Chủ nhật, 04 Tháng chín 2005, 20:48 GMT+7

Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do”

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Tác phẩm Surrounded Islands, Vịnh Biscayne, Greater Miami, Florida, 1980-1983: bao bọc 11 hòn đảo xinh trên vịnh Biscayne ở Florida với những tấm vải hồng phấp phới
Hai nghệ sĩ có cùng giờ, cùng ngày sinh, cùng chung một cuộc sống hôn nhân và trên hết là niềm đam mê nghệ thuật sắp đặt. Những tác phẩm nghệ thuật mang đậm dấu ấn mỗi ngày một bề thế hơn, trong đó có những tác phẩm có thể nhìn thấy từ trên không. Christo và Jeanne-Claude gọi những đứa con tinh thần của mình là “tiếng thét của tự do”.

Để hiểu được ý nghĩa các tác phẩm sắp đặt của Christo và Jeanne-Claude quả thật rất khó nếu không tận mắt chiêm ngưỡng chúng.

Trước hết, cần nhìn nhận cặp nghệ sĩ này là “nghệ sĩ của môi trường” với các tác phẩm luôn gắn liền với thiên nhiên. Họ “đóng gói” những công trình kiến trúc, thiên nhiên cây cỏ với ý định muốn chộp lấy, đóng băng thời gian và không gian bao bọc bên trong. Trên bề mặt bao bọc ấy, người ta lại cảm nhận sự vận động ngầm của thời gian và không gian - những ngọn gió thổi qua lớp vải, ánh phản quang của mặt trời, những đám mây trôi in bóng...

Và rồi nhiều năm sau, khi lớp bề mặt ấy được tháo ra, các vật liệu được mang đi tái chế; những du khách ngày nào sẽ thấy lại những công trình kiến trúc nguyên thể, thiên nhiên cây cỏ thuở xưa không bị thời gian tàn phá. Không gì có thể diễn tả cảm giác đó cho bằng hai tiếng “huyền diệu”. Đó cũng chính là “tiếng thét của tự do”, một khi bức màn trướng, những tấm vải được tháo xuống.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do

Wrapped Coast, Vịnh Little, Australia, 1968-1969

Tác phẩm Valley Curtain, Rifle, Colorado, 1970-1972: bao bọc một thung lũng

Trong 70 tuổi đời, hết 48 năm họ đã cống hiến cho nghệ thuật. Người ta bàn tán về các tác phẩm sắp đặt lạ lùng của họ vì nó chỉ thực hiện một lần duy nhất mà không có lần thứ hai.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do

Tác phẩm Running Fence, Hạt Sonoma và Marin, California,1973-1976: Dựng một hàng rào chạy dài tít mù khơi

Tác phẩm The Pont Neuf Wrapped, Paris, 1975-1985: "cuộn lại" một cây cầu 400 tuổi ở Paris tráng lệ

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu doNghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
The Umbrellas, Japan - U.S.A., 1984-1991: cắm những cây dù dọc theo duyên hải Nhật, Hoa Kỳ

Christo: tên thật Christo Javacheff sinh tại Gabrovo, Bulgaria trong một gia đình tư bản công nghiệp, được đào tạo tại Học viện Mỹ thuật ở Sofia từ 1953-1956, rời Prague sang phương Tây vào đầu 1957.

Jeanne-Claude (Denat de Guillebon): sinh tại Casablanca, Morocco trong một gia đình quân đội Pháp, được đào tạo tại Pháp và Thụy Điển, lấy bằng triết học và tiếng Latin tại Đại học Tunis.

Hai người gặp nhau vào 1958 khi Christo thực hiện bức chân dung mẹ của Jeanne-Claude. 1964, hai vợ chồng cùng với con trai nhập cư vào Mỹ.

Và còn vô số tác phẩm thực hiện hàng nhiều năm và hao tốn hàng triệu đôla khác. Một điều lạ lùng là vợ chồng nghệ sĩ chịu chơi này chưa bao giờ nhận một nguồn tài trợ từ bất cứ nhà hảo tâm nào. Họ bán lại tất cả những gì họ đã thực hiện, từ các vật liệu vải bạt, dây nhợ, cho tới những tập đồ án phác thảo, những bản vẽ phối cảnh, tranh cắt dán, các tác phẩm chuẩn bị... Tất cả chúng được viện bảo tàng, nhà sưu tập cá nhân, dân buôn tranh và cả thầu xây dựng chào đón và mua lại với giá cao. Số tiền đó sẽ đầu tư vào các tác phẩm kế tiếp.

Tác phẩm gần đây nhất của Christo và Jeanne-Claude là The Gates có kinh phí thực hiện 254 triệu USD, trưng bày tại công viên Central ở New York, vừa diễn ra vào đầu mùa xuân năm nay, đã thu hút hàng triệu người thưởng lãm. Hiện họ chuẩn bị thực hiện một đồ án táo bạo khác đã ấp ủ từ thập niên 1990 tới nay.

Giăng tấm màn khổng lồ dài 10,7km, khổ 3-7m uốn lượn theo con sông Arkansas, nằm ở miền tây bang Colorado là đồ án của tác phẩm Over the River. Tấm vải như một con sóng liên hoàn được treo trên những sợi cáp bằng thép có cọc được đặt trên triền sông. Nếu đứng trên những hòn đá ở rìa sông vào thời điểm con nước lên, ta có thể thấy được chuyển động của những đám mây, những ngọn núi và cây cỏ theo ánh mặt trời phả lên tấm màn có chất liệu trong suốt mờ ảo.

Khi được hỏi đâu là tác phẩm “ruột” trong vô số tác phẩm độc đáo đó, hai vợ chồng đều tán thành “một ông bố, bà mẹ có nhiều con sẽ chẳng bao giờ cho biết đứa con nào là con yêu thương nhất”. Cũng vậy, các tác phẩm của họ chính là những đứa con tinh thần mà lỡ như “yêu mến một đứa nào đó thì sẽ chẳng bao giờ sinh được đứa con khác vừa ý”.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Wrapped Reichstag, Berlin, 1971-1995: "đóng gói" một tòa nhà quốc hội Đức Wrapped Trees, Fondation Beyeler và Công viên Berower, Riehen, Thụy Sĩ, 1997-1998

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do The Gates, Central Park, New York City, 1979-2005 (2 ảnh trên) và Đồ án Over the River, sông Arkansas, Colorado, 1996-2005 (ảnh bên)

ANH NGUYỆN tổng hợp

Việt Báo

Chủ đề liên quan: Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do”

Nhận xét tin Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do”

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do” bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do” ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

installation art "scream of freedom"
art, marriage, scream, freedom, children, perform, artists, can, day two, students , now, see

The two artists have the same hours, same birthday, share a married life and above all a passion for art installations. The artwork sexism every day a long over, in which the works can be seen from the air ....





  • Su kien quoc te noi bat Tu 207 den 267
    Sự kiện quốc tế nổi bật (Từ 20/7 đến 26/7)

    Liên tiếp các vụ máy bay rơi, bê bối các nhà máy chế biến và cung ứng thịt của Trung Quốc bán thịt quá hạn cho McDonald và KFC, Hội nghị Bộ trưởng Ngoại giao ASEAN – EU lần thứ 20 nhấn mạnh đảm bảo hòa bình trên Biển Đông là những tin tức được nhắc đến nhiều nhất trong tuần qua

  • Ban tin suc khoe tuan tu 20267
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 20-26/7)

    BV Bạch Mai: Người nhà 'cướp' bệnh nhân, hành hung bác sĩ; Nhân viên viện dưỡng lão cắt trộm tinh hoàn 4 "làm thuốc"; Điểm mặt đồ ăn, thức uống tưởng lành hóa độc hại; Những sự thật 'kinh hoàng' về bàn chải đánh răng của bạn; Phương pháp tránh thai "kỳ lạ" nhất thời hiện đại; Thủ dâm thế nào để không hại sức khỏe?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2007 2607
    Toàn cảnh Showbiz tuần (20/07 – 26/07)

    Showbiz Việt tuần qua khá "sôi nổi" với sự xuất hiện dồn dập của những scandal: Cựu siêu mẫu Dương Yến Ngọc tố ca sĩ Pha Lê cướp chồng, Tăng Thanh Hà bị ném đá khi làm giám khảo Master Chef, "Chàng trai hiền lành nhất showbiz" YaSuy bị tố phụ tình và có con rơi, Sự ra đi đột ngột của hot vlogger Toàn Shinoda, Nghi án các mỹ nhân Diễm Hương, Maya, Lương Bích Hữu đang mang bầu. Ngoài ra thông tin về các sao ngoại như: Á hậu Hồng Kông, mỹ nam phim Bao Thanh Thiên, Ca sĩ Adam Levine cũng được khán giả rất quan tâm.

  • Nghin le chuyen tuan qua 207 267
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (20/7 - 26/7)

    Nước cờ sau giàn khoan TQ: Việt Nam cần làm gì?; CSGT Hàng Xanh và những vụ "tai tiếng" nhất Sài Gòn; hay trà xanh C2 và những cú phốt khiến người tiêu dùng phát hãi .... là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (20/7 - 26/7).

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2007 2607
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (20/07 – 26/07)

    Lời khai chấn động của vợ Bí thư xã đốt xác phi tang; Mẹ nhẫn tâm sát hại con trai 8 tuổi để trả thù chồng?........là những tin đáng chú ý trong tuần.