Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm?

Khai quat ngoi mo co o canh dong dao Nhat Tan Nguoi trong mo la chong nu si Doan Thi Diem
Xác ướp được đưa ra khỏi mộ. ảnh: Lân Cường

Trong 2 ngày 6 - 7/5, Ban Quản lý di tích và thắng cảnh Hà Nội phối hợp với Viện Khảo cổ học Việt Nam tiến hành khai quật ngôi mộ cổ được phát hiện tại cánh đồng đào Nhật Tân (Nam Thăng Long). Cuộc khai quật này đã đem lại cho các nhà khoa học những phát hiện thú vị về cách mai táng mộ hợp chất và kỹ thuật ướp xác độc đáo của người Việt cổ.

Chủ trì cuộc khai quật - PGS.TS Nguyễn Lân Cường cho biết:

- Đây là ngôi mộ hợp chất (ở miền Bắc đã phát hiện được khoảng 35 ngôi mộ hợp chất, riêng Hà Nội đã đào được 4 ngôi mộ như thế này). Gọi là mộ hợp chất là bởi bao toàn bộ bên ngoài ngôi mộ là một loại hợp chất cứng như xi măng, gồm có các thành phần: vôi, mật, cát, gạo, giấy dó. Các thành phần này trộn với nước gạo nếp như một chất keo kết dính các thành phần với nhau. Đập vỡ hợp chất đó thì đến quách gỗ, bên trong là quan tài. Bao quanh quách gỗ là 2 cái đai sắt. Có một chiếc đinh bằng đồng dài khoảng 20 phân liên kết giữa quách gỗ với quan tài. Tôi đã từng đào nhiều mộ hợp chất và thấy rằng, khi quan tài lộ ra, 5 phút đầu thì thơm nhưng sau đó thối khủng khiếp, ngôi mộ này mở từ hôm 26/4 nhưng đến ngày khai quật vẫn còn thơm. Những người công nhân phát hiện ra ngôi mộ kể lại, khi mở nắp mộ thấy chất ướp trong quan tài khá nhiều. GS Đỗ Quý Hợp cho rằng, chất ướp xác người Việt cổ thường dùng là tinh dầu thông (chủ yếu) và dầu khuynh diệp. Hôm 7/5, tôi đã lấy 2 lọ nước có chứa chất ướp đưa đến Viện Khoa học tự nhiên và Công nghệ quốc gia nhờ phân tích, để xem các chất liệu ướp trong ngôi mộ này có khác các ngôi mộ cổ không.

* Thưa ông, mộ hợp chất phổ biến ở thời kỳ nào? Và đối tượng nào mới được xây mộ hợp chất?

- Mộ hợp chất phổ biến ở thời kỳ hậu Lê, đầu Nguyễn. Các thời kỳ trước như thời Trần không có, thời Lý càng không. Mộ hợp chất chỉ dành cho vua chúa, nhà giàu, quan lại, cung tần. Mộ vua Lê Dục Tông được tìm thấy cũng là mộ hợp chất. Niên đại ngôi mộ này, theo dự đoán của tôi khoảng cuối thế kỷ 18 nhưng có thể sớm hơn.

* Ông đã nói rằng việc phát hiện ngôi mộ cổ này đã đem lại kết quả cực kỳ thú vị, xin nói rõ hơn!

- Phần lớn những ngôi mộ cổ chúng tôi đào được cốt không còn nguyên vẹn, nhưng chủ nhân của ngôi mộ này được chất ướp bảo quản rất tốt. Da, thịt, tóc vẫn còn, thậm chí khi tôi ấn ngón tay lên cánh tay cốt không hề bị lõm. Tóc ông để dài đến lưng, có buộc lại đằng sau gáy. Tôi đã đo đạc sơ bộ bộ não thì biết đó là một người đàn ông khoảng 60, 62 tuổi, cao 1,62m. Người đàn ông này chỉ mặc 2 cái quần nhưng lại mặc rất nhiều áo, gồm 9 cái áo lụa bên ngoài, 10 cái áo gấm, và bên trong 4 cái áo lụa nữa. Những áo ngoài đã nát nhưng 10 áo gấm bên trong còn khá tốt, hoa văn rất đẹp. Chúng tôi đã đưa toàn bộ số chăn gối chèn, và số quần áo đến Viện 69 Bộ Tư lệnh Lăng để tẩy và làm khô trong nhiệt độ nhất định. Giá trị của phát hiện này là ở chỗ, chúng ta sẽ được biết chân xác trang phục của người Việt ở thế kỷ 18. Chân ông đi đôi giày cao cổ (tựa như giày đi hia mũi nhọn). Chính từ giày và áo này mà nhiều người cho rằng đây là một ông quan. Có người còn cho rằng, đây có thể là ngôi mộ chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm (mộ bà Đoàn Thị Điểm đã được phát hiện ở Nam Thăng Long. Theo sử sách, bà lập gia đình với tiến sĩ Nguyễn Kiều người làng Phú Xáá, huyện Từ Liêm). Thông thường trên nắp quan tài các ngôi mộ cổ đều có chữ viết, hoặc có chữ viết trên những tấm vải liệm, nhưng ở ngôi mộ này không có một chữ viết nào. Chúng tôi sẽ phải nghiên cứu bằng 2 cách: nghiên cứu mẫu quần áo; lấy gỗ quan tài xác định niên đại bằng phương pháp C14 thì mới có thể công bố kết quả chính xác được.

Có một chi tiết cũng rất thú vị, chúng tôi phát hiện được ở đáy quan tài dưới tấm thất tinh (lớp gỗ mỏng đục 7 lỗ hình ngôi sao) có 5 cm gạo rang, trong khi các ngôi mộ khác chúng tôi tìm thấy cát hoặc chè. Gạo rang có tác dụng hút ẩm. Phát hiện này càng cho thấy kỹ thuật ướp xác độc đáo của người Việt xưa.

* Các nhà khoa học xử lý ngôi mộ như thế nào, thưa ông?

- Với người quá cố chúng tôi làm hết mình. Chúng tôi đã rửa cho ông bằng nước thơm, quấn vải đỏ liệm ông vào quan tài. Vì không biết danh tính nên chúng tôi làm bia cho ông. Người dân địa phương đã tự nguyện thuê kèn trống đưa ông về nghĩa trang gần đó. Họ coi ông như một người con của mảnh đất làng đào Nhật Tân.

Thu Hồng
(thực hiện)

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Hương ước làng trái với đạo lý con người
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Khác biệt ‘đỉnh’ của đôi ta

Theo quan điểm của các nhà khoa học, “đỉnh” của các chị em có nhiều khác biệt so với nam giới và còn là một vấn đề cần được nghiên cứu nhiều hơn nữa.

Nhận xét tin Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Khai quat ngoi mo co o canh dong dao Nhat Tan Nguoi trong mo la chong nu si Doan Thi Diem ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Khai quật ngôi mộ cổ ở cánh đồng đào Nhật Tân: Người trong mộ là chồng nữ sĩ Đoàn Thị Điểm? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa.

Tomb Unearthed in Nhat Tan peach fields: The Tomb husband Dr. Doan Thi Diem women?
Nhat Tan, Doan Thi Diem, Nam Thang Long, Hanoi, Vietnam Archaeology Institute of Archaeology, ancient tombs, Tomb of compounds, scientists, management, discovery and excavation, the coffin , Training

In 2 days 6 - 7/5, the Management Board monuments and landscapes in Hanoi in collaboration with Vietnam Institute of Archaeology excavating ancient tombs discovered in Nhat Tan peach fields (Nam Thang Long). The excavation has brought scientists to the ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Văn Hóa


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.