Thử giải mã chùa Đồng (Yên Tử)

Thu giai ma chua Dong Yen Tu

Đổ mẻ đồng đầu tiên vào khuôn đúc xây dựng chùa Đồng - Ảnh: Nhân Dân

Sáng 3-6, lễ khởi công công trình trùng tu chùa Đồng (Yên Tử) đã được tổ chức. Chưa bao giờ, các nhà khoa học, các nghệ nhân VN phải bắt đầu một công việc khó khăn và chưa có tiền lệ là đúc mới một ngôi chùa hoàn toàn bằng đồng.

Chùa theo dự kiến có diện tích gần 20m2, cao gần 3,5 m, nghĩa là to gấp nhiều lần ngôi chùa cũ, tương đương với một ngôi chùa làng nhỏ bằng các chất liệu thông thường.

Chất liệu vĩnh cửu, nhưng số phận thăng trầm

Nằm trên đỉnh cao nhất của dãy Yên Tử (1.068m), chùa Đồng có tên là chùa Thiên Trúc. Theo cách hiểu phổ biến xưa nay, chùa được xây dựng vào thời Lê, do một bà phi của chúa Trịnh công đức. Gọi là chùa, nhưng chỉ nhỏ như cái khán nên người đi lễ không vào bên trong được mà chỉ đứng ngoài thắp hương, hướng vào chùa lễ Phật. Năm Canh Thân (1740), lợi dụng gió bão làm bạt mái chùa, kẻ gian đã tháo dỡ chùa mang đi, chỉ để lại dấu tích các hố chôn cột trên mỏm đá.

Trên thế giới tôi chưa thấy có ngôi chùa nào toàn bằng đồng. Trên núi Vũ Đang, hoặc ở Vân Nam (Trung Quốc) cũng có các kim điện đúc toàn bằng đồng, nhưng, đó là những điện thờ thần của Đạo Giáo, chứ không phải chùa của Phật giáo" (phát biểu của nhà nghiên cứu Phật giáo Nguyễn Duy Hinh)

Mãi đến năm 1930, chùa Đồng mới được xây lại bằng... bê-tông. Mấy chục năm sau, trong một cơn mưa bão, mái chùa Đồng bị bay đi mất, sau đó nhà chùa phải lợp bằng tôn thay thế, sơn mầu tựa như đồng.

Tiếp đến năm 1993, ông Nguyễn Sơn Nam, Việt kiều ở Mỹ, cùng với các Phật tử hải ngoại công đức tái thiết một ngôi chùa bằng đồng dựng bên cạnh ngôi chùa năm 1930, quy mô cũng nhỏ như một khán thờ.

GS Trần Lâm Biền kể lại: Sau khi đúc xong , người ta để nó ở chùa Dư Hàng Kênh ở Hải Phòng một thời gian rồi mới cẩu lên Yên Tử bằng máy bay trực thăng. Ngôi chùa này tuy bằng đồng nhưng các chi tiết được trang trí bằng những lá đồng mỏng, ọp ẹp.

Như vậy, đến nay trên núi Yên Tử song song tồn tại hai chùa Đồng, với việc khởi công xây dựng ngôi chùa mới vừa qua, cả hai ngôi chùa này sẽ kết thúc sứ mệnh của mình ở... nhà trưng bày thuộc BQL di tích.

Một ngôi chùa toàn bằng đồng?

Thu giai ma chua Dong Yen Tu
Chùa Đồng ở Yên Tử
Nhà nghiên cứu Phật học Nguyễn Duy Hinh cho biết: Chùa Đồng được nói đến như là ngôi chùa độc đáo nhất nước ta vì được làm hoàn toàn bằng kim loại. Tuy nhiên, lịch sử rất ít nói đến công trình này. Có thể người xưa đúc chùa bằng đồng là thể hiện mong muốn về sự trường tồn, không bị hủy hoại theo thời gian như các kiến trúc gạch, gỗ thông thường.

Cũng chính vì thiếu tư liệu, cho nên các nhà nghiên cứu tỏ ra rất dè dặt khi nói về ngôi chùa nguyên bản. Ông Hinh cho rằng, không thể tìm được kiến trúc nguyên bản của chùa Đồng vì không có văn bản mô tả về nó.

Ông Hinh ngờ rằng, chùa Đồng không phải là một kiến trúc nguyên thủy của quần thể này bởi lẽ, quần thể Yên Tử, từ chùa Giải Oan - chùa Hoa Hiên - chùa Vân Tiêu - lên tới bia Phật là "trọn vẹn" rồi. Vì đến tháp Phật là cuối cùng , không còn gì hơn nữa. Trong khi chùa Đồng lại ở vị trí tiếp theo bia Phật. Có lẽ tới thời nhà Lê mới đặt thêm cái chùa này cũng nên!?

Còn theo GS Trần Lâm Biền cho biết, hiện vẫn tồn tại một ý kiến cho rằng thực ra chữ Đồng trong chùa Đồng không phải chỉ chất liệu. Hãy nhìn vào quần thể chùa tháp Yên Tử, ở giữa là Hoa Yên, bên dưới là Giải Oan, trên cùng là chùa Đồng. Ba ngôi chùa ấy, trong quan niệm xưa, như ba tầng của thế giới. Chữ Đồng là Cùng, nơi mà vũ trụ và thế gian hòa đồng với nhau. Về sau nghe chữ Đồng, người ta nghĩ đến chất liệu vì trong quan niệm của người xưa, đồng (và cả đá nữa) có sức linh nhất định.

Xin nói lại là tất cả những điều nói trên chỉ là giả thuyết, bởi với những tài liệu có được hiện nay, người ta vẫn chưa biết chùa Đồng được làm chính xác từ bao giờ, nguyên bản của nó như thế nào. Tuy nhiên, với những gì còn lại và được biết đến xưa nay, chùa Đồng vẫn xứng đáng là ngôi chùa độc đáo nhất Việt Nam về lịch sử và kiến trúc.

Với tổng kinh phí gần 20 tỷ đồng, các nghệ nhân sẽ dựng chùa Đồng mới trên vị trí cũ mà không "nệ" vào ngôi chùa hiện tại cũng như một vài tư liệu ít ỏi về nó.

Theo thiết kế, chùa Đồng mới gồm có một gian, hai chái và bốn hàng cột, mang dáng dấp kiến trúc tòa Thượng điện chùa Dâu (Bắc Ninh), một kiến trúc Phật giáo cổ điển hình VN.

Theo Thể thao và Văn hóa

Video nổi bật

Xem Dàn Tên Lửa Khủng Của Nga Di Chuyển Và Thử Nghiệm
00:00 / --:--

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Cách phạt con gây tranh cãi của ông bố đầu bếp nổi tiếng nhất nước Anh

Gần đây, đầu bếp nổi tiếng ở Anh, được nhiều người yêu mến Jamie Oliver tiết lộ trên một chương trình tivi, anh đã phạt con gái Poppy 12 tuổi bằng cách cho ớt scotch bonnet (một loại ớt cực cay) vào quả táo của cô bé.

BĐS 2015: Nhà đầu tư ngoại vẫn dè dặt

Nhiều nhà đầu tư (NĐT) ngoại bày tỏ ý định ra mắt dự án mới trong năm Mùi, nhưng họ vẫn thận trọng trước sự hồi phục chưa vững chắc của thị trường bất động sản (BĐS).

Không có chuyện giảm phát

Chuyên gia cao cấp, nguyên Thứ trưởng thường trực Bộ Kế hoạch và Đầu tư Cao Viết Sinh khẳng định, không có chuyện nền kinh tế đang giảm phát và việc cần làm hiện nay là thúc đẩy khu vực tư nhân phát triển để tạo đà tăng trưởng cho nền kinh tế.

Nhận xét tin Thử giải mã chùa Đồng (Yên Tử)

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thử giải mã chùa Đồng (Yên Tử) bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thu giai ma chua Dong Yen Tu ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thử giải mã chùa Đồng (Yên Tử) ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

Try decoding Dong pagoda (Yen Tu)
Yen Tu, starting a job, hard work, unprecedented, researchers, scientists, ceremony, never, throne Temple, of copper, a house, architecture, decoding, artisans, Buddha

3-6 morning, the ceremony of renovation of the temple Dong (Yen Tu) was held. Never, scientists, artists VN to start a difficult and unprecedented new one is cast entirely in the temple ..

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn