Trung Quốc vẫn dùng nhiều hình phạt tra tấn

Đặc phái viên của LHQ về tra tấn Manfred Nowak

Một điều tra viên đặc biệt của LHQ vừa nói rằng Trung Quốc vẫn còn sử dụng hình phạt tra tấn khá nhiều.

Đặc sứ của LHQ về tra tấn, Manfred Nowak, vừa lên tiếng tại Bắc Kinh sau khi tới thăm các nhà giam của Trung Quốc ở vùng Tây Tạng và Tân Cương, vùng có nhiều người hồi giáo sinh sống.

Ông Nowak nói rằng phái bộ của ông đã liên tục bị tình báo Trung Quốc theo dõi, và ông cáo buộc an ninh TQ hù dọa các nạn nhân bị tra tấn hay là đứng ra cản trở những người này gặp phái đoàn.

Rõ ràng Trung Quốc còn phải làm nhiều việc để khôi phục lại thanh danh. Cạnh đó phải thừa nhận rằng nước này đã thực hiện một số cải thiện tích cực.

Ông Novak nói tra tấn vẫn xuất hiện tại nhiều nơi, tuy nhiên xu hướng chung là giảm, đặc biệt tại các thành phố.

Dù việc tới thị sát nhà tù của ông đã bị nhà chức trách ngăn cản, điều cần nhấn mạnh ở đây là lãnh đạo Trung Quốc cuối cùng đã cho phép LHQ thực hiện một cuộc điều tra về tra tấn, lần đầu tiên trong vòng 10 năm.

Trước đây ông Nowak nói rằng chuyện ông được phép vào Trung Quốc để điều tra về hình phạt cho thấy nhận thức về điều này trong chính phủ đang tăng, và đi cùng với nó là việc công khai hóa chính sách của nhà nước.

Toàn bộ hệ thống tố tụng, các thủ tục xét xử, luật hình sự cần phải phù hợp với các tiêu chuẩn tối thiểu mà quốc tế chấp nhận được về xét xử công bằng, tội danh tra tấn người khác trong luật Trung Quốc không hoàn toàn phù hợp với định nghĩa của công ước LHQ ngăn cản tra tấn

Trong những năm gần đây tại Trung Quốc đã xuất hiện tranh luận về việc phải cải tổ cách đối xử với tù nhân.

Sức ép của dư luận xuất hiện khi hồi đầu năm báo chí loan tải một người đàn ông bị kết tội giết vợ, tuy nhiên sau đó được trả tự do vào tháng Ba khi vợ của ông này xuất hiện.

Ông này bị kết tội trên cơ sở thừa nhận tội ác, mà theo lời ông , đã buộc phải nói khi công an tra tấn ông.

Trung Quốc đã thực hiện các biện pháp để tăng thêm tính minh bạch. Hồi đầu năm Quốc hội TQ đã thông qua dự luật nhấn mạnh đến việc trừng phạt nhân viên công lực tra tấn tù nhân.

Một năm trước đây truyền thông của nhà nước loan báo bắt đầu có các phiên xử với sự tham gia của bồi thẩm đoàn.

Chỉ trích mà mọi người hay đưa ra đó là quan tòa có quá nhiều quyền trong tay, và thường làm theo chỉ thị của Đảng. Điều này có thể làm suy giảm vai trò và ảnh hưởng của những người xử án.

Mới chỉ tháng trước tòa án nhân dân tối cao tại Bắc Kinh cho công bố kế hoạch cải tổ trong năm năm, để làm cho xét xử mang tính công bằng hơn.

Tài liệu này đề cập đến cải tổ trong các lĩnh vực như chất lượng của thẩm phán và trình tự xét xử. Tài liệu đề nghị rút quyền ra án tử hình của các tòa địa phương. Đề nghị như thế có thể sẽ dẫn tới việc giảm mạnh số người bị hành quyết tại Trung Quốc.

Những đề nghị như vậy là một phần của cải cách pháp luật tại Trung Quốc, trong đó quá trình tố tụng và xét xử thường nhận được chỉ trích từ trong nước và ở nước ngoài. Và nếu TQ không xác lập một nền tư pháp độc lập thì những cải tổ này đôi khi lại trở thành một thách thức lớn cho hệ thống chính trị tại nước này.