Thứ bảy, 21 Tháng bảy 2007, 10:19 GMT+7

Đại cương trong mấy hàng

Dai cuong trong may hang
Để ghi lại cho dễ nhớ câu chuyện dông-dài luộm-thuộm kể-lể từ trước, cũng gọi chấm dứt thiên “hồi-ký 50 năm mê hát” nầy, theo ý riêng tôi, có thể nói:

a) cho đến năm 1915, tại miền Nam, và chính tại Sài-Gòn, các tài-tử còn ca các bài cũ kiểu “độc thoại” và không bao giờ khi ca có ra bộ; có thể ví đó là thời kỳ thai nghén hay tượng hình tượng trứng của ca hát;

b) bắt đầu từ 1916, có ca đối thoại, nhiều người và gọi đó là “ca ra bộ”. Điển hình nhứt là bài “Tứ-đại-oán” “Bùi-Kiệm thi rớt” phát khởi từ Vũng-Liêm (Vĩnh-Long) nhà thầy Phó Mười-Hai. Đây là thời kỳ trứng nở biến ra nhộng nhưng chưa biết xe tơ;

c) đêm 16-11-1918, tại Rạp Hát Tây Sài-Gòn, có diễn tuồng “Pháp-Việt nhứt gia” cũng gọi “Gia-Long tẩu quốc”. Thời kỳ nầy, con tằm đã biết kéo chỉ, nhưng chưa khéo như sợi tơ tằm “cải-lương” sau nầy; tuy vậy nên kể là thời kỳ phôi thai của cải-lương được;

d) sau đêm 16-11-1918, André Thận trước, rồi Năm Tú sau, đưa cải-lương lên sân khấu thiệt thọ. Năm 1922 chính là năm điển hình, diễn tuồng Trang-Tử thử vợ và tuồng Kim-Vân-Kiều mấy phen tại rạp Mỹ-Tho rồi lên diễn tại rạp Chợ-Lớn và rạp Modern Sài-Gòn. Lúc nầy hát cải-lương đã ra đời và thành hình thật sự. Con tằm đã lanh lẹn và sợi chỉ đã săn, thâu súc lại chắc chắn. Một sợi tơ kéo ra Bắc do sinh viên trường Cao-đẳng. Tính đến 1968, sợi tơ được 50 năm và biến biến hóa hóa thiên hình vạn trạng không biết sẽ đi đến đâu mà đoán trước được;

e) từ năm 1938 cho đến năm đảo chánh 1945, nhóm Kim-Thoa của Tư Chơi và gánh Kim-Chung tìm cách pha phách nhạc Tây vào câu ca bài bản cũ Việt;

f) sau năm đảo chánh (1945) đến năm hồi cư (1946-1947) hát cải-lương tái diễn và vẫn dùng tuồng cũ đem ra hát lại;

g) bắt đầu, vài năm gần đây, cải lương pha thêm có đánh võ Tây, đấu kiếm, đánh chưởng, vừa ca vừa hát giọng Tàu giọng Âu-Mỹ... Cải-lương để thỏa ứng nhu cầu võ-sĩ, ca-sĩ đợt mới, đã trở nên một nồi “xào bần” “thập cẩm” hay “tạp-pín-lù”, hổn độn và mất vẻ thuần túy. Không khéo cải-lương sẽ trở mình để chuyển qua một nghệ thuật khác... Chỉ có tương-lai mới biết.

V.H.S - 4-12-1966

Việt Báo

Nhận xét tin Đại cương trong mấy hàng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đại cương trong mấy hàng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dai cuong trong may hang ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đại cương trong mấy hàng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tác Phẩm của chuyên mục Văn Hóa.

in rustling General
General, period, maybe, 50 years, singing, singing, little, behold, to

For the record to remember a long story-gathering thunderstorm-le-thuom as before, also called natural end "in signing 50-year-love song" This, according to my own, so to speak.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2811 Bao so 4 do bo Binh DinhKhanh Hoa
    Thời sự 24h(28/11): Bão số 4 đổ bộ Bình Định-Khánh Hòa

    Chỉ lấy phiếu 1 lần/nhiệm kỳ, giữ nguyên 3 mức; Xem xét lại hành vi kinh doanh trái phép của ‘bầu’ Kiên; Bão số 4 di chuyển nhanh, đổ bộ Bình Định - Khánh Hòa; Vung 300 triệu nhờ “vợ hờ” đẻ con trai; Xem xét khởi tố người chồng vụ cô dâu 14 tuổi... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 28/11.

  • Thoi su 24h2711 Xu phuc tham bau Kien
    Thời sự 24h(27/11): Xử phúc thẩm bầu Kiên

    Kiểm tra tài sản con trai ông Trần Văn Truyền; Dừng dự án của nhà đầu tư TQ ở đèo Hải Vân; Xét xử phúc thẩm vụ bầu Kiên; Nữ sinh chết trong nhà nghỉ vì cuộc tình tay ba?; Nổ súng trấn áp 2 kẻ cướp giật ở trung tâm Sài Gòn; Áp thấp nhiệt đới vào biển Đông... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 27/11.

  • Thoi su 24h2611 Bang cuop chat tay lay 50 cay vang
    Thời sự 24h(26/11): Băng cướp chặt tay lấy 50 cây vàng

    Dẹp xe quá tải: Hà Tĩnh đang ‘nợ’ một lời hứa; Băng nhóm chặt tay cướp 50 cây vàng gây chấn động; Nữ sinh lớp 10 chết bất thường trong nhà nghỉ; Nhiều tình tiết mới vụ mất điện hàng không hy hữu...

  • Thoi su 24h2511 Ung ho phuong an nghi Tet 9 ngay
    Thời sự 24h(25/11): Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày

    Chi tiền triệu mua tin về tham nhũng; “Mất điện tại sân bay do UPS hỏng là nói sai!”; Ủng hộ phương án nghỉ Tết 9 ngày; Phó giám đốc bệnh viện E trung ương bị bắt tại nhà nghỉ; Bị dồn ép, cước taxi, vận tải giảm tới trên 30%; Cha ruột giết con gái đang mang thai... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 25/11.

  • Thoi su trong ngay Danh ghen tren may bay
    Thời sự trong ngày: Đánh ghen trên máy bay

    Bến Tre, TPHCM thu hồi đất, dỡ nhà ông Trần Văn Truyền; Bộ trưởng Thăng: Sự cố mất điện có phải phá hoại?; SGK tiếng Anh: "Làm ầm ĩ là...không biết gì"; "Hố tử thần" sụt lún trở lại; "2 bà, 1 ông" đánh nhau trên máy bay...

  • Nghin le chuyen tuan qua 2311 2911
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (23/11 - 29/11)

    Ông Trần Văn Truyền và những câu nói chống tham nhũng nổi bật; Sự cố mất điện sân bay: Chờ thanh lọc cán bộ yếu kém; Hai máy bay Việt Nam suýt đâm nhau; Vì sao rắn lục xuất hiện ồ ạt ở nhiều nơi? ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 232911
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 23-29/11)

    65 tiêu chí đánh giá năng lực cơ bản bác sĩ đa khoa; Những trường hợp không được hưởng bảo hiểm y tế; Dịch hạch có nguy cơ lây lan vào Việt Nam là rất lớn; “Chỉ mặt” thuốc thúc chín trái cây; Không phải ăn cháo là sẽ tốt cho dạ dày; Lưu ý khi mẹ bầu tập thể dục mùa đông; 10 bệnh bé dễ mắc vào mùa đông các mẹ nên đề phòng; 8 lý do khiến bạn không nên từ chối sex; Giảm cân kiểu Nhật: Đơn giản mà hiệu quả; Cải cúc - Món rau ngon, trị bệnh ngày đông... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 2311 2911
    Toàn cảnh Showbiz tuần (23/11 – 29/11)

    Đám cưới trong mơ của Doãn Tuấn - Quỳnh Nga, Lam Trường - Yến Phương, Hai người đẹp rút lui khỏi cuộc thi Hoa hậu Việt Nam, Giáng My diện đầm xuyên thấu dự khai mạc liên hoan phim, Nguyễn Thị Loan bị chê khả năng nói Tiếng Anh, Trương Thị Ma

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 2311 2911
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (23/11 - 29/11)

    Bắt đầu xét xử phúc thẩm Nguyễn Đức Kiên và đồng phạm; Câu chuyện hoàn lương sau những tội ác; Những lỗi vi phạm giao thông và mức xử phạt; Bắt chước phim hành động, đào hầm trộm ngân hàng gây chấn động; Những “chiêu trò” lừa đảo qua Facebook; Vì sao án oan Nguyễn Thanh Chấn chưa được giải hết?.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Su kien quoc te noi bat 2311 2911
    Sự kiện quốc tế nổi bật (23/11 - 29/11)

    Bộ trưởng Quốc Phòng Mỹ, Chuck Hagel từ chức; bạo lực bùng phát trở lại ở Ferguson; một thời hạn mới lại được đưa ra cho thỏa thuận về vấn đề hạt nhân Iran... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.

1