vietbao

Ai được và ai mất với sông Mekong?

Bấm ngay Subscribe / Đăng Ký xem video hay mới nhất >>

Ai duoc va ai mat voi song Mekong
Thượng nguồn sông Mekong
Trong nhiều thế kỷ qua, Trung Quốc hầu như không đụng đến con sông Mekong mênh mông, cứ để cho nước từ thượng nguồn của con sông này chảy thoải mái qua Lào, Myanmar, Thái Lan, Campuchia và Việt Nam.

Tuy nhiên, những năm gần đây, nước này đã bắt đầu biến con sông dài thứ 12 thế giới thành một xa lộ thương mại của khu vực và cũng thành một nguồn năng lượng thủy điện của họ. Tạp chí Time (Mỹ) đã có bài nhận định.

Đối với hàng chục triệu cư dân ở hạ nguồn sông Mekong, những nỗ lực của Trung Quốc nhằm kiểm soát con sông cũng đe dọa đến nguồn sống cũng như cách sống của họ. Một con số đáng kinh ngạc: khoảng 17% số cá đánh bắt được ở các vùng nước nội thủy trên khắp thế giới là từ con sông này và 90% cư dân của lưu vực sông Mekong là người nông dân sống phụ thuộc chủ yếu vào những cánh đồng được cung cấp phù sa màu mỡ bởi sông Mekong.

Vậy mà các con đập cùng với những dự án xây dựng của Trung Quốc để các tàu thuyền lớn hơn có thể đi lại trên con sông đã bắt đầu tàn phá sinh thái của con sông do ngăn chặn phù sa và tạo ra những dòng nước phi tự nhiên cản trở việc di cư và đẻ trứng của các đàn cá. Tổ chức Southeast Asian Rivers Network ước tính rằng nguồn cá dự trữ ở khu vực biên giới Thái Lan - Lào đã giảm một nửa do những hoạt động của các dự án từ Trung Quốc. Nông dân ở hạ lưu sông Mekong cũng cho biết rằng những đợt lũ cần để nuôi dưỡng các cánh đồng đã bị đảo lộn bởi hai con đập mới của Trung Quốc và một loạt các dự án thủy điện của họ trong tương lai sẽ càng làm cho mọi thứ xấu đi.

Được: Thương mại phát triển

Quanh co chảy từ khúc sông băng giá của Tây Tạng tới những cánh đồng lúa nhiệt đới hạ nguồn, sông Mekong có vai trò huyết mạch đối với 70 triệu người ở sáu nước Đông Nam Á. Thế nhưng, vào năm 2001, các nhóm người Trung Quốc được sự đồng ý của một số chính phủ ở các nước Đông Nam Á vì muốn tăng cường giao thông và thương mại đã bắt đầu cho nổ và nạo vét một quãng của con sông này chảy từ Myanmar và Lào tới Thái Lan, phá bỏ các hòn đảo, các bãi đá ngầm và thác ghềnh đã từng cản trở tàu thuyền đi lại.

Kể từ đó, những cảng sông Đông Nam Á đã biến thành những thành phố phát triển nhanh. Các tàu thuyền từ Trung Quốc liên tục cập bến đổ ra đồ điện tử, hoa quả, rau và tất cả các loại dụng cụ bằng nhựa giá rẻ. Giao thông đường sông chạy theo cả hai hướng: vào tháng 12/2006, chuyến tàu chở dầu tinh lọc đầu tiên đã chạy trên sông Mekong hướng về Trung Quốc, mở ra một lộ trình đường thủy mới nhằm tránh eo biển Malacca vốn bị cướp biển hoành hành. Tiếp đó, Trung Quốc đổ vốn đầu tư vào Phnompenh (Campuchia) và Vientiane (Lào). Dòng đầu tư có lẽ sẽ tăng nhiều hơn vào năm tới, khi các công nhân xây dựng của Trung Quốc kết thúc xây dựng tuyến đường cao tốc Vân Nam - Bangkok dài 1.800km chạy song song với một phần sông Mekong.

Ít nơi nào trên sông Mekong thay đổi mạnh mẽ như cảng Chiang Saen ở miền Bắc Thái Lan. Nằm gần Tam giác vàng, địa điểm trên sông Mekong nơi Myanmar, Lào và Thái Lan gặp nhau, Chiang Saen trong nhiều thế kỷ là một thành phố đền chùa uể oải. Nhưng khi các kỹ sư Trung Quốc khai phá con sông này bằng việc cho nổ các vỉa đá ngầm thì thương mại đã bùng nổ. Người lao động từ cả ba quốc gia Tam giác vàng đổ về các bến tàu tìm việc làm. Một vài năm trước đây, chỉ những tàu chở dưới 100 tấn hàng mới có thể đi qua quãng sông Mekong này nhưng hiện nay, tàu thuyền có thể chở gấp ba lần, thậm chí nhiều hơn.

Tác động gián tiếp của thương mại Trung Quốc cũng rất lớn. Một sòng bạc khổng lồ đã được mở hồi đầu năm ngoái để thỏa mãn những khách du lịch Trung Quốc đổ từ các tàu trên sông Mekong vào miền Bắc Thái Lan và các nhà hàng Tứ Xuyên chen chúc trên bờ sông Chiang Saen. Thương mại của Trung Quốc nhộn nhịp đến mức chính quyền Chiang Saen đang xây dựng cảng container trị giá 63 triệu USD, thay thế cho cảng hiện nay dù nó mới chỉ hoạt động được ba năm!

Mất: Cằn cỗi hạ nguồn

Ai duoc va ai mat voi song Mekong
Một tàu của Trung Quốc đang bốc hàng ở cảng Chiang Saen ở miền Bắc Thái Lan

Sâu trong những ngọn núi xanh thẳm của tỉnh Vân Nam, một đoàn mười ngàn công nhân đang làm việc quần quật trên một công trường khổng lồ. Tới năm 2010, khu vực xa xôi trên sông Mekong này sẽ được biến thành một hồ chứa nước, nhấn chìm những hẻm núi lởm chởm hiện bao bọc con sông này.

Được xây dựng bởi Tập đoàn Hoa Năng - doanh nghiệp sản xuất năng lượng lớn nhất của Trung Quốc, đập Tiểu Loan là dự án năng lượng lớn thứ hai của quốc gia này sau đập Tam Hiệp và là đập lớn nhất trong số tám đập mà Trung Quốc có kế hoạch xây cho phần sông Mekong của nước này. Do một nửa lượng nước ở lưu vực sông Mekong bắt nguồn trực tiếp từ Trung Quốc trong mùa khô nên các nhà khoa học lo ngại rằng Tiểu Loan sẽ có vai trò như một chiếc nút kiểm soát số phận của hàng triệu người ở năm nước Đông Nam Á.

Các nhóm môi trường ước tính rằng 35% phù sa cần thiết để làm màu mỡ cho bãi bồi xuôi về phía Nam có thể bị con đập này ngăn lại, có nghĩa là khu vực hạ nguồn sông Mekong sẽ cằn cỗi, không phát triển được.

Tuy nhiên, nhiều người Trung Quốc không thể hiểu thấu đáo tầm quan trọng của sông Mekong đối với các nước khác. Hu Tao, một kỹ sư địa chất đã làm việc hai năm tại đập Tiểu Loan nói: “Đây là phần sông của chúng tôi, do vậy chúng tôi có thể làm điều chúng tôi muốn với nó. Những nước khác có thể làm điều mà họ muốn với khu vực sông của họ”.

Khoảng một nửa sông Mekong nằm ở Trung Quốc, nhưng hầu hết chiều dài đoạn sông đó nước chảy quá xiết đến mức không thể giúp cho giao thông đường thủy hay đánh cá trên quy mô lớn. Lợi ích thực sự duy nhất con người có thể thu được từ dải sông này là năng lượng thủy điện. Do nhu cầu năng lượng của Trung Quốc đang tăng cao nên người Trung Quốc quyết định bắt sông Mekong phải làm ra điện.

Trớ trêu thay, một ít điện trong số đó sẽ được xuất khẩu sang những nước như Thái Lan, nơi những dự án thủy điện có thể gây tranh cãi và đã bị những công dân có ý thức bảo vệ sinh thái ngăn chặn. Hoa Năng không phải lo ngại về sự can thiệp của công chúng vì công ty thuộc sở hữu nhà nước, được điều hành bởi con trai của cựu Thủ tướng Trung Quốc Lý Bằng, có quan hệ với nhiều thế lực trong xã hội. Vì được bỏ qua yêu cầu điều tra về tác động môi trường hay nghiên cứu tính khả thi, Hoa Năng hiếm khi công khai chi tiết các kế hoạch của mình trước khi khởi công.

Chính phủ Trung Quốc cũng không cảm thấy nhu cầu phải hỏi ý kiến những nước láng giềng phía Nam của mình. Bắc Kinh đã từ chối tham gia Ủy ban Sông Mekong, tổ chức được thành lập 12 năm trước bởi bốn quốc gia ven sông khác (Myanmar cũng không phải là một thành viên). Ông Middleton thuộc tổ chức Iternational River Network phát biểu: “Tôi nghĩ Trung Quốc không muốn gia nhập ủy ban này bởi vì sau đó sẽ có những yêu cầu về môi trường. Nhưng khi nước lớn nhất nằm ở đầu nguồn con sông lại không nằm trong ủy ban sẽ khiến nhóm này về cơ bản là không có hiệu lực”.

Việc xây dựng đập của Trung Quốc không giới hạn ở dải sông thuộc chủ quyền của nước này. Vào tháng 6-2007, Chính phủ Lào đã phê chuẩn ban đầu cho con đập trị giá 1,7 tỉ USD trên sông Mekong do hai công ty năng lượng Trung Quốc xây dựng. Một công ty Trung Quốc khác đang tiến hành một nghiên cứu tính khả thi của dự án năng lượng sông Mekong ở Campuchia, tại một khu vực mà những công ty nước ngoài khác đã miễn cưỡng đầu tư do tác động bất lợi về sinh thái. Vài con đập phụ khác trên sông Mekong ở Đông Nam Á sẽ được tài trợ bởi Ngân hàng China Exim - tổ chức tín dụng lớn nhất của Trung Quốc.

Những con đập đó có thể tăng cường sức tăng trưởng kinh tế ở những nước đang phát triển vốn đang phải đối mặt với tình trạng thiếu nghiêm trọng năng lượng. Tuy nhiên, các con đập cũng gây những hậu quả về môi trường nghiêm trọng và lâu dài. Vùng châu thổ sông Mekong của Việt Nam, nơi con sông đổ ra biển, là một mạng lưới kênh rạch rộng lớn có vai trò cung cấp một nửa tổng sản lượng nông nghiệp của Việt Nam.

Thế nhưng, phần nào do số lượng đập ngày càng tăng làm giảm dòng chảy của con sông, nước mặn từ biển Đông đã bắt đầu tràn vào sông Mekong. Tình trạng nước mặn tràn vào trong vài năm qua đã tàn phá các nông trại và các nơi nuôi cá. Mùa xuân vừa qua, ở huyện Mỏ Cày (Bến Tre) của vùng châu thổ này, Nguyễn Thị Hồng và chồng chị đã nhìn một cách bất lực khi nước mặn tràn vào trại cá và cánh đồng của họ khiến trong mười ngày, cá da trơn đã chết hết và toàn bộ rau mọc dưới nước bị héo. Đã vậy, đàn heo và bò của gia đình chị vẫn còn ốm do uống phải nước mặn...

Theo THIÊN BÌNH
Doanh nhân Sài Gòn Cuối tuần

Comment :Ai được và ai mất với sông Mekong?
Ý kiến bạn đọc
Viết phản hồi
Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Ai được và ai mất với sông Mekong? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Ai duoc va ai mat voi song Mekong ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Ai được và ai mất với sông Mekong? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Thế Giới
Who is and who took to the Mekong?
Vietnam, Chiang Saen, southeast Asia, Sub-Loan, United Energy, Northern Thailand, the Chinese, not touching, the Mekong River, the river, maybe, energy, river, building, year
For centuries, China hardly touched the vast Mekong River, let the water from upstream of the river flow freely through Laos, Myanmar, Thailand, Cambodia and Vietnam ..
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • viet bao
  • Thoi su 24h287 Bao quet o Ha Noi Cay do la liet
    Thời sự 24h(28/7): Bão quét ở Hà Nội: Cây đổ la liệt

    Thắt tim cảnh người cha kiệt sức gục chết giữa cánh đồng; Bão quét tới Hà Nội: Cây đè ô tô, xe máy đổ cả loạt; Góc khuất nghề đẻ thuê: Nỗi ân hận tột cùng của người đàn bà dẫn gái về cho chồng; Sập giàn giáo cao ốc Dream Home Luxury, 3 người thương vong; Vụ Formosa: 9 dòng kiểm điểm và quyết tâm của Chính phủ

  • Thoi su 24h277 co gai tre tu vong duoi song To Lich
    Thời sự 24h(27/7): cô gái trẻ tử vong dưới sông Tô Lịch

    Formosa chôn chất thải: Nghi vấn bao che sai phạm cho cán bộ các cấp; Thương bé tròn một tuổi mà phẫu thuật chân 12 lần chưa khỏi; “Người mẹ ma” ở TP HCM: 'Ước gì tôi biết vì sao mình bị tạt axit'; Nỗi đau khôn cùng của người cha chôn 12 con trong cát trắng; Vợ chết, chồng bị thương: Nạn nhân nhắn gì cho bố mẹ trước lúc mất?

  • Thoi su 24h267 An mang dau long tu viec ly hon gia hoa that
    Thời sự 24h(26/7): Án mạng đau lòng từ việc ly hôn giả hóa thật

    Sự thật sốc về cô gái “hở bạo” tiếp thị Bệnh viện thẩm mỹ Kangnam; Mẹ nạn nhân bị cưa chân phản bác kết luận của Sở Y tế; Vụ trao nhầm con: Nước mắt vẫn chưa ngừng rơi!; Người đàn ông bỏ xe bánh mỳ, nhảy sông Đà vì bị truy sát?; Bệnh nhân phải đóng trước 220 nghìn mới được đi vệ sinh ở bệnh viện

  • Thoi su 24h257 Can bo hon nguc nang Biang
    Thời sự 24h(25/7): Cán bộ hôn ngực nàng Biang

    Kẻ "gạ tình" người mẹ liên quan gì đến vụ cháu bé bị mất tích ở Long Biên?; Vụ xả thải: Bộ TNMT thông báo nóng với Formosa; Ông bố đập sữa trước cửa siêu thị: "Đã mua chịu lại còn kiếm chuyện"; Cán bộ hôn ngực nàng Biang: Xử lý đúng quy trình; Ngày con dâu bỏ đi, bố mẹ chồng khóc cạn nước mắt thương 5 cháu nhỏ

  • Thoi su 24h217 Cong ly nao cho nguoi vo mang noi dau tot cung
    Thời sự 24h(21/7): Công lý nào cho người vợ mang nỗi đau tột cùng

    Đình chỉ hay khen thưởng CSGT "giơ chân" cản người phạm luật?; Xót xa những vụ tự tử vì bệnh tật và tận cùng nghèo khó; "Rác thải Formosa tràn lan, trách nhiệm chính thuộc xã, phường"; Vụ cô gái bị chồng thiêu: Công lý nào cho người vợ đang mang nỗi đau tột cùng?; Mổ nhầm chân: chuyên môn yếu kém hay tắc trách?

  • Thoi su 24h197 Dung sung bat tre em cuop taxi
    Thời sự 24h(19/7): Dùng súng bắt trẻ em, cướp taxi

    Phía sau bản án tử của Vũ Văn Tiến: Con dại một lần, mẹ đau một đời; Hà Nội sẽ trồng cây phượng hoa màu tím, nở quanh năm; Mưa xô ngã cầu bêtông tiền tỷ: Quy trình trách nhiệm; Vụ chất thải Formosa: Doanh nghiệp nói khác Sở TNMT?; Chiếu laser Nội Bài: Phát hiện thủ phạm nhưng khó xử lý

  • Thoi su 24h187 Lo duong day gai goi chan dong showbiz
    Thời sự 24h(18/7): Lộ đường dây gái gọi chấn động showbiz

    Thực phẩm bẩn: Nghịch cảnh con người đang âm thầm giết hại nhau; Vụ chất thải Formosa: Thêm nhiều mâu thuẫn giật mình; Ân hận của người mẹ mỗi đứa con sinh ra của... một ông bố khác nhau; Bác sĩ ra chợ quyên tiền cứu bệnh nhi: Đời xấu xa sao cây táo nở hoa?; Cá hồ chết bốc mùi thối, cả khu phố bịt khẩu trang suốt ngày

  • Thoi su 24h147 Bi ban than cua bo hiep dam den mang thai
    Thời sự 24h(14/7): Bị bạn thân của bố hiếp dâm đến mang thai

    Formosa tự đổi công nghệ luyện cốc: Hành vi tội ác; Uất ức lời kể 5 ngư dân bị tàu TQ đâm chìm tàu ở Hoàng Sa; Nghi án mẹ ép con gái uống thuốc trừ sâu để cùng chết; Bàng hoàng phát hiện suốt 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km; Tiếp viên ở quán karaoke ăn mặc mát mẻ, ngồi trên đùi khách rót bia

  • Thoi su 24h137 Chong thieu song vo vi bi can nhan
    Thời sự 24h(13/7): Chồng thiêu sống vợ vì bị cằn nhằn

    Thực hư chuyện 'bố đi hát karaoke gặp đúng con gái làm dịch vụ'; "Bảo kê" xe cấp cứu: Bộ trưởng Y tế vào cuộc quá chậm?; Vụ chôn rác thải Formosa trong trang trại của Giám đốc: Có sai luật?; Tạm giữ nhóm "quái xế" cùng 20 chân dài mặc mát mẻ phục vụ karaoke; 10 năm, gần 60 ngàn tỷ đồng tham nhũng nhưng chỉ thu hồi được 4,6 ngàn tỷ

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 247307
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (24/7-30/7)

    Sản phụ từ chối điều trị ung thư để cứu con đã qua đời; Thực hư những cách chữa khỏi ung thư từ Đông y; 7 loại đồ ăn mà "chuyên gia ngộ độc" không bao giờ động đũa; 'Mẹ nhỏ, con to' nhờ ăn uống đúng cách khi mang bầu;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 240730072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (24/07-30/07/2016)

    Sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, câu chuyện tình mẫu tử thiêng liêng hay góc khuất gia đình làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 2407 30072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (24/07- 30/07/2016)

    Phi công, tiếp viên hàng không buôn lậu vàng, CPI tháng 7 tiếp tục tăng nhẹ, VASEP đề nghị đánh thuế thương lái TQ, tỷ giá tiếp tục tĩnh lặng đến bất ngờ, TP HCM công bố 77 dự án đang thế chấp ngân hàng, nông hải sản đứng đầu bảng về chứa chất cấm, kháng sinh... Cùng với đó là những thông tin bất động sản, tài chính- ngân hàng, thị trường tiêu d

  • Nghin le chuyen tuan qua 1707 23072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 17/07 - 23/07/2016

    Đau chân trái bác sĩ mổ nhầm chân phải; CSGT giơ chân, người đi xe máy lao dải phân cách; Cán bộ giao thông trách mắng người dân vì tự ý vá đường; Bé gái 4 tuổi mất tích bất ngờ, gia đình kêu gọi giúp đỡ ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Su kien quoc te noi bat 177237
    Sự kiện quốc tế nổi bật (17/7-23/7)

    Khủng bố trung tâm mua sắm ở Munich làm 10 người thiệt mạng; Samsung xin lỗi vì những clip mua dâm của chủ tịch Lee; Trump chính thức nhận đề cử tổng thống; Trung Quốc ngang ngược tuyên bố tiếp tục cải tạo tại Biển Đông là những tin chính trong tuần qua.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 177 237
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (17/7- 23/7)

    Bị thương chân trái, mổ nhầm chân phải: BV Việt Đức nói gì; Hai bé sơ sinh dính liền ở Hà Giang đã mất; Siêu âm thai bình thường, sinh con bị dị tật: Bài học nào cho bố mẹ; Vợ thờ ơ với 'chuyện ấy', lí do là ở chồng;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.

  • Tong Hop Doi Song Tuan Qua 170724072016
    Tổng Hợp Đời Sống Tuần Qua (17/07-24/07/2016)

    Hàng loạt những sản phẩm kém chất lượng, ảnh hưởng nghiêm trọng đến sức khỏe người tiêu dùng được phát hiện . Bài toán chi tiêu gia đình, cùng những câu chuyện gia đình, vụ đánh ghen ầm ĩ làm ta giật mình trước lối sống ngày nay, là các thông tin nổi bật nhất tuần.

  • Toan canh kinh te tuan 1707 23072016
    Toàn cảnh kinh tế tuần (17/07 - 23/07/2016)

    'Đại án' 9000 tỷ đồng tại Ngân hàng Xây dựng, lương của các sếp tập đoàn gần nửa tỷ đồng, giá xăng điều chỉnh giảm mạnh, vấn nạn cà phể bẩn, tăng trưởng tín dụng tiếp tục có con số mới ... Cùng với những thông tin về tài chính- ngân hàng, bất động sản, thị trường tiêu dùng..là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật tuầ

  • Nghin le chuyen tuan qua 1007 16072016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 10/07 - 16/07/2016

    Formosa chôn 100 tấn chất thải tại Hà Tĩnh; Ngư dân bàng hoàng kể tàu TQ tông chìm tàu cá ở Hoàng Sa; Cô giáo Sài Gòn bị tố tán tỉnh nam sinh lớp 8; 3 năm nuôi nhầm con của 1 gia đình ở cách nhà mình 5 km ... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.