Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu?

Tai thiet Afghanistan hay xay dung tat ca tu dau
Một nửa trẻ em Afghanistan bị suy dinh dưỡng, phần lớn thất học.

Những người đang gấp rút vạch phương án khôi phục đất nước bị Ngân hàng Thế giới (WB) liệt vào hàng nghèo nhất thế giới này thấy mình giống như hoạ sĩ đứng trước tấm toan trắng tinh. Afghanistan không có cả những điều kiện cơ sở hạ tầng thiết yếu nhất.

Đi qua hai thập kỷ chiến tranh, hệ thống giáo dục, truyền thông, ngân hàng, bưu chính đều đã bị phá huỷ. Afghanistan không còn mạng đường sắt và dịch vụ hàng không thương mại. Lưới điện quốc gia đúng nghĩa cũng không tồn tại.

Chính phủ lâm thời, chính thức ra mắt ngày 22/12 tới, sẽ ở trong tình trạng hoàn toàn tay trắng: không quân đội, cảnh sát, ngân hàng trung ương, kho bạc, ngân khố, hệ thống thu thuế, lực lượng làm công tác tư pháp và ngoại giao. Thậm chí, các nhà lãnh đạo Afghanistan sẽ nhậm chức mà không biết đất nước mình có bao nhiêu dân.

Với xuất phát điểm hầu như bằng không như vậy, chiến dịch tái thiết chắc chắn sẽ cực kỳ gian nan và tốn kém. Chủ tịch WB James Wolfensohn ước tính chi phí khôi phục Afghanistan sẽ vào khoảng từ 10 tới 20 tỷ USD trong thập kỷ tới, mức viện trợ kỷ lục với 500 tới 1.000 USD/đầu người.

Đây không phải là lần đầu tiên cộng đồng quốc tế cố gắng giúp đỡ đất nước Trung Á nghèo khó này. Trong 20 năm qua, rất nhiều tổ chức nhân đạo đã tới đây xây dựng đường sá, cầu cống, bệnh viện, trường học và nhà thờ. Họ cũng hỗ trợ việc cải tạo các công trình thuỷ lợi, dạy nghề cho trẻ mồ côi... Những nhân viên tình nguyện quốc tế đã làm hết sức mình để ngăn Afghanistan trở lại thời kỳ đồ đá. Tuy nhiên, công trình của các tổ chức cứu trợ đã bị chiến tranh và thiên tai huỷ hoại.

Liệu Mỹ và đồng minh có làm nên sự khác biệt?

Người ta chờ đợi Washington, sau khi dẫn dắt cuộc chiến chống khủng bố ở Afghanistan, tích cực tham gia vào nỗ lực tái thiết. Những người đang lên kế hoạch cứu trợ cho rằng đây không phải là hoạt động từ thiện. Nếu Mỹ không giúp người dân Afghanistan cải thiện cuộc sống, cường quốc này có nguy cơ mất uy tín và thêm xa cách với thế giới Hồi giáo. Nếu Afghanistan lâm vào cảnh nồi da nấu thịt một lần nữa, nơi đây lại có thể thành thiên đường của các lực lượng Hồi giáo quá khích.

"Tôi cảm thấy lần này Afghanistan có sự thay đổi lớn lao, từ cấp độ cơ sở. Cả những người dân thường cũng chán ghét chiến tranh", Mark Malloch Brown, người đứng đầu chương trình phát triển LHQ (UNDP) nhận xét. Ông cho rằng người Afghanistan muốn nắm lấy cơ hội này. Brown ước tính việc tái thiết cần khoảng 6,5 tỷ USD trong 5 năm đầu tiên.

Theo báo cáo của WB, ít có nước nào lại rơi vào tình trạng tồi tệ như Afghanistan: 3/4 dân số sống trong điều kiện thiếu nước sạch; 4 trong 5 người dân không biết đọc; cứ 20 người lại có một bị tàn phế do bom mìn; 1 trong 3 trẻ em mồ côi cha mẹ, và hơn một nửa bị suy dinh dưỡng. Nền kinh tế đang trong tình trạng gần sụp đổ hoàn toàn. Những thách thức trong việc khởi động lại guồng quay kinh tế vô cùng lớn.

Ngành nông nghiệp trong tình trạng hấp hối

Những năm đầu thập kỷ 70, người Afghanistan trồng trọt và chăn nuôi đủ để đáp ứng nhu cầu trong nước. Nhưng hai thập kỷ xung đột và 3 năm hạn hán đã làm sản lượng lương thực giảm đi còn chưa đầy một nửa.

Hiện tại nông dân Afghanistan chỉ còn 10.000 tấn lúa giống trong khi nhu cầu thực tế là 300.000 - 400.000 tấn để đảm bảo vụ mùa từ tháng 3 này. Cơ quan phát triển quốc tế của Mỹ đang gấp rút thu mua lúa mỳ từ Pakistan và Kazakhstan.

"Tại sao hết cả hạt giống?" Andrew Natsios, giám đốc USAID nói, "Người đã ăn cả rồi. Họ không nghĩ rằng mình có thể sống tới mùa xuân".

4/5 dân số Afghanistan làm nông nghiệp. Các cây trồng từng có mặt ở đất nước này bao gồm lúa mỳ, khoai tây, ngô, đậu tương, nho, táo, đào, dâu, mận, mơ, lựu, và một số loại khác. Trong các trại chăn nuôi cũng có cừu, dê, bò để lấy sữa và len; lừa, lạc đà và ngựa để lấy sức kéo.

Những ngày này, các kênh tưới tiêu đã lâu không được nạo vét nên không thể chứa nước. Mặt khác, việc gỡ bỏ mìn ken dày trên những cánh đồng ở Afghanistan cũng đang là yêu cầu cấp thiết.

Sự phụ thuộc vào nền kinh tế ngầm

Dưới thời Taliban, nguồn thu lớn nhất của của nền kinh tế là trồng anh túc và buôn lậu. Afghanistan cung cấp tới 75% lượng heroin trên thế giới. Thương nhân Hồi giáo buôn lậu tới 2,5 triệu USD hàng hoá tiêu dùng từ Pakistan mỗi năm. Số doanh nghiệp được cấp phép rất ít, tập trung chủ yếu trong các ngành như dệt thảm, may mặc, xà phòng.

Trên thực tế, Osama bin Laden giàu có mới chính là nhân vật chi tiền xây dựng đường sá và "trả lương" cho các giáo chức Taliban.

Afghanistan lại không giàu tài nguyên thiên nhiên. Nước này chỉ có một ít mỏ đá hoa cương và cẩm thạch. Lượng đồng, than đá, cromit, lưu huỳnh, kẽm, quặng sắt và đá quý trên lãnh thổ không đủ lớn để trở thành ngành kinh tế. Người ta cũng chưa từng phát hiện mỏ dầu khí nào.

Tuy nhiên, Afghanistan lại có một lợi thế là cửa ra cho nhiều nước Trung Á giàu tài nguyên nhưng bị bao bọc. Theo Robhani, một chuyên gia kinh tế, hy vọng lớn nhất giờ đây là dự án xây dựng đường ống dẫn dầu từ Turkmenistan qua miền tây và nam Afghanistan vào Pakistan, rồi đi tiếp sang Ấn Độ. Để thực hiện, cần tổng cộng 1,9 tỷ đến 2,7 tỷ USD. Dự án sẽ tạo hàng trăm chỗ làm với lợi nhuận hàng năm qua việc thu phí trung chuyển là 100 triệu USD.

Ba tổ chức đóng vai trò chủ chốt trong việc lên kế hoạch khôi phục Afghanistan là Ngân hàng Thế giới, Chương trình phát triển LHQ và Ngân hàng Phát triển châu Á. Các nhân viên của 3 cơ quan trên đang chuẩn bị cho hội nghị các nhà tài trợ ở Tokyo vào 20/1/2002. Dự thảo của hội nghị nhấn mạnh rằng người dân Afghanistan phải được tham gia bàn luận về những ưu tiên trong việc tái thiết, và các dự án phục hồi kinh tế cần thiết thực, không thiên vị cho nhóm dân tộc nào.

Những việc cần làm trước mắt, theo các quan chức LHQ là sửa đường, gỡ mìn và nạo vét kênh đào. Điều này sẽ giúp dân tị nạn trở về, tạo việc làm cho các quân nhân phục viên.

Các tổ chức quốc tế cũng nêu khẩu hiệu "Người Afghanistan giúp người Afghanistan", ngụ ý tạo điều kiện cho những người dân lưu vong có tiền và ý tưởng được tham gia tái tạo đất nước.

H.F. (theo Washington Post)

Việt Báo

Video nổi bật

Cận cảnh chú cá heo màu hồng cực hiếm trên thế giới
00:00 / --:--

TIN Thế Giới NỔI BẬT

TQ điều chỉnh được bộ gen phôi thai người

Một nhóm nhà khoa học Trung Quốc vừa báo cáo họ đã sửa đổi thành công bộ gen trong phôi thai người. Theo tạp chí khoa học Nature, điều này chưa từng xảy ra trong lịch sử.

Kẻ xâm nhập mạng Mỹ là "người nói tiếng Nga"

Các nhà nghiên cứu an ninh mạng ngày 22/4 cho rằng tin tặc xâm nhập mạng máy tính của Nhà Trắng và Bộ Ngoại giao Mỹ trong những tháng gần đây là "những người nói tiếng Nga."

Mỹ - Trung thúc đẩy hợp tác năng lượng hạt nhân

Ngày 21/4, Tổng thống Mỹ Barack Obama đã đệ trình lên quốc hội nước này dự luật về thỏa thuận hợp tác năng lượng trong vòng 30 năm với Trung Quốc liên quan tới việc sử dụng năng lượng hạt nhân với mục đích hòa bình.

Nhận xét tin Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tai thiet Afghanistan hay xay dung tat ca tu dau ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tái thiết Afghanistan hay xây dựng tất cả từ đầu? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Phân Tích & Bình Luận của chuyên mục Thế Giới.

Rebuilding Afghanistan or build everything from scratch?
World Bank, infrastructure, road construction, the world economy, the world, reconstruction, the country, restore, from the start, conditions, Afghanistan, work, do

Those who are rushing to bar recovery plan for the country was the World Bank (WB) listed as the poorest of this world like the painter found himself standing in front of white canvas. Afghanistan does not have all the conditions essential infrastructure ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Thế Giới


  • Thoi su 24h234 Dung chua benh kieu ban on
    Thời sự 24h(23/4): "Đừng chữa bệnh kiểu ban ơn!'

    Bộ Y tế đề xuất bổ sung 'quyền được chết'; Bê bết Phương Nam, Trầm Bê làm lớn ở Sacombank; Sai sót trong pano kỷ niệm ngày 30/4 tại Hà Nội; Chi 120 triệu cho quản giáo để gọi điện trong tù; Mất trộm 1,4 tỷ đồng trong két sắt siêu thị Maximart ...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/4.

  • Thoi su 24h224 Can bo cam dau nhom toi pham
    Thời sự 24h(22/4): Cán bộ cầm đầu nhóm tội phạm

    Hà Nội: Đâm chết người giữa phố, xe khách bỏ chạy; Rúng động Hà Tĩnh: Vợ chồng 8X lừa đảo 120 tỷ; Bộ Y tế đề xuất bổ sung 'quyền được chết'; Nhóm thanh niên sàm sỡ tại CV nước Hồ Tây có thể bị xử lý; Xà cừ đổ trên phố Hà Nội, một nữ sinh bị thương; Bóc mẽ hoa hậu tự phong và người mẫu chém gió... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 22/4.

  • Thoi su 24h214 Ke giet nu giam doc la chong
    Thời sự 24h(21/4): Kẻ giết nữ giám đốc là chồng

    Hà Nội tái khẳng định xét tuyển vào lớp 6; Danh sách người mẫu bán dâm cho đại gia… rất dài; Trang phục hở táo bạo của diva U50 Hồng Nhung; Xe chở bia gặp nạn, bia tràn ngập mặt đường; Đâm xe kinh hoàng tại Tây Nguyên, 6 người chết; Đường dây mua bán trẻ sơ sinh ở Sài Gòn lãnh án...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/4.

  • Thoi su 24h204 Hon loan hiem co tai CV nuoc Ho Tay
    Thời sự 24h(20/4): Hỗn loạn hiếm có tại CV nước Hồ Tây

    Kể lại cảnh hỗn loạn hiếm có tại công viên nước Hồ Tây; Khánh Thi tự tin khỏa thân bên người tình trẻ; Liệt sĩ trở về sau 50 năm hy sinh; Hà Nội: Nữ giám đốc bị sát hại tại nhà; Hạ sát PGĐ ngân hàng vì bị sỉ nhục…không tìm được gái...là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/4.

  • Thoi su tuan qua Pha duong day ban dam ngan USD
    Thời sự tuần qua: Phá đường dây bán dâm ngàn USD

    Tìm máy bay và phi công gặp nạn gần đảo Phú Quý; Hà Nội: Nhiều phố có hàng cổ thụ bị vết 'chém' lạ; Phi công, tiếp viên Vietnam Airlines bị tạm giữ tại Hàn Quốc; Phá đường dây người mẫu, diễn viên bán dâm ngàn USD ở Sài Gòn; Chân dung đại gia bí ẩn yêu thương Ngọc Trinh suốt 7 năm qua; ...là những thông tin thời sự nổi bật trong tuần qua.

  • Ket cuc buon cua thu uong ruou trong gioi tre
    Kết cục buồn của “thú” uống rượu trong giới trẻ

    Giữa mâm chỉ bày vỏn vẹn bát nước chấm, hai chục chiếc chân vịt luộc vừa được mua với giá 20 nghìn đồng nhưng chai rượu voodka cỡ lớn của Thủy (nam sinh trường Đại học Xây dựng Hà Nội) và nhóm bạn đã vơi đi phân nửa...

  • Hon loan o cong vien nuoc Ho Tay
    Hỗn loạn ở công viên nước Hồ Tây

    Chen lấn, xô đẩy, bất chấp nguy hiểm trèo rào chỉ vì được tắm miễn phí sẽ đem đến những bài học xấu xí cho trẻ nhỏ...

  • Tranh cai quy dinh nop tien de thoat an tu hinh
    Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình

    Nhận thức của xã hội và cả thẩm phán về mục đích áp dụng hình phạt là nhằm trừng trị, răn đe hơn là giáo dục phòng ngừa. ------------ Xem thêm: Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình, http://vietbao.vn/tp/Tranh-cai-quy-dinh-nop-tien-de-thoat-an-tu-hinh/10916606/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Phi cong va tiep vien VNA bi bat tai Han Quoc
    Phi công và tiếp viên VNA bị bắt tại Hàn Quốc

    Cục Hàng không VN đang tiến hành rà soát lại tất cả các khâu soi chiếu an ninh tại Cảng Hàng không Quốc tế Nội Bài để lãm rõ nguyên nhân phi công và tiếp viên Vietnam Airlines có thể “qua mặt” anh ninh vận chuyển 6kg vàng từ..

  • Dieu chinh gia dich vu y te
    Điều chỉnh giá dịch vụ y tế

    Theo phân tích từ Bộ Y tế, việc điều chỉnh giá dịch vụ y tế, đối với người bệnh có thẻ bảo hiểm y tế (BHYT) được lợi đầu tiên vì được thụ hưởng dịch vụ y tế chất lượng tốt hơn...

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1904 2504
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (19/04 - 25/04)

    Tranh cãi quy định nộp tiền để thoát án tử hình; “Ngáo đá” và những hành vi cuồng loạn; Đại gia mua dâm người mẫu: Có gan chơi không có gan chịu; Cảnh báo: Trộm đột nhập đã vào “mùa”; Tử hình sát thủ tuổi 20 liên tiếp cướp, giết 3 người; Phút ăn năn của nữ sinh cầm dao đâm bạn để trả thù cho em gái;......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tong hop Doi song tuan qua 194 254
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (19/4 - 25/4)

    Trào lưu nhắn tin "Em yêu anh" gửi chồng đang tạo nên cơn sốt khắp cộng đồng mạng; Vụ hỗn loạn ở CV nước Hồ Tây và những bài học rút ra cho các bậc phụ huynh; Những câu chuyện tình cảm động; Những tấm gương người tốt việc tốt trong đời sống; Nhiều câu chuyện đáng suy ngẫm cùng rất nhiều những thông tin an toàn thực phẩm đáng chú ý tuần qua...

  • Nghin le chuyen tuan qua 1904 2504
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (19/04 - 25/04)

    Hỗn loạn ở công viên nước Hồ Tây; Ngành Y kỳ vọng đổi màu trang phục để bác sĩ không bị oan; Bộ Y tế đề xuất bổ sung quyền được chết; Công bố đường dây nóng phản ánh giao thông dịp nghỉ lễ 30/4; Những hình ảnh lịch sử ngày 30/4... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 194 254
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/4 - 25/4)

    Thảm họa lật thuyền khiến 900 người chết ở Địa Trung Hải; Thủ tướng Hàn Quốc, Lee Wan-koo đã tuyên bố từ chức; các hành động hung hăng của Trung Quốc trên biển Đông và phản ứng của Mỹ - Nhật.... là những tin tức chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 1904 25042015
    Toàn cảnh kinh tế tuần 19/04 - 25/04/2015

    Thanh tra Tổng Cục Thuế vừa yêu cầu Metro phải giảm lỗ 335 tỷ đồng, truy thu thuế tới 62 tỷ đồng theo đó tổng giá trị vi phạm cần xử lý đã lên tới 507 tỷ đồng, người dân đang rất "sốc" khi nhận được hóa đơn tiền điện tháng 4 vì số tiền phải trả thêm quá nhiều tiền so với tháng trước dù cùng số tiêu thụ, năm 2014 ngành đường sắt thu được 400 tỉ nhưng chi lên tới 2.000 tỉ đồng/năm gấp 5 lần khoản thu, ------------ Xem thêm: Toàn cảnh kinh tế tuần 19/04 - 25/04/2015, http://vietbao.vn/Kinh-te/Toan-canh-kinh-te-tuan-1904-25042015/2147556119/47/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn