Chủ nhật, 04 Tháng chín 2005, 20:48 GMT+7

Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do”

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Tác phẩm Surrounded Islands, Vịnh Biscayne, Greater Miami, Florida, 1980-1983: bao bọc 11 hòn đảo xinh trên vịnh Biscayne ở Florida với những tấm vải hồng phấp phới
Hai nghệ sĩ có cùng giờ, cùng ngày sinh, cùng chung một cuộc sống hôn nhân và trên hết là niềm đam mê nghệ thuật sắp đặt. Những tác phẩm nghệ thuật mang đậm dấu ấn mỗi ngày một bề thế hơn, trong đó có những tác phẩm có thể nhìn thấy từ trên không. Christo và Jeanne-Claude gọi những đứa con tinh thần của mình là “tiếng thét của tự do”.

Để hiểu được ý nghĩa các tác phẩm sắp đặt của Christo và Jeanne-Claude quả thật rất khó nếu không tận mắt chiêm ngưỡng chúng.

Trước hết, cần nhìn nhận cặp nghệ sĩ này là “nghệ sĩ của môi trường” với các tác phẩm luôn gắn liền với thiên nhiên. Họ “đóng gói” những công trình kiến trúc, thiên nhiên cây cỏ với ý định muốn chộp lấy, đóng băng thời gian và không gian bao bọc bên trong. Trên bề mặt bao bọc ấy, người ta lại cảm nhận sự vận động ngầm của thời gian và không gian - những ngọn gió thổi qua lớp vải, ánh phản quang của mặt trời, những đám mây trôi in bóng...

Và rồi nhiều năm sau, khi lớp bề mặt ấy được tháo ra, các vật liệu được mang đi tái chế; những du khách ngày nào sẽ thấy lại những công trình kiến trúc nguyên thể, thiên nhiên cây cỏ thuở xưa không bị thời gian tàn phá. Không gì có thể diễn tả cảm giác đó cho bằng hai tiếng “huyền diệu”. Đó cũng chính là “tiếng thét của tự do”, một khi bức màn trướng, những tấm vải được tháo xuống.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do

Wrapped Coast, Vịnh Little, Australia, 1968-1969

Tác phẩm Valley Curtain, Rifle, Colorado, 1970-1972: bao bọc một thung lũng

Trong 70 tuổi đời, hết 48 năm họ đã cống hiến cho nghệ thuật. Người ta bàn tán về các tác phẩm sắp đặt lạ lùng của họ vì nó chỉ thực hiện một lần duy nhất mà không có lần thứ hai.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do

Tác phẩm Running Fence, Hạt Sonoma và Marin, California,1973-1976: Dựng một hàng rào chạy dài tít mù khơi

Tác phẩm The Pont Neuf Wrapped, Paris, 1975-1985: "cuộn lại" một cây cầu 400 tuổi ở Paris tráng lệ

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu doNghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
The Umbrellas, Japan - U.S.A., 1984-1991: cắm những cây dù dọc theo duyên hải Nhật, Hoa Kỳ

Christo: tên thật Christo Javacheff sinh tại Gabrovo, Bulgaria trong một gia đình tư bản công nghiệp, được đào tạo tại Học viện Mỹ thuật ở Sofia từ 1953-1956, rời Prague sang phương Tây vào đầu 1957.

Jeanne-Claude (Denat de Guillebon): sinh tại Casablanca, Morocco trong một gia đình quân đội Pháp, được đào tạo tại Pháp và Thụy Điển, lấy bằng triết học và tiếng Latin tại Đại học Tunis.

Hai người gặp nhau vào 1958 khi Christo thực hiện bức chân dung mẹ của Jeanne-Claude. 1964, hai vợ chồng cùng với con trai nhập cư vào Mỹ.

Và còn vô số tác phẩm thực hiện hàng nhiều năm và hao tốn hàng triệu đôla khác. Một điều lạ lùng là vợ chồng nghệ sĩ chịu chơi này chưa bao giờ nhận một nguồn tài trợ từ bất cứ nhà hảo tâm nào. Họ bán lại tất cả những gì họ đã thực hiện, từ các vật liệu vải bạt, dây nhợ, cho tới những tập đồ án phác thảo, những bản vẽ phối cảnh, tranh cắt dán, các tác phẩm chuẩn bị... Tất cả chúng được viện bảo tàng, nhà sưu tập cá nhân, dân buôn tranh và cả thầu xây dựng chào đón và mua lại với giá cao. Số tiền đó sẽ đầu tư vào các tác phẩm kế tiếp.

Tác phẩm gần đây nhất của Christo và Jeanne-Claude là The Gates có kinh phí thực hiện 254 triệu USD, trưng bày tại công viên Central ở New York, vừa diễn ra vào đầu mùa xuân năm nay, đã thu hút hàng triệu người thưởng lãm. Hiện họ chuẩn bị thực hiện một đồ án táo bạo khác đã ấp ủ từ thập niên 1990 tới nay.

Giăng tấm màn khổng lồ dài 10,7km, khổ 3-7m uốn lượn theo con sông Arkansas, nằm ở miền tây bang Colorado là đồ án của tác phẩm Over the River. Tấm vải như một con sóng liên hoàn được treo trên những sợi cáp bằng thép có cọc được đặt trên triền sông. Nếu đứng trên những hòn đá ở rìa sông vào thời điểm con nước lên, ta có thể thấy được chuyển động của những đám mây, những ngọn núi và cây cỏ theo ánh mặt trời phả lên tấm màn có chất liệu trong suốt mờ ảo.

Khi được hỏi đâu là tác phẩm “ruột” trong vô số tác phẩm độc đáo đó, hai vợ chồng đều tán thành “một ông bố, bà mẹ có nhiều con sẽ chẳng bao giờ cho biết đứa con nào là con yêu thương nhất”. Cũng vậy, các tác phẩm của họ chính là những đứa con tinh thần mà lỡ như “yêu mến một đứa nào đó thì sẽ chẳng bao giờ sinh được đứa con khác vừa ý”.

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Wrapped Reichstag, Berlin, 1971-1995: "đóng gói" một tòa nhà quốc hội Đức Wrapped Trees, Fondation Beyeler và Công viên Berower, Riehen, Thụy Sĩ, 1997-1998

Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do
Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do The Gates, Central Park, New York City, 1979-2005 (2 ảnh trên) và Đồ án Over the River, sông Arkansas, Colorado, 1996-2005 (ảnh bên)

ANH NGUYỆN tổng hợp

Việt Báo

Nhận xét tin Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do”

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do” bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Nghe thuat sap dat Tieng thet cua tu do ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Nghệ thuật sắp đặt: “Tiếng thét của tự do” ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

installation art "scream of freedom"
art, marriage, scream, freedom, children, perform, artists, can, day two, students , now, see

The two artists have the same hours, same birthday, share a married life and above all a passion for art installations. The artwork sexism every day a long over, in which the works can be seen from the air ....

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2910 Ca xa di diet ran doc
    Thời sự 24h(29/10): Cả xã đi diệt rắn độc

    Formosa nói gì về yêu cầu tháo dỡ miếu thờ?; Sơ tán nhiều hộ dân vì ‘hố tử thần’ xuất hiện; 7 siêu xe sung công "ế" vì bán đấu giá quá cao; "Mổ xẻ" các phương án cầu mới cạnh cầu Long Biên...

  • Thoi su 24h2810 Tiem nham nuoc cat cho 60 tre
    Thời sự 24h(28/10): Tiêm nhầm nước cất cho 60 trẻ

    Nội Bài, Tân Sơn Nhất: Thừa nhận tồi tệ, quyết chấn chỉnh?; Tiêm nhầm nước cất thay vì vắcxin cho 60 trẻ; Giai thoại Thuyết "buôn vua": Mỗi ngày xài một tỷ; Nổ nồi hơi lò bánh tráng, mái nhà bay lả tả... 

  • Thoi su tuan qua thai nhi vang khoi bung me sau TNGT
    Thời sự tuần qua: thai nhi văng khỏi bụng mẹ sau TNGT

    Ông Nguyễn Bá Thanh vắng mặt tại kỳ họp QH; Điều lạ ở ‘lãnh địa’ của xe quá tải; Bắt tạm giam nguyên Chủ tịch HĐQT Ocean Bank; Mở lại phiên xử vụ TMV Cát Tường trong tháng 11; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn...

  • Thoi su 24h2610 Haivlcom bi rut giay phep vinh vien
    Thời sự 24h(26/10): Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn

    Tình hình chữa bệnh của ông Bá Thanh khả quan; Thực hư khối vàng 300 tỷ trấn yểm mộ nhà đại gia; "Haivl.com bị rút giấy phép vĩnh viễn"; Tai nạn giao thông, thai nhi văng khỏi bụng mẹ...

  • Thoi su 24h2510 Mien nhiem Chu tich Ocean Bank
    Thời sự 24h(25/10): Miễn nhiệm Chủ tịch Ocean Bank

    Nguyễn Văn Hải được xuất cảnh đi Mỹ vì lý do nhân đạo’; Ông Hà Văn Thắm mất chức chủ tịch Ocean Bank; Bất chấp lệnh cấm, Formosa vẫn tự ý xây miếu thờ; Rúng động mẫu nude Việt tố nhiếp ảnh gia sàm sỡ; Kẻ ném xác chị Huyền mơ thấy 2 con nạn nhân; Hà Nội: Xe chở tiền đâm chết người qua đường...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 24/10.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 19 2510
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 19 - 25/10)

    Nhiều nghi vấn vụ bé gái chết bất thường tại bệnh viện Quốc Oai: Chẩn đoán rối loạn tiêu hóa, chết vì viêm màng não?; Bác sỹ "ế ẩm", giáo sư đông nghẹt “khách”; Bệnh viện K bị tố “nhũng nhiễu” bệnh nhân; Dầu bẩn Đài Loan nghi lấy nguyên liệu từ Việt Nam?; Bị cúm khi mang thai có nguy hiểm không?; Những cách giảm cân bằng bưởi hiệu quả nhất; Tác dụng phụ kỳ diệu của cực khoái với nam giới; Dùng nước hoa có thể gây ung thư?... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1910 2510
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/10 - 25/10)

    Khai mạc kỳ họp thứ 8 Quốc hội khóa 13; Bé gái chết bất thường ở bệnh viện; Nội Bài, Tân Sơn Nhất bị xếp hạng sân bay tệ nhất châu Á; Gửi iPhone qua bưu điện, nhận... 2 cục đá; Bác sĩ từ chối cấp cứu, bệnh nhân tử vong ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1910 2510
    Toàn cảnh Showbiz tuần (19/10 – 25/10)

    Đại sứ bảo vệ động vật hoang dã Thu Minh dùng mật gấu tươi, Vương miện Hoa hậu Việt Nam 2014 trị giá 2,5 tỷ đồng, Vợ cũ tố Lam Trường là người cha thiếu trách nhiệm, Yanbi miệt thị người đồng tính, Hồ Ngọc Hà bị loại tại MTV EMA 2014, Giang Hồng Ngọc đăng quang X - Factor - Nhân tố bí ẩn 2014, Loki Bảo Long bị tố bỏ thi vì yêu lăng nhăng, Nhạc phim do Sơn Tùng M-TP sáng tác lại bị tố đạo nhạc Hàn, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Orlando Bloom đang bí mật hẹn hò với Selena Gomez,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1910 2510
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/10 - 25/10)

    Xót lòng những vụ giết con rồi tự tử; Vụ Thẩm mỹ viện Cát Tường và những điều bất ngờ; Tử tù hiếp dâm tự tử 3 lần vì sợ tiêm thuốc độc; Chân tướng quân sư số một của ông trùm ma túy; “Siêu trộm” kim cương xuyên lục địa bị bắt giữ; Chuyện chưa kể về phiên toà xử “ông trùm” Khánh trắng;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin The gioi noi bat tuan qua tu 19102510
    Tin Thế giới nổi bật tuần qua (từ 19/10-25/10)

    Vụ xả súng kinh hoàng tại tòa nhà quốc hội Canada; Hải quân Thụy Điển đã phát động một cuộc săn tìm tàu lạ trên biển; Giải mã một loạt diễn biến bí ẩn ở Triều Tiên; Bình luận xung quanh việc Trung Quốc mở rộng bãi Đá Chữ Thập ở Trường sa; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.