Tiếng pháo lại trở về cùng không khí Tết của người dân Bắc Kinh

Cảnh sát Trung Quốc ở tỉnh Hố Bắc đốt pháo sớm

Hơn mười năm rồi, người dân nội thành Bắc Kinh mới lại được đốt pháo trong dịp Tết cổ truyền. Vì thế Tết con chó này có một ý nghĩa đặc biệt với nhân dân “kinh thành phía Bắc” này.

Phong tục đốt pháo đầu năm của người Trung Quốc có lịch sử dài hơn 2000 năm. Theo ghi chép trong sách “Kinh sở tuế thời kí” thì vào ngày mùng 1 đầu năm, gà gáy canh một vừa cất lên là mọi nhà đều trở dậy, đốt trúc trong sân. Ngày đó chưa có thuốc nổ, chưa có giấy, người Trung Quốc cho rằng tiếng nổ lách tách khi cháy của trúc có thể xua đuổi ma quỷ, Ôn Thần (Thần bệnh dịch).

Tất nhiên đó chỉ là một quan niệm mê tín, mông muội nhưng nó được coi là nguồn gốc phong tục đốt pháo đầu năm của người Trung Quốc. Đến nay, đốt pháo trong dịp Tết đã trở thành một phong tục truyền thống của người dân nơi đây.

Đa phần người Trung Quốc quan niệm rằng tiếng pháo đêm Giao thừa tăng thêm không khí vui mừng, là cầu nối năm cũ với năm mới, đưa tiễn năm cũ huy hoàng, là lời thỉnh cầu một năm mới hồng phúc đến với mọi nhà, cầu các vị Thần phù hộ cho hạnh phúc kéo dài mãi. Có thể nói đốt pháo trong Xuân Tiết (người Trung Quốc gọi Tết Nguyên đán là Xuân Tiết) là một hoạt động không thể thiếu trong ngày Tết cổ truyền.

Đa phần thanh niên ủng hộ quyết định cho phép đốt pháo

Vì thế thành phố Bắc Kinh sau một thời gian cấm đốt pháo trong nội thành, cuối năm ngoái chính quyền thành phố họp hội nghị bàn về vấn đề khôi phục lại tục đốt pháo trong dịp Tết .Với đại đa số phiếu thuận, chính quyền Bắc Kinh đã ra quyết định mới về việc đốt pháo.

Theo đó, ngoài sáu nơi cấm đốt pháo thì các nơi khác trong thành phố được thoải mái đốt pháo trong thời gian quy định. Sáu nơi đó là, khu vực cơ quan trụ sở của chính quyền các quận và thành phố; các địa điểm trọng yếu như sân bay, nhà ga, bến cảng; nơi có các công trình quân sự quan trọng; các viện nghiên cứu, trường học, bệnh viện; công viên, hành lang, đỉnh lầu, ban công; và các địa điểm khác tùy theo sự quy định của ngành Công an.

Thời gian đốt pháo từ 6 giờ đến 22 giờ bắt đầu từ đêm Giao thừa cho đến ngày 15 tháng Chạp, riêng đêm Giao thừa, ngày mùng 1 và mùng 2 có thể đốt pháo cả ngày.

Xung quanh vấn đề cho phép nội thành Bắc Kinh được đốt pháo trở lại, có rất nhiều quan điểm. Đa phần thanh niên nhiệt liệt ủng hộ quyết định này của chính quyền thành phố. Bạn Đạm Phượng (sinh viên trường đại học Nhân Dân) hồ hởi: “Tôi cho rằng đó là quyết định rất đúng đắn, Tết mà không nghe thấy tiếng pháo thì chẳng gọi gì là Tết”.

Bé Vương Vĩ mới 6 tuổi khi được hỏi thì bẽn lẽn: “Chưa bao giờ chưa đến Tết mà cháu được nghe nhiều tiếng pháo như thế, cháu cũng hơi sợ nhưng vẫn rất thích, cháu nhất định bảo bố mua thật nhiều pháo”.

Với những người lớn tuổi quan điểm đều không giống nhau. Một bộ phận cho rằng tiếng pháo làm họ thấy “truyền thống không bị mai một”. Cùng với các hoạt động khác trong ngày Tết, đốt pháo đã đi vào cuộc sống và nếp nghĩ của người dân Bắc Kinh như một phong tục tập quán. Có thể đốt pháo trở lại làm họ cảm thấy Tết này vui mừng và phấn chấn hơn rất nhiều.

Các bánh pháo bày bán khắp nơi

Tuy là bác sĩ nhưng Tô Quốc Dân lại rất ủng hộ quy định mới của chính quyền thành phố. Ông còn đưa ra một so sánh khá thú vị là đốt pháo xét về một góc cạnh nào đó cũng như việc lái xe, không thể vì có những vụ tai nạn giao thông chết người xảy ra hàng ngày mà cấm lái xe.

Đốt pháo trong ngày Tết là phong tục lâu đời, là một nét văn hóa của thủ đô và mỗi năm chỉ có một lần. Vì thế không thể vì những tai nạn do thiếu thận trọng của người lớn, thiếu quản lí của người lớn đối với trẻ em mà phá bỏ cả một nét đẹp văn hóa của người dân Trung Quốc nói riêng và người dân thủ đô nói chung.

Đại diện cho nhưng người phản đối đốt pháo là thầy Lý Đại Trung, một giảng viên đại học về hưu. Thầy cho rằng mỗi dịp Tết đến các bệnh viện ở Bắc Kinh đều rất căng thẳng với tai nạn do đốt pháo gây nên. Đốt pháo còn làm ô nhiễm môi trường cảnh quan. Vì thế chỉ cần bắn pháo hoa là đủ…

Bắc Kinh mùa xuân đến muộn nên mặc dù Xuân Tiết đã tới nhưng mùa đông dường như vẫn ngự trị khắp mọi nơi. Những hàng cây trụi lá, giá lạnh và băng tuyết vẫn bao phủ khắp phố phường nên chỉ vào trong những siêu thị lớn với những hoạt động bán hàng giảm giá và người dân nô nức đi sắm Tết mới thấy không khí của ngày Tết.

Trên đường phố, người ta chỉ cảm nhận được Xuân Tiết qua những chiếc đèn lồng đỏ giăng khắp mọi nơi và đặc biệt là tiếng pháo. Vì thế có thể nói pháo đã góp phần làm nên không khí đặc biệt của những ngày này, và đi vào cuộc sống người dân như một món ăn tinh thần mà nếu thiếu nó thì thiếu hẳn hương vị của ngày Tết truyền thống.

THẢO PHƯƠNG (Từ Bắc Kinh)