vietbao

Đừng lạm dụng kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

TTCN - Kỹ thuật cao trong y tế đem lại những lợi ích thật rõ rệt. Tuy nhiên, phiền toái chính của áp dụng kỹ thuật cao là vấn đề chi phí, ngay cả các  nước phát triển cũng đau đầu với vấn đề này. Đây là gánh nặng quá lớn cho bản thân bệnh nhân, gia đình và xã hội. Tại sao chi phí cao?

Kỹ thuật cao trong y tế đem lại những lợi ích thật rõ rệt: giúp chẩn đoán nhanh chóng và chính xác bằng CT scan, MRI, nội soi siêu âm ba chiều...; giúp điều trị thành công rất nhiều loại bệnh mà trước đây y học khó có thể can thiệp hoặc phải can thiệp rất lớn: lấy sỏi mật qua nội soi, nong van hai lá, phẫu thuật cầu nối động mạch vành...; giúp rút ngắn thời gian nằm bệnh viện, giảm thiểu các biến chứng trong điều trị, đạt được yếu tố thẩm mỹ do đường can thiệp nhỏ…; mở rộng được chỉ định điều trị: một số bệnh trước đây do phải can thiệp lớn (mổ lồng ngực, mổ bụng) nếu tổng trạng bệnh nhân suy kiệt, yếu, các chức năng chính của cơ thể như tuần hoàn, hô hấp bị suy thì không thể tiến hành điều trị.

Tuy nhiên, phiền toái chính của áp dụng kỹ thuật cao là vấn đề chi phí, ngay cả các  nước phát triển cũng đau đầu với vấn đề này. Đây là gánh nặng quá lớn cho bản thân bệnh nhân, gia đình và xã hội. Tại sao chi phí cao?

- Các máy móc trong ngành y tế đòi hỏi độ chính xác cao, sản xuất với số lượng ít, quá trình nghiên cứu và thực nghiệm cho đến khi được áp dụng trên con người rất dài, có khi đến hơn 10 năm. Bản quyền của phát minh kéo dài và cao.

- Trong việc trang bị, do chúng ta còn nghèo nên đều mua qua phương thức trả chậm, chịu lãi suất ngân hàng và có trường hợp giá máy đội lên gấp đôi vì “phết phẩy” và các tầng lớp trung gian.

- Chi phí đào tạo sử dụng các phương tiện này cũng khá cao.

Nguyên nhân của việc lạm dụng kỹ thuật cao:

- Về phía thầy thuốc và ngành y tế, hiện đang hình thành một khuynh hướng chạy đua kỹ thuật giữa các bệnh viện. Nhiều bệnh viện coi kỹ thuật cao là bộ mặt của mình, khi có đoàn nào đến thăm, những phương tiện này luôn được giới thiệu với đầy vẻ tự hào mặc dù chưa chạy hết 25% công suất.

- Áp lực về việc phải chẩn đoán đúng, điều trị đúng và dư luận đè nặng lên vai của người thầy thuốc. Nhưng thật ra chẩn đoán và điều trị bệnh là một quá trình, cần phải có thời gian để theo dõi sát và nắm các diễn tiến của bệnh.

- Sự hiểu biết về các phương tiện chẩn đoán và điều trị mới của người dân còn hạn chế, nhất là về chỉ định và đối tượng áp dụng. Mỗi loại bệnh, mỗi giai đoạn của bệnh có một phương pháp chẩn đoán và điều trị khác nhau.

Ví dụ với ung thư gan, nếu khối u nhỏ đường kính dưới 5cm ở về phía gan trái, một khối u duy nhất thì phẫu thuật cắt gan là tốt nhất. Còn khối u cũng với kích thước như vậy nhưng ở về gan phải thì chỉ định làm tắc mạch (TOCE), còn khối u lớn, nhiều khối u rải rác, gan đã suy mà làm TOCE thì chỉ có “lên đường” sớm...

Trong vấn đề này cũng cần phải nhắc đến vai trò của các phương tiện thông tin đại chúng. Cần có những cố vấn chuyên môn khi xét đăng tải những tin, bài viết về y học. Báo chí và lực lượng thông tin rất cần trong việc làm cho người dân hiểu rõ hơn nữa giá trị, chỉ định và kết quả của từng phương pháp điều trị mới.

Trên cơ sở sự hiểu biết còn hạn chế, người bệnh và thân nhân thường có áp lực về tâm lý, ảo tưởng về phương pháp chẩn đoán và điều trị mới. Áp lực này lan truyền qua người thầy thuốc. Và thầy thuốc sẵn sàng cho làm những xét nghiệm, sẵn sàng giới thiệu bệnh nhân đi làm các phương pháp điều trị mang tính kỹ thuật cao mặc dù biết là không cần thiết.

Thuốc chữa 1: nhạc trưởng

Trong ngành y tế, cũng như trong kiến trúc xây dựng, hiện trạng là nếu nhìn riêng rẽ từng ngôi nhà, từng cơ sở y tế thì rất đẹp, rất hoành tráng. Chủ nhân đã bằng mọi nguồn lực kể cả vay mượn, trả chậm... để biến nhà mình, cơ sở mình phụ trách thành những trung tâm, những mũi nhọn. Nhưng nếu nhìn chung lại thì rất lộn xộn, lãng phí và nhiều bất hợp lý.

Đơn cử, có những bệnh viện trình độ đội ngũ thầy thuốc chưa đủ để thông tim, nong mạch vành cũng cố gắng có một cái máy DSA rồi trùm mền để đó. Nên chăng có một sự phân công, điều phối rõ ràng để tập trung bệnh nhân, tránh mua quá nhiều máy, giúp đội ngũ cán bộ chuyên khoa làm việc chuyên sâu và hiệu quả.

Cần phát huy vai trò của các hội chuyên khoa, nên công nhận kết quả xét nghiệm, kết quả điều trị của nhau trên cơ sở những qui định chuẩn. Từ đó tránh cho bệnh nhân phải làm nhiều lần các loại xét nghiệm đắt tiền. Các cơ sở khám chữa bệnh nên trả toàn bộ hồ sơ cho bệnh nhân, chỉ lưu lại những bản sao vì bệnh nhân đã trả tiền cho những kết quả này, họ có toàn quyền sở hữu nó. Không cần làm đơn xin xỏ như hiện nay.

Thuốc chữa 2: truyền thông

Trong thời gian qua đã có một số trường hợp thổi phồng thông tin, dẫn đến hiểu sai về tác dụng, chỉ định của một phương pháp chẩn đoán và điều trị, nhất là với các kỹ thuật cao.

Thuốc chữa 3: thầy thuốc

Cần mạnh dạn từ chối những yêu cầu không chính đáng của bệnh nhân, của thân nhân bệnh nhân, của những nhà quản lý về áp lực áp dụng kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị. Chỉ thực hiện những kỹ thuật này khi xác định đúng chỉ định và tùy thuộc vào hoàn cảnh kinh tế, xã hội của từng người bệnh.

Thuốc chữa 4: bệnh nhân và thân nhân bệnh nhân

Nên trang bị cho mình những kiến thức y học tối thiểu, nhất là khi mắc những bệnh mãn tính. Không nên gây áp lực tâm lý cho thầy thuốc khi khám chữa bệnh. Tuy nhiên khi thầy thuốc đề nghị một phương pháp chẩn đoán và điều trị, chính bệnh nhân hoặc thân nhân  có quyền yêu cầu thầy thuốc của mình giải thích rõ những ưu, nhược điểm và giá thành của phương pháp, thậm chí đề nghị thầy thuốc trình bày nhiều phương pháp điều trị để mình chọn lựa. 

BS NGUYỄN HOÀI NAM
(Đại học Y dược TP.HCM)

Việt Báo
Comment :Đừng lạm dụng kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Đừng lạm dụng kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Dung lam dung ky thuat cao trong chan doan va dieu tri ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Đừng lạm dụng kỹ thuật cao trong chẩn đoán và điều trị ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Trang Ban Đọc
Do not overuse high technology in the diagnosis and treatment
for themselves, the developed countries, health care, engineering, treatment, patient diagnosis, physician, cost, high primary , how, who, I
craft - high technology to bring health benefits is obvious. However, the main trouble of applying highly technical matter the cost, even in developed countries also headaches with this problem. This is an excessive burden for the patients themselves, family ...
  • Thoi su 24h287 Bao quet o Ha Noi Cay do la liet
    Thời sự 24h(28/7): Bão quét ở Hà Nội: Cây đổ la liệt

    Thắt tim cảnh người cha kiệt sức gục chết giữa cánh đồng; Bão quét tới Hà Nội: Cây đè ô tô, xe máy đổ cả loạt; Góc khuất nghề đẻ thuê: Nỗi ân hận tột cùng của người đàn bà dẫn gái về cho chồng; Sập giàn giáo cao ốc Dream Home Luxury, 3 người thương vong; Vụ Formosa: 9 dòng kiểm điểm và quyết tâm của Chính phủ

  • Thoi su 24h277 co gai tre tu vong duoi song To Lich
    Thời sự 24h(27/7): cô gái trẻ tử vong dưới sông Tô Lịch

    Formosa chôn chất thải: Nghi vấn bao che sai phạm cho cán bộ các cấp; Thương bé tròn một tuổi mà phẫu thuật chân 12 lần chưa khỏi; “Người mẹ ma” ở TP HCM: 'Ước gì tôi biết vì sao mình bị tạt axit'; Nỗi đau khôn cùng của người cha chôn 12 con trong cát trắng; Vợ chết, chồng bị thương: Nạn nhân nhắn gì cho bố mẹ trước lúc mất?

  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 247307
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/7-30/7)

    Sản phụ từ chối điều trị ung thư để cứu con đã qua đời; Thực hư những cách chữa khỏi ung thư từ Đông y; 7 loại đồ ăn mà "chuyên gia ngộ độc" không bao giờ động đũa; 'Mẹ nhỏ, con to' nhờ ăn uống đúng cách khi mang bầu;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 240730072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/07-30/07/2016)

    Sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, câu chuyện tình mẫu tử thiêng liêng hay góc khuất gia đình làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 2407 30072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/07- 30/07/2016)

    Phi công, tiếp viên hàng không buôn lậu vàng, CPI tháng 7 tiếp tục tăng nhẹ, VASEP đề nghị đánh thuế thương lái TQ, tỷ giá tiếp tục tĩnh lặng đến bất ngờ, TP HCM công bố 77 dự án đang thế chấp ngân hàng, nông hải sản đứng đầu bảng về chứa chất cấm, kháng sinh... Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu d

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.