Sơn nữ

Đó là những câu chuyện có thật, ở cái bản Pác Thay nhỏ mà tôi từng chứng kiến. Tôi chỉ biết kể lại chứ không lý giải chúng, vì sự hiểu biết ít ỏi của mình. Những sơn nữ quê tôi thật kỳ lạ! Họ là ai? Có phải rừng núi đã giao cho họ một sứ mệnh linh thiêng như thế? Tôi không biết! Chỉ có thể nói rằng, họ là niềm kiêu hãnh của rừng núi Cao Bằng quê tôi

1- Sơn nữ, con ngựa và gã say rượu

Ngày còn sinh viên, tôi dẫn một anh bạn về quê thực tập. Cứ mỗi phiên chợ, chúng tôi lại xuống ký họa dáng người. Chợ phiên miền núi, họp sớm, tan muộn. Có lần mải vẽ, trời tối hẳn tôi và anh bạn mới về. Đường núi tối nhanh, càng đi càng tối. Đến một con dốc, anh bạn tôi giật mình vì thấy bóng một cô gái đang ngồi thu lu, bên cạnh là con ngựa và một gã say bí tỉ. Với tôi việc đó chẳng lạ gì, nhưng anh bạn tôi thì lạ lắm.

Anh bạn tôi lè lưỡi, lắc đầu nói tỉnh bơ: Dại thế! Đúng là dại. Trong mắt anh ta, không chỉ dại mà còn là cái gì đó thật nhu nhược, thậm chí đần độn.

Vậy đó là cái gì? Tại sao con gái Tày quê tôi lại hành động như thế Họ dại hay đần độn? Hồi ấy, chính tôi cũng không thể hiểu nổi "điều đó. Phải mất hơn nửa cuộc đời, sống với nhiều nền văn hóa khác nhau tôi mới nhận ra sự thật. Tất nhiên, cũng chỉ từ chủ quan của tôi, nhưng tôi tin đó là đức hạnh, hay một sự kiêu hãnh của sơn nữ quê tôi.

Người quê tôi đi chợ không chỉ để mua bán. Họ đến chợ như một nhu cầu văn hóa. Họ gặp nhau, trò chuyện, uống rượu, hát hò và cả tìm người yêu nữa. Đã có nhiều mối tình hé mở từ đây. Đến khi đã thành vợ chồng, phiên chợ như một nơi để họ nhớ về kỷ niệm, tưới đẫm thêm tình yêu. Không lạ gì cảnh hai vợ chồng cùng uống rượu, hát lượn say sưa ở chợ. Không lạ gì cảnh những cô gái má đỏ hây hây, chân tay to khỏe cầm bát rượu "bón" cho người yêu của mình. Ở đây rượu là văn hóa và không hề xa xỉ. Cũng chẳng lạ gì cảnh một cô gái, một con ngựa và một gã say rượu ngồi giữa rừng trong đêm tối. Cô gái ấy phải đợi cho người yêu, hay chồng mình tỉnh hẳn mới cùng nhau ra về. Không bao giờ bỏ lại người đàn ông đã cùng mình uống rượu.

Sống nhiều năm ở thành phố, rất nhiều lần tôi thấy người ta nghi hoặc về sự trung thành của đàn bà. Thậm chí phương Tây còn ví von một cách độc ác là sự trung thành của chó còn hơn hẳn đàn bà. Tôi không thích thế. Nếu để nói về sự trung thành, sự tin cậy đến tuyệt đối thì đó chính là hình ảnh người sơn nữ quê tôi. Họ có một niềm tin bất tận vào người đàn ông của họ.

Tôi nhớ mãi lời mời rượu của các sơn nữ quê tôi. Đại loại họ nói: Bát rượu này em cất trong tim, nếu anh không uống trái tim em tan vỡ... Tất nhiên diễn đạt lại bằng một ngôn ngữ khác nghe không hay, nếu các bạn hiểu được tiếng Tày, lắng nghe âm điệu của nó, sẽ không ai có thể từ chối.

Đã có nhiều người miền xuôi, lên quê tôi uống rượu với sơn nữ. Khi tỉnh dậy, vẫn thấy cô ta ngồi cạnh mình thì sợ hãi. Họ cho đó là một hành động kỳ quặc. Khi ấy người con gái đó sẽ nói: Anh tỉnh rồi, em xin phép về, giấc ngủ của anh cũng là của em... Kỳ lạ thế đấy. Nhiều ngươi miền xuôi mê sơn nữ, đã kết hôn rồi sống luôn ở đó, người ta đồn đại vì trúng bùa yêu. Tôi không tin! Tôi là người Tày chính hiệu nhưng chưa bao giờ nhìn thấy bùa yêu. Thứ bùa yêu duy nhất tôi nhìn thấy chính là sơn nữ.

2 - Tìm vợ cho chồng, chuyện không lạ

Cho đến tận bây giờ, thỉnh thoảng cái đám cưới kỳ lạ kia vẫn ám ảnh tôi. Đó là một đám cưới hay nhất tôi từng chứng kiến. Ông bác ruột tôi lấy vợ hai và người tổ chức cưới là bà vợ cả. Hồi ấy tôi còn quá nhỏ, chưa hiểu chuyện gì. Chỉ thấy vợ chồng bác tôi chung sống đã nhiều năm mà không có con. Một dạo, cứ thấy vợ bác tôi bàn bạc gì đó với mé tôi rồi hai người quyết định sang bản bên xin cưới một người đàn bà muộn chồng cho bác tôi.

Đám cưới ấy, bà vợ cả đi đón dâu. Người vợ lẽ được bà vợ cả che nón (phong tục đón dâu của người Tày) đến nhà chồng. Đám cưới tưng bừng như mọi đám cưới khác. Một năm sau, bà Hai sinh cháu trai. Sự vui mừng được nhân đôi. Tôi thấy bác gái cả có vẻ là người vui nhất. Hai bà sống với nhau thật hòa thuận chẳng bao giờ nghe họ to tiếng.

Với sơn nữ, việc không thể có con là một bi kịch. Ở quê tôi, người vợ chưa được chính thức mang họ chồng khi chưa chứng tỏ được chức năng phụ nữ của mình. Phải mang bầu mới được phép ở tại nhà chồng và làm lễ mang họ, nói cách khác, khi đó gia đình chồng mới công nhận. Cái bi kịch ấy đã diễn ra rất nhiều năm với vợ cả bác tôi. Dĩ nhiên, bác gái tôi có thể bỏ đi, nhưng bà đã không làm thế. Bà đi tìm vợ cho chồng để hoàn thành trách nhiệm của mình. Và đứa con trai kia cũng là của bà. Cái gì đã thúc đẩy bà ấy hành động như vậy? Đó chính là trách nhiệm, đức hạnh ẩn sâu trong tâm hồn bà.

Có người sẽ cho rằng, đó chỉ là sự chịu đựng đến nhu nhược của phụ nữ miền núi. Không phải thế, nếu một lần bạn chứng kiến sự trỗi dậy của ho, bạn sẽ không thể chịu nổi. Họ dám làm tất cả, chất phồn thực của họ thật mạnh mẽ, họ không hề yếu đuối.

Có một nhà thơ đã dựa vào những câu ca dao Tày để viết như thế này: Mùa hoa/ Mùa đàn bà/ Đủ sức vác ông chồng chạy phăm phăm lên núi/ Mùa hoa/ Mùa đàn ông/ Mệt như chiếc áo rũ/ Vịn rào vừa đi vừa ngái ngủ. Tôi rất thích bài thơ này vì đã nghe nó rất lâu từ những ca dao và được nhà thơ chắt lọc lại. Đúng như thế, người sơn nữ khi vào mùa hoa (được hiểu là mùa tình), họ thật mạnh mẽ, họ dám làm nhiều thứ. Đã nhiều anh bộ đội miền xuôi, cuối phiên chợ bị các sơn nữ “vác” lên núi thật. Họ đã yêu thì mê dại và chẳng cần biết gì- hiến dâng là điều quan trọng. Chỉ như thế mới là sơn nữ.

3. Câu chuyện của gia đình tôi

Tôi đã suy nghĩ rất lâu trước khi kể câu chuyện này. Nhưng, tôi cần phải kể vì đó là câu chuyện thật của gia đình tôi. Đã nhiều lần tôi muốn cắt nghĩa nó nhưng thất bại.

Người sơn nữ ấy chính là chị dâu tôi. Anh tôi là một trai bản hư hỏng, phải lãnh một bản án nặng -12 năm tù giam. Khi ấy, chị tôi vừa về sống với gia đình tôi, đang mang bầu. Chỉ sau bốn ngày khi anh tôi đi tù, chị sinh con. Gia đình tôi rất ái ngại cho chị, vì bi kịch đã giáng xuống với chị khi hạnh phúc chưa kịp mỉm cười.

Anh tôi đi rồi, ngày ngày chị vẫn tên nương làm rẫy, mặt lúc nào cũng buồn rười rượi nhưng chẳng khi nào chị ca thán. Với gia đình chồng, chị vẫn dành sự tôn trọng đến tuyệt đối. Hồi ấy tôi bắt đầu đi học xa, thỉnh thoảng về nhà, cái dáng người tần tảo của chị vẫn làm tôi nao lòng. Bao giờ tôi đi chị cũng dậy rất sớm đồ xôi. Chị thường nói: chú học chăm chỉ nhé, rồi chị quay đi, khuôn mặt buồn rười rượi. Chị lại làm việc, chẳng bao giờ ca thán.

Một năm sau ba tôi đổ bệnh, liệt nửa người. Mọi công việc trong gia đình đổ lên đầu chị. Có lần tôi về, thấy chị đang dìu ba tôi tập đi bộ. Chị bảo, bác sĩ hướng dẫn cách chữa bệnh liệt như thế. Năm năm - một khoảng thời gian không nhỏ và việc chăm sóc một người liệt thì phức tạp. Tất cả, chị đảm nhận hết. Sự bền bỉ của chị đã giúp ba tôi đỡ hơn và tự đi được. Nhưng ông trời đã không thương. Một ngày ba tôi đột qụy về với tổ tiên. Chị khóc, chị bảo với tôi: Ba mất rồi, em phải học hành chăm chỉ, đừng phụ lòng ba. Tôi thấy chị hơn cả con gái ba tôi, hơn cả con dâu với bố chồng. Chị là cái gì đó thật đặc biệt. Tôi không biết giải thích thế nào, nhưng đó là sự đặc biệt đến kỳ lạ của đức hạnh của chị.

Rồi chị quyết định đi học. Chị bảo phải trở thành cô giáo. Chị tự ôn luyện và thi đỗ vào trường cao đẳng sư phạm của tỉnh. Chị ôm con đi học. Một lần tôi đến thăm chị ở ký túc xá. Mội người đều ăn ở ngoài, chỉ có chị tự nấu. Chị bảo phải tiết kiệm, nhà mình khó nên phải tiết kiệm.

Đến bây giờ tôi vẫn không quên mùi trứng rán và cơm trắng của chị nấu cho tôi trong căn phòng tồi tàn của ký túc xá. Chị bảo ăn mãi cũng quen. Học quan trọng hơn, bao giờ chị đi làm có tiền sẽ nấu thật ngon cho em. Chị cười, mồ hôi rịn trên trán! Tôi muốn rơi nước mắt, miếng cơm nghẹn lại. Khi tôi đi, chị không quên giúi cho tôi một quả trứng luộc. Chị bảo đem đi ăn đường. Chị lại cười, mồ hôi vẫn rịn trên trán! Chị dâu tôi là ai? Tôi vẫn thường tự hỏi như thế. Cái gì đã giúp chị vượt qua những cay đắng của cuộc đời này? Chị có thể nói đó là sự bền bỉ diệu kỳ của phẩm giá sơn nữ trong con người chị.

Giờ anh tôi đã về, bạc nhược và bệnh tật. Chị lại chăm sóc chẳng hề ca thán, chưa bao giờ oán trách. 12 năm vắng chồng, 5 năm chăm sóc bố và em chồng, 3 năm đi học với bao thiếu thốn... chị tôi đã vượt qua hết. Nó như một giấc mơ nhẹ bẫng đi qua khuôn mặt buồn buồn của chị. Đó là cái gì? Thật kỳ quặc! Tôi không thể hiểu nổi. Tôi chỉ biết tự hào về chị! Chị là sơn nữ mà!

Có người sẽ hỏi, bây giờ ở cái bản Pác Thay bé nhỏ của tôi, sơn nữ có còn như ngày xưa không? Tôi không dám trả lời. Giờ đây nhiều thứ đã khác. Sơn nữ quê tôi cũng mặc quần bò, cũng nhuộm tóc vàng, cũng đi xe máy... Tất cả đã khác. Nhưng tôi tin, ở sâu thẳm tâm hồn họ vẫn còn hình bóng của sơn nữ gác giấc ngủ giữa rừng, còn trách nhiệm của bác gái tôi, còn đức hạnh của chị dâu tôi. Tất cả vẫn còn! Điều quan trọng là ta biết khơi dậy những phẩm hạnh tuyệt vời ấy.

(Theo Báo Phụ nữ TPHCM)

Việt Báo

Video được xem nhiều nhất

Tổng hợp những tình huống thoát chết trong gang tấc
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Tết NỔI BẬT

Khác biệt ‘đỉnh’ của đôi ta

Theo quan điểm của các nhà khoa học, “đỉnh” của các chị em có nhiều khác biệt so với nam giới và còn là một vấn đề cần được nghiên cứu nhiều hơn nữa.

Nhận xét tin Sơn nữ

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Sơn nữ bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Son nu ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Sơn nữ ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Tết.

Son Women
Pac Rather, Cao Bang, we can say, loyalty, pride, understanding, painted women, that is, like, home, forests, exotic, sister, Husband

It's the true story, in the small Pac Instead I've ever seen. I only told them not to explain, because the understanding of their scant. The place I was painted a strange woman! Who are they? There must have been assigned to their mountain a spiritual mission ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Tết
Xem tiếp >>    |   VIỆT BÁO TẾT    |   


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.