẽ cắt nghĩa được vì sao Dương Kỳ Anh, chứ không phải là một quan chức thành đạt nào khác, đã tái xuất việc thi hoa hậu ở xứ sở vẫn quen miệng "cái nết đánh chết cái đẹp" này.

Nếu như tính khách quan và tình nhân ái đã giúp tác giả chỉ ra được kẻ mượn gió bẻ măng trong cải cách điền địa lần thứ nhất, những mụ Bèng tham lam, u tối và thất học đã nhấn cái sai chung thành bi kịch cụ thể; thì cũng nó giúp ông chỉ ra được những kẻ cơ hội trong cải cách điền địa lần thứ tư này, đã nhân việc quản lý lỏng lẻo, sơ hở mà chiếm hữu, biến thành vàng rồi bỏ vào két riêng đồng thời đẩy nhân tình thế thái xuống vòng thê thảm.

Mặt khác nếu như Dương - Dương Kỳ Anh với tư cách nhà báo nhìn ra bức xúc thời đại qua nhân vật Lài thì Dương - cậu bé mê gái đẹp từ rất sớm đã giúp cắt nghĩa chất thơ bàng bạc trong những trang văn viết về thời thơ ấu, về tuổi trẻ học đường trong Xuyên cẩm.

Nhưng tác giả đã mắc bẫy của chính mình khi lấy mình làm hình mẫu, anh chỉ có thể kiểm soát ý thức khách quan chứ không thể kiểm soát chủ quan trong vô thức được và vì không thể tuyệt đối khách quan nên cả hai nhân vật nhà báo đều chưa thành công.

Vâng, tuổi trẻ đam mê, lúc trưởng thành theo nghề báo đã làm nên cái mạnh mẽ của văn xuôi Dương Kỳ Anh là có được nhân vật thời đại nhưng nó cũng làm nên cái dàn trải, mải chạy theo sự kiện mà bố cục thiếu chặt chẽ vốn là đòi hỏi nghiêm ngặt của nghệ thuật tiểu thuyết.

Theo Văn Chinh
Văn nghệ

Việt Báo

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Cách phạt con gây tranh cãi của ông bố đầu bếp nổi tiếng nhất nước Anh

Gần đây, đầu bếp nổi tiếng ở Anh, được nhiều người yêu mến Jamie Oliver tiết lộ trên một chương trình tivi, anh đã phạt con gái Poppy 12 tuổi bằng cách cho ớt scotch bonnet (một loại ớt cực cay) vào quả táo của cô bé.

Thiếu Lâm Tự mua đất xây chùa tại Australia

Các nhà quản lý ngôi chùa nổi tiếng của Trung Quốc đã hoàn tất bản hợp đồng trị giá trên 3 triệu USD, mua một khu đất lớn ở thành phố duyên hải Shoalhaven, bang New South Wales, Australia.

Chuỗi kỹ năng giúp học sinh thạo đọc hiểu

Theo PGS.TS Nguyễn Thị Hạnh (Viện Khoa học Giáo dục Việt Nam) kĩ năng đọc hiểu bao gồm chuỗi các thao tác, hành vi của người đọc được sắp xếp theo một cấu trúc hay một trình tự nhất định.

Nhận xét tin Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Van xuoi cua nha tho Duong Ky Anh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Văn xuôi của nhà thơ Dương Kỳ Anh ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

prose poet of Ky Anh Duong
Ky Anh Duong Thach Van Lai, social activities, managers, character, becoming, can, prose, author, lifting, man, do, love, come, my wife

After the short story is not an echo, Ky Anh Duong more devoted to poetry and many other social activities, but even I think it is his fate and that he was the management is poetry ..

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Thoi su trong ngay Cuong do la len tieng ve vu tai nan
    Thời sự trong ngày: Cường đô la lên tiếng về vụ tai nạn

    Ông Nguyễn Quang Lập được tại ngoại điều tra; Siêu xe gây tai nạn đứng tên sở hữu Cường “đô la”; Sáp nhập ngân hàng: Những chuyện hậu trường; Cụ ông tử vong sau một giờ thuê khách sạn...

  • Thoi su 24h092 Hai xe khach tong nhau 10 nguoi chet
    Thời sự 24h(09/2): Hai xe khách tông nhau, 10 người chết

    Hai xe khách tông nhau, 10 người chết; Đề nghị cách chức TBT báo Người cao tuổi; Sập hầm khai thác đá xanh, 3 người tử vong; 2 người Việt lọt danh sách tỷ phú thế giới; Nơi củ sâm to bằng… củ sắn... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 9/2.

  • Thoi su tuan qua Taxi hat canh sat len nap capo
    Thời sự tuần qua: Taxi hất cảnh sát lên nắp capo

    Bác đề xuất tăng gần 200% thuế ôtô; Cây mai giá hơn nửa tỷ đồng ở SG; Bí thư Huyện ủy đi xe mượn, cán chết 3 người; Taxi hất cảnh sát lên nắp capo; Lộ diện nghi can giết chú rể sau đêm tân hôn...

  • Thoi su 24h072 Cay mai nua ty o SG
    Thời sự 24h(07/2): Cây mai nửa tỷ ở SG

    Khai hội báo xuân; Tình tiết lạ vụ chú rể bị sát hại sau đêm tân hôn; Cây mai giá hơn nửa tỷ đồng ở Sài Gòn; Xe tải lao xuống vực, 3 người chết, 4 bị thương; Bảo mẫu đánh dã man trẻ mồ côi...

  • Thoi su 24h052 Dinh chi bi thu lai xe dam chet 3 nguoi
    Thời sự 24h(05/2): Đình chỉ bí thư lái xe đâm chết 3 người

    Taxi hất cảnh sát lên nắp capo chạy hàng trăm mét; Nghi can sát hại chú rể sau đêm tân hôn là 2 anh em ruột?; 50 bánh heroin trong ô tô vô chủ; Đình chỉ Bí thư Huyện ủy cầm lái gây tai nạn chết 3 người; Bột ngọt phế phẩm nghi vấn tiêu thụ ở trường mầm non... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 5/2.

  • Nghin le chuyen tuan qua 0802 1402
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (08/02 - 14/02)

    Xe Audi “đại náo” sân bay Tân Sơn Nhất, 10 người bị thương; Ông Nguyễn Bá Thanh từ trần; Tai nạn xe khách ở Bình Thuận; Uống rượu bia không lái xe sẽ giảm TNGT; Những thay đổi lớn về chính sách tiền lương từ năm 2015... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (08/02 - 14/02), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-0802-1402/2147537717/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 0802 14022015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 08/02 - 14/02/2015

    Ngày 11/2, Bộ Tài chính đã cho công bố tên của những doanh nghiệp, đơn vị "chây ì" giảm giá cước vận tải, thực tế là các DN này đã thỏa thuận ngầm với nhau không giảm giá cước, theo kế hoạch đến năm 2016 nợ công nước ta sẽ tăng lên mức 64,9% GDP, các năm sau đó sẽ giảm dần, đến năm 2020 còn khoảng 60,2% GDP, trong những ngày cận Tết thanh khoản các NH vẫn dồi dào, trong khi cầu tín dụng dần cải thiện...Cùng với đó, những thông tin về bất động sản và thị trường những ngày giáp Tết... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 08/02 - 14/02/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-0802-14022015/2147537774/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh Showbiz tuan 0802 1402
    Toàn cảnh Showbiz tuần (08/02 – 14/02)

    Trúc Diễm đẹp ngọt ngào trong tiệc cưới, Sơn Tùng M-TP bị lên án vì 'nhái' cả G-Dragon và Bruno Mars, Tiệc cưới đậm màu cổ điển của Ngân Khánh, Xe hơi của Hồ Ngọc Hà gây tai nạn tại sân bay, Vợ Baggio từng bị sảy thai và đang điều trị rối loạn trầm cảm, Dư luận nghi ngờ Diễm Hương nói dối chuyện ‘tay trắng ra đi’, Mối thâm thù giữa Triệu Vy và Phạm Băng Băng, Á hậu Huyền My nộp phạt 3,5 triệu diễn nội y trong "Đêm hội chân dài 7" đầy tai tiếng, Ngô Thanh Vân "úp mở" Isaac bị đối xử bất công?, Châu Kiệt Luân chi hơn 4 tỷ cho đám cưới lần 2,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh Showbiz tuần (08/02 – 14/02), http://vietbao.vn/The-gioi-giai-tri/Toan-canh-Showbiz-tuan-0802-1402/2147537780/49/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0802 1402
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (08/02 - 14/02)

    Vụ nước ngọt Tân Hiệp Phát có ruồi; Rượu, bia và nỗi ám ảnh tai nạn giao thông; Những giây phút sinh tử của lính hình sự; Hàng nghìn người sập bẫy "cháu ông chú ở Viettel" vì lòng tham; Ấm tình phiên xử cuối năm; Chuyện của những nữ quản giáo;.......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (08/02 - 14/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-0802-1402/2147537714/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 82 142
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (8/2 - 14/2)

    Một mùa Valentine nữa đã đến, những câu chuyện, lời chúc và gợi ý để bạn có một Valentine hạnh phúc. Tết Nguyên Đán đã cận kề, nhiều thông tin, chuyện mùa Tết được gửi tới độc giả. Bên cạnh đó là những câu chuyện tình yêu xúc động, những tấm gương sáng trong đời sống, nhiều vấn đề đáng suy ngẫm, và các thông tin thực phẩm bẩn rất đáng chú ý tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (8/2 - 14/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-82-142/2147537720/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn