vietbao

Một nhân cách - một cá tính

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Mot nhan cach mot ca tinh
Phạm Tiến Duật thời áo lính

Lần đầu tiên tôi đọc tác phẩm của Phạm Tiến Duật là chùm thơ được giải ở Báo Văn Nghệ năm 1969-1970: Tiểu đội xe không kính, Nhớ, Gửi em cô thanh niên xung phong, Lửa đèn. Ngay sau đó là Vầng trăng quầng lửa, tập thơ đầu tay của ông, có thể coi là hiện tượng độc đáo của văn chương Việt Nam đương đại, một trong những tác phẩm được đọc nhiều nhất thời ấy.

Trước đó, những người lính chúng tôi, trong điều kiện chiến tranh, mới chỉ được đọc những giọng thơ mượt mà, dù viết về chiến trường khốc liệt cũng rất trữ tình. Vầng trăng quầng lửa lại mang một giọng điệu, một âm vang chiến trận khác hẳn: bộn bề ngổn ngang, tươi rói hiện thực, đầy lửa khói, một cách nói trực diện mà vẫn lãng mạn, bay bổng. Đọc thơ mà như ngửi thấy, nghe thấy, nhìn thấy âm thanh, mùi vị, sắc màu chiến trường: "Em ở Thạch Kim sao lại lừa anh nói là Thạch Nhọn/Đêm ranh mãnh ngăn cái nhìn đưa đón/Em đóng cọc dài quanh quanh hố bom/Cái miệng em ngoa cho bạn cười giòn/Giọng Hà Tĩnh nghe buồn cười đáo để... Cạnh giếng nước có bom từ trường/Em không rửa ngủ ngày chân lấm/Ngày em phá nhiều bom nổ chậm/Đêm nằm mơ nói mớ vang nhà...". Ngay tập thơ đầu tay, Phạm Tiến Duật đã làm nên một phong cách văn chương không lẫn với ai. Cũng qua tập thơ này, người ta có thể hình dung ra con người tác giả.

Hiệp định Paris vừa ký kết (tháng 1 năm 1973), Phạm Tiến Duật từ chiến trường ra Bắc, trong một đêm ông thả bộ bình thản bên một người bạn, đêm thanh bình, không bom súng, mà sao đầu và con tim ông lại rung lên dữ dội để rồi hoài thai tác phẩm Vòng trắng nặng trĩu ưu tư: "Khói bom lên trời thành một cái vòng đen/Trên mặt đất lại sinh bao vòng trắng/Tôi với bạn đi trong im lặng/Đêm hòa bình đầu tiên/Không mất mát nào lớn hơn cái chết...".

Sau khi bài thơ được tạp chí Thanh Niên công bố, không những tác giả mà ban biên tập cũng gặp rắc rối. Với tôi, trong sự mường tượng của mình, nhờ bài thơ ấy mà chân dung nhà thơ càng hoàn chỉnh hơn. Không chỉ trung thực khi thể hiện niềm vui, tinh thần lạc quan mà trung thực cả khi bộc lộ sự mất mát, đớn đau.

Sau này, khi đã về làm việc ở một số cơ quan báo chí tại thủ đô, đáng lẽ phải giấu bớt con người thật, đậm đặc cá tính của mình trong cái vỏ nhẵn nhụi, thì chắc chắn ông sẽ thăng tiến rất nhanh trên con đường quyền lực. Đằng này, ông vẫn hồn nhiên thể hiện mình, y chang như thời chiến trường. Đương nhiên ông phải trả giá. Cái chức to nhất ông đảm trách là Tổng biên tập tạp chí Diễn đàn Văn nghệ Việt Nam. Nghe tên có vẻ to tát, thực ra nó chỉ nhỉnh hơn một tờ tạp chí văn nghệ cấp tỉnh.

Lần đầu tôi gặp Phạm Tiến Duật là quãng năm 1979-1980. Hồi ấy tôi ở Bộ Tư lệnh hải quân, đóng ở Hải Phòng, nhưng hay về Hà Nội công tác. Lần nào về Hà Nội tôi cũng ghé Báo Văn nghệ. Cứ trông thấy tôi đứng thập thò ở cửa một phòng nào đó, Phạm Tiến Duật cũng gọi: "Vào đây, lính biển! Có gì mới không?". Phạm Tiến Duật ở ban thơ, Ngô Ngọc Bội và Bế Kiến Quốc ở ban văn. Nhưng có lần tôi chứng kiến Ngô Ngọc Bội và Bế Kiến Quốc đang loay hoay về một truyện ngắn có vẻ gai góc, nếu động bút cắt sửa thì mất đi hồn cốt của tác giả, không sửa thì tổng biên tập chưa chắc đã duyệt. Phạm Tiến Duật liền bày cho hai người cách "lừa" tổng biên tập để truyện ấy được duyệt. Chứng kiến việc ông đầu têu cho nhà văn kia như thế, tôi lại thấy cái nhược điểm ấy ở ông khá là ấn tượng.

Tôi rất thích câu Phạm Tiến Duật nói trong Tổng tập Nhà văn Quân đội: "Muốn trung thực mà không hiểu biết cũng không thể trung thực được". Điều này thật đúng với ông. Và cũng đúng với nhiều người.

Vĩnh biệt nhà thơ Phạm Tiến Duật

Mot nhan cach mot ca tinh

Nhà thơ Phạm Tiến Duật (ảnh: Nguyễn Đình Toán)

Sau một thời gian lâm trọng bệnh, nhà thơ Phạm Tiến Duật đã mãi mãi ra đi vào lúc 8 giờ 49 phút sáng qua 4.12. Ông sinh ngày 14.1.1941 tại Thanh Ba, Phú Thọ. Tốt nghiệp trường Đại học Sư phạm Hà Nội năm 1964, nhưng Phạm Tiến Duật đã không trở thành một thầy giáo mà khoác súng ra trận. Thời gian sống và chiến đấu trên đường Trường Sơn lịch sử cũng là thời gian Phạm Tiến Duật sáng tác rất nhiều tác phẩm nổi tiếng. Thống nhất đất nước, ông về làm việc tại Ban Đối ngoại Hội Nhà văn Việt Nam. Cho đến hôm nay, những bài thơ như Ở hai đầu núi, Bài thơ về tiểu đội xe không kính... của Phạm Tiến Duật vẫn là những tác phẩm gối đầu giường của nhiều thế hệ bạn đọc Việt Nam. Năm 2001, ông được nhận Giải thưởng Nhà nước về văn học nghệ thuật.

Tang lễ của nhà thơ Phạm Tiến Duật được cử hành vào sáng 11.12.2007 tại Nhà tang lễ Bộ Quốc phòng (5 Trần Thánh Tông, Hà Nội).

H.L

Lê Hoài Nam

Việt Báo
Comment :Một nhân cách - một cá tính
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Một nhân cách - một cá tính bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Mot nhan cach mot ca tinh ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Một nhân cách - một cá tính ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa
A
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Thoi su 24h127 Vo bop cua quy khien chong chet tuc tuoi
    Thời sự 24h(12/7): Vợ bóp của quý khiến chồng chết tức tưởi

    Phạt 100 triệu phòng khám "mạo danh" Sở Y tế HN "chặt chém" khách; Xe cứu thương ngoại tỉnh phải “mua” bệnh nhân ở Hà Nội?; Formosa lén lút chôn chất thải ở trang trại của Giám đốc Công ty Môi trường; Gây bức xúc lớn, các dự án giao thông BOT được Quốc hội đưa vào giám sát; Vụ gần 400 GV ở Thanh Hóa mất việc: 50-100 triệu đồng chạy làm GV hợp đồng?

  • Thoi su 24h117 Co gai tre xinh dep tu vong ben ve duong
    Thời sự 24h(11/7): Cô gái trẻ xinh đẹp tử vong bên vệ đường

    Sự cố môi trường Formosa: Xác định hàm lượng độc tố dưới đáy biển; Thuê giúp việc 6 triệu/tháng, chủ nhà phẫn nộ vì em bé bị véo tai, ăn tát; Nhà máy làm chết cá đầu nguồn sông Đà không có khu xử lý nước thải; Từ vụ chặn xe cấp cứu: Bảo vệ bệnh viện hay lực lượng..."bảo kê"?; Dọa đuổi ông lão xuống xe, nhân viên xe buýt bị đình chỉ việc

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 107167
    Sự kiện quốc tế nổi bật (10/7-16/7)

    Toà PCA ra phán quyết Trung Quốc không có chủ quyền lịch sử ở Biển Đông; Tân Thủ tướng Anh Theresa May công bố danh sách nội các mới; Khủng bố đẫm máu đúng Quốc khánh Pháp; Đảo chính thất bại ở Thổ Nhĩ Kỳ... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 107 167
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (10/7- 16/7)

    Ổ bệnh bạch hầu đang bùng phát mạnh tại Bình Phước; Bác sĩ ra chợ xin từ thiện cứu 2 bé song sinh dính liền; Cảm động câu chuyện về sản phụ ung thư phổi quyết giữ thai nhi; Mách bạn bài thuốc điều trị sẩy thai từ hàng trăm năm trước;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1007 16072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (10/07- 16/07/2016)

    Lại nóng chuyện huy động 500 tấn vàng trong dâm, lãi suất tiêu dùng lên tới 70-80%/năm, EVN chiếm hơn 1/3 tổng số nợ mà Chính phủ phải bảo lãnh, nhiều ngân hàng báo lãi khủng trong quý II, kiểm tra xử phạt hàng loạt công ty đa cấp... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là nhữ