Không lạc lõng

Cô có vẻ bề ngoài rất giống Sinead O"Conner với mái đầu trọc mới mọc tóc lại và một vẻ mặt thánh thiện thơ ngây không thể có được ở tuổi 30. Đó là Kim Ngọc, một nữ nhạc sĩ làm nhạc đương đại, lĩnh vực được xem là mới mẻ ở VN.

- Ở VN, khi nói về nghệ thuật đương đại, đặc biệt trong lĩnh vực âm nhạc, công chúng nhớ đến Vũ Nhật Tân và Kim Ngọc, chị đánh giá thế nào về trào lưu mới này?

- Chúng ta vừa chân ướt chân ráo bước vào thời hiện đại, thật khó mà nói đã có một cộng đồng làm nhạc đương đại hay các "nhà hậu hiện đại" (post modern) theo cái định nghĩa đã được sàng lọc và thống nhất tại châu Á và Mỹ vào thế kỷ 20. Trong tương lai gần, có lẽ chúng ta sẽ có một cộng đồng âm nhạc đương đại lớn nhanh, nếu biết nhìn nhận mọi hoạt động âm nhạc hiện nay như các hoạt động thể nghiệm.

Ở Hà Nội, theo quan sát của tôi đã hình thành một cộng đồng nhỏ làm nghệ thuật thể nghiệm, bao gồm cả các tác phẩm được thực hiện với âm thanh. Phần lớn các thể nghiệm âm thanh, thật đáng ngạc nhiên khi chủ yếu do các hoạ sĩ thực hiện, và tôi thấy không có lý do gì để đặt nó ra ngoài các bàn luận âm nhạc đương đại của Việt Nam?

Chữ underground music theo tôi có lẽ hợp hơn cả để gọi các hoạt động âm nhạc còn lạ hoắc mới xuất hiện gần đây tại Việt Nam. Nó "ngầm", thứ nhất vì không nhận được bất cứ sự quan tâm tài trợ và thừa nhận nào của chính phủ, nó cũng không tham gia vào guồng máy kinh tế thị trường của nghành công nghệ giải trí; thứ hai vì "đặc tính" thể nghiệm mạnh mẽ của nó trong bối cảnh trì trệ của dòng hàn lâm chính thống tại Việt Nam.

- Vì sao từng là sinh viên nhạc viện được dạy dỗ theo kiểu hàn lâm, chị lại lao vào con đường làm nhạc đương đại (hoặc thể nghiệm) ở khuynh hướng mà các thầy học của chị thường cấm kỵ?

- Tôi không nhận thấy có gì mâu thuẫn giữa hàn lâm và đương đại. Ông với cháu khác nhau nhưng không mâu thuẫn và hoàn toàn không loại trừ nhau. Còn những cấm kỵ khi tôi đã học được cách chung sống từ hồi đi nhà trẻ, rốt cuộc tôi luôn là người biết tôn trọng mong muốn của mình.

- Tóm lại chị làm nhạc gì?

- Nếu tôi sống và làm việc tại Việt Nam có lẽ tôi là một nhà thể nghiệm, vì như tôi đã nói là chưa thể có âm nhạc đương đại tại Việt Nam theo cái nghĩa đã được định nghĩa ở châu Âu. Chúng ta phải tự định nghĩa cho mình một dòng âm nhạc đương đại bằng cách hoạt động thể nghiệm.

- Chị thấy thế nào khi mình lạc lõng trong một nền văn hoá chính thống và trước một khung cảnh nghệ thuật rất sôi nổi của văn hoá đại chúng?

- Sự sôi nổi của bữa tiệc nhà hàng xóm không làm tôi cảm thấy khu vườn của mình lạc lõng. Sống ở đâu tôi cũng đã là người Việt Nam, và đất lành thì chim đậu. Với những gì đang diễn ra, tôi nhận thấy ngày càng có nhiều cơ hội hơn cho những người như mình, và đấy cũng là cơ hội của Việt Nam.

- Chị dự định làm gì trong thời gian tới?

- Tôi đang sửa nhà để có một phòng thu làm việc được. Tiếp tục thực hiện các đơn đặt hàng làm nhạc cho múa đương đại và một số nhóm nhạc châu Á. Đầu năm tới tôi muốn hoàn thành CD do một mình tôi hát, đồng thời sử dụng phần mềm do chính tôi lập trình trong 6 tháng làm việc vừa qua tại New York. Từ nay đến cuối năm, tôi cũng đã nhận lời mời biểu diễn tại một số gallery và trung tâm văn hoá trong nước.

(Theo Đẹp)