Thứ bảy, 21 Tháng bảy 2007, 10:19 GMT+7

Đại cương trong mấy hàng

Dai cuong trong may hang
Để ghi lại cho dễ nhớ câu chuyện dông-dài luộm-thuộm kể-lể từ trước, cũng gọi chấm dứt thiên “hồi-ký 50 năm mê hát” nầy, theo ý riêng tôi, có thể nói:

a) cho đến năm 1915, tại miền Nam, và chính tại Sài-Gòn, các tài-tử còn ca các bài cũ kiểu “độc thoại” và không bao giờ khi ca có ra bộ; có thể ví đó là thời kỳ thai nghén hay tượng hình tượng trứng của ca hát;

b) bắt đầu từ 1916, có ca đối thoại, nhiều người và gọi đó là “ca ra bộ”. Điển hình nhứt là bài “Tứ-đại-oán” “Bùi-Kiệm thi rớt” phát khởi từ Vũng-Liêm (Vĩnh-Long) nhà thầy Phó Mười-Hai. Đây là thời kỳ trứng nở biến ra nhộng nhưng chưa biết xe tơ;

c) đêm 16-11-1918, tại Rạp Hát Tây Sài-Gòn, có diễn tuồng “Pháp-Việt nhứt gia” cũng gọi “Gia-Long tẩu quốc”. Thời kỳ nầy, con tằm đã biết kéo chỉ, nhưng chưa khéo như sợi tơ tằm “cải-lương” sau nầy; tuy vậy nên kể là thời kỳ phôi thai của cải-lương được;

d) sau đêm 16-11-1918, André Thận trước, rồi Năm Tú sau, đưa cải-lương lên sân khấu thiệt thọ. Năm 1922 chính là năm điển hình, diễn tuồng Trang-Tử thử vợ và tuồng Kim-Vân-Kiều mấy phen tại rạp Mỹ-Tho rồi lên diễn tại rạp Chợ-Lớn và rạp Modern Sài-Gòn. Lúc nầy hát cải-lương đã ra đời và thành hình thật sự. Con tằm đã lanh lẹn và sợi chỉ đã săn, thâu súc lại chắc chắn. Một sợi tơ kéo ra Bắc do sinh viên trường Cao-đẳng. Tính đến 1968, sợi tơ được 50 năm và biến biến hóa hóa thiên hình vạn trạng không biết sẽ đi đến đâu mà đoán trước được;

e) từ năm 1938 cho đến năm đảo chánh 1945, nhóm Kim-Thoa của Tư Chơi và gánh Kim-Chung tìm cách pha phách nhạc Tây vào câu ca bài bản cũ Việt;

f) sau năm đảo chánh (1945) đến năm hồi cư (1946-1947) hát cải-lương tái diễn và vẫn dùng tuồng cũ đem ra hát lại;

g) bắt đầu, vài năm gần đây, cải lương pha thêm có đánh võ Tây, đấu kiếm, đánh chưởng, vừa ca vừa hát giọng Tàu giọng Âu-Mỹ... Cải-lương để thỏa ứng nhu cầu võ-sĩ, ca-sĩ đợt mới, đã trở nên một nồi “xào bần” “thập cẩm” hay “tạp-pín-lù”, hổn độn và mất vẻ thuần túy. Không khéo cải-lương sẽ trở mình để chuyển qua một nghệ thuật khác... Chỉ có tương-lai mới biết.

V.H.S - 4-12-1966

Việt Báo

Nhận xét tin Đại cương trong mấy hàng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đại cương trong mấy hàng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dai cuong trong may hang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đại cương trong mấy hàng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tác Phẩm của chuyên mục Văn Hóa.

in rustling General
General, period, maybe, 50 years, singing, singing, little, behold, to

For the record to remember a long story-gathering thunderstorm-le-thuom as before, also called natural end "in signing 50-year-love song" This, according to my own, so to speak.





  • Thoi su 24h227 Ngat lim ben thi the 3 con chet duoi
    Thời sự 24h(22/7): Ngất lịm bên thi thể 3 con chết đuối

    Đã có điểm thi, dự kiến điểm chuẩn 25 trường đại học; Bão đi qua, miền núi phía Bắc chìm trong biển nước; Bố mẹ ngất lịm bên thi thể 3 con thơ; 7 người chết do sạt lở đất ở Hà Giang

  • Thoi su 24h217 3 me con nguoi Viet tren MH17
    Thời sự 24h(21/7): 3 mẹ con người Việt trên MH17

    Bão Thần Sấm đổ bộ vào Quảng Ninh; 3 mẹ con người Việt thiệt mạng trên MH17; Phá ổ cá độ bóng đá tiền tỷ ở Hà Nội; Rộ tin đào được 16kg vàng ở Đà Nẵng...

  • Thoi su 24h197 Ro tin dao duoc 16 kg vang
    Thời sự 24h(19/7): Rộ tin đào được 16 kg vàng

    Bão Thần Sấm ngày càng mạnh, giật cấp 16-17; Thủ khoa khối D đầu tiên đạt 24 điểm; Hành trình khai quật bào thai và sự đồi bại của 2 anh em; Đại gia Yên Bái: Xẻ núi xây mộ đá 15 tỷ

  • Thoi su 24h187 Phi cong tre dot xac nguoi tinh
    Thời sự 24h(18/7): 'Phi công trẻ' đốt xác người tình

    Tránh bão, sơ tán dân trước 16h ngày 18/7; Xe khách đâm xe tải trên cao tốc, 4 người chết; Mưa lớn, phố Hà Nội thành sông; Nỗi thất vọng mang tên Vinaconex; 'Phi công trẻ' giết người tình rồi đốt xác phi tang; Hoãn vụ kiện 1.000 tỷ...

  • Thoi su 24h177 Gian khoan 981 dich chuyen
    Thời sự 24h(17/7): Giàn khoan 981 dịch chuyển

    Giàn khoan Hải Dương 981 đang dịch chuyển; Bão cấp 13 cách Hoàng Sa 780km; Thủ khoa đại học đầu tiên đạt 29,7 điểm; Hậu trường nực cười của các cuộc thi nhan sắc 'ao làng'; Máy bay trễ 1h vì hành khách bất ngờ đòi xuống

  • Nghin le chuyen tuan qua 137 197
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (13/7 - 19/7)

    TQ rời giàn khoan HD-981 ra khỏi khu vực Hoàng Sa; Bão Rammasun đổ bộ Việt Nam, bão quét từ Quảng Ninh tới các tỉnh biên giới; Vỡ đường ống dẫn nước Sông Đà lần thứ 9...là những tin tức thời sự nổi bật trong tuần qua (13/7 - 19/7).

  • Ban tin suc khoe tuan tu 13197
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 13-19/7)

    Vì sao người dân phải mòn mỏi đợi vaccine dịch vụ?; Cảnh giác với chiêu giả nhân viên y tế đến nhà lừa tiền; Mực ống bày bán trên vỉa hè ướp hóa chất lạ; Ngáp ngủ nhiều giúp tăng trí nhớ; Quan hệ trong bao lâu để cả hai đều thỏa mãn?; Mẹ bầu ăn nhạt sinh con thần đồng... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1307 1907
    Toàn cảnh Showbiz tuần (13/07 – 19/07)

    Thí sinh "Nữ hoàng sắc đẹp Việt Nam 2014" ném danh hiệu vào xe rác, Baggio thừa nhận từng lén lút qua lại với Andrea khi đã kết hôn, Tiễn đưa nhà văn Tô Hoài về nơi an nghỉ cuối cùng, Cường đôla tung ảnh hạnh phúc, Lý Nhã Kỳ phát âm tiếng Anh sai, Phạm Băng Băng từng bị băng huyết vì phá thai ở nhà,...là những thông tin nổi bật của showbiz trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1307 1907
    Tin An ninh – Pháp luật tuần qua (13/07 – 19/07)

    Tổng cục Cảnh sát kiểm tra tin đồn Lê Văn Luyện trốn trại; Vụ Cát Tường: 'Tôi có niềm tin lần này sẽ tìm thấy xác con'; Vợ cùng "phi công trẻ" lập mưu giết chồng; Những cuộc 'xóa số' tàn bạo của giang hồ đất Cảng; Hàng nghìn người xem xử tội phạm hiếp dâm hàng loạt; Người tâm thần phạm tội: Những vụ án kinh hoàng; ........là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1307 1907
    Toàn cảnh kinh tế tuần (13/07 - 19/07)

    Sau sự tăng giá bất ngờ của xăng, giá thực phẩm leo thang chóng mặt, WB dự báo kinh tế Việt nam tăng trưởng 5.4%, lợi nhuận ngành ngân hàng được công bố không có mấy điểm sáng, lãi suất được dự báo tiếp tục giảm... là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật trong tuần vừa qua.