Thứ sáu, 10 Tháng sáu 2005, 19:53 GMT+7

Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"?

Van hoc hai ngoai Dong rieng co gap dong chung

Ba mươi năm, có lẽ, kịp thời để tìm một diện mạo văn học. Nhưng quả thật, với bạn đọc trong nước, những nhà văn hải ngoại vẫn còn quá xa lạ.

Lâu lâu người ta lại đón nhận một vài cuốn sách của nhà văn hải ngoại đáng đọc, thoát ra được cái không khí, mặt bằng chung của văn học trong nước, thoát ra khỏi giọng điệu quá khích của những hội nhóm ồn ào bên ngoài.

Văn học hải ngoại, bản thân cũng chia nhiều hướng; tuy nhiên với bạn đọc VN, chúng ta chỉ nên xét trên cơ sở những gương mặt đã xuất hiện tác phẩm và gắn bó với dòng chảy của văn học trong nước, có tác động không những với cộng đồng nơi nhà văn sống và viết mà còn với người đọc trong nước.

Trong vòng khoảng 5 năm trở lại đây, có thể nói, lực lượng này đã có nhiều đóng góp, thậm chí có những tác phẩm sau khi được in tại quê nhà, thực sự gây bất ngờ đối với những đồng nghiệp trong nước lâu nay mãi lúng túng không tìm được cái nhìn mới về những vấn đề đời sống đương đại.

Khoảng năm 2000, xuất hiện Phạm Hải Anh với tập truyện ngắn Đi hết đường mưa (NXB Hội Nhà văn) được bạn đọc đón nhận nồng nhiệt và được giải thưởng Hội Nhà văn VN. Phạm Hải Anh sống ở Amsterdam, nhưng những trang viết của chị gần gũi và thân thương với hình ảnh một Hà Nội, VN của ký ức, của những câu chuyện buồn và cảm động.

Trong khi đó, văn chương của Lê Minh Hà trong Những giọt trầm (NXB Hội Nhà văn) hay Mai Ninh với Ảo đăng, Cá Voi trầm sát (NXB Trẻ) lại gây ấn tượng bởi cái nhìn sắc sảo và đôi khi lạnh lùng, phần nào lột tả được thân phận tâm thế của những người gốc Việt trong sự đối chọi và xung khắc văn hóa, bản sắc với môi trường những đất nước công nghiệp đô thị lớn mà mình đang sống.

Trong khi đó, truyện ngắn của Nguyễn Văn Thọ, Đỗ Kh. (Ký sự đi tây) và Nguyễn Mộng Giác (Sông Côn mùa lũ) lại đi khám phá những góc nhìn mang gai góc, quyết liệt của những người viết có một độ lùi để nhìn hiện thực trong nước khách quan và đôi khi lại nghiệt ngã. Họ đi tìm một không khí thực sự đổi mới và trên cả là viết trong một tinh thần luỵ tiếng Việt trong những tháng ngày tha hương.

Có những cuốn sách của người viết hải ngoại xuất hiện trong "mặt bằng" văn học trong nước, bản thân sự xuất hiện đã minh chứng sự cởi mở văn học bất ngờ, đáng mừng.

Gần đây, giới viết vừa thán phục vừa ngẩn ngơ với cách viết, đặt vấn đề của cuốn cuốn China town - Phố Tàu (NXB Đà Nẵng 2005) của Thuận. "Viết bạo!"- Đó là một cách nói. Nhưng đằng sau sự "bạo dạn" của những vấn đề như thân phận lưu vong, những điểm nhìn về người Việt, lịch sử… cho thấy ngay một điều: môi trường văn chương đã bắt đầu có những hé cửa tiếp nhận sự đa tuyến, đa chiều… Nhà văn Nguyên Ngọc có một nhận định, đại ý, cuốn sách đã làm thay đổi cái nhìn của những người viết trong nước.

Hai năm vừa qua, giải thưởng văn học Pen International ở Mỹ đều có những nhà văn trẻ VN ở hải ngoại tham gia và đoạt giải cao. Những tên tuổi như: Mộng Lan, Monique Trương, Bích Minh Nguyễn… thường gây sửng sốt cho bạn đọc Mỹ qua những tác phẩm viết bằng tiếng Anh. Tiếc thay, những cuốn sách này chưa được đến với độc giả trong nước.

Dù sao, khi nhắc đến văn học hải ngoại, những nhà xuất bản và đồng nghiệp trong nước vẫn thường có cái nhìn "dè chừng", phân biệt vì những lý do tế nhị. Sự phân chia giới tuyến trong và ngoài nước trên lãnh địa văn học suốt ba mươi năm qua có lẽ đã quá đủ. Hợp lưu đang là vấn đề đang được hoá giải theo thời gian.

Hẳn rằng, với nhiều nhà văn chân chính ở hải ngoại, không bị câu thúc bởi những hằn học quá khứ và những lý do cầm bút phi văn chương, ai cũng muốn được hợp lưu trước khi hội nhập.

Nhìn nhận và đón nhận dòng chảy văn chương hải ngoại là một câu thúc nội tại để đưa nền văn học phát triển hơn.

NGUYỄN VĨNH NGUYÊN (Báo Sài Gòn tiếp thị)

Việt Báo

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Ukraine, Ba Lan, Lithuania bắt tay thách thức Nga

Ukraine, Ba Lan, Lithuania bắt tay thách thức NgaUkraine, Ba Lan, Lithuania, lực lượng quân sự chung, tập trận, Tổng thống Ba Lan Bronislaw Komorowski, đối phó, Nga, khủng hoảng Ukraine, lực lượng ly khai miền đông, bán đảo Crimea, NATO

Nhận xét tin Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Van hoc hai ngoai Dong rieng co gap dong chung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Văn Học của chuyên mục Văn Hóa.

Literature Overseas: "Private Line" have met "general line"?
Literature, writers, overseas, in the country, learn the customs, words, lines, writing, years, person, general

Thirty years, perhaps in time to find a literary aspect. But truly, with readers in the country, the diaspora writers still too strange ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM




  • Thoi su 24h209 Xu vu an rung dong Dac Lac
    Thời sự 24h(20/9): Xử vụ án rúng động Đắc Lắc

    - Háo hức chờ cao tốc dài nhất VN thông toàn tuyến; Va chạm container, đầu xe lửa văng khỏi ray; Lời khai tinh ranh của kẻ khống chế con tin ở HN; Trở lại hiện trường vụ cháy cực lớn ở Bình Dương; Vào lớp 1, bé phải đóng hơn 5 triệu đồng... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 19/9.

  • Thoi su 24h189 Bao so 3 lam chet 11 nguoi
    Thời sự 24h(18/9): Bão số 3 làm chết 11 người

    Sạt lở kinh hoàng, 11 người thương vong; Lưu thông thế nào trên cao tốc dài nhất Việt Nam?; Quảng Ninh thiệt hại 20 tỷ do bão số 3; 'Xử' chủ xe khách để tai nạn 3 người chết trở lên... 

  • Thoi su 24h179 GD Cong an HN ha ke bat con tin
    Thời sự 24h(17/9): GĐ Công an HN 'hạ' kẻ bắt con tin

    Quảng Ninh gấp rút đối phó bão số 3; 7 phút tướng Chung 'hạ' kẻ khống chế con tin; 7 người một nhà thiệt mạng trong vụ cháy ở Sài Gòn; Cảnh giường chiếu phản cảm của Phi Thanh Vân với tình trẻ

  • Thoi su 24h169 Xe 16 cho lao xuong ho Tay
    Thời sự 24h(16/9): Xe 16 chỗ lao xuống hồ Tây

    Thủ tướng ra 'đầu bài' cho giáo dục ĐH; Bão số 3 di chuyển nhanh, miền Bắc sắp mưa lớn; Vụ bé gái bị bạo hành: Cha ruột xuất hiện tìm con; Xe 16 chỗ lao xuống hồ Tây; Bắt tiếp 11 xe quá tải lọt trạm cân nhiều tỉnh...

  • Thoi su 24h129 dich dau mat do lay lan nhanh o HN
    Thời sự 24h(12/9): dịch đau mắt đỏ lây lan nhanh ở HN

    Đi trinh sát phá án, đại úy biên phòng bị bắt nhầm; Đường dân góp thóc 5 năm để làm bị rút ruột?; Bị cáo lao đầu vào tường tự sát tại tòa; Phát hiện xác ca sĩ Hồ Duy Minh dưới chân cầu...

  • Ban tin suc khoe tuan tu 14209
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 14-20/9)

    Dịch đau mắt đỏ: Nguy cơ bỏng giác mạc do xông lá lốt; Dịch Ebola sẽ hoành hành thêm 12-18 tháng nữa; Một bé trai tử vong sau khi tiêm vaccine 5 trong 1;Tận mắt nhìn "thần dược" Trung Quốc "kích phọt" nông sản Việt; 7 dấu hiệu bạn đã bị vô sinh; Tăm bông gây hại cho tai; 9 thời điểm “yêu” rất dễ cùng nhau "lên đỉnh"... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1409 2009
    Toàn cảnh Showbiz tuần (14/09 – 20/09)

    Ngọc Trinh, Linh Chi mặc bikini đóng quảng cáo cho Vietjet Air, Hồ Ngọc Hà bị tố gian lận trong cuộc đua với Sơn Tùng M-TP, Đông Nhi tới MTV EMA 2014, Siêu mẫu Ngọc Thúy kiện mẹ ruột ra tòa đòi 5 căn biệt thự, Khánh My xuất hiện trong quảng cáo dịch vụ 'ngủ trong sáng', Chồng sắp cưới khẳng đinh đã chia tay Ngọc Lan và có tình mới, Ca sĩ Giang Tử qua đời, Kim Woo Bin và Song Ji Hyo quay phim tại Việt Nam, Cựu thủ lĩnh Westlife Shane Filan có đêm diễn thành công tại Việt Nam, Chồng Trương Vũ Kỳ bị bắt vì mua dâm,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1409 2009
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (14/09 - 20/09)

    Vụ bắt cóc con tin ở Thanh Xuân; Bé 4 tuổi bị cha mẹ hành hạ dã man; Vụ cháy nhà làm 7 người chết ở TP.HCM; Quan tham mắc chứng tâm thần vì...quá sốc? là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tong hop Doi song tuan qua 149 209
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (14/9 - 20/9)

    Bạo hành trẻ em - câu chuyện không còn mới nhưng vẫn liên tiếp xảy ra những vụ việc đau lòng; Mẹ đẻ con rồi cho vào bồn xả nước, cánh tay con cuốn vào máy xay là nhiều câu chuyện nuôi dạy con đáng lên án; Đám cưới cô dâu đi dép tổ ong, đám cưới không chú rể... Nhiều câu chuyện gia đình cảm động; tin thực phẩm bẩn đáng chú ý là những sự kiện nổi bật tuần qua...

  • Su kien quoc te noi bat 079 139
    Sự kiện quốc tế nổi bật (07/9 - 13/9)

    Tổng thống Mỹ B. Obama công bố chiến lược chống khủng bố, EU thông qua lệnh trừng phạt mới nhằm vào các công ty của Nga, Hà Lan công bố kết quả vụ điều tra máy bay rơi MH 17... là những tin nổi bật trong tuần qua.