Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm?

Khai quat ngoi mo co o canh dong dao Nhat Tan Nguoi trong mo la chong nu si Doan Thi Diem
Xác ướp được đưa ra khỏi mộ. ảnh: Lân Cường

Trong 2 ngày 6 - 7/5, Ban Quản lý di tích và thắng cảnh Hà Nội phối hợp với Viện Khảo cổ học Việt Nam tiến hành khai quật ngôi mộ cổ được phát hiện tại cánh đồng đào Nhật Tân (Nam Thăng Long). Cuộc khai quật này đã đem lại cho các nhà khoa học những phát hiện thú vị về cách mai táng mộ hợp chất và kỹ thuật ướp xác độc đáo của người Việt cổ.

Chủ trì cuộc khai quật - PGS.TS Nguyễn Lân Cường cho biết:

- Đây là ngôi mộ hợp chất (ở miền Bắc đã phát hiện được khoảng 35 ngôi mộ hợp chất, riêng Hà Nội đã đào được 4 ngôi mộ như thế này). Gọi là mộ hợp chất là bởi bao toàn bộ bên ngoài ngôi mộ là một loại hợp chất cứng như xi măng, gồm có các thành phần: vôi, mật, cát, gạo, giấy dó. Các thành phần này trộn với nước gạo nếp như một chất keo kết dính các thành phần với nhau. Đập vỡ hợp chất đó thì đến quách gỗ, bên trong là quan tài. Bao quanh quách gỗ là 2 cái đai sắt. Có một chiếc đinh bằng đồng dài khoảng 20 phân liên kết giữa quách gỗ với quan tài. Tôi đã từng đào nhiều mộ hợp chất và thấy rằng, khi quan tài lộ ra, 5 phút đầu thì thơm nhưng sau đó thối khủng khiếp, ngôi mộ này mở từ hôm 26/4 nhưng đến ngày khai quật vẫn còn thơm. Những người công nhân phát hiện ra ngôi mộ kể lại, khi mở nắp mộ thấy chất ướp trong quan tài khá nhiều. GS Đỗ Quý Hợp cho rằng, chất ướp xác người Việt cổ thường dùng là tinh dầu thông (chủ yếu) và dầu khuynh diệp. Hôm 7/5, tôi đã lấy 2 lọ nước có chứa chất ướp đưa đến Viện Khoa học tự nhiên và Công nghệ quốc gia nhờ phân tích, để xem các chất liệu ướp trong ngôi mộ này có khác các ngôi mộ cổ không.

* Thưa ông, mộ hợp chất phổ biến ở thời kỳ nào? Và đối tượng nào mới được xây mộ hợp chất?

- Mộ hợp chất phổ biến ở thời kỳ hậu Lê, đầu Nguyễn. Các thời kỳ trước như thời Trần không có, thời Lý càng không. Mộ hợp chất chỉ dành cho vua chúa, nhà giàu, quan lại, cung tần. Mộ vua Lê Dục Tông được tìm thấy cũng là mộ hợp chất. Niên đại ngôi mộ này, theo dự đoán của tôi khoảng cuối thế kỷ 18 nhưng có thể sớm hơn.

* Ông đã nói rằng việc phát hiện ngôi mộ cổ này đã đem lại kết quả cực kỳ thú vị, xin nói rõ hơn!

- Phần lớn những ngôi mộ cổ chúng tôi đào được cốt không còn nguyên vẹn, nhưng chủ nhân của ngôi mộ này được chất ướp bảo quản rất tốt. Da, thịt, tóc vẫn còn, thậm chí khi tôi ấn ngón tay lên cánh tay cốt không hề bị lõm. Tóc ông để dài đến lưng, có buộc lại đằng sau gáy. Tôi đã đo đạc sơ bộ bộ não thì biết đó là một người đàn ông khoảng 60, 62 tuổi, cao 1,62m. Người đàn ông này chỉ mặc 2 cái quần nhưng lại mặc rất nhiều áo, gồm 9 cái áo lụa bên ngoài, 10 cái áo gấm, và bên trong 4 cái áo lụa nữa. Những áo ngoài đã nát nhưng 10 áo gấm bên trong còn khá tốt, hoa văn rất đẹp. Chúng tôi đã đưa toàn bộ số chăn gối chèn, và số quần áo đến Viện 69 Bộ Tư lệnh Lăng để tẩy và làm khô trong nhiệt độ nhất định. Giá trị của phát hiện này là ở chỗ, chúng ta sẽ được biết chân xác trang phục của người Việt ở thế kỷ 18. Chân ông đi đôi giày cao cổ (tựa như giày đi hia mũi nhọn). Chính từ giày và áo này mà nhiều người cho rằng đây là một ông quan. Có người còn cho rằng, đây có thể là ngôi mộ chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm (mộ bà Đoàn Thị Điểm đã được phát hiện ở Nam Thăng Long. Theo sử sách, bà lập gia đình với tiến sĩ Nguyễn Kiều người làng Phú Xáá, huyện Từ Liêm). Thông thường trên nắp quan tài các ngôi mộ cổ đều có chữ viết, hoặc có chữ viết trên những tấm vải liệm, nhưng ở ngôi mộ này không có một chữ viết nào. Chúng tôi sẽ phải nghiên cứu bằng 2 cách: nghiên cứu mẫu quần áo; lấy gỗ quan tài xác định niên đại bằng phương pháp C14 thì mới có thể công bố kết quả chính xác được.

Có một chi tiết cũng rất thú vị, chúng tôi phát hiện được ở đáy quan tài dưới tấm thất tinh (lớp gỗ mỏng đục 7 lỗ hình ngôi sao) có 5 cm gạo rang, trong khi các ngôi mộ khác chúng tôi tìm thấy cát hoặc chè. Gạo rang có tác dụng hút ẩm. Phát hiện này càng cho thấy kỹ thuật ướp xác độc đáo của người Việt xưa.

* Các nhà khoa học xử lý ngôi mộ như thế nào, thưa ông?

- Với người quá cố chúng tôi làm hết mình. Chúng tôi đã rửa cho ông bằng nước thơm, quấn vải đỏ liệm ông vào quan tài. Vì không biết danh tính nên chúng tôi làm bia cho ông. Người dân địa phương đã tự nguyện thuê kèn trống đưa ông về nghĩa trang gần đó. Họ coi ông như một người con của mảnh đất làng đào Nhật Tân.

Thu Hồng
(thực hiện)

Việt Báo

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Cách phạt con gây tranh cãi của ông bố đầu bếp nổi tiếng nhất nước Anh

Gần đây, đầu bếp nổi tiếng ở Anh, được nhiều người yêu mến Jamie Oliver tiết lộ trên một chương trình tivi, anh đã phạt con gái Poppy 12 tuổi bằng cách cho ớt scotch bonnet (một loại ớt cực cay) vào quả táo của cô bé.

Ly kỳ chuyện săn "ma gà" giữa đại ngàn Xuân Sơn

Vào những ngày cuối năm, tại bản Cỏi nằm sâu trong vườn quốc gia Xuân Sơn, thuộc huyện Thanh Sơn, tỉnh Phú Thọ, người dân ở khắp nơi đổ xô về săn lùng và tìm mua gà chín cựa.

Run rẩy giấu ma túy khi gặp 141

Đang điều khiển xe máy trên đường, bất ngờ gặp lực lượng 141 và bị yêu cầu kiểm tra hành chính, Nguyễn Hoàng Anh, SN 1978, trú tại phường Đội Cấn, quận Ba Đình, Hà Nội tái mặt nhưng vẫn cố giấu “hàng” vào vùng kín để qua mặt lực lượng chức năng…

Nhận xét tin Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Khai quat ngoi mo co o canh dong dao Nhat Tan Nguoi trong mo la chong nu si Doan Thi Diem ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

Tomb Unearthed in Nhat Tan peach fields: The Tomb husband Dr. Doan Thi Diem women?
Nhat Tan, Doan Thi Diem, Nam Thang Long, Hanoi, Vietnam Archaeology Institute of Archaeology, ancient tombs, Tomb of compounds, scientists, management, discovery and excavation, the coffin , Training

In 2 days 6 - 7/5, the Management Board monuments and landscapes in Hanoi in collaboration with Vietnam Institute of Archaeology excavating ancient tombs discovered in Nhat Tan peach fields (Nam Thang Long). The excavation has brought scientists to the ...

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Thoi su 24h282 Dam dai phan cach o to bi xuyen toac
    Thời sự 24h(28/2): Đâm dải phân cách, ô tô bị xuyên toạc

    'Để công an xã điều tra dễ bỏ lọt, oan sai'; Đâm vào dải phân cách, ô tô bị xuyên toạc trên cao tốc; Tịch thu bán đấu giá hòn đá gần 30 tấn, giá chục tỷ đồng;... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 27/2.

  • Thoi su 24h272 Giang chuc 2 PGD So
    Thời sự 24h(27/2): Giáng chức 2 PGĐ Sở

    Giảm gần 3 tỷ USD xây sân bay Long Thành; Bán sân bay Phú Quốc lấy vốn xây sân bay Long Thành; Thanh Hóa bắt xe giường nằm ‘nhồi" 117 khách; Hai PGĐ sở đánh nhau bị giáng chức, cảnh cáo;Đắk Nông: Đào được hòn đá quý 27 tấn...

  • Thoi su 24h 262 Vietjet muon mua lai nua san bay Noi Bai
    Thời sự 24h (26/2): Vietjet muốn mua lại nửa sân bay Nội Bài

    ATM của Agribank bị phá, lấy đi gần 1 tỷ đồng; Vietjet muốn mua lại nửa sân bay quốc tế Nội Bài; Phá sàn vàng "hút" 180 tỷ đồng của nhà đầu tư; Ùn tắc kéo dài: Hà Nội tháo rào chắn; Tháng 3, có 4 đợt không khí lạnh...

  • Thoi su trong ngay Cuong do la len tieng ve vu tai nan
    Thời sự trong ngày: Cường đô la lên tiếng về vụ tai nạn

    Ông Nguyễn Quang Lập được tại ngoại điều tra; Siêu xe gây tai nạn đứng tên sở hữu Cường “đô la”; Sáp nhập ngân hàng: Những chuyện hậu trường; Cụ ông tử vong sau một giờ thuê khách sạn...

  • Thoi su 24h092 Hai xe khach tong nhau 10 nguoi chet
    Thời sự 24h(09/2): Hai xe khách tông nhau, 10 người chết

    Hai xe khách tông nhau, 10 người chết; Đề nghị cách chức TBT báo Người cao tuổi; Sập hầm khai thác đá xanh, 3 người tử vong; 2 người Việt lọt danh sách tỷ phú thế giới; Nơi củ sâm to bằng… củ sắn... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 9/2.

  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua. ------------

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn