Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Tai thiet Afghanistan hay xay dung tat ca tu dau
Một nửa trẻ em Afghanistan bị suy dinh dưỡng, phần lớn thất học.

Những người đang gấp rút vạch phương án khôi phục đất nước bị Ngân hàng Thế giới (WB) liệt vào hàng nghèo nhất thế giới này thấy mình giống như hoạ sĩ đứng trước tấm toan trắng tinh. Afghanistan không có cả những điều kiện cơ sở hạ tầng thiết yếu nhất.

Đi qua hai thập kỷ chiến tranh, hệ thống giáo dục, truyền thông, ngân hàng, bưu chính đều đã bị phá huỷ. Afghanistan không còn mạng đường sắt và dịch vụ hàng không thương mại. Lưới điện quốc gia đúng nghĩa cũng không tồn tại.

Chính phủ lâm thời, chính thức ra mắt ngày 22/12 tới, sẽ ở trong tình trạng hoàn toàn tay trắng: không quân đội, cảnh sát, ngân hàng trung ương, kho bạc, ngân khố, hệ thống thu thuế, lực lượng làm công tác tư pháp và ngoại giao. Thậm chí, các nhà lãnh đạo Afghanistan sẽ nhậm chức mà không biết đất nước mình có bao nhiêu dân.

Với xuất phát điểm hầu như bằng không như vậy, chiến dịch tái thiết chắc chắn sẽ cực kỳ gian nan và tốn kém. Chủ tịch WB James Wolfensohn ước tính chi phí khôi phục Afghanistan sẽ vào khoảng từ 10 tới 20 tỷ USD trong thập kỷ tới, mức viện trợ kỷ lục với 500 tới 1.000 USD/đầu người.

Đây không phải là lần đầu tiên cộng đồng quốc tế cố gắng giúp đỡ đất nước Trung Á nghèo khó này. Trong 20 năm qua, rất nhiều tổ chức nhân đạo đã tới đây xây dựng đường sá, cầu cống, bệnh viện, trường học và nhà thờ. Họ cũng hỗ trợ việc cải tạo các công trình thuỷ lợi, dạy nghề cho trẻ mồ côi... Những nhân viên tình nguyện quốc tế đã làm hết sức mình để ngăn Afghanistan trở lại thời kỳ đồ đá. Tuy nhiên, công trình của các tổ chức cứu trợ đã bị chiến tranh và thiên tai huỷ hoại.

Liệu Mỹ và đồng minh có làm nên sự khác biệt?

Người ta chờ đợi Washington, sau khi dẫn dắt cuộc chiến chống khủng bố ở Afghanistan, tích cực tham gia vào nỗ lực tái thiết. Những người đang lên kế hoạch cứu trợ cho rằng đây không phải là hoạt động từ thiện. Nếu Mỹ không giúp người dân Afghanistan cải thiện cuộc sống, cường quốc này có nguy cơ mất uy tín và thêm xa cách với thế giới Hồi giáo. Nếu Afghanistan lâm vào cảnh nồi da nấu thịt một lần nữa, nơi đây lại có thể thành thiên đường của các lực lượng Hồi giáo quá khích.

"Tôi cảm thấy lần này Afghanistan có sự thay đổi lớn lao, từ cấp độ cơ sở. Cả những người dân thường cũng chán ghét chiến tranh", Mark Malloch Brown, người đứng đầu chương trình phát triển LHQ (UNDP) nhận xét. Ông cho rằng người Afghanistan muốn nắm lấy cơ hội này. Brown ước tính việc tái thiết cần khoảng 6,5 tỷ USD trong 5 năm đầu tiên.

Theo báo cáo của WB, ít có nước nào lại rơi vào tình trạng tồi tệ như Afghanistan: 3/4 dân số sống trong điều kiện thiếu nước sạch; 4 trong 5 người dân không biết đọc; cứ 20 người lại có một bị tàn phế do bom mìn; 1 trong 3 trẻ em mồ côi cha mẹ, và hơn một nửa bị suy dinh dưỡng. Nền kinh tế đang trong tình trạng gần sụp đổ hoàn toàn. Những thách thức trong việc khởi động lại guồng quay kinh tế vô cùng lớn.

Ngành nông nghiệp trong tình trạng hấp hối

Những năm đầu thập kỷ 70, người Afghanistan trồng trọt và chăn nuôi đủ để đáp ứng nhu cầu trong nước. Nhưng hai thập kỷ xung đột và 3 năm hạn hán đã làm sản lượng lương thực giảm đi còn chưa đầy một nửa.

Hiện tại nông dân Afghanistan chỉ còn 10.000 tấn lúa giống trong khi nhu cầu thực tế là 300.000 - 400.000 tấn để đảm bảo vụ mùa từ tháng 3 này. Cơ quan phát triển quốc tế của Mỹ đang gấp rút thu mua lúa mỳ từ Pakistan và Kazakhstan.

"Tại sao hết cả hạt giống?" Andrew Natsios, giám đốc USAID nói, "Người đã ăn cả rồi. Họ không nghĩ rằng mình có thể sống tới mùa xuân".

4/5 dân số Afghanistan làm nông nghiệp. Các cây trồng từng có mặt ở đất nước này bao gồm lúa mỳ, khoai tây, ngô, đậu tương, nho, táo, đào, dâu, mận, mơ, lựu, và một số loại khác. Trong các trại chăn nuôi cũng có cừu, dê, bò để lấy sữa và len; lừa, lạc đà và ngựa để lấy sức kéo.

Những ngày này, các kênh tưới tiêu đã lâu không được nạo vét nên không thể chứa nước. Mặt khác, việc gỡ bỏ mìn ken dày trên những cánh đồng ở Afghanistan cũng đang là yêu cầu cấp thiết.

Sự phụ thuộc vào nền kinh tế ngầm

Dưới thời Taliban, nguồn thu lớn nhất của của nền kinh tế là trồng anh túc và buôn lậu. Afghanistan cung cấp tới 75% lượng heroin trên thế giới. Thương nhân Hồi giáo buôn lậu tới 2,5 triệu USD hàng hoá tiêu dùng từ Pakistan mỗi năm. Số doanh nghiệp được cấp phép rất ít, tập trung chủ yếu trong các ngành như dệt thảm, may mặc, xà phòng.

Trên thực tế, Osama bin Laden giàu có mới chính là nhân vật chi tiền xây dựng đường sá và "trả lương" cho các giáo chức Taliban.

Afghanistan lại không giàu tài nguyên thiên nhiên. Nước này chỉ có một ít mỏ đá hoa cương và cẩm thạch. Lượng đồng, than đá, cromit, lưu huỳnh, kẽm, quặng sắt và đá quý trên lãnh thổ không đủ lớn để trở thành ngành kinh tế. Người ta cũng chưa từng phát hiện mỏ dầu khí nào.

Tuy nhiên, Afghanistan lại có một lợi thế là cửa ra cho nhiều nước Trung Á giàu tài nguyên nhưng bị bao bọc. Theo Robhani, một chuyên gia kinh tế, hy vọng lớn nhất giờ đây là dự án xây dựng đường ống dẫn dầu từ Turkmenistan qua miền tây và nam Afghanistan vào Pakistan, rồi đi tiếp sang Ấn Độ. Để thực hiện, cần tổng cộng 1,9 tỷ đến 2,7 tỷ USD. Dự án sẽ tạo hàng trăm chỗ làm với lợi nhuận hàng năm qua việc thu phí trung chuyển là 100 triệu USD.

Ba tổ chức đóng vai trò chủ chốt trong việc lên kế hoạch khôi phục Afghanistan là Ngân hàng Thế giới, Chương trình phát triển LHQ và Ngân hàng Phát triển châu Á. Các nhân viên của 3 cơ quan trên đang chuẩn bị cho hội nghị các nhà tài trợ ở Tokyo vào 20/1/2002. Dự thảo của hội nghị nhấn mạnh rằng người dân Afghanistan phải được tham gia bàn luận về những ưu tiên trong việc tái thiết, và các dự án phục hồi kinh tế cần thiết thực, không thiên vị cho nhóm dân tộc nào.

Những việc cần làm trước mắt, theo các quan chức LHQ là sửa đường, gỡ mìn và nạo vét kênh đào. Điều này sẽ giúp dân tị nạn trở về, tạo việc làm cho các quân nhân phục viên.

Các tổ chức quốc tế cũng nêu khẩu hiệu "Người Afghanistan giúp người Afghanistan", ngụ ý tạo điều kiện cho những người dân lưu vong có tiền và ý tưởng được tham gia tái tạo đất nước.

H.F. (theo Washington Post)

Việt Báo
Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Video được xem nhiều nhất

2 vật thể sáng lòa bị nghi là UFO trên bầu trời
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Thế Giới NỔI BẬT

Nhận xét tin Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai thiet Afghanistan hay xay dung tat ca tu dau ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Thế Giới.

Rebuilding Afghanistan or build everything from scratch?
World Bank, infrastructure, road construction, the world economy, the world, reconstruction, the country, restore, from the start, conditions, Afghanistan, work, do

Those who are rushing to bar recovery plan for the country was the World Bank (WB) listed as the poorest of this world like the painter found himself standing in front of white canvas. Afghanistan does not have all the conditions essential infrastructure ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Thế Giới


  • Thoi su 24h2804 Ca chet do thuy trieu do chua thuyet phuc
    Thời sự 24h(28/04): Cá chết do thủy triều đỏ chưa thuyết phục

    Xử lý nghiêm, thậm chí truy tố nếu để xảy ra ngộ độc do ăn cá chết; Nắng nóng bất thường tại TP.HCM: Trẻ nhỏ đổ bệnh, người già đột qụy; Chuyên gia phản bác nguyên nhân thuỷ triều đỏ làm chết cá; Phát hiện công nhân tráo đổi, làm mới hạn bánh quy hết date; Cháy chung cư ở Linh Đàm: Trẻ vạ vật ngủ ngoài đường

  • Thoi su 24h2704 Be trai bi me ep uong thuoc doc da chet
    Thời sự 24h(27/04): Bé trai bị mẹ ép uống thuốc độc đã chết

    Cá chết bất thường ở Vũng Áng: Thêm 5 thợ lặn nhập viện; Thảm án ở Hải Dương: Bé trai 8 tuổi bị mẹ đẻ ép uống thuốc độc đã chết; Giả mạo facebook nữ sinh bị cưa chân để lừa đảo: Lỗi tại nhà hảo tâm; Dân "tố" nước có mùi hôi, GĐ nước sạch bảo "Đun lên là hết"; Hành trình 18 năm vật vã tìm "tiếng người" cho con gái

  • Thoi su 24h2604 Nam thanh nien o HN bi sat hai da man
    Thời sự 24h(26/04): Nam thanh niên ở HN bị sát hại dã man

    Người nhái lặn 200m dưới kênh đen ngòm ô nhiễm để tìm két sắt; Có nên ăn hải sản khi cá chết hàng loạt ở miền Trung?; Thủy ngân trong không khí Hà Nội: "Khói xe chỉ là nghi ngờ"; Bỏ chất cấm độc hại: Thái Lan mất 6-7 năm, Việt Nam chỉ 6-7 tháng; Hà Nội: Lại một chung cư có nước sạch "sạch" như... nước cống!

  • Thoi su 24h2504 Tre bi bao hanh Noi dau tinh than
    Thời sự 24h(25/04): Trẻ bị bạo hành - Nỗi đau tinh thần

    Những cô gái bị xử tội... hiếp dâm; ‘Ai đầu độc cá cũng phải bị xử lý’!; Nằm rạp xuống đất khi thanh niên quăng mìn ra đường; Trẻ em bị bạo hành: Những nỗi đau về thể xác và tinh thần; Từ những vụ tống tình, tiền bằng ảnh 'nóng': Bài học cho giới trẻ... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 25/04/2016.

  • Thoi su 24h2204 Thanh nien lay bua giet nguoi yeu
    Thời sự 24h(22/04): Thanh niên lấy búa giết người yêu

    Công an nóng vội bỏ qua, còn ta nóng vội thì ra vào tù; Vì sao có những miếng thịt bò lại ánh lên màu 7 sắc cầu vồng?; Mỗi ngày cả trăm người đi taxi "thất lạc hành lý"; Số phận như bóng ma của các cô gái Việt bị bán sang Trung Quốc; Lún vào đa cấp liên tỉnh, tiền tỉ bốc hơi

  • Xon xao nhung vu chong danh vo gay phan no
    Xôn xao những vụ chồng đánh vợ gây phẫn nộ

    Bạo lực gia đình từ lâu là một vấn đề nhức nhối trong xã hội, trong đó đáng báo động nhất là tình trạng bạo lực phụ nữ.

  • Sot virus trieu chung va cach dieu tri
    Sốt virus - triệu chứng và cách điều trị

    Bệnh nhân sốt virus có thể khỏi sau 5-7 ngày điều trị. Tuy nhiên, nếu không phát hiện sớm và điều trị kịp thời, bệnh có thể gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm. ------------ Xem thêm: Sốt virus - triệu chứng và cách điều trị, http://vietbao.vn/tp/Sot-virus-trieu-chung-va-cach-dieu-tri/13168970/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Dan ba Viet kho nhat the gioi
    Đàn bà Việt khổ nhất thế giới?

    Trên đời này, chỉ có cha mẹ mới có thể hi sinh vì con cái! Đừng nghĩ mình có thể thay đổi được người khác. Sống vì mình đi, thương mình đi, sáng suốt lên, đừng vì sợ thị phi, sợ không làm được mà sống chịu đựng cả đời. Ai bị..

  • Vu chu quan bi xu ly hinh su
    Vụ 'chủ quán bị xử lý hình sự"

    Ông Tấn thuê mặt bằng ở huyện Bình Chánh để bán cà phê, ăn sáng, cơm trưa... nhưng lại bị phạt tiền vì nhiều lý do rồi bị truy tố vì chậm đăng ký kinh doanh...

  • Tang thue moi truong voi xang dau
    Tăng thuế môi trường với xăng dầu?

    Đại diện Bộ Tài chính khẳng định, hiện Bộ Tài chính chưa có kế hoạch trình Chính phủ về điều chỉnh tăng thuế bảo vệ môi trường đối với xăng dầu.

  • Toan canh kinh te tuan 244 3004
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/4 -30/04)

    Trong buổi lễ Kỷ niệm 65 năm ngày thành lập ngành Ngân hàng Việt Nam, Thủ tướng Nguyễn Xuân Phúc yêu cầu ngành điều hành linh hoạt lãi suất, kiềm chế lạm phát, đẩy mạnh tái cơ cấu; theo cách tính của Việt Nam, sau 4 tháng, lạm phát đang dừng ở mức 1,33%; mức lương của người lao động tại Việt Nam là 384-582 USD/tháng.

  • Nghin le chuyen tuan qua 2404 29042016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 24/04 - 29/04/2016

    Cá chết hàng loạt tại vùng biển miền Trung; Sự thật về thông tin có thủy ngân lơ lửng trong không khí Hà Nội; Gió thổi đổ cột điện cao thế 500kV; Phản cảm cảnh chân dài mặc bikini 2 mảnh câu khách ở siêu thị tại HN; Cá chết, thuỷ ngân, chất cấm - người Việt sống sao... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 244304
    Sự kiện quốc tế nổi bật (24/4-30/4)

    Mỹ chi 38 tỷ USD cho phòng thủ tên lửa trong 5 năm tới; một phần tài liệu Panama bí mật sẽ được công bố vào tháng 5; Bà Clinton, ông Trump đứng trước chiến thắng lớn ở 5 bang; Nhật Bản ngơ ngác mất hợp đồng tàu ngầm 39 tỷ USD... là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 244 304
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/4 - 30/4)

    Tác động khủng khiếp của ô nhiễm không khí đến sức khỏe; 100% xúc xích Vietfoods chứa chất gây ung thư; Những món khoái khẩu mùa hè dễ gây ngộ độc nhất; Bé 6 tuổi dậy thì sớm vì được mẹ cho ăn một món liên tục trong 2 năm;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 2443042016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/4-30/4/2016)

    Nhiều khi cha mẹ đã vô tình 'xâm hại' con mà không hay biết; cảnh giác trước những chiêu 'móc túi' của thợ điều hòa; vấn nạn dùng chất cấm trong chăn nuôi; cá chết khiến người dân không dám ăn hải sản...Cùng với những câu chuyện về tình yêu, hạnh phúc gia đình với ý nghĩa sâu xa khiến chúng ta phải suy ngẫm nhiều hơn là các