Thứ ba, 05 Tháng hai 2008, 09:36 GMT+7

Vận mệnh dân tộc tạo nên hào khí Đông A

Lấy lợi ích dân tộc, lợi ích quốc gia và lợi ích chúng sinh làm điểm căn cốt trong quá trình tu tập của mỗi cá nhân. Những người tu theo hạnh Bồ Tát mà không đặt lợi ích dân tộc, lợi ích chúng sinh, lợi ích nhân loại lên trên hết thì không phải là thiền Trúc Lâm Việt Nam.

Mô tả ảnh. Nguồn: www.vsolutions.vn
Thượng tọa Thích Thanh Quyết
Cận tết trời rét lạ, phải hơn 10 năm rồi mới có một đợt rét đậm rét hại đến như thế. Mưa bụi giăng giăng mờ ảo, những bóng người to sụ vì áo đơn áo kép đi nép vào vỉa hè, tay xách nách mang dáng chừng vội vã. Cổng chùa Phúc Khánh đông nghẹt. Mặc dù đã hẹn trước với Thượng tọa Thích Thanh Quyết một cuộc trò chuyện cuối năm về thiền Việt Trúc Lâm nhưng vẫn phải chờ khá lâu. Phật sự cuối năm của dòng thiền tích cực nhập thế chẳng nói thì ai cũng rõ.

Chờ mãi rồi cũng gặp. Trong bộ nâu sồng trang nhã, Thượng tọa Thích Thanh Quyết bình lặng nghe câu hỏi: Phật giáo thời Trần có gì khác với phật giáo thời Lý? Tại sao dòng thiền Trúc Lâm Yên Tử lại gắn bó chặt với thế sự về mọi phương diện, cùng với vương triều Trần ba lần chặn đứng vó ngựa của đội quân dũng mãnh nhất, thiện chiến nhất thế giới lúc bấy giờ, lập nên chiến công ngời chói sử xanh?

Thượng tọa Thích Thanh Quyết mỉm cười và từ tốn giải mối nghi: Nói về chốn tổ Yên Tử thì cả nước không ai không biết, những người nghiên cứu phật giáo, lịch sử phật giáo trên thế giới đều thống nhất ở một điểm căn bản: Tư tưởng của thiền phái Trúc Lâm là đặc thù tạo nên phật giáo Việt Nam. Dòng thiền này lấy lợi ích dân tộc, lợi ích quốc gia và lợi ích chúng sinh làm điểm căn cốt trong quá trình tu tập của mỗi cá nhân. Những người tu theo hạnh Bồ Tát mà không đặt lợi ích dân tộc, lợi ích chúng sinh, lợi ích nhân loại lên trên hết thì không phải là thiền Trúc Lâm Việt Nam.

Dòng thiền này xuất sinh từ thời Bắc thuộc, trải dài qua các triều đại đến Đinh, Lê, Lý và đến thời Trần thì thực sự thăng hoa. Đây là sự thăng hoa của cả quá trình hơn 1000 năm vặn xoáy, cộng với văn hóa dân tộc, cộng với tín ngưỡng dân gian, phong tục tập quán người Việt. Tất cả hòa quyện lại với nhau tạo nên dòng thiền Trúc lâm Yên Tử.

Một số dòng thiền khác trên thế giới cũng có sự cộng hưởng với lợi ích dân tộc nhưng chỗ mờ chỗ nhạt chứ không đậm nét như thiền Việt Nam.

Mô tả ảnh. Nguồn: www.vsolutions.vn Mô tả ảnh. Nguồn: www.vsolutions.vn
Lăng và tượng Trần Nhân Tông trên Yên Tử.
Sự thăng hoa của thiền phái Trúc Lâm thực chất chỉ khoảng 50 năm nhưng trên thực tế thì tư tưởng, tinh thần của nó đã tan hòa trong cuộc sống thường nhật của người tu hành, phật tử tại gia. Các cụ đã để lại đôi câu đối rất hay nói về chính điểm này: Hoằng dương phật pháp, lợi lạc quần sinh / Phụng sự tổ quốc, bảo vệ hòa bình...

Nhân Thượng tọa Thích Thanh Quyết nói về "lợi lạc quần sinh", "lợi ích dân tộc, lợi ích nhân loại" bất chợt nảy sinh một mối liên hệ: Đức Trần Nhân Tông đã từng tu phật trước khi lãnh đạo 2 cuộc kháng Nguyên Mông vĩ đại. Điều đó đã thể hiện tính nhập thế cao độ, lúc thiên hạ yên bình thì tham thiền nhập định, thuyết giảng từ bi, bác ái, khoan hòa; khi đất nước gặp cơn nguy biến thì cầm gươm hiệu triệu toàn dân ra trận. Thái độ đàng hoàng dứt khoát gồm đủ cả ở cương vị ông vua và ở cương vị tổ phái Trúc Lâm. Thượng tọa Thích Thanh Quyết đồng ý và dẫn thêm:

Ở tuổi 35, Trần Nhân Tông đã rời bỏ ngai vàng đi tu tạo nên sự ngưỡng mộ của toàn dân. Thiền phái Trúc Lâm thăng hoa đúng vào lúc đó là đương nhiên. Trước Trần Nhân Tông đã có Thái Tông viết Khóa Hư Lục đặt nền tảng cho phật giáo Việt Nam nhưng đấy là sự chuyển giao từ Lý sang Trần nên còn nhiều chỗ sống sượng, chưa yên. Sau khi lãnh đạo dân tộc 2 lần chiến thắng oang liệt quân Nguyên, đức vua Trần Nhân Tông lại gác kiếm, từ bỏ ngai vàng để xuất gia. Xuất gia cũng để giảng về đạo lý làm người, giúp dân cởi bỏ tính xấu, tính ích kỷ hướng đến lợi ích chung của cả dân tộc. Vì thế, tăng ni, phật tử, dân chúng cuộn về với tổ phái Trúc Lâm.

Mô tả ảnh. Nguồn: www.vsolutions.vn
Dấu nền am Ngọa Vân.
Tinh thần phật Việt góp phần tạo nên hào khí Đông A và đến lượt hào khí Đông A hỗ trợ cho sự thăng hoa của Phật Việt. Cả hai hòa quyện, cuộn xoắn với nhau không thể tách rời vì mục đích chung: lợi lạc quần sinh, lợi ích dân tộc, lợi ích nhân loại. Cũng nên biết thêm, khi đó ở phía Nam thì quân Nguyên đã tràn qua Trung Quốc, ở hướng Bắc thì đã tràn qua cả một phần nước Nga uy hiếp châu Âu. Nhà Trần chiến thắng đội quân hung hãn, thiện chiến này, làm chúng nhụt nhuệ khí và tan rã dần cũng chính là việc "lợi ích nhân loại".

Trầm ngâm giây lát, Thượng tọa Thích Thanh Quyết rành rẽ nói thêm: Còn một điểm quan trọng nữa sẽ cần cho mọi triều đại, mọi thời là tư tưởng của thiền phái Trúc Lâm gắn liền với tư tưởng "công thành thân thoái" của dân tộc. Trong tâm thức mỗi người dân Việt đều lưu giữ huyền thoại Thánh Gióng đánh xong giặc thì bay về trời. Đến thời Trần tư tưởng ấy lại bừng nở qua sự thăng hoa của các vua Trần. Ngay khi đạt đỉnh cao của sự nghiệp thì lui về nhường bước cho giới trẻ. Tư tưởng này thời nào cũng cần đến, hào khí bao giờ cũng ở những người trẻ.

Tư tưởng "công thành, thân thoái" mà Thượng tọa Thích Thanh Quyết vừa dẫn ra không có gì mới nhưng thực hiện được thì lại rất khó. Có lẽ, các vua Trần làm được bởi vì các ngài ở ngôi thế tục chí cao lại kiêm luôn cả ngôi vị tổ thiền phái Trúc Lâm mang bản sắc rất riêng của người Việt. Dường như nhìn thấu nỗi băn khoăn về tư tưởng này, Thượng tọa giải đáp ngay mà không cần câu hỏi trực diện: Theo tôi là không khó, vấn đề là ta có dám hy sinh không? Phật tổ thành Phật khi mới 35 tuổi, Trần Nhân tông cũng giác ngộ và đắc pháp khi mới hơn hai mươi tuổi, Đệ nhị tổ Pháp Loa đi tu khi 21 tuổi, sau 3 năm đã kế vị Đệ nhất tổ Trần Nhân Tông. Nếu 24 tuổi mà vẫn ngồi nhà, không được hướng dẫn, không được giao quyền lực thì chắc vẫn còn chơi bời lẫn trong chúng sinh. Có cờ trong tay thì mới phất, và chỉ người trẻ phất mới khỏe.

Câu chuyện cuối năm càng lúc càng hào hứng, chuyện Phật Việt xoắn cuộn với chuyện đời thực hôm nay...

Kỳ sau: Lấy tâm của dân làm tâm của mình

  • Khánh Linh - Quang Hải

Quan điểm, cảm xúc của bạn về hào khí dân tộc? Mời tham gia ý kiến tại đây:

Việt Báo

Nhận xét tin Vận mệnh dân tộc tạo nên hào khí Đông A

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Vận mệnh dân tộc tạo nên hào khí Đông A bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Van menh dan toc tao nen hao khi Dong A ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Vận mệnh dân tộc tạo nên hào khí Đông A ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

Destiny ethnic pride and gas make up Eastern A
Thich Thanh Decision, East Asia, Vietnam Bamboo Forest, Bodhisattvas, Vietnam, Yen Tu, Truc Lam Zen, Tran Nhan Tong, the sublimation, each individuals in the process, benefits, ethnicity, Venerable, sentient beings, the

- For national interests, national interests and to benefit beings in the course of the very heart of each individual practice . Those who practice the bodhisattva behavior without putting national interests, benefits to living beings, human interests above all is not ...





  • Nghin le chuyen tuan qua 137 197
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (13/7 - 19/7)

    TQ rời giàn khoan HD-981 ra khỏi khu vực Hoàng Sa; Bão Rammasun đổ bộ Việt Nam, bão quét từ Quảng Ninh tới các tỉnh biên giới; Vỡ đường ống dẫn nước Sông Đà lần thứ 9...là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (13/7 - 19/7).

  • Ban tin suc khoe tuan tu 13197
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 13-19/7)

    Vì sao người dân phải mòn mỏi đợi vaccine dịch vụ?; Cảnh giác với chiêu giả nhân viên y tế đến nhà lừa tiền; Mực ống bày bán trên vỉa hè ướp hóa chất lạ; Ngáp ngủ nhiều giúp tăng trí nhớ; Quan hệ trong bao lâu để cả hai đều thỏa mãn?; Mẹ bầu ăn nhạt sinh con thần đồng... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1307 1907
    Toàn cảnh Showbiz tuần (13/07 – 19/07)

    Thí sinh "Nữ hoàng sắc đẹp Việt Nam 2014" ném danh hiệu vào xe rác, Baggio thừa nhận từng lén lút qua lại với Andrea khi đã kết hôn, Tiễn đưa nhà văn Tô Hoài về nơi an nghỉ cuối cùng, Cường đôla tung ảnh hạnh phúc, Lý Nhã Kỳ phát âm tiếng Anh sai, Phạm Băng Băng từng bị băng huyết vì phá thai ở nhà,...là những thông tin nổi bật của showbiz trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1307 1907
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (13/07 – 19/07)

    Tổng cục Cảnh sát kiểm tra tin đồn Lê Văn Luyện trốn trại; Vụ Cát Tường: 'Tôi có niềm tin lần này sẽ tìm thấy xác con'; Vợ cùng "phi công trẻ" lập mưu giết chồng; Những cuộc 'xóa số' tàn bạo của giang hồ đất Cảng; Hàng nghìn người xem xử tội phạm hiếp dâm hàng loạt; Người tâm thần phạm tội: Những vụ án kinh hoàng; ........là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1307 1907
    Toàn cảnh kinh tế tuần (13/07 - 19/07)

    Sau sự tăng giá bất ngờ của xăng, giá thực phẩm leo thang chóng mặt, WB dự báo kinh tế Việt nam tăng trưởng 5.4%, lợi nhuận ngành ngân hàng được công bố không có mấy điểm sáng, lãi suất được dự báo tiếp tục giảm... là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật trong tuần vừa qua.