vietbao

"Đến hẹn lại lên" - Khắc hoạ bối cảnh xã hội Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8/1945

Den hen lai len Khac hoa boi canh xa hoi Viet Nam truoc Cach Mang Thang 81945
Một cảnh trong phim "Đến hẹn lại lên"

Phôi thai hình thành ý tưởng từ một bộ phim tài liệu , nhưng sau khi ra mắt người xem, "Đến hẹn lại lên" được coi như là một tác phẩm kinh điển của phim truyện Việt Nam . Tại Liên hoan phim Việt Nam lần thứ III ( năm 1975 ) , phim đã giành được giải Bông sen vàng, nghệ sĩ Như Quỳnh đăng quang với giải Nữ diễn viên xuất sắc nhất . Hai giải đạo diễn và quay phim được trao cho Trần Vũ và Nguyễn Đăng Bảy . Một năm sau , "Đến hẹn lại lên" vinh dự được nhận giải thưởng chính tại Liên hoan phim Quốc tế Các-lô-vy Vary năm 1976 . Cùng từ đó tên phim đã trở thành cụm danh từ chung , câu nói cửa miệng của rất nhiều người để chỉ nhiều sự việc.

Khai thác đề tài lịch sử cách mạng , "Đến hẹn lại lên" mang màu sắc của nghệ thuật hiện thực tâm lý. Thông qua một mối tình éo le , dang dở tại vùng quê Kinh Bắc - nơi có những làn điệu dân ca nổi tiếng, các tác giả đã khéo léo gài vào đó tư tưởng , chỉ có đi theo cách mạng , tình yêu và nghệ thuật mới được giải phóng và phát triển . Mối tình trắc trở của các nhân vật chính được đặt trên nền bối cảnh xã hội Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8/1945, khiến cho ý nghĩa của câu chuyện được mở rộng và có sức nặng .

Từ những số phận đơn lẻ và những cá nhân cụ thể, tiêu biểu, những vấn đề chung của đất nước được phản ánh cùng triết lý lạc quan về sự tồn tại và phẩm giá con người trong cuộc sống. Truyện phim mở đầu bằng cảnh hai nhân vật chính của phim là Nết (Như Quỳnh đóng) và An (Đình Thân đóng) gặp nhau tại một vùng ở Trường Sơn trong chống Mỹ cứu nước , nhưng hành động chính của phim đưa người xem trở lại những năm trước Cách Mạng Tháng Tám .

Nết và Chi quen biết nhau qua những lần đi hát hội Lim và đã đem lòng yêu thương cảm mến nhau. Nhưng cả hai đều quá nghèo, nên chưa thể thành vợ thành chồng được. Rồi đến dịp hội xuân , Bình - gã con nhà giàu , anh trai của An đã tìm cách chiếm đoạt cô gái quan họ xinh đẹp. Hắn bày mưu tính kế với bà chị Tư Nhung, vu khống cho Chi làm cộng sản. Mặt khác, Tư Nhung còn lợi dụng sự cả tin của ông cậu ruột Nết đẩy cô vào thế đường cùng


Chi bị bắt, sau đó nhờ sự giúp đỡ của mọi người , đã đào thoát và trốn đi nơi khác. Anh rủ Nết cùng đi, nhưng lúc đó bà cụ thân sinh của cô đang ốm nặng, nên cô không thể nào thuận theo anh được. Vì thương cháu, ông cậu của Nết cố dàn xếp để cô nhận lời lấy Bình vừa để có chốn an nhàn, vừa có tiền chạy chữa thuốc thang cho bà cụ. Đám cưới chạy tang diễn ra đúng lúc bà mẹ của cô dâu vừa qua đời. Nết như người mất hồn vì nỗi đau thương quá lớn, bị kéo theo đám đưa dâu , nhưng sau đó cô vội vàng bỏ trốn, ngay khi vừa tới nhà chồng. Gia đình An phân hóa: An là người tiến bộ, đã phản đối việc Bình cưỡng hôn Nết, và sau đó anh đã tham gia cách mạng. Còn Bình hết theo Pháp lại trở thành tay sai cho giặc Nhật.


Cách Mạng Tháng Tám bùng nổ, Chi trở thành cán bộ, lãnh đạo dân làng vùng lên cướp chính quyền. Rồi kháng chiến, Chi lại cùng với An có mặt trong đoàn quân Nam tiến ...


Cách thể hiện của phim cho ta thấy Trần Vũ muốn đi tới một phong cách cổ điển đi sâu hơn nữa vào nghệ thuật hiện thực tâm lý. Trong phim có sự kết hợp chặt chẽ giữa nghệ thuật đạo diễn và nghệ thuật diễn xuất của diễn viên. Những cảnh quay dài, dàn cảnh có chiều sâu đã tạo điều kiện cho diễn viên diễn xuất. Một trong những đoạn có sự kết hợp tốt đẹp, đạt hiệu quả mạnh là đoạn từ khi mẹ Nết ốm đến khi Nết trốn đi. Trong đoạn này nữ diễn viên Như Quỳnh bằng diễn xuất có chiều sâu về tâm lý đã đẩy hành động kịch tính lên cao, tạo được hiệu quả nghệ thuật sâu sắc. Đạo diễn Trần Vũ chú ý sử dụng chi tiết mang tính ẩn dụ. Đó là cảnh Nết phơi lụa và bị gió lốc thổi cuốn lụa vào người - cảnh phim không chỉ khắc họa tâm trạng rối bời của nhân vật mà còn báo hiệu cho người xem về cơn gió lốc oan trái của cuộc đời đột nhiên ập đến, trói buộc số phận Nết.


Ở một đoạn phim khác, các tác giả đã đưa nhân vật vào một tình huống kịch căng thẳng để lột tả đến cùng sự nghiệt ngã của số phận, nỗi khổ đau và sức chịu đựng của con người. Ngày mẹ mất cũng là ngày Nết phải ôm hoa về nhà chồng, phải chia tay với người ruột thịt duy nhất và mối tình đầu trong sáng thơ mộng với Chi.


Nết sực tỉnh... ngơ ngác, bàng hoàng trong gian phòng ấm cúng mà giá lạnh. Cô thẫn thờ tiến về phía cửa thông sang buồng cưới ... Tiếng pháo nổ, lời chúc tụng, tiếng hát vang lẫn tiếng cười, nhịp phách, từ bên ngoài dội tới ... Chợt thấy tiếng cãi lộn giữa hai cha con tên Bình về mình, cô lắng nghe ... Qua những lời chê trách của ông bố chồng về sự "nghèo hèn" của mình Nết càng thấy buồn bã, chán ngán... Bỗng có tiếng người say, tiếng chân bước lảo đảo của một ông chú chồng nào đó, gạt người can ngăn, đòi vào buồng bắt cô dâu ra chào hai họ! ... Ống kính kéo lại gần bộ mặt hốt hoảng của nhân vật đang vội lùi làm đổ đôi nến đang tỏa sáng chập chờn trên giá cao ...


Yên tĩnh đã trở lại, sau những cơn gió giật làm chao đảo tâm hồn nhân vật từ buổi sớm mai, Nết khóa trái cửa ra vào, bước ra cửa sổ để tìm chút thư thái. Dưới lòng sông long lanh ánh sao, thuyền ai kia đang ngược dòng trong đêm tối! Trong tiếng nhạc đầy ân ái nhớ thương , bỗng vẳng lên tiếng nói hôm nào của Chi, chất phác mà chân tình, khi người bạn chân đất nai lưng kéo thuyền ngược sông : "Chúng mình nghèo quá! ... Anh cũng định kiếm cơi trầu ..." Nết thẫn thờ quay lại và bắt gặp bóng mình, lộng lẫy như một "bà hoàng", trong tấm gương pha lê trong vắt. Cô cảm thấy xa lạ ngượng ngùng trước sự đổi lốt của cô gái đồng quê quan họ... Nhân vật bỗng chau mày trút bỏ xuống sàn: chiếc khăn vành rế kiểu "Nam Phương hoàng hậu", chiếc áo nhung lam mịn tuyết, kiềng vàng,hoa tai nạm ngọc... Nết vội mở chiếc hòm, lục tận đáy sâu và lôi lên chiếc ống vôi bạch mà Chi tặng ngày nào!

Ảnh minh họa

Poster phim "Đến hẹn lại lên"


Nết quyết định trốn khỏi nhà chồng, bóng người con gái đơn độc, liêu xiêu băng qua cánh đồng, phủ phục khóc ròng bên mộ mẹ. Rồi Nết bị dồn đến bước đường cùng trong ngôi chùa vắng. Trong sự tương phản gay gắt của ánh sáng , cô nép mình tìm sự che chở bên pho tượng Phật trăm tay nghìn mắt. Bất ngờ, Nết phóng lên hồi chuông dồn dập, thực sự tự giải phóng cho mình...

Cũng như những bộ phim trước của Trần Vũ, phần hình ảnh trong Đến hẹn lại lên vẫn do nhà quay phim Nguyễn Đăng Bảy thực hiện. Người xem thật khó có thể quên hình ảnh hội làng, giếng nước; cảnh Chi và Nết gặp gỡ trong đêm mà những ngọn đuốc cháy dài, đầy vẻ ma quái; hình ảnh Nết lả đi trong đám cưới chạy tang, bị người nhà của Bình lôi xềnh xệch, chi tiết Bình nhẹ nhàng bẻ cành hoa ở trong lọ và gương mặt thảng thốt, ánh mắt hoảng loạn của Nết khi cô như bừng tỉnh, nhận ra mình đang ở nơi nào... Có thể thấy Trần Vũ đã cẩn thận, lao tâm khổ trí tính toán chăm chút cho từng khuôn hình một. Ông tìm đến vùng đồi thông Tiên Lục ( Bắc Ninh ) và nhờ dân của 49 làng quê quan họ để có được những món đồ cổ: từ chiếc áo tứ thân, áo the khăn xếp tới chiếc ô lục soạn, bộ dây xà thích, cờ quạt ... Ông cũng nhờ đến sự tham gia của những tốp trai gái vùng quan họ gốc, với những điệu hát đối và phong cách chơi xuân thuần khiết... Và cũng nhờ cảm xúc và sự lao tâm ấy mà mọi yếu tố của ngôn ngữ điện ảnh: diễn xuất, dàn cảnh, tạo hình, âm thanh, tiết tấu, montagne... đều được sử dụng nhuần nhuyễn, tập trung tạo hiệu quả nghệ thuật đầy sức thuyết phục cùng ấn tượng đậm nét, lâu bền nơi người xem.

(Theo Thế giới Điện ảnh)

Comment :"Đến hẹn lại lên" - Khắc hoạ bối cảnh xã hội Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8/1945
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết "Đến hẹn lại lên" - Khắc hoạ bối cảnh xã hội Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8/1945 bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Den hen lai len Khac hoa boi canh xa hoi Viet Nam truoc Cach Mang Thang 81945 ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc "Đến hẹn lại lên" - Khắc hoạ bối cảnh xã hội Việt Nam trước Cách Mạng Tháng 8/1945 ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Văn Hóa
"back up to date" - Capturing the social context in Vietnam before Cach Mang Thang 8/1945
Tran Vu, Cach Mang Thang, Nhu Quynh, Nguyen Dang Bay, in the Union, Vietnam Film Festival , classic, actress, documentary, common noun, presumably, art, characters, social, to the
embryo conceived from a documentary, but after the eye view, "By appointment to" be regarded as a classic of Vietnam films. Vietnam Film Festival The Third (1975), the film won ...
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Thoi su 24h127 Vo bop cua quy khien chong chet tuc tuoi
    Thời sự 24h(12/7): Vợ bóp của quý khiến chồng chết tức tưởi

    Phạt 100 triệu phòng khám "mạo danh" Sở Y tế HN "chặt chém" khách; Xe cứu thương ngoại tỉnh phải “mua” bệnh nhân ở Hà Nội?; Formosa lén lút chôn chất thải ở trang trại của Giám đốc Công ty Môi trường; Gây bức xúc lớn, các dự án giao thông BOT được Quốc hội đưa vào giám sát; Vụ gần 400 GV ở Thanh Hóa mất việc: 50-100 triệu đồng chạy làm GV hợp đồng?

  • Thoi su 24h117 Co gai tre xinh dep tu vong ben ve duong
    Thời sự 24h(11/7): Cô gái trẻ xinh đẹp tử vong bên vệ đường

    Sự cố môi trường Formosa: Xác định hàm lượng độc tố dưới đáy biển; Thuê giúp việc 6 triệu/tháng, chủ nhà phẫn nộ vì em bé bị véo tai, ăn tát; Nhà máy làm chết cá đầu nguồn sông Đà không có khu xử lý nước thải; Từ vụ chặn xe cấp cứu: Bảo vệ bệnh viện hay lực lượng..."bảo kê"?; Dọa đuổi ông lão xuống xe, nhân viên xe buýt bị đình chỉ việc

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 107167
    Sự kiện quốc tế nổi bật (10/7-16/7)

    Toà PCA ra phán quyết Trung Quốc không có chủ quyền lịch sử ở Biển Đông; Tân Thủ tướng Anh Theresa May công bố danh sách nội các mới; Khủng bố đẫm máu đúng Quốc khánh Pháp; Đảo chính thất bại ở Thổ Nhĩ Kỳ... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 107 167
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (10/7- 16/7)

    Ổ bệnh bạch hầu đang bùng phát mạnh tại Bình Phước; Bác sĩ ra chợ xin từ thiện cứu 2 bé song sinh dính liền; Cảm động câu chuyện về sản phụ ung thư phổi quyết giữ thai nhi; Mách bạn bài thuốc điều trị sẩy thai từ hàng trăm năm trước;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1007 16072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (10/07- 16/07/2016)

    Lại nóng chuyện huy động 500 tấn vàng trong dâm, lãi suất tiêu dùng lên tới 70-80%/năm, EVN chiếm hơn 1/3 tổng số nợ mà Chính phủ phải bảo lãnh, nhiều ngân hàng báo lãi khủng trong quý II, kiểm tra xử phạt hàng loạt công ty đa cấp... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là nhữ