Hàng loạt tác giả "có vấn đề" được xuất bản trở lại

Hang loat tac gia co van de duoc xuat ban tro lai
Tác phẩm của một số tác giả "có vấn đề" - ảnh: L.N

Một bộ phận nhà văn có tác phẩm thuộc diện "cấm lưu hành" và hàng loạt nhân vật lịch sử từng bị phê phán nặng nề đã bắt đầu được ghi nhận... Ngày 29.11, Nhà xuất bản Tri Thức và Trung tâm Văn hóa & Ngôn ngữ Đông - Tây đã tổ chức buổi ra mắt bản dịch cuốn Tiểu luận Phạm Quỳnh, là tập hợp các bài khảo cứu về văn hóa, văn minh Đông - Tây được học giả Phạm Quỳnh (1892-1945) viết bằng tiếng Pháp trong thời gian 1922-1932.

Suốt một thời kỳ dài, chúng ta đã nóng vội và bất công khi đánh đồng "Phạm Quỳnh và những ngộ nhận chính trị của ông" với "Phạm Quỳnh - học giả uyên bác". Từ đó, dẫn đến việc "sổ toẹt" những đóng góp không nhỏ của vị Thượng thư triều Nguyễn này cho sự phát triển báo chí và văn học quốc ngữ buổi chập choạng "vứt bút lông đi, học bút chì" đầu thế kỷ XX.

Để đánh giá đúng về những đóng góp của ông, trong thời gian gần đây, một số tác phẩm biên khảo và du ký của ông (Thượng Chi văn tập, Phạm Quỳnh - Luận giải văn học và triết học, Mười ngày ở Huế, Pháp du hành nhật ký) lần lượt được xuất bản một cách trân trọng. Tiểu sử Phạm Quỳnh cũng được Hội đồng biên soạn Từ điển quốc gia và Viện Khoa học xã hội Việt Nam giới thiệu khá chi tiết trong Từ điển bách khoa Việt Nam (tập 3, Nxb Từ điển bách khoa, 2003), Từ điển văn học (Nxb Thế Giới, 2004) với những lời lẽ chừng mực, tỉnh táo.

Không riêng Phạm Quỳnh, mà Phan Thanh Giản (1796-1867), Nguyễn Văn Vĩnh (1882-1936), Hoàng Cao Khải (1850-1933)..., những nhân vật từng gây "sóng gió" không chỉ trong giới nghiên cứu văn học và sử học, nay cũng cần được nhìn nhận một cách công tâm. Thật ra, tính chất "phức tạp" (hay "có vấn đề") chỉ nằm ở chỗ những nhân vật nói trên đã hoạt động trong thời kỳ đất nước bị xâm lược, bản thân họ cũng được đào tạo, sử dụng như một "công bộc", nên không thể không bị xâu xé giữa một bên là quyền lợi dân tộc với bên kia là áp lực của nhà cầm quyền.

Hang loat tac gia co van de duoc xuat ban tro lai

Nhà văn Nguyên Ngọc - ảnh: Nguyễn Đình Toán

Nhà văn Nguyên Ngọc nhận xét: "Đầu thế kỷ XX, chúng ta có những "người khổng lồ" như Phạm Quỳnh, Nguyễn Văn Vĩnh, Phan Khôi. Không phải mọi kiến giải của họ đều đúng đắn, nhưng những vấn đề họ đặt ra đến nay, vẫn còn tính thời sự. Nhận thức là một quá trình, không tránh khỏi những lúc sai lầm, vì thế, cần phải có thái độ khách quan để rút ngắn những sai lầm".

Lẽ đương nhiên, những tồn tại xứng đáng cần phải được đặt đúng chỗ. Chỉ có điều, sự khác biệt giữa cái tồn tại xứng đáng, phải có, với cái không xứng đáng thì không phải lúc nào cũng dễ dàng phân biệt.

Vừa qua, Công ty văn hóa Phương Nam đã lên kế hoạch xuất bản Tủ sách các tác giả miền Nam trước năm 1975, mở đầu bằng việc tái bản một số tác phẩm của Dương Nghiễm Mậu (Nhan sắc, Cũng đành, Tiếng sáo người em út, Đôi mắt trên trời) và Lê Xuyên (Nguyệt Đồng Xoài). Đây là sự thừa nhận không thể bỏ qua, và hết sức bình thường, hợp lẽ tự nhiên về vai trò của hai nhà văn nói trên trong một giai đoạn của văn học miền Nam trước năm 1975. Chỉ đáng tiếc, sự ồn ào (thực ra là không đáng có) trên một số tờ báo, đi kèm với sự khen ngợi (hay "đánh bóng") thái quá của một số nhà phê bình đã nâng tác phẩm lên rất nhiều so với giá trị thực tại của nó.

Hang loat tac gia co van de duoc xuat ban tro lai

Nhà văn Phạm Toàn (ảnh do nhà văn cung cấp)

Nhà văn, dịch giả Phạm Toàn, người tham gia biên soạn Tiểu luận Phạm Quỳnh:
Nếu "có vấn đề" gì, xin cứ mổ xẻ!

* Ông nghĩ gì về xu hướng (tạm gọi) "phục cổ" của giới biên khảo, sưu tầm hiện nay ?

- Giới nghiên cứu giống như anh địa chất đi tìm mỏ (cho mọi người), mỏ có đó cả triệu năm, nay lôi nó ra. Tôi không thấy Phạm Quỳnh hoặc Hoàng Cao Khải, Phan Khôi, Trương Tửu... là "có vấn đề" gì cả. Nói thành thực đấy! "Có vấn đề" với ai? "Vấn đề" gì? Nếu ai thấy "có vấn đề" gì thì xin cứ đi sâu vào mà mổ xẻ, xem cái "vấn đề" đó là vấn đề gì và nằm ở cái "vấn đề" nào.

* Nguồn sử liệu về các nhân vật "có vấn đề" thường rải rác, tản mát khắp nơi, vậy làm sao tránh khỏi tình trạng "thấy cây mà chưa thấy rừng", hoặc "cầm đèn chạy trước ô tô"?

- Đúng là cần tránh thấy cây mà chẳng thấy rừng. Vì thế mới cần đến nhiều người cùng đi tìm mỏ. Những công trình đem ra công bố có hai tác dụng: một là, để đem dùng vào việc đời (bạn thử nghĩ xem ngay hôm nay, chúng ta có thể dùng những luận điểm về cải cách giáo dục của Phạm Quỳnh không) và hai là, kích thích nhiều người đào sâu hơn nữa. Ba là, món ngon ai thấy hợp khẩu vị thì dùng, ai thấy không thích thì cứ việc... gắp bỏ đi chỗ khác. Mà có khi cái món ngon hôm nay vài ba (chục) năm nữa lại thấy nó oi oi, thì cũng không sao hết. Đó chính là cuộc sống thực. Cuộc đời thực từng chứng kiến chuyện đó.

Lan Ngọc (thực hiện)

Lan Ngọc

Việt Báo

TIN Văn Hóa NỔI BẬT

Cách phạt con gây tranh cãi của ông bố đầu bếp nổi tiếng nhất nước Anh

Gần đây, đầu bếp nổi tiếng ở Anh, được nhiều người yêu mến Jamie Oliver tiết lộ trên một chương trình tivi, anh đã phạt con gái Poppy 12 tuổi bằng cách cho ớt scotch bonnet (một loại ớt cực cay) vào quả táo của cô bé.

Nguyên nhân gây giảm trí nhớ ở người trẻ tuổi

Khi bước sang tuổi 30, tôi cảm thấy trí nhớ bị suy giảm nghiêm trọng mặc dù sức khỏe vẫn rất tốt. Chẳng hạn, đồ đạc cất đi, sau lại không nhớ ra. Xin hỏi bác sĩ tôi đang bị bệnh lý gì? Nguyễn Hường (Cầu Giấy, Hà Nội)

Nhận xét tin Hàng loạt tác giả "có vấn đề" được xuất bản trở lại

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Hàng loạt tác giả "có vấn đề" được xuất bản trở lại bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Hang loat tac gia co van de duoc xuat ban tro lai ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Hàng loạt tác giả "có vấn đề" được xuất bản trở lại ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

series author "problem" was published back
Pham Quynh, Knowledge center cultural, historical characters, a home department, in time, publishers, writers, series, works, authors, issues, literature, see, get

A writer works department Products subject to "no circulation" and numerous historical figures had been heavy criticism began to be recorded ... On 29.11, Knowledge Publishing and Cultural Center - Language East - West held out the translation ...

Xem tiếp: Văn Hóa


  • Su kien quoc te noi bat 222 282
    Sự kiện quốc tế nổi bật (22/2 - 28/2)

    Lãnh đạo Đảng đối lập Nga bị ám sát ngay tại Moscow; kết quả vòng đám phán thứ 2 giữa Mỹ và Cuba; Mỹ xác nhận thông tin Trung Quốc đang tiến hành xây dựng các cảng hải quân và sân bay trên các đảo trên Biển Đông... là những tin chính trong tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2202 2802
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (22/02 - 28/02)

    Hàng loạt tai nạn thảm khốc trong 9 ngày nghỉ Tết; Mùng 6 Tết, dân làng Ném Thượng vẫn chém lợn ở sân đình; Hỗn chiến tại Lễ hội Đền Gióng; Tiền lẻ, chen lấn: Nét đặc trưng “mới” của lễ hội Việt? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua. ------------

  • Toan canh Showbiz tuan 2202 2802
    Toàn cảnh Showbiz tuần (22/02 – 28/02)

    ó nên chỉ trích hình ảnh GS Vũ Khiêu 'thơm' má hoa hậu Kỳ Duyên?,Vợ Baggio tiết lộ sảy thai 2 lần, bị 'cắm vài ba chục cái sừng', Các ngôi sao tranh cãi về “Chiếc váy màu gì?”, Kim Hyun Joong sắp có con với bạn gái bị hành hung, “Thiên thần” Karlie Kloss bỏ Victoria’s Secret,...là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2202 2802
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02)

    Ly kỳ chuyện đời các tướng cướp; Bị cáo về nhà ăn tết với… người bị hại; Vụ án khó điều tra bậc nhất lịch sử phá án Công an Hải Phòng; Những lá thư xin lỗi nức nở từ trại giam; 200 bánh heroin và những người đón Tết muộn; Các tổ 141 bắt nhiều vụ vận chuyển ma túy trong dịp Tết;......là những tin đáng chú ý trong tuần. ------------ Xem thêm: Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (22/02 - 28/02), http://vietbao.vn/An-ninh-Phap-luat/Tin-An-ninh-Phap-luat-tuan-qua-2202-2802/2147540033/218/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tong hop Doi song tuan qua 232 292
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2)

    Dư âm của Tết Nguyên Đán vẫn còn đọng lại trong những câu chuyện gia đình, không khí lễ hội khắp mọi nơi. Những phong tục thờ cúng, giải hạn đầu năm trong dân gian; Những câu chuyện về ngày Thầy thuốc Việt Nam 27/2; Nhiều tấm gương sáng trong đời sống... và những tin tức an toàn thực phẩm bẩn là những thông tin nổi bật tuần vừa qua... ------------ Xem thêm: Tổng hợp Đời sống tuần qua (23/2 - 29/2), http://vietbao.vn/Doi-song-Gia-dinh/Tong-hop-Doi-song-tuan-qua-232-292/2147540036/111/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn