Thứ sáu, 09 Tháng tư 2004, 00:24 GMT+7

Đọc sách Nghìn lẻ một ngày

Doc sach Nghin le mot ngay
Bạn đọc Việt Nam hầu như không ai không biết bộ truyện cổ A Rập Nghìn lẻ một đêm nhưng ít người biết một bộ truyện cổ khác có thể xem như người anh em sinh đôi của nó - Nghìn lẻ một ngày. Cả hai cùng do hai nhà Đông phương học người Pháp thực hiện và cùng ra đời vào những năm đầu thế kỷ 18 ở Paris.

Theo lời giới thiệu của dịch giả Phan Quang, mười tập Nghìn lẻ một đêm do Antoine Galland chuyển từ tiếng A Rập sang tiếng Pháp xuất bản từ năm 1704 đến năm 1711; năm tập Nghìn lẻ một ngày do Francois Pétis De La Croix thực hiện từ nguyên bản tiếng Ba Tư, xuất bản từ năm 1710 đến năm 1712. Nếu như trong Nghìn lẻ một đêm nàng tiểu thư Sêhêrazat buộc phải nghĩ ra những chuyện thật hay, thật hấp dẫn để kể hằng đêm bên tai tên bạo chúa nhằm tránh cái chết đang chờ vào sáng hôm sau, thì trong Nghìn lẻ một ngày người dẫn dắt câu chuyện là bà nhũ mẫu Xutlumêmê. Sau một cơn ác mộng, nàng công chúa xứ Casơmia mắc một chứng bệnh tâm lý kỳ quái là căm ghét và xa lánh đàn ông. Hằng ngày vào lúc hầu hạ công chúa trong buồng tắm, bà nhũ mẫu kể cho nàng nghe những câu chuyện lôi cuốn, thắt mở nút ở chỗ gay cấn nhất để người nghe không bỏ dở nửa chừng, nhằm chữa cho nàng khỏi ám ảnh bởi định kiến. Cuối cùng nàng công chúa đỏng đảnh được giải thoát khỏi chứng trầm uất và đồng ý kết hôn với chàng hoàng tử trẻ tuổi đẹp trai xứ Ba Tư.

Tác giả Nghìn lẻ một ngày, De La Croix (1653-1713) là một trong những người châu Âu đi tiên phong trong môn Đông phương học. Là con trai một viên chức làm thư ký và phiên dịch cho Vua Louis XIV về các ngôn ngữ Thổ Nhĩ Kỳ và A Rập, ngay từ nhỏ ông đã được đào tạo nhằm nối nghiệp cha. Chưa đến mười bảy tuổi ông đã được Thủ tướng Pháp Colbert gửi sang Trung Đông để bổ túc về ngôn ngữ, văn học, nghiên cứu phong tục tập quán cùng các môn khoa học, nghệ thuật và tôn giáo các dân tộc phương Đông. Năm 1680 trở về nước, ông được cử vào chức vụ thư ký phiên dịch cho nhà vua về các ngôn ngữ phương Đông, sau đó còn được phong làm giáo sư dạy ngôn ngữ và văn học A Rập ở Đại học Hoàng gia. Ông là tác giả nhiều công trình trước tác và phiên dịch sách tiếng A Rập, Ba Tư, Thổ Nhĩ Kỳ và Armêni. Trong bộ truyện Nghìn lẻ một ngày ông đã trình bày với độc giả bức tranh sinh động về cuộc sống mọi mặt của người dân phương Đông thời trung cổ, từ thành phố Cairo bên bờ sông Nin và kinh đô Batđa bên dòng Tigris, từ vùng châu thổ phì nhiêu giữa Lưỡng Hà, ngược lên vùng sa mạc khô cằn Trung Á, sang lục địa Trung Hoa mênh mông và vùng biển đảo Inđônêsia cách trở...

Thành công của bộ Nghìn lẻ một ngày không hề thua kém bộ Nghìn lẻ một đêm. Ngay trong thế kỷ 18, từ tiếng Pháp bộ truyện đã được dịch ra tiếng Đức, Anh, Hà Lan, Đan Mạch, Ý, Tây Ban Nha, Hy Lạp, Thổ Nhĩ Kỳ và... Ba Tư. Riêng ở Pháp, bộ truyện được tái bản 18 lần trong thế kỷ 18, 15 lần trong thế kỷ 19. Cũng như Nghìn lẻ một đêm, Nghìn lẻ một ngày được đưa vào giáo trình văn học bậc trung học phổ thông ở Pháp từ thế kỷ 18 và gợi đề tài, cảm hứng cho nhiều bậc tài danh sáng tạo nên những công trình văn học nghệ thuật xuất sắc. Ngày nay sau tròn ba thế kỷ, có thể khẳng định như nhà Đông phương học Paul Sebag, rằng "Nghìn lẻ một ngày là công trình hoàn hảo nhất của nghệ thuật kể chuyện theo phong cách thế kỷ 18. Độc giả nào chưa đọc bộ sách ấy chưa thể nói mình đã thông hiểu mọi tuyệt tác văn học Pháp".

Theo dịch giả Phan Quang, "đến cuối thế kỷ 20 ở nước ta hầu như chưa có văn bản nào giới thiệu bộ Nghìn lẻ một ngày, nói chi việc dịch, trong khi Nghìn lẻ một đêm lừng lẫy cả trăm năm". Tuy nhiên chúng tôi xin khẳng định thực tế đã từng có một bản dịch Nghìn lẻ một ngày của Nguyễn Văn Đương được Hội Văn học nghệ thuật tỉnh Phú Khánh xuất bản vào khoảng năm 1988 và đó mới là bản dịch Nghìn lẻ một ngày đầu tiên ở Việt Nam. Hiện chúng tôi không có cuốn sách trên trong tay nhưng dường như nó được dịch từ một cuốn sách rút gọn hoặc một tập lẻ trong nhiều tập của bộ sách, dày hơn 200 trang. Chất lượng bản dịch nói trên hẳn không thể so với bản dịch của Phan Quang, dịch giả rất đáng tin cậy từ bộ Nghìn lẻ một đêm cách nay hơn 20 năm. Cũng cần ghi nhận những nỗ lực của NXB Kim Đồng khi đưa cuốn sách dày ngót nghìn trang in trên giấy mịn với những câu chuyện tuyệt vời này đến tay bạn đọc chỉ với giá 55.000 đồng.

Hà Phan

Việt Báo

Nhận xét tin Đọc sách Nghìn lẻ một ngày

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đọc sách Nghìn lẻ một ngày bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Doc sach Nghin le mot ngay ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đọc sách Nghìn lẻ một ngày ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Văn Hóa của chuyên mục Văn Hóa.

One Thousand and One Day Reading
Vietnam, Persian, Arabic, Turkish, Phan Quang, Arabic Thousand, Thousand and One Nights, Orientalists, twins, 18th century, can see, one day, fairy, literature, reading, the

Readers Vietnam almost no one knows the Arab tales One Thousand and One Nights but few people know a different set of tales can be considered as twin brother of it - Thousand and One Day. Both the two French Orientalists perform ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2711 Xu phuc tham bau Kien
    Thời sự 24h(27/11): Xử phúc thẩm bầu Kiên

    Kiểm tra tài sản con trai ông Trần Văn Truyền; Dừng dự án của nhà đầu tư TQ ở đèo Hải Vân; Xét xử phúc thẩm vụ bầu Kiên; Nữ sinh chết trong nhà nghỉ vì cuộc tình tay ba?; Nổ súng trấn áp 2 kẻ cướp giật ở trung tâm Sài Gòn; Áp thấp nhiệt đới vào biển Đông... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/11.

  • Thoi su 24h2611 Bang cuop chat tay lay 50 cay vang
    Thời sự 24h(26/11): Băng cướp chặt tay lấy 50 cây vàng

    Dẹp xe quá tải: Hà Tĩnh đang ‘nợ’ một lời hứa; Băng nhóm chặt tay cướp 50 cây vàng gây chấn động; Nữ sinh lớp 10 chết bất thường trong nhà nghỉ; Nhiều tình tiết mới vụ mất điện hàng không hy hữu...

  • Thoi su 24h2511 Ung ho phuong an nghi Tet 9 ngay
    Thời sự 24h(25/11): Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày

    Chi tiền triệu mua tin về tham nhũng; “Mất điện tại sân bay do UPS hỏng là nói sai!”; Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày; Phó giám đốc bệnh viện E trung ương bị bắt tại nhà nghỉ; Bị dồn ép, cước taxi, vận tải giảm tới trên 30%; Cha ruột giết con gái đang mang thai... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/11.

  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 162211
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 16-22/11)

    Hà Tĩnh: Mổ đẻ, BS "quên" kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bình Dương: Một phụ nữ chết tức tưởi sau khi chích thuốc tại phòng khám tư nhân; Trứng gà thật - giả, phân biệt thế nào?; 83% đàn ông "thả rông" trong lần quan hệ đầu tiên; Mẹo chăm sóc da cho trẻ vào mùa đông; Lý do không ngờ khiến mẹ chậm mang thai; Người hay lo lắng dễ bị mất trí nhớ; Cách giảm cân hiệu quả trong 1 tuần... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1611 2211
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (16/11 - 22/11)

    Nghị trường QH nóng chuyện chạy chức, chạy quyền; Ước vọng của Hai lúa được phong Đại tướng quân; Sách Luật in hình nghệ sỹ Công Lý: Luật pháp không phải trò hề; Làm khu nghỉ dưỡng trên núi Hải Vân: Quá nhạy cảm quốc phòng!; Phát phim phản cảm,VTV nên có lời với các thầy cô giáo ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1611 2211
    Toàn cảnh Showbiz tuần (16/11 – 22/11)

    Mỹ Tâm được vinh danh giải thưởng 'Huyền thoại âm nhạc', Hình nghệ sĩ Công Lý bị xuất hiện phản cảm trên bìa sách luật, Tranh cãi số lượng khán giả trong live concert Heartbeat của Mỹ Tâm,

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1611 2211
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (16/11 - 22/11)

    "Tội phạm axit" và câu chuyện về quản lý; Kết cục thảm của những mối tình đồng tính nữ lệch lạc; Điểm tựa hoàn lương của 9X sát hại người yêu; 14 năm tù cho cơn ghen tuông mù quáng; Vụ TMV Cát Tường: Tội danh của bị cáo Tường và Khánh sẽ thay đổi?; Cảnh giác với chiêu lừa đảo tinh vi qua điện thoại;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tin Bong daThe thao noi bat tuan qua 16112211
    Tin Bóng đá-Thể thao nổi bật tuần qua (16/11-22/11)

    Tổng hợp diễn biến vụ nghi ngờ Công Phượng gian lận tuổi; Tổng hợp thông tin trước thềm AFF Cup của ĐT Việt Nam và các đội bóng cùng bảng; Tổng hợp các trận cầu hay cuối tuần... là những tin tức sẽ có trong bản tin Bóng đá cuối tuần của Việt Báo.

1