Sức mạnh quân sự của Iran

Iran hiện có 150 dàn tên lửa tầm trung Improved Hawk. Ảnh: Pvogun

* Hai kịch bản Mỹ tấn công Iran

Trước những tin đồn Mỹ sẽ tấn công Iran, không ít báo chí nước ngoài tỏ ra quan tâm đến sức mạnh quân sự của Iran nhằm xem xét, nếu cuộc chiến Mỹ - Iran thực sự nổ ra thì kết cục sẽ như thế nào.

Lực lượng quân sự của Iran cơ cấu bài bản theo 3 bộ phận: Bộ binh, hải quân và không quân. Bên cạnh lực lượng chính quy, Iran còn có những quân đoàn cảnh vệ thuộc cách mạng Hồi giáo (RG), trong đó có lực lượng đặc nhiệm "Code" và lực lượng tự vệ "Bacidz" - được đào tạo phòng khi có tổng động viên.

Tổng quân số của quân đội Iran và RG là hơn 900 ngàn người. Trong đó có hơn 670 ngàn thuộc bộ binh, 100 ngàn thuộc phòng không không quân, 45 ngàn thuộc hải quân, 135 ngàn thuộc Bacidz và 15 ngàn của Code.

Bộ binh - lực lượng hùng hậu

Theo số liệu mới nhất, bộ binh Iran có khoảng 44 sư đoàn (32 sư đoàn bộ binh, 7 sư đoàn xe tăng thiết giáp, 3 sư đoàn kỹ thuật, 1 sư đoàn lính dù và 1 sư đoàn dù phản ứng nhanh). Ngoài ra, còn có 24 lữ đoàn độc lập (17 lữ đoàn bộ binh, 2 lữ đoàn xe tăng thiết giáp và 5 lữ đoàn dù phản ứng nhanh) đó là chưa kể 7 tập đoàn tên lửa, 10 tập đoàn pháo binh, các tập đoàn trọng pháo, các đạo quân vũ khí hóa học.

Để điều hành chung quân đội, Iran thành lập các bộ chỉ huy quân đoàn, trong mỗi quân đoàn thông thường có 3 sư đoàn. Hiện Iran có khoảng 2.000 xe tăng và 500 thiết giáp với các loại tăng chủ yếu là T-72 và T- 72Z (1.500 chiếc), luôn ở trạng thái sẵn sàng chiến đấu. Số còn lại là tăng MK3, MK5 hay M47, M48, M60 của Mỹ và Anh được nhập khẩu trước năm 1979. Đây chính là "quả đấm thép", rất cơ động mỗi khi diễn ra các chiến dịch lớn. Ngoài ra Iran còn có khoảng 500 chiến xa do Nga cung cấp vào những năm 1990 và khoảng 200 chiếc M113.

Bộ binh Iran luôn di chuyển bằng các xe vận tải quân sự. Lực lượng này được trang bị nhiều tên lửa mặt đất do chính Iran sản xuất theo khuôn mẫu tên lửa "Salyut" của Nga và loại TOW của Mỹ.

Pháo binh của Iran có nhiều loại từ 105mm đến 203mm, nhưng chủ yếu là loại 122mm D-30 (500 khẩu) do Liên Xô sản xuất. Riêng pháo tầm xa loại 130mm T59 thì còn nhiều hơn nữa: 1.100 khẩu. Iran rất quan tâm đến việc phát triển hệ thống dàn pháo bắn hàng loạt (RSZO) với đủ kích cỡ từ 230mm đến 610mm. Đây chính là loại vũ khí có độ chính xác cao mà Iran cung cấp cho lực lượng Hồi giáo Hezbolah, Li-băng, chống lại cuộc chiến của Israel năm 2006 vừa qua. Để hỗ trợ bộ binh, Iran còn dùng loại RSZO "Grad" của Liên Xô và loại Hadid do chính họ sản xuất. Có thể thấy sức mạnh bộ binh Iran hiện vượt trội với các nước láng giềng. Những quốc gia có lực lượng cân bằng với Iran tại khu vực này chỉ có Thổ Nhĩ Kỳ, Israel và Sirya.

Tàu ngầm 877 EKM của Iran. Ảnh: Iran-resis

Hải quân mạnh nhờ tên lửa

Hải quân của Iran công bằng mà nói chưa hẳn là mạnh. Các loại hải phòng hạm và tuần dương hạm chủ yếu là của Mỹ và Anh sản xuất trước năm 1979. Họ chỉ có 5 chiếc hải phòng hạm loại 1.500 tấn và 23 tàu phóng tên lửa loại nhỏ. Do vậy, sức mạnh chủ yếu được dồn cho 3 chiếc tàu ngầm 877 EKM do Nga sản xuất, có thể sánh ngang với tàu ngầm Dolphin của Israel.

Tuy vậy, tại vùng Vịnh, hải quân của Iran có thể tiến hành các hoạt động quân sự khá hiệu quả khi nhận được sự hỗ trợ mạnh mẽ của các dàn phóng tên lửa HY-2 Sikworm, YJ-2 (còn gọi là S-802) được bố trí dọc bờ biển. Vào tháng 7/2006, chính Hezbolah đã sử dụng các loại tên lửa này để bắn hỏng tàu chiến "Hanit" của Israel. Lực lượng hải quân Iran còn được trang bị 17 máy bay tuần tiễu và khoảng 30 - 40 máy bay trực thăng nhiều kiểu loại.

Da dạng phòng không - không quân

Hiện không quân của Iran có khoảng 220 - 240 máy bay chiến đấu. Nhưng theo nhiều nguồn tin con số này vẫn thấp, bởi trong những năm qua Iran đã có thể sản xuất được phụ tùng cho nhiều loại máy bay, nên họ có thể sửa chữa, đưa vào hoạt động một số lượng không nhỏ các máy bay bị hư hỏng trước đó.

Hiện Iran có khoảng 40 máy bay tiêm kích MIG-29, 20 - 25 chiếc F-14A Tomcat, 60 chiếc F-5E Tiger II, 32 - F-4E Phantom- II, 30 chiếc J-7 (do Trung Quốc sản xuất theo mẫu chiếc MIG-21) và 30 máy bay ném bom SU-24. Ngoài ra, Iran còn có 200 máy bay trinh thám, vận tải thuộc nhiều kiểu loại, 100 máy bay trực thăng chiến đấu AN-1J Corba, rất cơ động và luôn sẵn sàng tham gia vào các chiến dịch nóng cùng 150 trực thăng vận tải quân sự đa chức năng. Iran còn sản xuất được máy bay trực thăng Bell-205 và Bell-2006 theo thiết kế của Mỹ. Họ cũng đang đeo đuổi sản xuất máy bay chiến đấu Tazarv và loại siêu tiêm kích Saegheh, đồng thời đã sản xuất 50 chiếc máy bay vận tải AN-140 theo giấy phép của Ukaine.

Xe tăng T-72, "Quả đấm thép" của bộ binh Iran. Ảnh: Desertcombat

Lực lượng phòng không của Iran chịu sự chỉ huy của không quân và hiện có 10 dàn phóng tên lửa tầm xa C-2000 do Liên Xô sản xuất vào những năm 1990; 150 dàn tên lửa tầm trung Improved Hawk. Theo vài nguồn tin, Iran còn có 2 - 3 dàn tên lửa Zenit C-300 mua từ các nước thuộc Cộng đồng các quốc gia độc lập (SNG). Để hỗ trợ cho bộ binh, hiện Iran có hơn 1.000 dàn pháo từ 23mm đến 57mm.

Đề cập đến hệ thống tên lửa của Iran cũng cần nhắc đến hệ thống tên lửa đạn đạo tầm gần và tầm trung. Hiện Iran sở hữu khá nhiều loại tên lửa này do CHDCND Triều Tiên sản xuất, cũng như các loại có cùng chức năng là Shihab-1 và Shihab-2 do chính Iran sản xuất. Nếu như Shihab-1 có tầm 300km thì Shihab-2 đạt mục tiêu cách 700km với độ chính xác cao. Hiện Iran đang tiến hành sản xuất Shihab-3 có tầm bắn là 1.500km vũng như các loại có bán kính bắn xa hơn, hiệu quả hơn, chính xác hơn.

Tựu trung, Iran có lực lượng quân sự mạnh, có khả năng tham chiến và đối đầu với bất cứ quốc gia nào tại Trung Đông và vùng Vịnh. Tuy về thực lực vũ khí quân đội Iran còn thua kém Mỹ và Nga khá xa, nhưng trong chiến tranh sự thắng bại còn phụ thuộc nhiều vào yếu tố khác.

Hoàng Hoài Sơn
(tổng hợp)