vietbao

Từ điển văn học (bộ mới): Tăng cả lượng lẫn chất

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Sau 21 năm kể từ khi Từ điển văn học (2 tập - bộ cũ), được Nhà xuất bản Khoa học xã hội, lần lượt ấn hành vào năm 1983 và 1984, đầu năm 2005 này, Nhà xuất bản Thế giới cho ra mắt bạn đọc Từ điển văn học (bộ mới).

Với khoảng thời gian dài như thế, giới chuyên môn và độc giả hẳn rất quan tâm đến vấn đề: Đâu là điều chính yếu làm nên sự MỚI giữa bộ mới với bộ cũ

Đổi mới nhận thức

Về kết cấu bộ mới vẫn giữ nguyên như bộ cũ, gồm 4 phần: Tác gia, Tác phẩm, Tổ chức và họat động văn học, Thuật ngữ văn học nhưng về mặt nhận thức đã có những thay đổi lớn.

Giáo sư Trần Hữu Tá - trong nhóm 4 người đồng chủ biên cho biết: "Do thời điểm lịch sử, nên bộ cũ có phần thiên về xã hội học, quá chú ý tính đặc trưng của văn học. Hơn nữa lúc đó chúng ta chỉ chú ý đến các nền văn học lớn của thế giới, mà không chú trọng các nước nhỏ (vẫn có tác giả lớn, tiêu biểu). Vì vậy bộ cũ thiếu quá nhiều trong cả ba mảng: Văn học VN, văn học thế giới và thuật ngữ. Riêng văn học VN phần cổ điển, cận hiện đại đều thiếu, mà thiếu nhất là mảng văn học miền Nam".

Khắc phục những sự thiếu trên đây, bộ mới coi "đối tượng của mình là hết thảy mọi sự kiện văn học đã tồn tại và được thừa nhận trong lịch sử văn học và văn hóa nhân loại từ trước đến nay".

Bên cạnh đó bộ mới còn mở rộng một số mục từ là các sử gia, triết gia, nhà văn hóa, mà sáng tạo của họ có ảnh hưởng trực tiếp hay gián tiếp đến sự phát triển của văn học. Do vậy, trong bộ mới người đọc có điều kiện tiếp cận với các tác gia, tác phẩm, các nhóm văn học mà trong bộ cũ

chưa có.

Bộ mới không chỉ chú ý đến sáng tác, mà còn quan tâm đến cả nghiên cứu, phê bình của họ. Ví dụ như trong nước thì có Cao Xuân Huy, Trần Đức Thảo ngoài nước có K.Mark, Hegel...

Ngoài ra, nhiều tác giả của các trào lưu, trường phái văn học hiện đại, hậu hiện đại với những đặc điểm của chúng đều được bộ mới ghi nhận. Ví dụ như Chủ nghĩa siêu thực thì có Apoline Bruno, Tiểu thuyết phi lý có E.Ionesco, Chủ nghĩa hiện sinh có J.P.Sarte, Camus... tuy chủ yếu mang tính thông tin, nhưng khá trọn vẹn đầy đủ.

Hay với nhóm Nhân văn giai phẩm có Lê Đạt, Trần Dần, Phan Khôi, Phùng Quán... Với văn học phía Nam có thêm Trang Thế Hy, Bình Nguyên Lộc, Võ Hồng... Hay nhiều nền văn học "nhỏ" như Na Uy, Phần Lan, Bờ Biển Ngà, Indonesia, Lào... đã được bổ sung. Thậm chí với các tác giả nước ngoài mới được thừa nhận những năm gần đây như Marina Xvetaeva, Brotsky (Nga)... cũng được cập nhật.

Cần nói thêm, để tránh những tranh cãi thường thấy mỗi khi làm các bộ sách tuyển, tiêu chí chọn lựa của bộ mới là chỉ tuyển các tác giả, tác phẩm đã được trong nước và quốc tế thừa nhận từ năm 1965 trở về trước. Tuy nhiên vẫn có ngoại lệ: với các tác giả đã hi sinh vì tổ quốc sau năm 1965 như Dương Thị Xuân Quý, Lê Vĩnh Hòa... vẫn được cân nhắc đưa vào.

Tiếp cận chuyên sâu hơn

Ngoài những mục từ trong bộ cũ được chỉnh sửa hoặc viết lại theo những thông tin, tư liệu mới thì ở từng phần trong bộ mới số lượng từ đều tăng hơn trước. Khác với bộ cũ ở đó các mục từ nặng về nhận định và đánh giá, thì ở bộ mới điều chính yếu là tường thuật, trình bày. Chẳng hạn về quá trình sáng tác của một tác giả đều có cuộc sống và sự nghiệp, trong đó phần chính vẫn là văn nghiệp, cách trình bày, tường thuật có xen nhận định, đánh giá.

Với những tác giả không được đưa vào từ điển nhưng có liên quan đến một tác giả khác ở một mục từ thì bạn đọc vẫn có thể tìm hiểu bằng cách tra chéo. Chẳng hạn với nhân vật phản diện Tôn Thọ Tường thì bộ mới mở ngoặc bằng cách: Xem Phan Văn Trị. Qua đó tìm hiểu sâu hơn về cuộc khẩu chiến thơ ca giữa một nhà yêu nước và một kẻ phản quốc.

Một khác biệt lớn khác, với tác giả, tác phẩm nước ngoài như A. Puskin (Nga), Lý Bạch (Trung Quốc), Dích Ken (Anh), Henrich Hain (Đức), Victo Huygo (Pháp) bộ mới đều in kèm nguyên văn ngôn ngữ gốc, còn một số tác giả khác thì in kèm mẫu tự Latin. Ngoài ra để giúp bạn đọc tra cứu tận gốc từng mục từ bộ mới có 10 bảng phụ lục trra cứu tác gia, tác phẩm theo tiếng Việt, theo khối chữ Latin, theo tiếng Nga, tiếng Hán và hai bảng tra cứu thuật ngữ.

Dấu ấn tập thể

Là công trình lớn mang tính khoa học cao, Từ điển văn học đáng ra phải có dấu ấn cá nhân của chủ biên, điều mà độc giả có thể nhận biết qua các công trình biên soạn tầm cỡ. Thế nhưng do thời gian biên soạn kéo dài 10 năm, trong khi sức khỏe ngày một suy yếu, nên vị chủ biên chính - Giáo sư Đỗ Đức Hiểu đã đề nghị bổ sung thêm 3 chủ biên mới là Phùng Văn Tửu, Nguyễn Huệ Chi, Trần Hữu Tá.

Xuyên suốt bộ mới đó là sự tâm đầu ý hợp của 4 vị đồng chủ biên với 54 tác giả và 67 cộng tác viên. Cho nên trước hết có thể nói bộ mới là công trình tập thể, còn dấu ấn cá nhân được thể hiện bằng tên người biên soạn dưới mỗi một từ. Tuy không đậm nét, nhưng qua các mục từ người đọc vẫn có thể nhận biết tác giả biên soạn thuộc lĩnh vực chuyên môn nào trong nghiên cứu văn học.

Theo Thể Thao và Văn hóa

Comment :Từ điển văn học (bộ mới): Tăng cả lượng lẫn chất
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Từ điển văn học (bộ mới): Tăng cả lượng lẫn chất bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tu dien van hoc bo moi Tang ca luong lan chat ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Từ điển văn học (bộ mới): Tăng cả lượng lẫn chất ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa
Dictionary literature (the new): increase the volume and nature
Publishers Social Studies, World Publishing, literature, dictionaries, author, entries, readers, editors , the, new, year, receiving, water
After 21 years since the literature Dictionary (2 volumes - the former), the Publishing House of Social Sciences, published respectively in 1983 and 1984, the year This 2005, World Publishing released Dictionary literature you read (the new) ..
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h287 Bao quet o Ha Noi Cay do la liet
    Thời sự 24h(28/7): Bão quét ở Hà Nội: Cây đổ la liệt

    Thắt tim cảnh người cha kiệt sức gục chết giữa cánh đồng; Bão quét tới Hà Nội: Cây đè ô tô, xe máy đổ cả loạt; Góc khuất nghề đẻ thuê: Nỗi ân hận tột cùng của người đàn bà dẫn gái về cho chồng; Sập giàn giáo cao ốc Dream Home Luxury, 3 người thương vong; Vụ Formosa: 9 dòng kiểm điểm và quyết tâm của Chính phủ

  • Thoi su 24h277 co gai tre tu vong duoi song To Lich
    Thời sự 24h(27/7): cô gái trẻ tử vong dưới sông Tô Lịch

    Formosa chôn chất thải: Nghi vấn bao che sai phạm cho cán bộ các cấp; Thương bé tròn một tuổi mà phẫu thuật chân 12 lần chưa khỏi; “Người mẹ ma” ở TP HCM: 'Ước gì tôi biết vì sao mình bị tạt axit'; Nỗi đau khôn cùng của người cha chôn 12 con trong cát trắng; Vợ chết, chồng bị thương: Nạn nhân nhắn gì cho bố mẹ trước lúc mất?

  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 247307
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/7-30/7)

    Sản phụ từ chối điều trị ung thư để cứu con đã qua đời; Thực hư những cách chữa khỏi ung thư từ Đông y; 7 loại đồ ăn mà "chuyên gia ngộ độc" không bao giờ động đũa; 'Mẹ nhỏ, con to' nhờ ăn uống đúng cách khi mang bầu;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 240730072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/07-30/07/2016)

    Sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, câu chuyện tình mẫu tử thiêng liêng hay góc khuất gia đình làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 2407 30072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/07- 30/07/2016)

    Phi công, tiếp viên hàng không buôn lậu vàng, CPI tháng 7 tiếp tục tăng nhẹ, VASEP đề nghị đánh thuế thương lái TQ, tỷ giá tiếp tục tĩnh lặng đến bất ngờ, TP HCM công bố 77 dự án đang thế chấp ngân hàng, nông hải sản đứng đầu bảng về chứa chất cấm, kháng sinh... Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu d

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.