vietbao

Tìm "tung tích" gốm Chu Đậu từ 5 con tàu đắm

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

- Ông Nguyễn Hữu Hiệp, Phó giám đốc Xí nghiệp Gốm Chu Đậu cho biết, gốm Chu Đậu được tìm thấy từ 2 nguồn chính, đó là chiếc bình gốm cổ ở Thổ Nhĩ Kỳ và ở lần phát hiện 5 con tàu đắm ở vùng biển Cù Lao Chàm, Hội An. Những sản phẩm gốm được trục vớt ở con tàu đắm đầu tiên đã được nghiên cứu và phỏng tác nhằm hồi sinh làng gốm cổ Chu Đậu.

Hành trình đi tìm “tổ sư” của Gốm Chu Đậu
Gốm Chu Đậu, tinh hoa văn hóa Việt


Phát hiện những con tàu đắm

Ông Hiệp kể, đó là vào những năm 1992, phong trào đồ cổ tự nhiên rộ lên ở vùng đất Hội An. Cũng thời điểm đó, rất nhiều tay chơi đồ cổ, các nhà nghiên cứu thường xuyên qua lại vùng đất này. Người thì đi nghiên cứu cổ vật, kẻ thì mong kiếm được những báu vật có giá trị được bán với giá hời ở các chợ đồ cổ trên khắp Hội An. Nhiều khách nước ngoài đến từ nhiều quốc gia khác nhau như Anh, Nhật Bản…cũng đến đây tìm hiểu cổ vật.

Ảnh minh họa

Một thời gian dài, người ta thấy có rất nhiều đồ gốm cổ ước đoán niên đại khoảng thế kỷ 14, 15 được bày bán rất nhiều ở các chợ đồ cổ. Ban đầu những đồ cổ đó được cho là của những tay ăn trộm đồ cổ đã ăn trộm ở các chùa chiền…Nhưng với hoa văn tinh xảo và đặc sắc trên những sản phẩm đó đã khiến không ít người đam mê cổ vật tò mò muốn tìm hiểu lai lịch.

Một cuộc “điều tra” đã diễn ra, hóa ra các tay bán đồ cổ mua lại từ dân chài lưới, đánh cá những sản phẩm gốm cổ nói trên. Những người dân đánh cá thường quăng lưới ở vùng biển Cù Lao Chàm, thỉnh thoảng những chiếc bát, đĩa, chén, bình, lọ…bị mắc vào lười khi họ kéo lưới. Đinh ninh là đồ cổ, họ đem bán ở các chợ đồ cổ mà không nghĩ rằng đó là những tài sản có giá trị vô cùng lớn về vật chất cũng như giá trị văn hóa.

Giới thạo tin đồ cổ từ trong nước và từ nhiều nơi trên thế giới, đặc biệt là Nhật, Anh đã có mặt. Cũng nhờ những người này mà người ta đã xác định chính xác những món đồ lấy lên từ đáy biển chính là sản phẩm của gốm Chu Đậu cổ.

Sở dĩ người ta xác định được điều đó là bởi ở Chu Đậu vào các thế kỷ thứ 14, 15 đã ra đời và phát triển hết sức rực rỡ nghề làm đồ gốm dân dụng cũng như mỹ nghệ. Trước thời gian phát hiện được số cổ vật trên, Chu Đậu đã là 1 di chỉ khảo cổ được nhà nước Việt Nam xếp hạng, bảo vệ. Hơn nữa, các hoa văn trang trí và những vết son đỏ ở dưới đáy sản phẩm cũng là 1 lý do để các nhà chuyên môn trong và ngoài nước dễ dàng đưa ra kết luận chung rằng những món đồ cổ đó là sản phẩm gốm cổ Chu Đậu.

Ảnh minh họa

Sau đó ít lâu, người ta khoanh vùng tọa độ khu vực vớt được những sản phẩm gốm. Vị trí đó cách phía đông cửa biển Hội An chừng 45km và cách Cù Lao Chàm 20km. Bộ quốc phòng khoanh vùng bảo vệ, cấm khai thác ở vùng biển này. Nhưng cũng phải sau 2 năm khảo sát, người ta mới phát hiện được vị trí của 1 trong những con tàu chở gốm bị đắm. Đó là con tàu đóng bằng gỗ tếch, dài 30,19m, rộng 7m và có 19 khoang, nằm sâu cách mặt nước chừng 70m. Đến năm 1997, một công ty của Malayxia tên là Saga đã ký hợp đồng với nhà nước Việt Nam tự bỏ vốn khai quật và hưởng phần trăm từ số cố vật thu được.

Những cổ vật thu được từ con tàu đắm



Vị trí của con tàu chở gốm bị chìm được tìm thấy được xác định là vùng biển độc của Việt Nam. Vì thế việc khai quật diễn ra không thực sự suôn sẻ. Các thợ lặn chỉ có thể làm việc từ tháng 4 và tạm dừng vào tháng 6 hàng năm. Đó là những tháng biển tương đối bình lặng. Mãi đến tháng 6/1999, con tàu mới được khai quật hầu hết.

Những thợ lặn thường xuyên phải làm việc với cường độ cao. Thậm chí có những ca lặn thợ lặn phải làm việc dưới đáy biển suốt 22 giờ đồng hồ, trục vớt từ 6000 đến 7000 cổ vật trong 1 ca lặn.

Ảnh minh họa

Sau 3 mùa ròng rã khai thác với chi phí khổng lồ 6 triệu USD người ta đã đưa lên được từ con tàu đắm 400.000 đồ gốm mà chủ yếu là gốm Chu Đậu của Việt Nam vào thế kỷ thứ 15. Chưa kể đến 5 tấn mảnh vỡ, tương đương khoảng 100.000 hiện vật. Với kết quả trên, giới chuyên môn đánh giá cuộc khai quật con tàu đắm ở biển Hội An là cuộc khai quật vĩ đại và hoàn hảo nhất từ trước đến nay.

Tuy nhiên, do Việt Nam đã ký hợp đồng để công ty Saga bỏ vốn khai thác và hưởng phần trăm từ số cổ vật đó nên phần lớn các sản phẩm gốm cổ thuộc về công ty Saga. Phía Việt Nam cũng đã mua lại được một số sản phẩm có giá trị và nghiên cứu, phỏng tác để tạo nên một thương hiệu gốm Chu Đậu như ngày hôm nay.

Về phần các sản phẩm thuộc về công ty Saga, họ đã đem đi bán đấu giá 1 số đồ gốm tiêu biểu, trong đó, theo nguồn tin của xí nghiệp gốm Chu Đậu thì trong phiên đấu giá diễn ra ở nước ngoài, có 1 chiếc bình tỳ bà đã được một người Anh mua với giá 521 ngàn USD.

Ảnh minh họa

Khi chúng tôi hỏi về nguồn gốc của con tàu đắm nói trên, ông Nguyễn Hữu Hiệp cho biết, ngoài số đồ gốm được trục vớt, người ta còn tìm thấy trên tàu có 11 bộ hài cốt. Một bộ hài cốt được nghiên cứu đã xác định ra là của 1 người phụ nữ, độ tuổi khoảng 19 người Thái Lan. Trong 1 số khoang tàu, người ta còn thu được khoảng hơn 30 đồ nữ trang của Thái Lan.

Do đó, rất có thể con tàu này có nguồn gốc từ Thái Lan, sang Việt Nam giao lưu buôn bán theo quy luật “mậu phong”. Những con tàu từ Thái Lan lúc đó muốn đến Việt Nam phải xuất phát từ tháng 3 đến tháng 4, khi có gió nồm nam và trở về khi có gió mùa Đông Bắc vì tàu chạy bằng buồm. Có 2 luồng ý kiến, 1 luồng cho rằng con tàu đến Việt Nam theo lệnh của đức vua Thái Lan, xuất phát năm 1437. Luồng ý kiến còn lại thì cho rằng còn tàu xuất phát năm 1967, bị nạn vào cuối năm, trên đường trở về.

Tất nhiên đó mới chỉ là những ý kiến phỏng đoán nhưng nhìn chung, việc phát hiện và trục vớt được con tàu đắm nói trên đã mở ra một con đường để khôi phục và phát triển làng gốm Chu Đậu và gìn giữ được những nét văn hóa đậm chất Việt.


Hoàng Đức Nhã

Việt Báo
Thanh niên cứng nhất Hà Nội chơi lầy với công an phường
Comment :Tìm "tung tích" gốm Chu Đậu từ 5 con tàu đắm
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tìm "tung tích" gốm Chu Đậu từ 5 con tàu đắm bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tim tung tich gom Chu Dau tu 5 con tau dam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tìm "tung tích" gốm Chu Đậu từ 5 con tàu đắm ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h258 Hanh ha con roi chup hinh gui cho vo
    Thời sự 24h(25/8): Hành hạ con rồi chụp hình gửi cho vợ

    Đi tìm lời giải cho cây chuối lạ cao 15 cm ra 6 bắp ở Huế; Những vụ tự sát thương mình và người thân để trục lợi bảo hiểm nổi tiếng; Quan Formosa xin rút kinh nghiệm, người Việt hào phóng bao dung; Hà Nội: Một tuần xử lý gần 200 ‘ma men’, người vi phạm bất ngờ; Xử phạt nồng độ cồn, nhân viên quán bia "mật báo" cho khách

  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.