vietbao

Shoujo manga và giấc mộng nữ quyền

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Người Nhật gọi nhánh truyện tranh (manga) dành cho thiếu nữ là shoujo, thuật ngữ này được chấp nhận ở châu Âu và cả Việt Nam. Ở shoujo, luôn xuất hiện những nhân vật nữ chính điển hình, mạnh mẽ hoặc quá yếu đuối. Shoujo nuôi lớn những giấc mơ con gái và trên hết, theo người Nhật, đó là giấc mộng nữ quyền.

Giấc mơ, nước mắt và hoa hồng
Bìa 1 Tạp chí shoujo ở Nhật
Theo lịch sử manga, shoujo xuất hiện vào năm 1902 và gia nhập vào nền công nghiệp manga, Nhật Bản từ ngày đó. Ngày nay, shoujo đường hoàng xuất hiện trong những tạp chí lớn và được các thiếu nữ đón nhận và đọc bất cứ nơi đâu, từ xe bus, công sở, trường học.


Để hiện thực hóa những giấc mơ thiếu nữ vào trang truyện, ở Nhật đã rộ lên làn sóng nữ họa sĩ, những tên tuổi nổi tiếng như Nishitani (truyện Chanh và Anh đào), Takeuchi Naoko (Thủy thủ mặt trăng)… được xem là thần tượng của nhiều thiếu nữ ở đây. Và theo họ, chỉ có nữ giới mới hiểu được thiếu nữ nơi đây muốn gì và mơ ước gì.

Đọc shoujo, người ta thấy sự rối rắm, các hình vẽ thường lộn xộn và thiếu tính đồng nhất. Tuy nhiên, lời thoại lại tương đối dễ hiểu, shoujo đề cập đến nhiều quan hệ cá nhân, tình yêu nam – nữ, và thậm chí tình yêu đồng giới nữ - nữ. Gọi shoujo là những giấc mơ đẹp bởi ở đó, một thế giới mới và những chàng hoàng tử mắt to, chân dài… luôn là người tình trong mộng. Bên cạnh đó, thế giới đồng tính nữ - nữ trong shoujo không nặng nề tình dục mà chỉ là những tình yêu lãng mạn giữa những người đồng cảnh ngộ (nhánh shoujo-ai).


Shoujo nhiều khi không hẳn là những giấc mơ đẹp, người Nhật thường gọi một số đầu truyện là “cái giá của nước mắt”. Những câu chuyện tình yêu xen lẫn bi kịch luôn được các tác giả nữ tận dụng triệt để, cái này tương đối giống với trào lưu tiểu thuyết 3 xu một thời rộ lên ở Việt Nam, cái khác nhau cơ bản là truyện tranh và truyện chữ. Quá sướt mướt là tình cảnh chung của shoujo và những mối tình tay ba, tay bốn khiến shoujo không quá kén người đọc.

Ngoài ra, những bài bình luận trên các tạp chí manga ở Nhật còn cho rằng, Mangaka (họa sĩ) nào lấy được nước mắt của độc giả thì tác giả đó mới xứng tầm viết shoujo. Nishitani Yoshiko là một trong những người đầu tiên sáng tác truyện với nhân vật chính là các thiếu nữ Nhật. Các nhân vật này đều là những cô gái thon thả hợp thời từng xuất hiện trong những tạp chí thời trang của Nakahara, từng phát biểu: “Với tôi, shoujo luôn có cả nước mắt, hoa hồng và những giấc mơ đẹp. Nhiều nhà phê bình cho rằng, shoujo làm hại đời thiếu nữ nhưng tôi nhìn những độc giả của tôi ở một góc độ khác, nhân văn hơn, đó chính là sự giải phóng”.


… hay bước tiến nữ quyền?
Những cảnh "mát mẻ" ở shoujo manga
Một thực tế trong năm 2008 mà người Nhật công bố chính là lượng sách Manga xuất bản trong năm, có đến hai phần ba là shoujo. Có hơn một nửa phụ nữ dưới 40 tuổi và ba phần tư thiếu nữ Nhật thường xuyên tìm đến manga. Hơn 100 tạp chí manga lưu hành cùng thời điểm hướng tới nữ độc giả với thị hiếu riêng biệt ở những độ tuổi khác nhau. Tạp chí đắt hàng nhất là Ribbon, có mức tiêu thụ trên 1 triệu bản mỗi tháng và người thành công nhất là triệu phú Takeuchi Naoko - tác giả của bộ shoujo nổi tiếng: Thủy thủ mặt trăng.

Phần lớn các nhà tâm lý học Nhật Bản cho rằng, shoujo chính là bước tiến dài của nữ quyền. Ở truyện tranh, nữ giới thường rất mạnh mẽ, cách nhìn nhận thế giới xung quanh cũng tự do và thoáng hơn. Ngay như hình ảnh bộ Kimono, vốn làm tăng thêm dáng vẻ e ấp của người thiếu nữ Nhật thì vào shoujo, Kimono lại mỏng manh và dưới nét vẽ của các nữ họa sĩ, bộ trang phục này lại tiếp thêm sự năng động cho thiếu nữ Nhật.

Bên cạnh đó, shoujo còn mở ra câu chuyện bình đẳng giới và cung cách thể hiện tình yêu mạnh mẽ. Nữ giới, họ có quyền mơ về những chàng trai lý tưởng, những “bạch mã hoàng tử” của họ hầu như khó bắt gặp ở đời thực nhưng họ có quyền mơ và mưu cầu những hạnh phúc của riêng mình.

Tháng 8 năm 2008, trên tạp chí Hoa Hướng Dương, có đăng tải ý kiến đa chiều về nữ quyền trong shoujo và nhiều ý kiến quan tâm đến vấn đề tình dục trong nhánh truyện này. Nhiều người tỏ ra phản đối và đưa ra ý kiến riêng, nhà tâm lý học Baiya Kang (ĐH Tokyo) cho rằng: “Đừng nên đưa tình dục vào shoujo và khẳng định đấy là bước tiến nữ quyền, manga đề cập đến sex ở Nhật là tất yếu và nó cũng là một trong những nhánh đem lại nhiều lợi nhuận nhất trong ngành công nghiệp manga. Tuy nhiên, shoujo chỉ nên là giấc mơ đẹp, chứ đừng nên là cái gì to tát như nữ quyền và thiếu nữ Nhật cũng nên biết rõ: nhiều khi đời đâu như tranh vẽ”.


Shoujo ở Việt Nam, độc giả nói gì?

Trần Thị Bích Ngọc

Hiện nay, những đầu sách như Nữ hoàng Ai Cập, Thủy thủ mặt trăng, Nana, Đêm khát máu… đều không quá xa lạ với giới trẻ Việt Nam. Sự đổ bộ ồ ạt của shoujo và nhiều nhánh truyện khác khiến truyền thông Việt Nam phải lưu ý, hãy lắng nghe những độc giả đang tự tin khám phá shoujo nói gì.


Trần Thị Bích Ngọc (sinh viên ĐH Hà Nội, 21 tuổi): Tôi đọc manga để giải trí và chủ yếu thiên về đọc shoujo. Shoujo dễ chịu và nhiều nữ tính, những cái này gần như là đặc trưng nổi bật của nhánh truyện này. Tuy nhiên, điều tôi không thích ở shoujo là quá nhiều chuyện tình yêu và cảnh “mát mẻ”, truyền thông Việt gần đây thường lên án những yếu tố này nhưng manga đâu phải là quy ước cho trẻ con, từ lâu nó đã vượt ra khuôn khổ truyện tranh và luôn hiện hữu khắp nơi trên thế giới.

Lê Thị Hồng Nhung

Lê Hồng Nhung (nhân viên văn phòng, 23 tuổi, Hà Nội): Tôi ít đọc manga shoujo nhưng những shoujo nổi tiếng như Thủy thủ mặt trăng thì… hẳn ai cũng biết. Nhiều bạn trẻ ngày nay rất… shoujo trong cách ăn mặc. Tôi thấy như thế ở đời thực chứ không chỉ đơn thuần ở những buổi lễ Cosplay, tôi đồng tình với cách nhìn của người Nhật về giấc mơ giải phóng phụ nữ trong shoujo nhưng rõ ràng… là khi về Việt Nam, nó có khoảng cách khác biệt, và chắc đó là rào cản văn hóa.
Giảng viên tâm lý học Hoàng Thị Mỹ (ĐH Khoa học Xã hội & Nhân văn): Có nói gì đi chăng nữa thì cũng không thể thay đổi được suy nghĩ của người Việt (cụ thể là phụ huynh) rằng, truyện tranh chỉ dành cho trẻ con. Truyện tranh dành cho các bé gái ở Nhật nhiều khi được tô vẽ một màu hồng mà không thực tế, tôi tin rằng, độc giả Việt sẽ chủ động tỉnh táo để khám phá.

Vĩnh Khang (Tham khảo tư liệu từ Ichinews, shoujomanga)
Việt Báo

Comment :Shoujo manga và giấc mộng nữ quyền
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Shoujo manga và giấc mộng nữ quyền bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Shoujo manga va giac mong nu quyen ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Shoujo manga và giấc mộng nữ quyền ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa
Shoujo manga and feminist dream
Vietnam, Sailor Moon, psychology, young women, feminism, dreams, magazines, love, readers, Manga, multiplication, division, to, Read
The Japanese subsidiary called comics (manga) for girls is shoujo, this term is accepted in Europe and Vietnam. In shoujo, always appears the typical heroine, strong or too weak. Shoujo raised human dreams ...
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h248 Chat xac nguoi tinh bo bao tai o Sai Gon
    Thời sự 24h(24/8): Chặt xác người tình bỏ bao tải ở Sài Gòn

    Cứu một cụ bà trong đám cháy, thiếu úy CSGT nhập viện cùng nạn nhân; Cắt điện, nước của quán cà phê Xin Chào là sai quy định; Nhiều phi công xác nhận bị chiếu đèn laser khi hạ cánh xuống Tân Sơn Nhất; Sập hầm vàng ở Lào Cai: công bố danh tính 7 công nhân bị chết; Ẩn tình vụ vợ U60 thuê người đánh sảy thai cô giúp việc 19 tuổi

  • Thoi su 24h238 Gai tre thue chat chan tay truc loi
    Thời sự 24h(23/8): Gái trẻ thuê chặt chân tay trục lợi

    Xé áo, cắt tóc nhân tình ở phố: Nhân tình là "osin" của kẻ chủ mưu; Giám định ADN để nhận dạng 150 ngôi mộ bị xâm phạm; Vụ "tháp nghiêng" chờ sập: 3/4 hộ dân đã di dời; Dân không có quyền kiểm tra CSGT': Giám sát khác kiểm tra; Bạn gái trễ giờ lên máy bay, nam thanh niên xông vào đánh nhân viên hàng không

  • Thoi su 24h228 Nhung vu giet hai can bo tai tieng
    Thời sự 24h(22/8): Những vụ giết hại cán bộ tai tiếng

    TPHCM kiểm tra "lót tay" lấy sổ đỏ: Sẽ như Hà Nội?; Những vụ giết hại cán bộ bằng súng tai tiếng nhất từ trước tới nay; Hé lộ nguyên nhân ban đầu vụ nhóm côn đồ nổ súng truy sát 1 gia đình ở Thanh Hóa; Nước biển miền Trung 'đạt chuẩn' để tắm và nuôi thủy sản; Cán bộ điều tra đánh người nhưng vẫn có thư cảm ơn;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 22/8/2016.

  • Tong hop tin An ninh phap luat tuan 142082016
    Tổng hợp tin An ninh - pháp luật tuần (14-20/8/2016)

    Như một gáo nước lạnh tạt vào mặt khi dư luận còn đang bàng hoàng trước thảm án Lào Cai. Trọng án Yên Bái, 3 nạn nhân là những người đứng đầu cơ quan lãnh đạo tỉnh. Thảm án Hà Giang, mẹ giết 3 con ruột vì mâu thuẫn với chồng. Giết mẹ vợ và em vợ ở Thái Bình.Những vụ án như một chuỗi sự kiện tiếp diễn xảy ra trong một thời gian ngắn. Có thể nói tuần này là t

  • Toan canh kinh te tuan 1408 20082016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (14/08- 20/08/2016)

    Những dự án lọc dầu lớn phải bù lỗ tới hàng nghìn tỷ đồng, Bộ Công thương phản hồi về bộ nhiệm tại Sabeco, bảo mật tại các NH lớn, giá xăng tăng trở lại...Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu dùng... tiếp tục là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuần qua.

  • Tong hop tin Doi song tuan qua 15218
    Tổng hợp tin Đời sống tuần qua (15-21/8)

    Mới đây, lời cảnh báo được một vị phụ huynh đưa ra cùng với hình ảnh được cắt ra từ camera của lớp học mẫu giáo cho thấy một bé trai đang cố làm chuyện người lớn với bé gái trong giờ nghỉ trưa khiến nhiều bậc cha mẹ phải suy ngẫm.