Thủy điện vẫn là nguồn năng lượng quan trọng

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Phát triển năng lượng là vấn đề khẩn thiết để bù đắp cho tình trạng thiếu hụt hiện nay. Trong đó, thủy điện vẫn là hướng tối ưu nhất.
> Giấc mơ những trang trại gió bên bờ biển Việt

Thiếu điện thì kinh tế không phát triển được. Giá điện cao thì mọi thứ giá khác cũng cao theo. Còn trong cuộc sống hàng ngày, không ai là không thấy khó chịu khi khu vực mình bị cắt điện luân phiên, nhất là khi trời nóng trên 38 độ.

Lâu nay ta vẫn thiếu điện, mà ngày càng thiếu nhiều hơn. Tính đến tháng 11/2009 ta đã phải mua từ Trung Quốc 2,302 tỉ kwh. Giá điện thì vẫn tiếp tục tăng.

Nguồn năng lượng của nước ta hiện nay có công suất phát điện lắp đặt toàn quốc là 19000 Mw, sản lượng 112,658 tỉ kwh.

Năm 2020 phải đạt 52642 Mw, trong đó 4000Mw điện hạt nhân (dự kiến sẽ nhập thêm 4000 Mw điện hạt nhân nữa). Sản lượng điện là 294,012 tỉ kwh.

Từ nay đến năm 2020 phải tăng thêm 33642 Mw lắp đặt. Sản lượng tăng thêm 181,354 tỉ kwh. Những con số đó là lớn, không dễ đạt được, nếu không có hướng đi hợp lý và nỗ lực cao.

Điểm qua các nguồn năng lượng:

Điện hạt nhân: để xây dựng được 4.000 Mw điện hạt nhân vào năm 2020 phải tốn 12 tỉ USD.

Tiền nhiên liệu: Ngay giai đoạn đầu cần 900 triệu USD, sau đó cứ 18 tháng lại thêm 320 triệu USD, cần phải có một đội ngũ cán bộ, nhân viên rất chuyên môn và kỷ luật cao từ 700 đến 900 người. Thêm vào đó là chi phí xử lý các thanh nhiên liệu khi đã sử dụng xong.

Tất cả những chi phí trên làm cho giá thành điện năng của điện hạt nhân đến 5.000 đồng/kwh. Vì vậy chỉ với 7,5% tổng công suất, điện hạt nhân đẩy giá thành điện năng của cả hệ thống lên thêm 255đ/kwh.

Như vậy điện hạt nhân trong điều kiện hiện nay ở nước ta chưa thể là nguồn điện thay thế. Thậm chí chưa là nguồn bổ sung vì giá thành cao quá, các điều kiện kỹ thuật và an toàn khó vượt qua.

Nhiệt điện:

Điện khí: cho đến nay có công suất 3.859 Mw. Phần này khó tăng thêm vì nếu tăng, phải nhập khí, khá đắt.

Điện than: nếu phần tăng thêm công suất 33.642 Mw từ nay đến 2020 do điện than gánh chịu toàn bộ thì than cho phần này là 74 triệu tấn/năm, thành tiền là 80.423 tỉ đồng/năm.

Nhưng điều bất lợi nhất của nhiệt điện là phát khí thải: cứ 1000 Mw điện than, mỗi năm thải ra 7 triệu tấn dioxit cacbon (gây hiệu ứng nhà kính), 200.000 tấn dioxit sulfur (gây mưa axit) trong khi ngày nay trào lưu chống khí thải ngày càng mạnh và có qui mô toàn cầu.

Phong điện:

Trước hết là điện năng sạch không gây ô nhiễm môi trường: giá thành xây dựng là 50 tỉ/Mw. Giá thành điện năng là 1.650 đồng/kwh, chiếm diện tích đất 7,4 ha/MW. Phong điện hiện nay giá thành còn cao. Thời gian hoàn vốn khá lớn. Vì thế mà các nhà đầu tư còn ngần ngại.

Theo tính toán của ngân hàng thế giới (WB) tiềm năng phong điện ở nước ta tới 51.360 Mw.

Thủy điện: Là nguồn năng lượng sạch, không gây ô nhiễm môi trường.

Giá thành xây dựng là 30 tỉ/Mw. Giá thành điện năng: 900 đ/kwh, rẻ nhất trong tất cả các nguồn.

Nhưng hiện nay còn nhiều ý kiến, kể cả một số nhà khoa học, nhà quản lý, phản đối lại việc phát triển mạnh mẽ thay điện với các lý do và tôi sẽ phân tích tình hình thực tế của những lo ngại đó.

Nguồn thủy năng nay đã cạn, không còn chỗ để làm thủy điện?

Trong cả nước hiện có 5579 hồ chứa trong đó mới có một số hồ có lắp phát điện. Còn hàng nghìn hồ có thể đưa phát điện vào. Chỉ tính trung bình mỗi hồ lắp được 1 Mw phát điện thì sẽ có được hàng nghìn Mw lắp máy.

Ở Việt Nam có 2.360 con sông dài trên 10 km. Tiềm năng thủy điện trên các con sông đến 30.000 Mw. Hiện nay có 1.097 dự án thủy điện. Trong số dự án trên, lại chỉ mới triển khai 40% trong đó: 195 dự án đã phát điện với tổng công suất 11.000 Mw, cung cấp 40 % sản lượng điện trong cả nước, 245 dự án đang xây dựng với tổng công suất trên 7.000 Mw. Hiện còn 657 dự án chưa đầu tư.

Nghĩa là số công trình thủy điện đã và đang xây dựng mới chỉ chiếm một nửa số dự án. Như vậy nếu triển khai hết số dự án đã có thể đủ cho nhu cầu phát triển năng lượng trong thập niên tới.

Thủy điện gây ngập nhiều đất đai?

Theo thống kê thật chi tiết thì bình quân thủy điện chiếm 6 ha/Mw, ít hơn phong điện. Nhưng đất gây ngập, phần lớn là lòng sông cũ và triền sông, thường là đá, không có cây hoặc phần nhiều là cây lúp xúp, thân thảo.

Thí dụ: thủy điện Sông Tranh 2: tổng diện tích đất chiếm 21,5 km2. Trong đó đất nông nghiệp là 5,6 km2 (26 %), đất ở 0,26 km2 (1,2 %). Còn lại phần lớn là đất hoang hóa, triền đá, đều được tính là đất lâm nghiệp. Tuy vậy, tổng tiền đền bù tới 319 tỉ đồng

Thủy điện làm gia tăng lũ ở hạ du?

Dư luận về thủy điện làm gia tăng lũ là xuất phát từ hồ thủy điện A Vương trong trận lũ 2009.

Trước khi lũ về đã tháo cạn dung tích phòng lũ là 145 triệu m3. Cửa xả đóng từ lúc bắt đầu lũ cho đến 32 giờ sau, hứng trọn phần đỉnh lũ, chứa vào hồ với lưu lượng lúc lớn nhất là m3/s.

Khi được lệnh xả lũ, lưu lượng dòng lũ lúc đó đã giảm xuống và bằng 2000 m3/s, mở cửa xả. Dòng lũ ào xuống hạ du. Nhân dân ở hạ du thấy dòng lũ lớn (2000m3/s) đột ngột từ trong hồ ào ra, cho rằng hồ thủy điện tạo ra lũ “nhấn chìm hạ du” .

Thực ra lúc đó dòng lũ vào từ phía thượng lưu bao nhiêu lại xả ra hạ lưu vì hồ đã đầy không chứa thêm được nữa. Trong khi đó hồ vẫn chứa 145 triệu m3 nước, điều tiết được 50%: hạ từ lưu lượng đỉnh lũ 4000 m3/s đến lúc xả ra hạ du là 2000 m3/s.

Thủy điện gây ra hạn ở hạ du?

Thủy điện khác với nhiều mục tiêu sử dụng nước khác là không tiêu hao nước mà chỉ điều hòa dòng chảy.

Dưới đây nêu tên một số hồ chứa và lưu lượng bổ sung từ hồ ra trong mùa kiệt (Q m3/s). Nếu lượng nước trữ được trong mùa lũ sẽ phân phối đều cho suốt 8 tháng mùa kiệt:

Yaly (47), Bình Điền (20), A Vương (12,6), Nậm Chiến (7,3), Đa Nhim (7,8), An Khê-Kanak (13,78), Sông Tranh 2 (24,7).

Tuyên Quang (106), Hàm Thuận-Đa My (31,26), Sông Ba Hạ (18,73), Sê San 3A (3,82), Định Bình (8,06), Ayun Hạ (12)

Thí dụ: Hồ Sông Tranh 2, dòng chảy thiên nhiên ở hạ du trong tháng 4 là 29,4 m3/s, theo trên hồ có thể bổ sung thêm 24,7 m3/s. Như vậy dòng chảy trong sông ở hạ du, trong tháng 4 là 58,8 m3/s

Qua những con số nêu trên thấy rằng những suy luận về thủy điện làm gia tăng lũ, hạn là trái lô gic và ngược lại với thực tế. Nhưng tại sao lại có thể tạo ra luồng dư luận mạnh mẽ như vậy.

Cũng là do thời tiết thời gian qua biến đổi dữ dội: Ở Đà Nẵng từ 2005 đến 2011, mỗi năm trung bình có 4 đến 6 trận bão lũ trên báo động cấp 3. Hệ thống Đồng Cam, mực nước xuống thấp nhất kể từ 81 năm nay. Lũ miền Trung vốn đã dữ dằn, mấy năm vừa qua trở thành những cơn cuồng lũ, quậy phá ghê gớm vùng hạ du.

Người dân miền Trung bàng hoàng nhìn những con sông, nay sao quá hung hãn. Chỉ thấy là những công trình thủy điện mới mọc lên, chắn ngang dòng sông. Lại thấy nước từ hồ thủy điện ào ạt chảy ra. Thế là thủy điện trở thành thủ phạm gây ra lũ tăng, hạn nặng, ô nhiễm môi trường ...

Nhưng thực tế thì như đã nêu trên: Hồ A Vương với dung tích phòng lũ bằng 14% tổng lượng lũ 2009 mà hạ được lưu lượng lũ lớn nhất ở hạ du xuống 50% .

Về chống hạn: Rất nhiều hồ thủy điện có thể bổ sung lưu lượng cho hạ du, vào mùa kiệt.

Những trường hợp đặc biệt: dung tích hồ nhỏ quá (thường với thủy điện điều tiết ngày) chỉ trữ nước đơn thuần cho thủy điện mà không điều tiết được lũ, hạn.

Nhưng không hồ nào có thể tăng thêm lũ, hạn được. Có 2 trường hợp chuyển nước sang sông khác. Tuy hiệu ích chung tăng lên nhiều nhưng gây khó khăn cục bộ cho một số nơi. Cần phải có hợp đồng thỏa thuận cụ thể.

Có thể khẳng định là thủy điện ngoài nhiệm vụ lớn là phát điện còn phòng lũ, tưới tiêu.

Hướng tối ưu trong phát triển năng lượng

Phát triển năng lượng là vấn đề khẩn thiết. Hướng đi đúng là rẻ, sạch, an toàn. Để đủ nguồn năng lượng, từ nay đến năm 2020 phải xây dựng thêm 33.642 Mw. Sản lượng tăng thêm 181,354 tỉ kwh.

Nếu thủy điện đảm nhận toàn bộ phần này thì cần 1,3 triệu tỉ đồng, tức là mỗi năm trung bình cần 130 nghìn tỉ đồng. Nếu là phong điện số tiền cần thiết sẽ gấp 2,7 lần. Xem ra ngoài hai loại nguồn này, những nguồn khác chỉ có thể là nguồn bổ sung vì có giá thành cao quá hoặc có những bất lợi khác.

Với thủy điện: giá thành rẻ là do phần công trình, chiếm 85% giá thành đã nội địa hóa hoàn toàn.

Nếu lãi suất vay và các điều kiện quản lý được cải thiện, các công ty cổ phần có thể đảm nhiệm phần lớn làm cho điều kiện phát triển thủy điện hoàn toàn khả thi lại còn hỗ trợ lớn cho thủy lợi, nông nghiệp. Còn nếu chọn nguồn năng lượng đắt quá thì dự án có thể trở thành bất khả thi

PGS.TS. Nguyễn Duy Hạnh (*)

(*) PGS.TS Nguyễn Duy Hạnh hiện nghỉ hưu, ông từng giảng dạy tại trường Đại Học Thủy lợi từ năm 1960, có 3 năm giảng dạy đại học ở nước ngoài. Hiện nay ông đang là chủ nhiệm thiết kế thủy điện Bắc Khê (3 Mw), cố vấn kỹ thuật thủy điện Nậm Pông (33 Mw), thủy điện Sông Hiếu (14 Mw), chuyên gia kỹ thuật thủy điện Nậm Mô (120 Mw).
Việt Báo
Comment :Thủy điện vẫn là nguồn năng lượng quan trọng
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thủy điện vẫn là nguồn năng lượng quan trọng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thuy dien van la nguon nang luong quan trong ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thủy điện vẫn là nguồn năng lượng quan trọng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Trang Ban Đọc
Hydropower is an important source of energy
energy resources, the total capacity, hydropower, downstream, cost, can, at present, development, mW, water, rivers, the, year
energy development is urgent need to offset the current shortage. In particular, hydropower is the most optimal direction.u003e The dream of wind farms, the Vietnamese coast.
  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Thoi su 24h1306 Co gai bi sat hai nhet trong bao tai
    Thời sự 24h(13/06): Cô gái bị sát hại, nhét trong bao tải

    Tranh cãi về chất phenol "cực độc" trên cá nục; Báo động giới trẻ hồn nhiên mua "bóng cười" bằng mạng sống; Chồng nổi máu ghen dùng dao kề cổ vợ gây náo loạn Hà Nội; Đã xác định nguyên nhân nữ sinh 20 tuổi tử vong sau khi truyền nước; Dân xếp hàng chờ nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.