Được và mất ở thủy điện Tam Hiệp

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Duoc va mat o thuy dien Tam Hiep
Người dân đang phá dỡ chuồng nuôi dê, bởi mực nước lòng hồ đã dâng lên mấp mé.

Có một sự tĩnh lặng lạ kỳ ở khu vực này của sông Dương Tử. Con nước liếm dần lên cao từng ngày ở nơi từng là khúc dữ dội nhất trong các con sông Trung Quốc, và một khu vực rộng hơn 550 km vuông đang dần biến thành một cái hồ hẹp.

Sau hàng chục năm tranh luận, nhiều năm xây dựng và di cư hơn 700.000 người bản địa, đập Tam Hiệp đang dần khép những cửa xả cuối cùng.

Hôm 11/6, mực nước hồ chứa đã đạt 135 m. Một ngày sau đó, chiếc tàu thương mại đầu tiên sẽ chạy qua các cửa, mở ra một thời kỳ mới trong giao thông thủy khu vực: các tàu viễn dương sẽ theo dòng sông ngược hàng trăm km lên Trùng Khánh - một đô thị đang bùng nổ ở miền trung Trung Quốc.

Tháng 8, hai tuabin đầu tiên của nhà máy phát điện lớn nhất thế giới này bắt đầu phát điện lên lưới - thành quả đầu tiên của dự án trị giá hơn 20 tỷ USD, đi kèm với những lợi và hại gây tranh cãi không bao giờ dứt.

"Đối với cả nước, công trình này có thể là tốt", Yang Hongwen, chủ một doanh nghiệp nhỏ ở Fenggi, thành phố cách đập Tam Hiệp hơn 200 km về phía thượng nguồn, nhận xét.

"Nhưng đối với dân thường bản địa, đây là một sai lầm", ông Yang nói, mắt nhìn về nơi từng là một thị trấn sầm uất với hơn 100 nghìn dân, nay đã bị san phẳng để làm lòng hồ. Nơi đó, những đám người nghèo khổ đang chen chúc đào bới nhặt nhạnh từng cân sắt vụn còn sót lại.

Rất nhiều trong số những người tái định cư đã phải giành giật để có được khu đất tốt hay nghề nghiệp ngon lành. Cho đến khi dự án đập thuỷ điện hoàn thành vào năm 2009, khoảng 430.000 nhân khẩu nữa sẽ phải rời khu vực. Với những người đã gắn bó lâu ở vùng đất này, như ông Yang chẳng hạn, nỗi luyến tiếc thật là sâu xa.

Tuy nhiên không phải ai cũng buồn rầu. Những người thích nghi nhanh đã thấy được những cơ hội tốt. Các thị trấn cũ vài km về thượng nguồn, một khu dân cư mới cao tầng, sáng rực bởi các sắc màu trang trí, đã mọc lên làm nơi cư trú cho hơn 80.000 người. Nhiều doanh nghiệp đã được thành lập và ăn nên làm ra trong guồng quay của hàng tỷ đôla chi cho xây dựng các đô thị mới, đường sá và cầu. Bận tâm với cuộc mưu sinh, không mấy ai rỗi hơi lo chuyện những di sản văn hoá và phong cảnh sẽ bị nhấn chìm, hay băn khoăn về nạn ô nhiễm vốn là vấn đề đau đầu các chuyên gia. Với một lượng nước khổng lồ tĩnh tại trong hơn một tuần, đã có sự gia tăng đột biến các bệnh gây ra do vi khuẩn E.coli.

Sự kiện hàn đập và bắt đầu tích nước hôm 1/6 là dấu mốc quan trọng của dự án. Theo kế hoạch, đến 2009, mực nước hồ chứa sẽ dâng thêm 130 feet, nhấn chìm thêm những khu vực rộng lớn xung quanh gồm các khu dân cư và rừng. Nơi từng là những khu dân cư đông đúc, những nhà máy nhộn nhịp và khu chợ sầm uất đã biến mất trong bãi đổ nát rộng mênh mông. Trên đó là một cảnh tượng giống như hồi thế kỷ 19. Hàng trăm người, đàn ông và đàn bà, lao động cật lực trong biển bê tông đủ hình thù, đập lấy những mẩu sắt vụn và gạch còn nguyên vẹn. Bán chúng đi, họ thu được khoảng 25 USD mỗi tháng.

Li Shinli, 51 tuổi, gác cái cuốc chim lên một phiến bê tông đang treo lơ lửng ngay trên đầu ông ta và nói: "Tôi phải tiết kiệm tiền cho con trai đi học cao đẳng. Việc này nguy hiểm thật đấy, nhưng làm thế nào được!".

Được hỏi ông thấy thế nào về công trình khổng lồ này, ông Li cho biết: "Người làng tôi chẳng có ý kiến gì hết. Nhưng ít nhất, con đập mang đến cho chúng tôi cơ hội kiếm tí tiền".

Những người bán hàng và cư dân còn nán lại ở ven thị trấn đã bị san phẳng sẽ phải ra đi vào năm sau, hoặc năm sau nữa. Họ rất bất bình với khoản tiền đền bù tái định cư và kêu ca về tình trạng tham nhũng. Một phụ nữ 50 tuổi nói rằng bà rất uất ức vì ở nơi ở mới, vợ chồng bà sẽ không được chia cửa hàng hay một căn hộ như những nhà ở bên trong thị trấn. Đôi bạn già đang chờ nhận khoản đền bù hoa màu dành cho nông dân.

Duoc va mat o thuy dien Tam Hiep
Thuyền của dân trôi trên một trong ba đèo nổi tiếng.
Thuỷ điện Tam Hiệp, cũng giống như những đại công trình khác, luôn là đề tài tranh cãi không có hồi kết về lợi và hại. Lợi ích về mặt giao thông thủy thì đã rõ, tuy nhiên một số người lo ngại rằng việc tích tụ quá nhiều phù sa ở phía Trùng Khánh sẽ gây nguy hiểm. Sản lượng điện khổng lồ từ Tam Hiệp sẽ là điều kiện thúc đẩt công nghiệp Trung Quốc, thay thế cho nhiều nhà máy nhiệt điện đốt than. Đây cũng là cái được về môi trường.

Công trình chứa hàng tỷ m3 nước sẽ giúp chế ngự những trận lụt liên miên ở vùng châu thổ sông Dương Tử hàng trăm năm nay. Các nhà thủy văn dự đoán đập Tam Hiệp sẽ ngăn nhiều cơn lũ, tuy nhiên không thể làm gì với những trận lụt như năm 1998, bởi khi đó nước đổ về châu thổ từ các sông nhánh đầy nước ở phía hạ lưu so với đập.

Khu 3 đèo nổi tiếng, từ lâu được ca tụng trong văn chương và thơ ca, sẽ biến mất, nhưng nó vẫn còn sức thu hút tiềm ẩn. Vả lại, khách du lịch sẽ tới trên những con tàu tham quan hồ chứa nước. Nguồn lợi du lịch cũng là một ưu điểm của công trình này.

Sự mất mát lớn nhất về văn hoá có lẽ là những khu khảo cổ, di tích, đền và lăng tẩm bị nhấn chìm. Một số đã được di chuyển, nhưng còn rất nhiều thứ quý giá khác có thể không bao giờ được khám phá. Một trong những khu di tích quan trọng là đền Bạch Đế, toạ lạc ngay lối vào khu ba đèo. Toà nhà chính sẽ nằm ngay trên mực nước dự kiến của năm 2009, nhưng phần lớn công trình đã bị nuốt gọn bởi lòng nước hồ.

Mấy năm gần đây, các nhà khoa học đã cảnh báo mạnh mẽ về nạn ô nhiễm sẽ xảy ra bởi các độc chất từ rác thải công nghiệp, hoá chất dùng trong nông nghiệp và nước thải sinh hoạt đều tuôn vào lòng hồ trên sông Dương Tử, sau đó chảy ra biển. Chính phủ đã cho xây dựng 19 trạm xử lý nước thải ở các thành phố thượng nguồn con sông, nhưng đến nay vẫn chưa hoàn thành. Vi khuẩn gây bệnh đường ruột có thể sinh sôi cực nhanh trong môi trường nước lặng của hồ chứa, khiến người ta không thể sử dụng nó cho sinh hoạt hàng ngày.

Tuy nhiên, vấn đề gai góc nhất hiện nay là việc tái định cư cho hàng trăm nghìn người, tại một khu vực đất dốc và bạc màu, trên một đất nước có số dân đông đúc. Đến năm 2009, tổng số người phải chuyển đi lên đến hơn 1 triệu, trong đó có nhiều nông dân như ông Li, hiện vẫn chưa biết quê mới của mình là ở nơi nào.

T. Huyền (theo NYT, AP)

Việt Báo

Bài viết cùng chủ đề:Cuộc sống bốn phương

Comment :Được và mất ở thủy điện Tam Hiệp
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Được và mất ở thủy điện Tam Hiệp bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Duoc va mat o thuy dien Tam Hiep ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Được và mất ở thủy điện Tam Hiệp ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Thế Giới
Profit and loss in the Three Gorges Hydropower
China, Yangtze River, wide area, resettlement and Three Gorges Dam, construction, hydropower, towns, however, the water level, years, where
There is a strange silence in the area of ​​the Yangtze River. I slowly licked up the water every day in what was once the most powerful song in the rivers of China, and an area over 550 square kilometers is gradually transformed into a small lake ..
Thế giới 24h (23/6): Pháp, Đức níu kéo Anh ở lại EU

Tổng thống Pháp Hollande khẳng định việc Anh không thể tiếp cận thị trường chung EU sẽ là một nguy cơ nghiêm trọng nếu Anh rời khỏi khối này.

  • Thoi su 24h2306 Cha om con 28 thang tuoi nhay lau tu tu
    Thời sự 24h(23/06): Cha ôm con 28 tháng tuổi nhảy lầu tự tử

    Tai nạn thảm khốc trên đèo Prenn: Cấm xe lưu thông vào ban đêm; Nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại: "Buôn" 4 phút; Cặp bồ với "chồng nhà người ta", cô gái trẻ bị lột áo ngay tại nơi làm việc; Thảm sát Bình Phước: Gian nan nộp tiền khắc phục hậu quả; Thanh Hoá: Phát hiện nhầm con sau 4 năm vì cha mẹ trắng trẻo, con ngăm đen

  • Thoi su 24h2206 Hung thu giet hai nu sinh lop 12
    Thời sự 24h(22/06): Hung thủ giết hại nữ sinh lớp 12

    Nhận đỡ đầu con của Đại tá Trần Quang Khải tới năm 18 tuổi; Đằng sau người đàn bà chạy xe ôm 'ghê gớm' ở bến xe Gia Lâm; Nữ sinh trường Cao đẳng Công thương mất tích bí ẩn hơn nửa tháng; Trục lợi từ video khoe thân qua Facebook Live ở Việt Nam; Tai nạn kinh hoàng, xe cứu thương nát đầu, 10 người thương vong

  • Thoi su 24h2106 100 dan choi phe ma tuy trong khach san
    Thời sự 24h(21/06): 100 dân chơi phê ma túy trong khách sạn

    Hàng loạt bé trai Hà Nội dưới 5 tuổi dễ trở thành “thái giám”; Phạt nặng xe không treo khẩu hiệu: Nặng bệnh hình thức; Đã có ‘vòng kim cô’, chủ dự án BOT hết thời ‘tay không bắt giặc’; TNGT 7 người chết: Hàng nghìn HS nghẹn ngào tiễn đưa 3 cô giáo; Hi hữu ở HN: Chủ say rượu ngủ giữa đường, chó nhất quyết đứng trông

  • Thoi su 24h2006 Co dau xinh dep mat tich khi tam
    Thời sự 24h(20/06): Cô dâu xinh đẹp mất tích khi tắm

    Máy bay CASA 212 bị nạn: Ngóng đợi tin các anh trở về đất Mẹ; Tai nạn ở đèo Prenn 7 người chết: Nhiều sai phạm cần khởi tố vụ án ; Vỡ hồ chứa nước đãi titan: Hàng loạt sai phạm chỉ được coi là "thiếu sót"?; Vụ đánh ghen tại bigc quận Hà Đông, Hà Nội: Hành vi “có tổ chức” sẽ bị xử lý nghiêm!;

  • Thoi su 24h1706 Phan no co giao tat bom bop vao mat tre
    Thời sự 24h(17/06): Phẫn nộ cô giáo tát bôm bốp vào mặt trẻ

    Máy bay chở chín người tìm Su-30MK2 mất tích; Nửa đêm, bị kẻ lạ mặt ném mắm tôm vào nhà "khủng bố" tinh thần?; Đã tìm được thi thể phi công Trần Quang Khải; Phẫn nộ clip cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi; Bùng nổ các vụ đánh ghen: Trước hả hê, sau hối hận; CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt: Bức xúc!

  • Thoi su 24h1606 Danh ghen kinh hoang o Ha Dong
    Thời sự 24h(16/06): Đánh ghen kinh hoàng ở Hà Đông

    CSGT phạt lỗi lốp mòn, đèn mờ bằng... mắt; Mẹ 9x bỏ xác con gái ở bụi keo: Bán xe máy, quay lại xin làm phụ hồ; Cuộc sống hiện tại của 3 cha con bé trai bị bỏ rơi ở quán phở; Hơn 1.000 người tìm phi công Su-30 từ Hà Tĩnh đến Thái Bình; Gia cảnh của mẹ trẻ bị tố giả khổ lên mạng xin sữa cho con rồi đem bán

  • Thoi su 24h1506 Con rai vang ma quanh dam cuoi bo
    Thời sự 24h(15/06): Con rải vàng mã quanh đám cưới bố

    Chốt hạn đường sắt Cát Linh-Hà Đông:Phi thường hay phi thực tế?; Dòi trong cơm KTX ĐHQG: Chắc nuốt vài chục con vào bụng rồi!; Sữa Meiji Nhật Bản ở Việt Nam có thể là hàng giả; "Cò" dịch vụ đăng ký xe máy: Đưa 3,8 triệu đồng, 30 phút sau có giấy tờ!; Bé trai bị cắn tím người: Hiệu trưởng trường MN đến tận nhà xin lỗi

  • Thoi su 24h1406 MB tiem kich Su30MK2 mat lien lac
    Thời sự 24h(14/06): MB tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc

    Đường sắt Cát Linh-Hà Đông lại thất hứa: Lỗi phía Việt Nam?; Phượt thủ người Anh mắc sai lầm gì khi leo núi ở Sa Pa?; Máy bay tiêm kích Su30-MK2 mất liên lạc trong khi bay huấn luyện; Nữ sinh tử vong sau truyền nước: Phòng khám Thành Mỹ chịu trách nhiệm?; Rò rỉ khí độc amoniac ở hãng nước đá, nhiều người chạy tán loạn;

  • Thoi su 24h1306 Co gai bi sat hai nhet trong bao tai
    Thời sự 24h(13/06): Cô gái bị sát hại, nhét trong bao tải

    Tranh cãi về chất phenol "cực độc" trên cá nục; Báo động giới trẻ hồn nhiên mua "bóng cười" bằng mạng sống; Chồng nổi máu ghen dùng dao kề cổ vợ gây náo loạn Hà Nội; Đã xác định nguyên nhân nữ sinh 20 tuổi tử vong sau khi truyền nước; Dân xếp hàng chờ nhân viên BV Bạch Mai "buôn" điện thoại

  • Nghin le chuyen tuan qua 1906 25062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 19/06 - 25/06/2016

    9 quân nhân trên Casa 212 đã hy sinh; Tai nạn thảm khốc ở đèo Prenn - Đà Lạt; An toàn hàng không sân bay Nội Bài bị uy hiếp vì tia lazer; Một giáo viên “phản pháo” việc tuyển dụng vợ phi công Khải; Những vụ đánh ghen lột trần tình địch giữa phố ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 196 256
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (19/6 - 25/6)

    Căn bệnh cướp mạng gần 5.000 phụ nữ Việt mỗi năm; Sử dụng điều hòa quá lạnh làm tăng nguy cơ đột quỵ và tử vong; 10 thực phẩm Trung Quốc chuyên gia Mỹ khuyên tránh xa; Chuyên gia chia sẻ bài thuốc hạ sốt cho trẻ bằng cây nhà lá vườn;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 196256
    Sự kiện quốc tế nổi bật (19/6-25/6)

    Người Anh lựa chọn rời EU; bão tử thần tấn công Trung Quốc, 898 người thương vong; Chủ tịch Kim Jong Un tự tin tên lửa Triều Tiên đã có thể đánh trúng Mỹ'; Tổng thống Indonesia họp kín bàn cách phá 'đường lưỡi bò'... là những tin đáng chú ý trong tuần này.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 126 186
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (12/6 - 18/6)

    Cô gái 20 tuổi tử vong sau khi được truyền dịch; Cá nục nhiễm chất cực độc phenol; Bé gái 5 tuổi liệt mặt vì mẹ bật điều hoà suốt đêm; Con bị tật bẩm sinh, đừng chậm trễ... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1206 18062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 12/06 - 18/06/2016

    Máy bay Su-30, CASA gặp nạn trên biển; Bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi cùng lá thư tuyệt vọng; Cá nục nghi nhiễm chất Phenol cực độc; Hot girl bị đánh ghen lột đồ tại siêu thị Big C Hà Đông; Cô giáo tát bôm bốp vào mặt bé trai 3 tuổi... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1206 1806
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/06 - 18/06)

    Đánh ghen "hội đồng" trước BigC Hà Đông; Toàn cảnh vụ dùng ô tô truy sát, nã đạn ở Hải Dương; Những bí mật đường dây cá độ nghìn tỷ của chủ salon ôtô; Từ chối chuyện chăn gối, chồng bị vợ đánh đến chết; Thầy tu trẻ vướng chuyện ái tình đẫm máu và nước mắt;....là những tin đáng chú ý.

  • Su kien quoc te noi bat 56116
    Sự kiện quốc tế nổi bật (5/6-11/6)

    Trung Quốc ráo riết xây dựng hải đăng ở Trường Sa; Nga có thể đánh bại NATO trong 60 giờ; Tổng thống Obama hậu thuẫn mạnh mẽ cho bà Hillary Clinton; Trung Quốc sẽ xây trạm nghiên cứu khổng lồ dưới Biển Đông... là những tin đáng chú ý trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 0506 11062016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (05/06 - 11/06/2016)

    Bộ Tài chính tiếp tục yêu cầu BIDV, Vietinbank phải trả cổ tức bằng tiền mặt; Vinalines xin thanh lý 6 con tàu; Bầu Đức viết tâm thư xin cổ đông thời gian vượt khó; lãi suất cho vay mua nhà ở xã hộixuống còn 4,8%...Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện

  • Nghin le chuyen tuan qua 0506 11062016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 05/06 - 11/06/2016

    Phượt thủ người anh tử nạn khi leo Fansipan; Chìm tàu du lịch trên sông Hàn; Cá chết nổi trắng hồ Hoàng Cầu; Cột điện mọc xuyên nhà dân giữa Hà Nội; Ớn lạnh thứ ma dược mới núp bóng thuốc lá thơm; Lộ diện đường dây mua chứng chỉ tiếng Anh có 1-0-2 tại Ninh Bình... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.