Vespa-60 năm

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Vespa 60 nam
Mẫu thiết kế đầu tiên của Corradino D’Ascanio

TTCN - Nếu không kể môtô Harley-Davidson, không xe gắn máy nào trở thành biểu tượng văn hóa như Vespa.

Trong khi “cá tính” Harley-Davidson nghiêng về nét dũng mãnh đầy chất phong trần cao bồi Mỹ, Vespa mang vẻ lịch lãm châu âu.

Vespa do đó lúc nào cũng trẻ, cũng thời thượng và đầy sức hấp dẫn. Tương tự Harley-Davidson, Vespa cũng có tiếng máy bìch bịch đặc thù. Từ khi ra đời năm 1946, Vespa là niềm kiêu hãnh của nhà sản xuất Piaggio, Ý và là phương tiện để thể hiện phong cách của thế hệ trẻ khắp thế giới. Ca sĩ Trần Thu Hà từng phóng Vespa lên sân khấu trong tiệc cưới mình hồi đầu năm 2004...

Piaggio đã tạo ra một thiết kế bất tử cho Vespa với cái thân bụng duyên dáng có một không hai. Xe gắn máy Honda, Suzuki, Yamaha hoặc thậm chí Harley-Davidson đều thay đổi hình dáng theo thời gian nhưng Vespa lúc nào cũng vẫn vậy (ngoại trừ vài thay đổi tiểu tiết). Có thể nói không ngoa rằng thiết kế Vespa là một trong những thiết kế công nghiệp xuất sắc nhất trong lịch sử design sản phẩm tiêu dùng.

Những con ong của Piaggio

Các thế hệ Vespa

Piaggio đã sản xuất gần 140 kiểu Vespa, kể từ chiếc Vespa 98 tung ra năm 1946.

Tiếp đó là (một số đời tiêu biểu) Vespa 125 (1948); Vespa 125 U (1953); Vespa 150 GS (1955); Vespa 160 GS (1962); Vespa 150 GL (1963); Vespa 50 (1964); Vespa 180 SS (1965); Vespa Super Sprint 90 (1966); Vespa 125 Primavera (1968); Vespa 50 Elestart (1970); Vespa 200 Rally (1972); Vespa P 125 X (1978); Vespa PK 125 Automatic (1984); Vespa ET4 125 (1996); Vespa PX (2001); Vespa Granturismo 200 L và 125 L (2003); Vespa Granturismo Sport Scooter 250 (2005).

Các thế hệ Vespa mới đều chạy tay ga chứ không phải tay số như trước kia, do đó, tiếng động cơ bình bịch đặc thù đã biến mất (thật đáng tiếc!).

Đối thủ dòng xe scooter được xem là mạnh nhất đối với Piaggio là chiếc Lambretta của Hãng Innocenti tại Milan.

Trước 1975, Sài Gòn nhan nhản Lambretta nhưng Innocenti đã ngưng sản xuất Lambretta từ năm 1971 (dù tiếp tục được sản xuất chuyển nhượng bản quyền tại Ấn Độ và Tây Ban Nha).

Lambretta được đặt theo tên con sông nhỏ gần nhà máy Innocenti.

Do Rinaldo Piaggio (lúc đó 20 tuổi) thành lập năm 1884 tại Genoa (Ý), Hãng Piaggio thoạt đầu kinh doanh thiết bị cho tàu du lịch cao cấp. Đến cuối thế kỷ 19, Piaggio sản xuất thêm một số mặt hàng ngành đường sắt, xe tải và trước Thế chiến thứ nhất còn nhảy vào lĩnh vực máy bay. Năm 1917, Piaggio mua một nhà máy mới ở Pisa và bốn năm sau mua thêm một nhà máy tại Pontedera thuộc vùng Tuscany.

Trong Thế chiến thứ hai, nhà máy Pontedera chuyên chế tạo động cơ P-108 cho máy bay và đã bị bom Đồng minh giội nát. Sau chiến tranh, Piaggio gần như phải xây dựng lại từ đầu. Enrico Piaggio tiếp nhận vị trí điều hành từ cha mình (Rinaldo) và trước bức xúc về phương tiện giao thông thời hậu chiến, khi đường sá khắp nước Ý bắt đầu xuống cấp nặng, quyết định nghiên cứu sản xuất xe gắn máy, chủ yếu từ nhà máy Pontedera...

Đó là lúc xuất hiện Corradino D’Ascanio (1891-1981), tay kỹ sư hàng không thiên tài của Piaggio, người từng thiết kế và bay thử một trong những chiếc trực thăng hiện đại đầu tiên. D’Ascanio tạo một thiết kế xe đơn giản nhưng chắc chắn, thỏa mãn yêu cầu tiết kiệm nhiên liệu cao cũng như nâng độ bền động cơ, cho một nước Ý còn sống trong cảnh thắt lưng buộc bụng thời hậu chiến.

Chiếc xe không giống bất kỳ xe gắn máy nào ở thời điểm đó. Từ kỹ thuật cơ khí hàng không, D’Ascanio hình dung một chiếc xe có thân thép liền lạc, với tấm chắn phía trước (cũng từ thiết kế cải biên từ kỹ thuật hàng không) để che bùn đất. Vậy là bản vẽ đầu tiên của chiếc xe gắn máy sau này trở thành biểu tượng của Piaggio đã ra đời. Khi thấy chiếc xe, Enrico thốt lên: “Sembra una vespa!” (Sao nó giống con ong thế!). Thế là người ta dùng luôn từ “vespa” để chỉ dòng xe này.

Ngày 23-4-1946, Piaggio đăng ký bản quyền Vespa. Enrico không ngần ngại sản xuất một lúc 2.000 chiếc Vespa 98cc và đến cuối năm 1949, Piaggio đã sản xuất 35.000 chiếc. Sau 10 năm, chiếc thứ 1 triệu ra đời. Đến giữa thập niên 1950, Vespa bắt đầu được sản xuất tại Đức, Anh, Pháp, Bỉ, Tây Ban Nha, Ân Độ... Và Vespa đã trở thành biểu tượng văn hóa độc đáo của nước Ý. Báo chí Mỹ cho rằng Vespa là “sản phẩm thuần Ý chưa từng thấy kể từ thời xuất hiện những cỗ xe ngựa La Mã”!

Mãi mãi Vespa!

Vespa 60 nam
Dân chơi Vespa cả nước họp mặt tại thành phố Đà Lạt ngày 31-12-2005
Đích thân Enrico Piaggio thành lập Câu lạc bộ Vespa với dụng ý ban đầu nhằm khuếch trương thanh thế và chống lại đối thủ Lambretta, nhưng dần dà các câu lạc bộ trở nên mang đậm tính văn hóa cộng đồng. Khắp thế giới, từ Âu sang Á, nơi nào cũng có câu lạc bộ Vespa. Năm 1951, khoảng 20.000 người đã tham dự “Ngày Vespa” tổ chức tại Ý. Cưỡi Vespa trở thành hình ảnh của tự do, phóng khoáng và thân thiện.

Từ thập niên 1960, Vespa được sản xuất (qua chuyển nhượng bản quyền) tại khoảng 15 nước và được tiếp thị ở 115 quốc gia. Từ 1946-1965 (năm Enrico từ trần), Piaggio đã sản xuất 3.350.000 chiếc Vespa riêng tại thị trường nội địa (tương đương 1/50 tỉ lệ dân số). Tính đến đầu thế kỷ 21, Piaggio đã bán được hơn 16 triệu Vespa, gấp bốn doanh số Harley-Davidson trong 100 năm lịch sử hãng xe Mỹ này. Ngày 4-3-2005, Piaggio công bố lãi ròng năm 2004 là 5,46 triệu USD trong doanh số 1,44 tỉ USD...

Đến thập niên 1950, Vespa đã nổi như cồn. Năm 1952, một người Pháp tên Georges Monneret chế biến một chiếc Vespa lội nước để tham gia cuộc thi đường trường Paris - London và băng qua eo biển Manche. Một năm trước, Piaggio đã thành công khi đưa ra chiếc Vespa 125cc giành kỷ lục thế giới với vận tốc 171,102km/g.

Và không chỉ trên đường đua. Sinh viên Ý Giancarlo Tironi từng phóng Vespa đến gần Bắc cực. Một người Argentina tên Carlos Velez cưỡi Vespa vượt rặng Andes, từ Buenos Aires đến Santiago (Chile).

Vespa 60 nam
Cặp diễn viên Mandy Moore và Mathew Goode với chiếc Vespa Granturismo 125L (mẫu xe hiện được xem là “hot” nhất của Piaggio tại TP.HCM) trong Chasing Liberty (2004)
Năm này qua năm khác, ngày càng có nhiều chuyện kỳ thú tô đậm thêm “giai thoại Vespa”: Roberto Patrignani phóng Vespa từ Milan đến Tokyo; James P. Owen phóng Vespa từ Mỹ đến Tierra del Fuego (cực nam châu Mỹ); Santiago Guillen và Antonio Veciana đèo nhau từ Madrid đến Athens; Geoff Dean thực hiện chuyến du hành vòng quanh thế giới trên lưng Vespa; sĩ quan không quân Pháp Pierre Delliere phóng Vespa từ Afghanistan đến Sài Gòn trong 51 ngày...

Và năm 1992, nhà báo Giorgio Bettinelli rời Rome trên chiếc Vespa rồi đến Sài Gòn tháng 3-1993; năm 1994-1995, anh phóng Vespa từ Alaska đến Tierra del Fuego; năm 1995-1996, anh đi Vespa từ Melbourne đến Cape Town; năm 1997, anh cưỡi Vespa từ Chile đến Tasmania... (tổng cộng Giorgio Bettinelli chu du khắp thế giới với khoảng 254.000km trên chiêc Vespa).

Từ đường trường, Vespa phóng lên màn bạc. Audrey Hepburn và Gregory Peck trong Roman holiday là cặp diễn viên đầu tiên lả lướt trên màn bạc với chiếc Vespa. Từ đó, không biết bao nhiêu lần Vespa được kết bạn với nghệ thuật thứ bảy, từ La Dolce Vita, Quadrophenia, American Graffiti, The Talented Mr. Ripley, 102 Dalmatians, đến Dear Diary.

Vespa 60 nam
“Ngày Vespa” trên đường phố Ý

Người ta thấy Vespa có mặt bên cạnh những Raquel Welch, Geraldine Chaplin, Joan Collins, Jayne Mansfield, Milla Jovovich, Marcello Mastroianni, Charlton Heston, John Wayne, Henry Fonda, Gary Cooper, Jean-Paul Belmondo, Sting, Antonio Banderas, Matt Damon, Gérard Depardieu, Steven Spielberg...

Các hãng Microsoft, Keds, Dockers, Target, Victoria’s Secret đều từng quảng cáo sản phẩm họ với hình ảnh Vespa.

Chiếc xe con ong đít bầu của Piaggio còn là hình ảnh của “thời trang hoài niệm”, với vô số câu lạc bộ “Vespa cổ” được thành lập khắp thế giới, từ Los Angeles, Paris, Tokyo, đến Hong Kong (thiết tưởng không cần nhắc lại cơn sốt “Vespa cổ” đang bùng nổ ở Việt Nam vì báo chí từng nhắc nhiều). Tại Sài Gòn trước năm 1975, Vespa là xe gắn máy “chảnh” nhất. Nhiều người trung niên chẳng phải không đủ điều kiện tậu xe mới, vẫn tiếp tục bình bịch với chiếc Vespa thâm niên từng là nhân chứng của bao dòng chảy lịch sử...

KIM NGUYÊN

Việt Báo

TIN Thế Giới NỔI BẬT

Nhận xét tin Vespa-60 năm

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Vespa-60 năm bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Vespa 60 nam ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Vespa-60 năm ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Thế Giới.

Vespa-60 years
Saigon, Tran Thu Ha, the manufacturer, motor vehicles machine, around the world, clubs, always, design, becoming, culture, symbols, birth, car, Vespa, year

craft - Excluding Harley-Davidson motorcycle is not How to become cultural icons such as Vespa. While "personality" Harley-Davidson leaning mighty strokes full of vulgar American cowboy, Vespa brings elegant European look. Vespa so on ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Thế Giới


  • Thoi su 24h2605 Nhung an mang rung ron trong con mong du
    Thời sự 24h(26/05): Những án mạng rùng rợn trong cơn mộng du

    Cháu gái ngã xuống hồ đang xả nước, ông tử nạn khi lao theo cứu cháu; Uẩn khúc khám bệnh nhận quà khuyến mãi ở phòng khám tư nhân; Mảnh giấy sót lộ tẩy chiêu đóng giả người thân đoạt tiền người già; Giảm hóa đơn nước tiền triệu cho dân: Tình thương ngành nước

  • Thoi su 24h2505 Cong tu cuong buc nhieu co gai tren oto
    Thời sự 24h(25/05): Công tử cưỡng bức nhiều cô gái trên ôtô

    Bị "tố" từ chối cấp cứu bệnh nhân, bác sĩ trạm y tế nói gì?; Hà Nội ngập nặng, dân leo lên xe ủi, chèo xuồng "lướt" phố; Vợ tố bị chồng đánh đến mức phải nhập viện, sảy thai 3 tháng; Vụ tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận: Đã có 13 nạn nhân tử vong; Đã giải cứu thành công cá voi nặng 15 tấn mắc cạn

  • Thoi su 24h2405 Loi khai cua hung thu sat hai be gai 11T
    Thời sự 24h(24/05): Lời khai của hung thủ sát hại bé gái 11T

    Chết cháy vì không có búa thoát hiểm: Nhà xe kêu khách lấy trộm; Những lần ông Obama tháo nhẫn để bắt tay gây tranh cãi; Hà Nội tiếp tục kiểm tra hoạt động bán hàng đa cấp; Cứu sống bệnh nhân bị gần 20 viên đạn găm khắp người; Cần xử lý thông tin bịa đặt, vu khống trên mạng xã hội

  • Thoi su 24h2305 Tai nan tham khoc o Binh Thuan 12 nguoi chet
    Thời sự 24h(23/05): Tai nạn thảm khốc ở Bình Thuận 12 người chết

    Chuyện những "dân chơi" đặt mua đồ nhưng thản nhiên... quên trả tiền; Vụ tai nạn thảm khốc 12 người chết: Tang thương quê nghèo; Truy sát kinh hoàng ở Cà Mau, nạn nhân bị chém khâu gần 30 mũi; Bê tông hầm chui như "kẹo lạc không đường": Nhiều giả thiết;

  • Thoi su 24h1905 Ghen tuong phi cong tre danh chet ban gai
    Thời sự 24h(19/05): Ghen tuông phi công trẻ đánh chết bạn gái

    Gạo đổi màu xanh khi ngâm nước tại Đà Nẵng: Mất 15 ngày kiểm tra; Xúc xích chứa chất gây ung thư: "Ăn ít cơ thể tự đào thải độc"; Dùng axit tẩy bình rồi đem bán nước lọc đóng chai; Góc khuất đằng sau lời "rao mình" trong "ma trận"... chợ thận online;

  • Tai nan kinh hoang o Binh Thuan
    Tai nạn kinh hoàng ở Bình Thuận

    Những vụ tai nạn liên quan đến xe khách thường gây ra thương vong lên đến hàng chục người khiến nhiều người thấy bất an, ám ảnh đối với loại phương tiện này.

  • Chuyen tham Viet Nam cua Tong thong Obama
    Chuyến thăm Việt Nam của Tổng thống Obama

    Nhà Trắng công bố lịch trình chuyến thăm chính thức tới Việt Nam và Nhật Bản của Tổng thống Barack Obama, chuyến thăm thứ 10 của ông tới châu Á.

  • Phong chong xam hai tinh duc tre em
    Phòng chống xâm hại tình dục trẻ em

    Từ đầu năm đến nay, hàng loạt vụ học sinh bị xâm hại tình dục khiến nhiều phụ huynh, học sinh hoang mang, lo sợ

  • Toan canh vu Dong phuc bien hieu
    Toàn cảnh vụ 'Đồng phục biển hiệu'

    Việc đồng bộ bảng, biển quảng cáo đã mang lại diện mạo khác hẳn với vẻ nhếch nhác của nhiều tuyến phố ở Hà Nội hay các đô thị lớn. Tuy nhiên, có không ít ý kiến không đồng tình với việc làm này.

  • Nu sinh tat ban 52 cai chay mau mui
    Nữ sinh tát bạn 52 cái, chảy máu mũi

    Một vụ bạo lực học đường nghiêm trọng đã xảy ra tại trường THCS 15/10 (Mộc Châu, Sơn La), trong đó một nữ sinh đã thẳng tay tát bạn 52 cái, hộc máu mũi đang thu hút sự quan tâm của dư luận.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1505 21052016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 15/05 - 21/05/2016

    Bố vợ chém chết con rể rồi chở xác đến Công an đầu thú; Ông Tây dọn cống thối ở Nguyễn Khang, Hà Nội; Choáng với hóa đơn tiền nước khủng ở Hà Nội; Cá chết ngửa bụng trên kênh Nhiêu Lộc ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1505 21052016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 15/05 - 21/05/2016

    Giá xăng tăng lần thứ tư liên tiếp, huy động 500 tấn vàng trong dân, tính thêm các khoản chi đám hiếu, hỷ vào phí sản xuất điện, tiết kiệm người Việt vẫn đứng đầu thế giới,... Cùng với các tin tức về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng là những tin tức- sự kiện kinh tế nổi bât tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 155215
    Sự kiện quốc tế nổi bật (15/5-21/5)

    Tướng Mỹ tuyên bố tiếp tục tuần tra Biển Đông thách thức Trung Quốc; chiến đấu cơ Trung Quốc chặn máy bay Mỹ trên Biển Đông; Mỹ thông báo lịch trình thăm Việt Nam của Tổng thống Obama... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 155215
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (15/5-21/5)

    Bệnh sốt vàng da cực nguy hiểm: Đang có nguy cơ tràn vào Việt Nam; Chuyện lạ Cà Mau: Ồ ạt đi khám bệnh để... nhận quà; Chồng 96 tuổi vợ vẫn phải đặt vòng vì sợ mang bầu; Nguy cơ tiềm ẩn sau những món ăn ngày hè của người Việt;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1505 2105
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (15/05 - 21/05)

    Bé gái 11 tuổi bị sát hại giữa sân nhà; Cha chém con rể rồi chở xác đi đầu thú; Những vụ bác sĩ lợi dụng thuốc mê để hãm hiếp bệnh nhân; Minh Béo bị bắt tại Mỹ: Những khoản chi khủng cho vụ án; Cả làng đánh ghen... hộ: Nhiều người đang "cổ súy" cho việc ngoại tình;....là những tin đáng chú ý.