Báo chí cánh tả Nga: "Tổng thống Putin phạm 10 sai lầm"

Ông Putin đã mắc sai lầm?

Nhà bình luận Vyacheslav Tetekin, thuộc tờ Sovietskaya Rossia, cho rằng Vladimir Putin có nguy cơ bị mất uy tín vì một loạt chủ trương "sai nước cờ" trong đường lối đối ngoại. Theo ông Tetekin, các sai lầm đó là:

1) Đối với Nga, mối đe dọa lớn nhất hiện nay không bắt nguồn từ nguy cơ khủng bố quốc tế mà là sự mở rộng của NATO sang phía đông. Trong cuộc họp thượng đỉnh vào tháng 11/2002 tại Praha, nhiều khả năng NATO sẽ kết nạp thêm các thành viên Đông Âu mới như Latvia, Lithuania và Estonia. Nếu điều đó xảy ra, các căn cứ không quân của tổ chức này sẽ xuất hiện ở "sát nách" nước Nga. Các thành phố Matxcơva, Saint Petersburg và những vùng trung tâm của Nga sẽ rơi vào thế bị "bao vây".

Tuy vậy, chính phủ của ông Putin lại không hề bày tỏ một thái độ phản đối thật sự nào đối với chủ trương này. Hơn nữa, trong chuyến đi tới Helsinki (Phần Lan) gần đây, những tuyên bố của Tổng thống Nga còn được coi như sự tán đồng chủ trương mở rộng NATO không chỉ trong vùng Baltic mà tới cả các nước vốn có truyền thống trung lập là Phần Lan và Thụy Điển.

2) Chiến lược tiến sang phía Đông của NATO trực tiếp đe dọa những nguồn lợi quan trọng của Nga tại Balkans và Trung Á. Nhưng thay vì củng cố các lực lượng ở vùng biên giới phía nam thì Maxcơva lại rút dần quân đội ra khỏi Abkhazia, Adjaria và Transnistria dù các địa phương này muốn duy trì liên minh với Nga.

3) Liên bang Nam Tư từng là đồng minh lớn của Nga ở châu Âu. Nhưng ông Putin đã cắt giảm hỗ trợ kinh tế cho nước này ngay trước thềm cuộc bầu cử tổng thống năm 2000. Slobodan Milosevic, cựu tổng thống Liên bang Nam Tư, người luôn cam kết sẽ hợp tác với Nga, thì nay bị giam giữ. Chính quyền ở Belgrade giờ đây hoàn toàn phụ thuộc vào các nước phương Tây, mà chủ yếu là Đức. Trước những diễn biến không có lợi như vậy, Kremlin lại tuyên bố: "Một giai đoạn mới đang bắt đầu trong quan hệ Nga - Nam Tư".

4) Quan điểm không nhất quán trong cuộc xung đột giữa Israel và thế giới Ảrập khiến các nước này chấm dứt liên minh với Nga.

5) Nga đã cho phép quân đội Mỹ sử dụng tin tức tình báo và không phận trong cuộc chiến chống khủng bố. Hai sự kiện đó, cùng với việc để Mỹ tự do tuyển mộ lính đánh thuê trên lãnh thổ của mình, chứng tỏ chính phủ của ông Putin đã gián tiếp tham gia vào cuộc chiến Afghanistan.

Trong khi các nước phương Tây cố gắng tránh không tham gia chiến dịch chống khủng bố của Mỹ thì Maxcơva lại sẵn sàng giúp đỡ Liên minh phương Bắc, lực lượng thường xuyên thực hiện những vụ vận chuyển ma túy với khối lượng lớn vào Nga.

6) Ông Putin đã ủng hộ vô điều kiện chiến dịch tấn công khủng bố của Mỹ, gián tiếp chấp nhận sự có mặt thường xuyên của Mỹ ở vùng Trung Á. Hiện nay, nếu nhìn trên bản đồ thì Nga đã bị các căn cứ quân sự của Mỹ "bao vây".

7) Việc đóng cửa các căn cứ hải quân tại châu Á và châu Mỹ Latin mới đây ảnh hưởng không nhỏ tới vị thế và ảnh hưởng của Nga trên trường quốc tế.

8) Gia nhập Tổ chức Thương mại Thế giới (WTO), Nga được hưởng những quyền lợi nhất định. Song đó cũng là cơ hội cho các nước tư bản, thành viên tổ chức này, mở rộng ảnh hưởng. Những tập đoàn tư bản sẽ dần dần lấn át ngành công nghiệp và nông nghiệp vốn đã “què quặt” vì chính sách cải tổ của ông Yeltsin.

9) Maxcơva đề nghị Mỹ cắt giảm số lượng đầu đạn hạt nhân theo Hiệp ước Chống tên lửa đạn đạo (ABM), và việc đó là không tưởng. Hiệp ước ABM quy định, Nga không được phép có quá 1.500 tên lửa đạn đạo, nhưng hiện tại thì quân đội của ông Putin không kiếm đâu cho đủ số đó. Vì vậy, Mỹ hoàn toàn không có lý do gì phải làm theo yêu cầu của Nga .

10) Nga đã phá bỏ cam kết với Trung Quốc là sẽ giữ lập trường cứng rắn trong vấn đề NATO và ABM. Điều này sẽ ảnh hưởng không nhỏ tới quan hệ của hai nước trong tương lai.

Những luận điểm nói trên cho thấy chính sách theo đường lối thực tiễn của ông Putin không được lòng nhiều người theo quan điểm cánh tả và dân tộc ở Nga.

Xuân Tùng (theo Sovietskaya Rossia)