Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"?

Van hoc hai ngoai Dong rieng co gap dong chung

Ba mươi năm, có lẽ, kịp thời để tìm một diện mạo văn học. Nhưng quả thật, với bạn đọc trong nước, những nhà văn hải ngoại vẫn còn quá xa lạ.

Lâu lâu người ta lại đón nhận một vài cuốn sách của nhà văn hải ngoại đáng đọc, thoát ra được cái không khí, mặt bằng chung của văn học trong nước, thoát ra khỏi giọng điệu quá khích của những hội nhóm ồn ào bên ngoài.

Văn học hải ngoại, bản thân cũng chia nhiều hướng; tuy nhiên với bạn đọc VN, chúng ta chỉ nên xét trên cơ sở những gương mặt đã xuất hiện tác phẩm và gắn bó với dòng chảy của văn học trong nước, có tác động không những với cộng đồng nơi nhà văn sống và viết mà còn với người đọc trong nước.

Trong vòng khoảng 5 năm trở lại đây, có thể nói, lực lượng này đã có nhiều đóng góp, thậm chí có những tác phẩm sau khi được in tại quê nhà, thực sự gây bất ngờ đối với những đồng nghiệp trong nước lâu nay mãi lúng túng không tìm được cái nhìn mới về những vấn đề đời sống đương đại.

Khoảng năm 2000, xuất hiện Phạm Hải Anh với tập truyện ngắn Đi hết đường mưa (NXB Hội Nhà văn) được bạn đọc đón nhận nồng nhiệt và được giải thưởng Hội Nhà văn VN. Phạm Hải Anh sống ở Amsterdam, nhưng những trang viết của chị gần gũi và thân thương với hình ảnh một Hà Nội, VN của ký ức, của những câu chuyện buồn và cảm động.

Trong khi đó, văn chương của Lê Minh Hà trong Những giọt trầm (NXB Hội Nhà văn) hay Mai Ninh với Ảo đăng, Cá Voi trầm sát (NXB Trẻ) lại gây ấn tượng bởi cái nhìn sắc sảo và đôi khi lạnh lùng, phần nào lột tả được thân phận tâm thế của những người gốc Việt trong sự đối chọi và xung khắc văn hóa, bản sắc với môi trường những đất nước công nghiệp đô thị lớn mà mình đang sống.

Trong khi đó, truyện ngắn của Nguyễn Văn Thọ, Đỗ Kh. (Ký sự đi tây) và Nguyễn Mộng Giác (Sông Côn mùa lũ) lại đi khám phá những góc nhìn mang gai góc, quyết liệt của những người viết có một độ lùi để nhìn hiện thực trong nước khách quan và đôi khi lại nghiệt ngã. Họ đi tìm một không khí thực sự đổi mới và trên cả là viết trong một tinh thần luỵ tiếng Việt trong những tháng ngày tha hương.

Có những cuốn sách của người viết hải ngoại xuất hiện trong "mặt bằng" văn học trong nước, bản thân sự xuất hiện đã minh chứng sự cởi mở văn học bất ngờ, đáng mừng.

Gần đây, giới viết vừa thán phục vừa ngẩn ngơ với cách viết, đặt vấn đề của cuốn cuốn China town - Phố Tàu (NXB Đà Nẵng 2005) của Thuận. "Viết bạo!"- Đó là một cách nói. Nhưng đằng sau sự "bạo dạn" của những vấn đề như thân phận lưu vong, những điểm nhìn về người Việt, lịch sử… cho thấy ngay một điều: môi trường văn chương đã bắt đầu có những hé cửa tiếp nhận sự đa tuyến, đa chiều… Nhà văn Nguyên Ngọc có một nhận định, đại ý, cuốn sách đã làm thay đổi cái nhìn của những người viết trong nước.

Hai năm vừa qua, giải thưởng văn học Pen International ở Mỹ đều có những nhà văn trẻ VN ở hải ngoại tham gia và đoạt giải cao. Những tên tuổi như: Mộng Lan, Monique Trương, Bích Minh Nguyễn… thường gây sửng sốt cho bạn đọc Mỹ qua những tác phẩm viết bằng tiếng Anh. Tiếc thay, những cuốn sách này chưa được đến với độc giả trong nước.

Dù sao, khi nhắc đến văn học hải ngoại, những nhà xuất bản và đồng nghiệp trong nước vẫn thường có cái nhìn "dè chừng", phân biệt vì những lý do tế nhị. Sự phân chia giới tuyến trong và ngoài nước trên lãnh địa văn học suốt ba mươi năm qua có lẽ đã quá đủ. Hợp lưu đang là vấn đề đang được hoá giải theo thời gian.

Hẳn rằng, với nhiều nhà văn chân chính ở hải ngoại, không bị câu thúc bởi những hằn học quá khứ và những lý do cầm bút phi văn chương, ai cũng muốn được hợp lưu trước khi hội nhập.

Nhìn nhận và đón nhận dòng chảy văn chương hải ngoại là một câu thúc nội tại để đưa nền văn học phát triển hơn.

NGUYỄN VĨNH NGUYÊN (Báo Sài Gòn tiếp thị)

Việt Báo

Video nổi bật

Ấn tượng với màn tỉ thí kung fu của hai mĩ nhân
00:00 / --:--

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

'Không có chuyện dừng triển khai gói 30.000 tỷ'

Khẳng định với PV, Cục trưởng Cục Quản lý Nhà và Thị trường Bất động sản (Bộ Xây dựng) cho hay: Không có chuyện dừng triển khai gói 30.000 tỷ và vẫn tiếp tục dài hạn đối với nhà ở xã hội…

Nhận xét tin Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Van hoc hai ngoai Dong rieng co gap dong chung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Văn học hải ngoại: "Dòng riêng" có gặp "dòng chung"? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Văn Học của chuyên mục Văn Hóa.

Literature Overseas: "Private Line" have met "general line"?
Literature, writers, overseas, in the country, learn the customs, words, lines, writing, years, person, general

Thirty years, perhaps in time to find a literary aspect. But truly, with readers in the country, the diaspora writers still too strange ..

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Thoi su 24h038 Chuyen la ve CSGT Da Nang
    Thời sự 24h(03/8): "Chuyện lạ" về CSGT Đà Nẵng

     Mưa lớn, nửa quả đồi vùi lấp 8 người; "Chuyện lạ" về cảnh sát giao thông Đà Nẵng; Từ người rửa cát sỏi đến giọng đọc huyền thoại của VTV; Cả phố ám ảnh về thi thể cặp đôi trong nhà trọ

  • Thoi su tuan qua Toan canh mua lu lich su o Quang Ninh
    Thời sự tuần qua: Toàn cảnh mưa lũ lịch sử ở Quảng Ninh

    Toàn cảnh mưa lũ lịch sử tàn phá Quảng Ninh; Vỡ đập ở Điện Biên, xe máy trôi khắp thị trấn; Ngưỡng xét tuyển đại học là 15 điểm; Thông tin mới về vụ sát hại 6 người ở Bình Phước; Phát hiện thi thể đôi nam nữ phân hủy trong nhà trọ; Xử vụ đại gia nợ 1.600 tỷ: Bị cáo quỳ lạy trước tòa!...là những thông tin thời sự nổi bật tuần qua.

  • Thoi su 24h018 Vo dap xe may troi khap thi tran
    Thời sự 24h(01/8): Vỡ đập, xe máy trôi khắp thị trấn

    Vỡ đập ở Điện Biên, xe máy trôi khắp thị trấn; Mưa lũ Quảng Ninh: Thiệt hại 2.000 tỷ, toàn tỉnh đi làm cuối tuần; “Không ai nghĩ nó ra tay tàn bạo với cháu mình như thế...”... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 1/8. 

  • Thoi su 24h317 Thong tin moi ve vu sat hai 6 nguoi
    Thời sự 24h(31/7): Thông tin mới về vụ sát hại 6 người

     ĐH đồng loạt công bố điểm nhận hồ sơ xét tuyển; Tàu hải quân chở hơn 600 du khách rời Cô Tô; Thông tin mới về vụ sát hại 6 người ở Bình Phước; Phi công hotgirl làm cơ trưởng máy bay hàng không Việt Nam;  

  • Thoi su 24h307 Do xo ra suoi vot vang den sau lu
    Thời sự 24h(30/7): Đổ xô ra suối vớt "vàng đen" sau lũ

     Tàu hải quân chở 350 khách rời Cô Tô; Người dân đổ xô ra suối vớt "vàng đen" sau lũ lịch sử; Trường ĐH Bách khoa Hà Nội có hiệu trưởng mới; Vụ đại gia nợ 1600 tỷ: Thừa nhận cáo trạng có thiếu sót!; 

  • Hiem hoa tu thang may thang cuon
    Hiểm họa từ thang máy - thang cuốn

    Thêm một tai nạn thang máy thảm khốc xảy ra ở Trung Quốc: một cô gái chết bị kẹt đầu vào thang máy ở tầng 17, còn thân thể treo ở tầng 16. ------------ Xem thêm: Hiểm họa từ thang máy - thang cuốn, http://vietbao.vn/tp/Hiem-hoa-tu-thang-may-thang-cuon/12182378/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nhung chuyen tinh cam dong
    Những chuyện tình cảm động

    Vì tình yêu, Đức Phú quyết định hủy hợp đồng lao động ở nước ngoài để trở về Việt Nam chỉ sau 2 tháng xa nhau vì không thể chịu nổi nỗi nhớ nhung. ------------ Xem thêm: Những chuyện tình cảm động, http://vietbao.vn/tp/Nhung-chuyen-tinh-cam-dong/12197738/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Mua lu ngap lut bat thuong o Quang Ninh
    Mưa lũ ngập lụt bất thường ở Quảng Ninh

    Người dân Quảng Ninh đang phải đối mặt với những khó khăn chồng chất trong việc khắc phục hậu quả trận mưa lũ lịch sử.

  • Du khach Viet an cap o Thuy Si
    Du khách Việt ăn cắp ở Thụy Sĩ

    Chưa tìm được cách ngăn ngừa người ra nước ngoài buôn lậu, trộm cắp hoặc vi phạm thuần phong mỹ tục nước sở tại nên chúng ta sẽ còn xấu mặt dài dài

  • Bat nguyen Chu tich Tap doan Dau khi VN
    Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN

    Cựu Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí quốc gia Việt Nam (PetroVietnam - PVN) Nguyễn Xuân Sơn bị khởi tố để điều tra hành vi "thiếu trách nhiệm gây hậu quả nghiêm trọng" - tội danh được quy định tại điều 285 Bộ luật Hình sự. Báo điểm.. ------------ Xem thêm: Bắt nguyên Chủ tịch Tập đoàn Dầu khí VN, http://vietbao.vn/tp/Bat-nguyen-Chu-tich-Tap-doan-Dau-khi-VN/12123701/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Nghin le chuyen tuan qua 2607 0108
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (26/07 - 01/08)

    Toàn cảnh mưa lũ lịch sử tàn phá Quảng Ninh; Hiểm họa từ thang cuốn trong siêu thị; Các cơ quan HN chào cờ hát Quốc ca sáng thứ 2 từ 1/8; Vạch trần thủ đoạn “mẹ bệnh sắp chết” để lừa người đi đường ....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------ Xem thêm: Nghìn lẻ chuyện tuần qua (26/07 - 01/08), http://vietbao.vn/Xa-hoi/Nghin-le-chuyen-tuan-qua-2607-0108/2147582510/157/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 26718
    Sự kiện quốc tế nổi bật (26/7-1/8)

    Trung Quốc ngăn chặn máy bay Lào trên vùng Biển Hoa Đông; Thủ lĩnh Taliban đã chết, phó thủ lĩnh lên thay; Hy vọng tìm thấy tung tich chiếc máy MH 370 cùng những người có mặt trên chuyến bay định mệnh này lại được nhen nhóm; Thủ lĩnh Taliban đã chết cách đây 2 năm... là những tin quốc tế đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 277 317
    Toàn cảnh Showbiz tuần (27/7 - 31/7)

    Sau scandal "văng tục", Tuấn Hưng gây xúc động mạnh trên facebook, Facebook của Lệ Quyên bị hack để vay mượn tiền, Nữ ca sĩ phá thai 4 lần tuyên bố là gái còn trinh gây bức xúc, Đỗ Mạnh Cường lại bị chơi xấu bằng... bùa ngải?, Hồ Ngọc Hà bị phản đối dự show hot nhất hành tinh.... là những tin hot nhất trong tuần này

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2607 0108
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (26/07 - 01/08)

    500 bánh heroin giấu trong bình gas; Kinh hoàng "nhồi" bé gái sơ sinh vào vali đem đi bán; Trang Trần sẽ hầu toà vì chống người thi hành công vụ vào tháng 8; Liên tiếp những vụ cướp tiệm vàng trắng trợn; Cảnh báo những chiêu lừa trên Facebook mà ai cũng có thể... dính; Con đường tội lỗi dẫn đến trại giam của Hào Anh;.....là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (26/07 - 01/08), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2607-0108/2147582306/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Toan canh kinh te tuan 2607 01082015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 26/07 - 01/08/2015

    Trong báo cáo quản trị của công ty Quốc Cường Gia Lai vừa công bố Hồ Ngọc Hà không còn tên trong danh sách người liên quan tới Cường đôla, Bộ Công Thương cho biết giá xăng giảm nhỏ giọt nguyên nhân do thuế quá cao, một số thông tin phản ánh về việc Bộ Tài chính chỉ đạo vụ chuyên trách xúc tiến đề nghị với NHNN cho ngân sách vay tới 30.000 tỷ đồng, đùi gà Mỹ sẽ bị kiện bán phá giá tại VN...Cùng với đó, những thông tin về tài chính ngân hàng, bất đông sản và thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức, sự kiện kinh tế nóng hổi trong tuần vừa qua. ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 26/07 - 01/08/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-2607-01082015/2147582459/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn