Thứ sáu, 18 Tháng năm 2007, 10:56 GMT+7

Từ "Nhật ký trong tù" đến "Những vần thơ thép"

Tu Nhat ky trong tu den Nhung van tho thep
Một cảnh trong vở chèo "Những vần thơ thép".

Sau 10 năm nghiền ngẫm "Nhật ký trong tù", nhà biên kịch Trần Đình Ngôn nâng niu từng con chữ, chăm chút từng câu hát, cân nhắc từng cảnh diễn... để tháng 5/2005, "Những vần thơ thép" ra đời...

Từ đêm 12/5 đến đêm 19/5, Nhà hát Chèo Việt Nam liên tục công diễn vở "Những vần thơ thép" và coi đó là món quà dâng lên sinh nhật lần thứ 117 của Bác kính yêu, là hành động thiết thực hưởng ứng cuộc vận động "Học tập và làm theo tấm gương đạo đức Hồ Chí Minh".

"Thơ xưa thường chuộng thiên nhiên đẹp

Mây, gió, trăng, hoa, tuyết, núi, sông

Nay ở trong thơ nên có thép

Nhà thơ cũng phải biết xung phong"

Đó là bốn câu trong bài "Cảm tưởng đọc Thiên gia thi" của thi nhân Hồ Chí Minh trong thời gian Người bị nhà cầm quyền Tưởng Giới Thạch bắt giữ và giam cầm vô cớ.

"Cảm tưởng đọc Thiên gia thi" là 1 trong số 134 bài trong tập "Nhật ký trong tù" đầy chất thép của nhà cách mạng vĩ đại Việt Nam Hồ Chí Minh viết trong hơn một năm Người phải sống trong chế độ lao tù hà khắc.

"Tôi đọc trăm bài trăm ý đẹp

Ngọn đèn tỏa sáng mái đầu xanh

Vần thơ của Bác vần thơ thép

Mà vẫn mênh mông bát ngát tình"

Đó là những câu thơ rất nổi tiếng của Hoàng Trung Thông sau khi nhà thơ đọc tập "Nhật ký trong tù" của Hồ Chí Minh.

Như là một gợi ý, từ câu thơ "Nay ở trong thơ nên có thép" của Hồ Chí Minh và "Vần thơ của Bác vần thơ thép" của Hoàng Trung Thông đã giúp nhà biên kịch Trần Đình Ngôn chọn được cái tên thật đắt, thật hợp cho vở chèo mới nhất của ông: "Những vần thơ thép".

Nhưng, như Trần Đình Ngôn tâm sự, để có được một vở chèo xứng đáng với tầm vóc của lãnh tụ kiệt xuất Hồ Chí Minh, ông đã đọc rất nhiều trang Người viết và những trang viết về Người. Đọc để nghiền ngẫm và chọn giai đoạn nào trong cuộc đời hoạt động cách mạng của Người phù hợp nhất với sân khấu chèo.

Thật may là khi đọc đi, đọc lại "Nhật ký trong tù", hình ảnh của nhân vật lãnh tụ hiện lên thật lung linh, sống động. Những câu thơ của Người bỗng như ngân nga thành lời hát của những làn điệu chèo truyền thống.

Sau 10 năm nghiền ngẫm "Nhật ký trong tù", nhà biên kịch Trần Đình Ngôn nảy ra ý tưởng: Lấy bối cảnh là những nhà lao mà Hồ Chí Minh đã từng qua, những người bạn tù, những viên cai ngục mà Người từng tiếp xúc, nỗi cơ cực của người dân Trung Quốc dưới thời Tưởng Giới Thạch cầm quyền mà Người được chứng kiến để xây dựng thành vở chèo với nhiều tuyến nhân vật, trong đó Hồ Chí Minh là nhân vật chính nhưng phải đảm bảo tính chân thực của lịch sử…


Đầu năm 2005, sau khi được Ban lãnh đạo Nhà hát Chèo Việt Nam chấp nhận ý tưởng đưa "Nhật ký trong tù" lên sân khấu, Trần Đình Ngôn mới bắt tay vào sáng tác.

Sau hơn ba tháng nâng niu từng con chữ, chăm chút từng câu hát, cân nhắc từng cảnh diễn... tháng 5/2005, "Những vần thơ thép" của Trần Đình Ngôn ra đời và được tập thể Nhà hát Chèo Việt Nam đón nhận và dàn dựng một cách hào hứng.

Tháng 9 năm ấy, tại Hội diễn sân khấu chèo chuyên nghiệp toàn quốc, "Những vần thơ thép" đoạt giải xuất sắc và cũng là giải duy nhất của Hội diễn. Cùng với giải thưởng cho "Những vần thơ thép", tác giả kịch bản và đạo diễn cũng được trao giải cao.

Tuy nhiên, để làm nên thành công của "Những vần thơ thép" phải kể đến công lao của tập thể nghệ sỹ của Nhà hát Chèo Việt Nam . Với tư cách trưởng đoàn và được phân công đạo diễn "Những vần thơ thép", NSND Bùi Đắc Sừ đã dày công tìm tòi một ê kíp tốt nhất cho mình. Nhạc sỹ quân đội Đôn Truyền được mời viết nhạc. Cố NSND Bùi Huy Hiếu được mời thiết kế mỹ thuật, họa sỹ Văn Phức được giao nhiệm vụ hoá trang cho NSƯT Phú Kiên đóng vai Hồ Chí Minh.

Quả thật qua hơn 2 giờ được dõi theo một câu chuyện xảy ra ở một tỉnh miền núi Trung Quốc cách đây đã 65 năm, qua phần biểu diễn của tập thể diễn viên, khán giả như được sống lại một thời, được chia sẻ với những gì mà nhà cách mạng Hồ Chí Minh đã trải qua từ khi Người vô cớ bị bắt giam (29/8/1942):

"Túc Vinh mà để ta mang nhục/ Cố ý dằng dai, chậm bước mình/ Bịa chuyện tình nghi là gián điệp/ Cho người vô cớ mất thanh danh". (Bị bắt giữ ở phố Túc Vinh).

Cho đến ngày Người được trả tự do ( 10/9/1943 ) phải tập leo núi để tiếp tục con đường hoạt động cách mạng của mình:

"Núi ấp ôm mây, mây ấp núi/ Lòng sông gương sáng, bụi không mờ/ Bồi hồi dạo bước Tây Phong lĩnh/ Trông lại trời Nam, nhớ bạn xưa" (Mới ra tù tập leo núi).

Sau hội diễn, Nhà hát Chèo Việt Nam tiếp tục mang "Những vần thơ thép" đi biểu diễn phục vụ đồng bào chiến sĩ khắp miền đất nước và ở đâu vở diễn cũng thu hút được sự chú ý và cảm tình đặc biệt của khán giả.

Nhân dịp 117 năm Ngày sinh nhật Bác, "Những vần thơ thép" tiếp tục được ra mắt khán giả Thủ đô tại sân khấu Nhà hát Chèo Việt Nam mới được sửa chữa và tôn tạo.

Vào đúng ngày sinh nhật Bác, "Những vần thơ thép" sẽ được Đài Truyền hình Việt Nam truyền hình trực tiếp để khán giả cả nước có thể thưởng thức được vở diễn và hiểu thêm tư tưởng, nhân cách lớn của lãnh tụ Hồ Chí Minh qua những vần thơ Người viết cách đây hơn 65 năm, qua diễn xuất tài hoa và tinh tế của các nghệ sỹ sân khấu chèo hàng đầu của Việt Nam như: NSƯT Phú Kiên (vai Hồ Chí Minh), Hương Dịu (vai Quế Hoa), Mạnh Huấn (vai Lưu đội trưởng)...


Khán giả cũng được nghe lại hàng chục bài trong tập "Nhật ký trong tù" qua giọng ngâm và các làn điệu chèo lay động lòng người do NSND Thanh Hoài, NSƯT Khắc Tư và dàn đồng ca gồm các nghệ sĩ: Minh Thu, Minh Tâm, Thu Hiền, Thu Hằng thể hiện theo từng lớp diễn.

(CAND)

Việt Báo

Nhận xét tin Từ "Nhật ký trong tù" đến "Những vần thơ thép"

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Từ "Nhật ký trong tù" đến "Những vần thơ thép" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tu Nhat ky trong tu den Nhung van tho thep ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Từ "Nhật ký trong tù" đến "Những vần thơ thép" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

From "Diary in prison" to "The Poems of steel"
Ho Chi Minh, Tran Dinh Languages, Vietnam Cheo Theatre, prison diary, the in theater, poetry, brooding, theater, the audience and cherished, was born, place, person, steel

After 10 years of careful thought "Diary in prison", writer Tran Dinh Language cherished every child word, every sentence sing a little hard, considering every single scene ... for May / 2005, "The Poems of steel" was born ....





  • Thoi su 24h227 Ngat lim ben thi the 3 con chet duoi
    Thời sự 24h(22/7): Ngất lịm bên thi thể 3 con chết đuối

    Đã có điểm thi, dự kiến điểm chuẩn 25 trường đại học; Bão đi qua, miền núi phía Bắc chìm trong biển nước; Bố mẹ ngất lịm bên thi thể 3 con thơ; 7 người chết do sạt lở đất ở Hà Giang

  • Thoi su 24h217 3 me con nguoi Viet tren MH17
    Thời sự 24h(21/7): 3 mẹ con người Việt trên MH17

    Bão Thần Sấm đổ bộ vào Quảng Ninh; 3 mẹ con người Việt thiệt mạng trên MH17; Phá ổ cá độ bóng đá tiền tỷ ở Hà Nội; Rộ tin đào được 16kg vàng ở Đà Nẵng...

  • Thoi su 24h197 Ro tin dao duoc 16 kg vang
    Thời sự 24h(19/7): Rộ tin đào được 16 kg vàng

    Bão Thần Sấm ngày càng mạnh, giật cấp 16-17; Thủ khoa khối D đầu tiên đạt 24 điểm; Hành trình khai quật bào thai và sự đồi bại của 2 anh em; Đại gia Yên Bái: Xẻ núi xây mộ đá 15 tỷ

  • Thoi su 24h187 Phi cong tre dot xac nguoi tinh
    Thời sự 24h(18/7): 'Phi công trẻ' đốt xác người tình

    Tránh bão, sơ tán dân trước 16h ngày 18/7; Xe khách đâm xe tải trên cao tốc, 4 người chết; Mưa lớn, phố Hà Nội thành sông; Nỗi thất vọng mang tên Vinaconex; 'Phi công trẻ' giết người tình rồi đốt xác phi tang; Hoãn vụ kiện 1.000 tỷ...

  • Thoi su 24h177 Gian khoan 981 dich chuyen
    Thời sự 24h(17/7): Giàn khoan 981 dịch chuyển

    Giàn khoan Hải Dương 981 đang dịch chuyển; Bão cấp 13 cách Hoàng Sa 780km; Thủ khoa đại học đầu tiên đạt 29,7 điểm; Hậu trường nực cười của các cuộc thi nhan sắc 'ao làng'; Máy bay trễ 1h vì hành khách bất ngờ đòi xuống

  • Nghin le chuyen tuan qua 137 197
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (13/7 - 19/7)

    TQ rời giàn khoan HD-981 ra khỏi khu vực Hoàng Sa; Bão Rammasun đổ bộ Việt Nam, bão quét từ Quảng Ninh tới các tỉnh biên giới; Vỡ đường ống dẫn nước Sông Đà lần thứ 9...là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (13/7 - 19/7).

  • Ban tin suc khoe tuan tu 13197
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 13-19/7)

    Vì sao người dân phải mòn mỏi đợi vaccine dịch vụ?; Cảnh giác với chiêu giả nhân viên y tế đến nhà lừa tiền; Mực ống bày bán trên vỉa hè ướp hóa chất lạ; Ngáp ngủ nhiều giúp tăng trí nhớ; Quan hệ trong bao lâu để cả hai đều thỏa mãn?; Mẹ bầu ăn nhạt sinh con thần đồng... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1307 1907
    Toàn cảnh Showbiz tuần (13/07 – 19/07)

    Thí sinh "Nữ hoàng sắc đẹp Việt Nam 2014" ném danh hiệu vào xe rác, Baggio thừa nhận từng lén lút qua lại với Andrea khi đã kết hôn, Tiễn đưa nhà văn Tô Hoài về nơi an nghỉ cuối cùng, Cường đôla tung ảnh hạnh phúc, Lý Nhã Kỳ phát âm tiếng Anh sai, Phạm Băng Băng từng bị băng huyết vì phá thai ở nhà,...là những thông tin nổi bật của showbiz trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1307 1907
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (13/07 – 19/07)

    Tổng cục Cảnh sát kiểm tra tin đồn Lê Văn Luyện trốn trại; Vụ Cát Tường: 'Tôi có niềm tin lần này sẽ tìm thấy xác con'; Vợ cùng "phi công trẻ" lập mưu giết chồng; Những cuộc 'xóa số' tàn bạo của giang hồ đất Cảng; Hàng nghìn người xem xử tội phạm hiếp dâm hàng loạt; Người tâm thần phạm tội: Những vụ án kinh hoàng; ........là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1307 1907
    Toàn cảnh kinh tế tuần (13/07 - 19/07)

    Sau sự tăng giá bất ngờ của xăng, giá thực phẩm leo thang chóng mặt, WB dự báo kinh tế Việt nam tăng trưởng 5.4%, lợi nhuận ngành ngân hàng được công bố không có mấy điểm sáng, lãi suất được dự báo tiếp tục giảm... là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật trong tuần vừa qua.