Tường thuật trực tuyến : Ca ghép gan bước đầu thành công tốt đẹp

Chị Trần Thị Đông , mẹ của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn sung sướng xiết chặt tay GS Suk Koo Lee ngay sau khi ca ghép gan cho cho 2 bố con thành công. GS Suk Koo Lee đã thực hiện 463 ca ghép gan. Ảnh: TPO.

(TPO) Sau ca phẫu thuật kéo dài suốt 12 giờ đồng hồ, từ 8 giờ sáng 2/7, 20 giờ 05: GS Suk Koo Lee và PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm bước ra khỏi phòng mổ với gương mặt rạng rỡ, ca mổ đã thành công tốt đẹp.

Người mẹ của cậu bé được ghép gan cũng quên hết mệt mỏi và lo âu nhào tới tặng hoa rồi xiết chặt tay các bác sĩ...

Trao đổi với báo chí, bác sĩ Suk cho biết: Có những thời điểm ca mổ rơi vào tình trạng khó khăn, như khi phải lựa chọn giữa việc cắt thuỳ trái hoặc thùy phải gan của người cha... Tuy nhiên, đến lúc này, có thể nói ca mổ đã thành công.

Đánh giá về trình độ của các đồng nghiệp Việt Nam, bác sĩ Suk khẳng định, các bác sĩ Việt Nam có lòng nhiệt tình và say mê với công việc, được đào tạo căn bản và ông tin rằng, sau ca phẫu thật này, các bác sĩ Việt Nam có đủ khả năng giải quyết các ca phẫu thuật tương tự.

Được biết, ở Hàn Quốc, các cuộc phẫu thuật gan diễn ra với tỷ lệ thành công là 90%, chi phí phẫu thuật là 52 - 56 ngàn USD/ca. Riêng bác sĩ Suk Koo Lee đã thực hiện 463 ca ghép gan.

Hai nhận vật chính của ca ghép gan từ phòng mổ bước ra sau 12 tiếng làm việc liên tục: GS Suk Koo Lee và PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm. Ảnh: TPO

Hai nhân vật chính của kíp mổ trả lời phỏng vấn TPO PGS TS Nguyễn Thanh Liêm Chị Trần thị Đông tặng hoa PGS TS Nguyễn Thanh Liêm TS có thể so sánh với ca ghép gan tại viên Quân Y 103 hồi năm ngoái? Ca trước không có nhiều điều bất thường như ca này, mọi chuyện đều dễ dàng hơn. TS có lường trước được những bất thường này ? Bất thường về đường mật thì không thể lường trước được, bởi ngay tại các nước tiên tiến trên thế giới cũng chưa thể đánh giá được vấn đề này. Trừ khi phải dùng thủ thuật đặt ống thông lên đường mật rồi chụp trước khi mổ. Song điều này rất dễ gây ra sang chấn nguy hiểm nên ít được áp dụng. Về bất thường ở tĩnh mạch gan, lúc đầu định lấy bên trái sau khi lấy sang bên phải mới phát hiện ra, cũng là điều không lường trước được. Triển vọng của ghép gan tại VN? Tạm thời thì thành công, song ca này cần chờ trong vòng 1 tháng nữa mới biết chắc. Việc thành công sẽ có ý nghĩa lớn, giúp các BS VN thêm tự tin để triển khai kỹ thuật này. Về trang thiết bị phục vụ ghép gan tại VN, hiện chúng ta đã có tới 95 - 96% các thiết bị cần thiết cho kỹ thuật ghép gan này. Sau ca này, bao giờ Viện Nhi tiếp tục ghép gan? Nếu thành công, cuối năm chúng tôi lại ghép tiếp. Về thuốc chống thải ghép, Viện có kế hoạch hỗ trợ gì cho bệnh nhân ? BV sẽ đảm bảo thuốc trong vòng 4 năm cho Tuấn. Song đây là loại thuốc rất đắt, nên chúng tôi kiến nghị bảo hiểm Y tế nên tham gia vào chi trả cấy ghép gan cho bệnh nhân. Trên thế giới, các hãng bảo hiểm đều thực hiện việc chi trả này cho khách hàng của họ. Theo ông, bao giờ các BS VN tự tiến hành ghép gan được? Về gây mê, chúng ta có thể tự đảm nhiệm được. Chỉ cần 3 ca nữa là đội ngũ gây mê của Viện sẽ tự tin để phụ trách được. Về hồi sức, đó là một khâu rất phức tạp song tôi nghĩ cũng chỉ cần 3 ca nữa là đảm nhiệm được. Về phẫu thuật cắt gan bệnh lý, các BS Viện Nhi hoàn toàn có thể tự thực hiện được dù đây là một trong những khâu khó nhất. Về lấy gan của người cho, các BS VN cần phải có thêm nhiều thời gian nữa để đủ độ tự tin cần thiết. Bởi đây là khâu chịu nhiều áp lực nhất, vì cần phải đảm bảo sự sống của người cho gan. Về vi phẫu, BS VN cũng đã bắt đầu làm quen, tôi nghĩ cũng chỉ cần 3 ca nữa. Việc phối hợp giữa các BS VN và Hàn Quốc là rất tốt và ăn ý. Trong quá trình chuẩn bị, kíp mổ có mắc lỗi gì không? Dù đã chuẩn bị rất kỹ song chúng tôi vẫn gặp phải 1 vài lỗi nhỏ. Thứ nhất về ống dẫn lưu đặc biệt và bình chứa cần phải vô trùng tuyệt đối. 10h đêm qua, chúng tôi đã phải chạy vạy khắp nơi mới kiếm được. Thứ hai là về đá vô trùng để bảo quản gan, do quy trình của Hàn quốc khác nên cuối cùng chúng tôi phải thực hiện tiệt trùng và cho thêm 1 số dung dịch vào đá. Đêm qua, mấy giờ TS đi ngủ? Tôi đã phải dùng tới thuốc ngủ mới ngủ được. Xin cản ơn TS Phỏng vấn GS Suk Koo Lee: Chị Trần Thị Đông , mẹ của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn sung sướng xiết chặt tay GS Suk Koo Lee. Giáo sư có thể cho biết tình hình sức khỏe của Tuấn trước và sau khi mổ? Chúng tôi đã tiến hành việc bóc và tách lá gan một cách rất thận trọng và đã không để điều gì xấu xảy ra. Tôi chắc chắn rằng sức khỏe của người cho gan sẽ không có vấn đề gì xấu. Sức khỏe của Tuấn trước khi mổ rất xấu và thậm chí xấu hơn cả chúng tôi dự kiến. Tôi hy vọng Tuấn sẽ nhanh hồi phục sức khỏe sau ca phẫu thuật này. Theo ông, đâu là thời điểm khó khăn nhất trong ca phẫu thuật ngày hôm nay? Đó là một đường tĩnh mạch gan của người bố rất nhỏ và chúng tôi phải làm 2 miệng nối. Đường tĩnh mạch nhỏ đến mức chúng tôi rất vất vả khi khâu nối dù có sự trợ giúp của kính hiển vi. Ông đã tham gia bao nhiêu ca phẫu thuật ghép gan như thế này? Tôi đã tham gia 463 ca phẫu thuật dạng này. Ông đánh giá thế nào về sự hợp tác giữa bác sĩ Việt Nam và Hàn Quốc trong ca phẫu thuật này? Đây là sự hợp tác rất tốt. Ca mổ sẽ giúp tăng cường sự hợp tác trong lĩnh vực này giữa bác sĩ 2 nước trong tương lai. Xin cảm ơn ông.

19 giờ 45: PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm thông báo, ca mổ đã tạm thời thành công. Tuy nhiên để biết chắc chắn mức độ thành công, cần chờ sau 1 tháng nữa để theo dõi tiến triển của bệnh nhân. TPO vừa thực hiện cuộc phỏng vấn PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm. Mời các bạn đón đọc trong ít phút nữa.

PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm cho biết, đây là một ca mổ có nhiều điều đặc biệt, đó là :

- Chỉ mất có 6 đơn vị máu (trong khi chuẩn bị tới 300 đv máu)

- Ban đầu dự tính việc cắt gan của người bố sẽ thuận lợi, song thực tế khi mổ ra thì gan của ông Thanh "nát" nhiều và có nhiều vấn đề bất thường về đường mật, do đó phải chuyển sang cắt thùy gan phải để ghép.

- Khi ghép nối với người cho phải dùng tới 2 miệng nối (những ca bình thường chỉ cần dùng một miệng nối). Phần tĩnh mạch gan khi ghép nối cũng xuất hiện bất thường nên phải cũng phải làm 2 miệng nối.

- Thời gian cắt gan của Tuấn phải kéo dài hơn so với dự định vì gan bị xơ lâu, tuần hoàn hệ từ gan lên tim ra rất nhiều máu nên rất dính, khó thao tác.

Tóm lại kíp mổ đã gặp rất nhiều điều bất thường trong phẫu thuật ghép gan và trong ca mổ này.

Người bố Hoàng Văn Thanh trong phòng hồi sức cấp cứu sau khi cho gan. Ảnh : TPO

19 giờ 15: Từ trong phòng mổ, PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm - Giám đốc Bệnh viện Nhi TW - chính thức phát biểu: Kíp mổ đã nối xong động mạch, tĩnh mạch gan. Các BS sẽ hoàn thành việc nối đường mật trong khoảng 15 phút nữa. Sau đó, sẽ là công đoạn cuối cùng: Đóng ổ bụng bệnh nhân.

Tại hội trường lúc này, camera đã truyền tải cả hình ảnh và âm thanh về hoạt động của các BS trong phòng mổ (trước đó chỉ truyền hình ảnh). Như vậy toàn bộ kíp mổ đã làm việc liên tục suốt 12 tiếng từ 8 giờ sáng đến giờ.

18 giờ 45: Các BS cho biết, miếng gan lấy của ông Thanh nặng 556 gam. Miếng gan hỏng lấy ra của bệnh nhân Tuấn nặng 800,37 gam. Các BS đang dùng máy siêu âm kiểm tra rất kỹ xem có mạch máu nào bị rò rỉ không. Nếu có, sẽ phải khâu lại ngay trước khi chuyển sang giai đoạn kế tiếp. Với tiến triển công việc như thế này, dự kiến 2 tiếng nữa, ca phẫu thuật sẽ kết thúc, BS Lộc - Phó GĐ Viện nhi TW cho biết.

Mẹ của Hoàng Anh Tuấn trả lời phỏng vấn TPO: Khi nhìn thấy phần gan bị hỏng của con trai trên màn hình, chị Đông bảo: Bây giờ tôi mới hiểu vì sao trước đây cháu có những triệu chứng biếng ăn, ngủ ít, đau bụng... Gia đình tôi thật may mắn vì đã được các BS giỏi tận tâm tận lực cứu giúp. Xin đa tạ các BS, cám ơn các BS... Bây giờ chị mong muốn điều gì nhất? - Cầu trời, cầu phật phù hộ cho 2 bố con tai qua nạn khỏi... Gương mặt người đàn bà trung niên dần bớt đi sự căng thẳng.

Từ trong phòng mổ, BS Hưng - Phó trưởng khoa Ngoại - cho biết: Ca mổ đã đến giai đoạn nối mật - ruột. Các BS đã nối xong 1 trong số 2 đường mật và đang bắt đầu siêu âm kiểm tra động mạch sau khi nối. Đến thời điểm này, diễn biến ca mổ tốt.

18 giờ 30: TS Khu Thị Khánh Dung - Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi TW vui vẻ cho biết, khâu quan trọng nhất là nối động mạch đã xong mà không xảy ra sự cố nghiêm trọng nào. Đây là một điều rất đáng mừng. Hiện các BS đang tiến hành vô trùng đầu dò siêu âm để kiểm tra xem việc nối mạch đã thông chưa. Sau đó, các BS sẽ nối đường mật.

18 giờ 20: Cả hội trường ồ lên khi camera chiếu hình ảnh các BS trong phòng nghỉ (hoàn toàn cách ly với bên ngoài). Ai cũng thán phục những lương y đã tận tụy với công việc quên cả mệt mỏi suốt 10 tiếng đồng hồ. Họ vẫn còn mặc nguyên trang phục phẫu thuật màu xanh, khẩu trang kéo trễ xuống cằm, có BS tháo dép, duỗi chân cho đỡ mỏi, người khác thì thả lỏng người...

Từ phòng nghỉ, BS Nguyễn Quốc Kính - Chủ nhiệm khoa Hồi sức(Bệnh viện Việt - Đức), thuộc kíp gây mê giơ tay chào mọi người bên ngoài. Sự tự tin rạng ngời trên khuôn mặt ông như đã xua tan mọi sự vất vả, lo lắng.

Theo một cán bộ phụ trách về hậu cần (thuộc Ban điều hành ca mổ), các BS ăn rất ít, chủ yếu là uống sữa. Hiện giờ, sức khỏe của chuyên gia người Hàn Quốc vẫn rất tốt.

Màn hình theo dõi các thông số sức khỏe cho ông Thanh, vào lúc 17 giờ 45 tình trạng sức khỏe của bệnh nhân tương đối tốt. Ảnh: TPO

18 giờ: Hiện nay, người bố Hoàng Văn Thanh đã được chuyển sang phòng hồi sức cấp cứu, các BS cho biết thể trạng của ông Thanh khá ổn. Toàn bộ kíp mổ cho ông Thanh đã được nghỉ tại một phòng bên cạnh. Tuy nhiên, không ai được phép ra ngoài để sẵn sàng ứng trực khi có tình huống xấu xảy ra.

Đến thời điểm này, ông Hoàng Văn Thanh đã được chuyển xuống phòng hối sức cấp cứu đặc biệt (được vô trùng hoàn toàn). Ông Thanh đang được thở bằng máy thở.

Trong khi đó, các BS vẫn đang tiếp tục gép động mạch: động mạch trên gan, động mạch cửa, ruột, ghép ống mật. Quan sát trên màn hình lớn, chúng tôi thấy rất rõ mạch đập của Tuấn...

17 giờ 45 : Các BS đang dùng kính hiển vi phẫu thuật vi phẫu để nối các mạch máu nhỏ trên gan của Tuấn. Ca phẫu thuật vẫn đang tiếp tục được tiến hành. Không khí làm việc đang hết sức khẩn trương. Dự kiến ca ghép gan phức tạp này sẽ phải kéo dài đến 19 hoặc 20 giờ.

Những mốc thời gian quan trọng của ca ghép gan 8 giờ 08: Các bác sĩ bắt đầu rạch bụng người cho gan 12 giờ 05: Cắt phần gan thùy phải của người cho 13 giờ 56: Các BS lấy được thùy gan phải của người cho 14 giờ 08: Rửa xong gan của người cho 14 giờ 14: Lấy xong phần gan bị bệnh của người nhận 15 giờ 20: Đóng bụng người cho gan 15 giờ 30: Chuyển gan của người cho sang ghép cho người nhận 16 giờ 30: Bắt đầu nối tĩnh mạch và động mạch gan cho Hoàng Anh Tuấn

Các BS đang tiến hành ghếp nối gan cho Hoàng Anh Tuấn. Ảnh : TPO

15 giờ 30: Phần gan của ông Thanh đã được đặt vào ổ bụng của Tuấn. Các bác sĩ đang xử lý động, tĩnh mạch, đường mật của bệnh nhân Tuấn xem có thông không. Các BS cũng kiểm tra các đầu nối để chuẩn bị ghép gan. Vào lúc , thùy phải gan của ông Thanh (trong tình trạng được bảo quản lạnh) đã được đưa sang phòng phẫu thuật, chuẩn bị ghép cho Tuấn. Do có sự thay đổi trong việc tách thùy phải thay thùy trái nên thời gian hồi sức đối với người bố về sau này sẽ nặng nề và khó khăn hơn.

Đường gan mật bên thùy trái của ông Thanh ở vị trí không bình thường Do có một số trục trặc nhỏ trong việc cắt gan của bố, nên tổng thời gian dự kiến mổ cho cả hai bố con thay vì 10 tiếng, sẽ kéo thêm 1 tiếng nữa. Do có trục trặc ở gan trái (đường gan mật trong gan người bố ở vị trí không bình thường), nên các bác sĩ quyết định sẽ lấy gan phải. Nếu lấy gan thùy trái, sẽ phải nối lại đường mật cho người bố - một công việc phức tạp và nguy hiểm. Tuy nhiên, việc ghép gan phải cho con vẫn thuận lợi. Và việc phẫu thuật cắt - tách gan của bố còn 30% nữa. Các bác sĩ dự kiến sẽ lấy khoảng 30 - 40% tổng lượng gan trái của bố để ghép cho con, tuy nhiên do khối lượng gan trái quá bé, nên các bác sĩ buộc phải lấy 30% gan phải của bố. Phần gan của bố còn lại sẽ được tái tạo đến kích cỡ bằng 5 - 15 % phần gan tự nhiên đã bị cắt bỏ. Khi Tuấn được 20 tuổi, phần gan được ghép cũng chỉ phát triển lớn hơn một chút mà thôi. Sau phẫu thuật, nguy cơ của người bố là chảy máu, chức năng gan suy giảm trong giai đoạn đầu. Trong khi đó, nguy cơ đối với người nhận sẽ là tắc động mạch, tĩnh mạch, và đường mật, suy gan cấp và nhiễm trùng. Tuy nhiên, bệnh viện đã chuẩn bị sẵn sàng để mổ lại nếu các nguy cơ trên xảy ra.

Nhóm trực tiếp ghép gan (phẫu thuật quan trọng và phức tạp nhất) gồm GS Suk Koo Lee (TT Y tế Sam Sung) và PGS. TS Nguyễn Thanh Liêm. Suốt gần 8 tiếng đồng hồ vừa qua, hầu hết các BS trong kíp mổ vẫn chưa được ăn trưa.

15 giờ 15: Các BS đang thực hiện những đường khâu cuối cùng để đóng ổ bụng cho ông Hoàng Văn Thanh. Phần gan của ông Thanh đang được ngâm trong nước đá, chờ để ghép vào cơ thể của Tuấn. Trong phòng phẫu thuật, PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm và một chuyên gia người Hàn Quốc khác đang khâu các động, tĩnh mạch cho Tuấn.

Hiện nay, Tuấn đã được truyền 8 đơn vị khối hồng cầu, 10 đơn vị huyết tương tươi đông lạnh, 1/2 đơn vị tiểu cầu máu.

Bác sỹ Đỗ Mạnh Cầm - Trưởng khoa Truyền máu - cho biết: Lượng máu truyền như vậy là tương đối ít, càng ít các yếu tố dị nguyên thì nguy cơ thải ghép gan càng giảm.

Đến giờ phút này, ca mổ diễn ra theo đúng dự kiến ban đầu, tuy nhiên thời gian sẽ kéo dài thêm khoảng 2 tiếng do có một vài trục trặc nhỏ..

Trong hội trường J - Bệnh viện Nhi TƯ, khoảng 40 người đang im lặng dõi theo các thao tác của các BS qua màn hình lớn. Riêng chị Trần Thị Đông - Mẹ của Tuấn và Hoàng Thị Vịnh - Chị gái Tuấn - thỉnh thoảng lại phải ngoảnh mặt đi, không dám nhìn thẳng vào màn hình. Sự lo lắng hằn rõ vết trên khuôn mặt căng thẳng của họ.

Trần Thị Đông - Mẹ Tuấn - theo dõi qua màn hình ca ghép gan của chồng và con mình. Ảnh TPO.

14 giờ 30 : Xuất hiện trước mọi người trong hội trường J - Bệnh viện Nhi TƯ, chị Trần Thị Đông - Mẹ Tuấn - xúc động kể lại : Ngày 23/5, sau khi thi xong tốt nghiệp, gia đình đưa Tuấn xuống Bệnh viện Nhi TW khám bệnh.

Tại đây, sau khi khám nghiệm, các BS kết luận, Tuấn đã bị mắc bệnh xơ gan cổ trướng giai đoạn cuối, rất khó chữa. Tuy nhiên, các BS cũng cho biết, có thể Tuấn sẽ khỏi bệnh bằng cách tiến hành phẫu thuật ghép gan với sự hợp tác của các chuyên gia hàng đầu Việt Nam và Hàn Quốc trong lĩnh vực này.

Chị Đông cũng cho biết, các BS của Bệnh viện Nhi TW thông báo đã có rất nhiều người mong muốn được ghép gan đợt này, nhưng còn phải chờ xem gan của người cho và người nhận có hợp nhau không.

Sau khi tiến hành các thủ tục xét nghiệm, anh Hoàng Văn Thanh và con trai Hoàng Anh Tuấn là cặp cho - nhận có gan phù hợp với nhau, và được chọn.

Sau khi nhận được thông báo của bệnh viện, trong gia đình xuất hiện 2 luồng ý kiến: chấp nhận phẫu thuật và không đồng ý phẫu thuật. Trong đó, chị Đông kể, bà nội của cháu cho rằng không nên phẫu thuật bởi anh Thanh là lao động chính trong gia đình. Nếu sức khỏe bị ảnh hưởng, sẽ kéo đổ theo cả một gia đình nghèo khó.

Nhưng với quyết tâm cứu con trai, anh Thanh đã thuyết phục mẹ mình: "Mẹ thương con bao nhiêu thì con thương cháu bấy nhiêu. Còn người thì còn của, mẹ cho con cứu cháu...". Nói đến đây, chị Đông giàn giụa nước mắt.

Phần gan hỏng của Tuấn .Ảnh : TPO

14 giờ 17: Các BS đã cắt rời phần gan hỏng của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn. Gan của Tuấn rất cứng, sần sùi, màu không vàng tươi. Tuấn mắc bệnh xơ gan cổ trướng từ năm 2003.

Sau khi đã hoàn tất công đoạn tách gan của 2 bố con ông Hoàng Văn Thanh và Hoàng Anh Tuấn, hiện các bác sĩ đang tiếp tục khâu các động, tĩnh mạch trước khi chuyển sang công đoạn tiếp theo.

BS Lộc cho biết, sau khi ghép thùy gan phải của ông Thanh vào cơ thể của Tuấn, mỗi năm gan của Tuấn sẽ phát triển thêm từ 10 - 15%. Gan của ông Thanh cũng sẽ phát triển như vậy. Tuy nhiên, sau ca phẫu thuật này, chắc chắn sức khỏe của 2 bố con ông Thanh sẽ bị ảnh hưởng.

Các BS đang rửa gan của ông Thanh. Ảnh : TPO

14 giờ 01: Thùy phải lá gan đã được nhấc khỏi ổ bụng ông Thanh. Các BS dùng xi lanh bơm nước vào vào động mạch đã tiến hình khâu rửa gan.

13 giờ 50: PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm chuẩn bị bước vào khâu quan trọng: Vi phẫu nối các động, tĩnh mạch của thùy phải gan người cho với người nhận.

Theo BS Lộc, sau khi lấy được thùy phải gan của người cho, các BS sẽ đưa người cho xuống phòng hồi sức cấp cứu đặc biệt (với sự hỗ trợ của máy siêu âm, truyền dịch, monitoring: đo mạch, nhiệt độ, huyết áp)...

13 giờ 45 : BS Lộc cho biết ca phẫu thuật dự kiến phải kéo dài thêm khoảng 2 tiếng nữa. Nguyên nhân là các BS đã quyết định cắt thùy phải gan của người cho, thay vì cắt thùy trái như dự kiến ban đầu.

Trưa nay, các GS, BS tham gia kip mổ đã chia thành nhóm nhỏ, thay nhau ăn trưa. Đồ ăn được bộ phận phục vụ chuẩn bị chu đáo. Tuy nhiên, nhóm BS phẫu thuật tách gan của ông Hoàng Văn Thanh vẫn chưa ăn gì từ sáng đến giờ do quá bận rộn

Sở dĩ có sự thay đổi đột xuất này, theo BS Lộc, là sau khi kiểm tra kỹ, các BS thấy thùy trái gan của ông Thanh không đủ khối lượng để cho nên phải chuyển sang thùy phải.

Chính vì vậy, thời gian hồi sức đối với người bố về sau này sẽ nặng nề và khó khăn hơn. Bên cạnh đó, việc chăm sóc người bố cũng phức tạp hơn dự kiến.

12 giờ 5 phút: Các BS dùng dao điện cắt thùy phải lá gan (đã được lấy ra) của ông Hoàng Văn Thanh để chuyển sang ghép cho Hoàng Anh Tuấn. Dự kiến ca mổ ghép gan này có thể phải kéo dài tới 19 giờ hôm nay. TPO sẽ liên tục cập nhật mọi diễn biến mới nhất của ca ghép gan quan trọng này tới bạn đọc.

Trên màn hình hiện lên những đường dao PUSA rất ngọt cắt thùy phải gan của người cho. Theo các BS, dao PUSA vừa cắt vừa phun ra nước để rửa vết thương. Theo quan sát của các BS, sau khi cắt, vết thương ít chảy máu là tín hiệu rất mừng.

Kíp mổ đang bóc tách gan của người bố. Ảnh: TPO chụp qua màn hình 12 giờ: Phóng viên TPO đã có cuộc trao đổi với BS Nguyễn Văn Lộc - Phó giám đốc BV Nhi TW ngay tại hành lang phòng mổ: Thưa ông, tại sao việc bóc tách gan của người bố lại lâu đến vậy, có điều gì trục trặc chăng? Không có gì trục trặc cả. Việc mổ cho Tuấn cũng phải tiến hành song song cùng với người bố tại một phòng mổ kế bên để tách toàn bộ lá gan ra ngoài. Tiếp đó chúng tôi phải đo thể tích của 2 lá gan, phân tích, hội chẩn để quyết định lấy bao nhiêu gan của người bố ghép sang người con là đủ. Khối lượng gan lấy ra để ghép phải bảo đảm sự an toàn cho sự hoạt động bình thường của người bố. Bên cạnh đó cũng phải đảm bảo cho sự tiếp nhận bình thường của người con. Công việc cắt và ghép này phải được chuẩn bị và tiến hành một cách hết sức đồng bộ tại 2 phòng mổ. Trước đó, chúng tôi phải tiến hành chụp phim lá gan của hai bố con (sau khi đã lấy ra) để quyết định khối lượng và vị trí cắt ghép. Tại sao lại cắt thùy trái của người bố, mà không phải là một vị trí khác? Đó là do sau khi bóc tách ra, chúng tôi tiến hành đo kích thước lá gan và đi tới quyết định lấy phần gan thùy phải của người bố để ghép sang, phần này đủ các thông số phù hợp với cháu Tuấn, đủ để không gây nguy hiểm cho bố cháu (kích thước, trọng lượng...) Phạm Tuyên thực hiện

11 giờ 25: Các BS đang hoàn thành những bước cuối cùng của việc tách thùy phải của ông Hoàng Văn Thanh. Các BS đang dùng xi lanh bơm nước vào rửa các chất bẩn bám trên bề mặt gan. Sau đó, nước sẽ được hút ra khỏi bụng. Nhìn qua màn hình, BS Nguyễn Văn Lộc đánh giá, chất lượng gan của người cho là tốt, máu tươi.

Sau khi hoàn thành việc lấy gan của ông Hoàng Văn Thanh, hiện các BS đã thay quần áo và vô trùng (theo đúng quy định là 4 tiếng sẽ phải vô trùng lại một lần).

Trong khi đó, tại một phong phẫu thuật khác, các BS vẫn chưa hoàn thành việc lấy gan của Tuấn. Chúng tôi thấy, sau khi lấy xong gan của người bố, PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm - Giám đốc Bệnh viện Nhi TW - tiếp tục sang phòng phẫu thuật cháu Tuấn để hỗ trợ đồng nghiệp.

Kip phẫu thuật đang tiến hành bóc tác một phần gan của ông Hoàn Văn Thanh. Ảnh: TPO

Trong khi đó, việc lấy gan của Tuấn đang được tiến hành song song vẫn chưa hoàn thành. BS Lộc cho biết, khi lấy được gan của Tuấn, các chuyên gia sẽ cắt bỏ phần gan hỏng của Tuấn, rồi ghép thùy phải gan của người cho vào.

10 giờ 45: Màn hình thứ hai bật sáng, hiện lên cảnh kíp mổ thứ hai đang tiến hành phẫu thuật để cắt gan bệnh lý cho Hoàng Anh Tuấn.

Ông Hoàng Văn Phú - Ông nội của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn đang căng thẳng theo dõi ca mổ qua màn hình tại bệnh viện. Ảnh: TPO

10 giờ 30 : Dù rất cố gắng, nhưng tới thời điểm này do tính chất phức tạp của công việc nên việc tách gan của người cho đã chậm hơn 1 tiếng so với dự định. Trong phòng phẫu thuật, các GS, BS Việt Nam và Hàn Quốc vẫn đang trao đổi trực tiếp với nhau (bằng tiếng Anh) và tiếp tục tiến hành công việc.

10 giờ 20: Theo BS Nguyễn Đức Thọ, hiện tại các GS, BS trong ca mổ đang lấy gan từ người cho để chuyển cho kíp rửa trước khi phẫu thuật. Thời điểm này, các BS trong ca tách gan đang xem phim chụp động mạch nuôi phân thùy tại phòng bên cạnh phòng mổ. BS Thọ cho biết, qua việc xem xét trên, các BS sẽ xác định được động mạch nuôi phân thùy, từ đó chọn lấy phân thùy tốt nhất để tiến hành ghép cho bệnh nhân Tuấn.

Chị Trần Thị Đông - Mẹ của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn - cho biết, chị đã không dám ngồi theo dõi ca ghép gan được tường thuật trực tiếp tại hội trường vì sợ phải chứng kiến hình ảnh chồng và con trai trên bàn mổ (mặc dù đã có sự chuẩn bị về mặt thần). Một lý do khác nữa là chị Đông rất mẫn cảm với máu vì vậy khi thấy máu, chị thường choáng nên không dám nhìn. Chị Đông cho biết: Trước khi vào phòng mổ, sợ tôi lo lắng quá, Tuấn nhìn tôi âu yếm bảo, mẹ phải giữ gìn sức khỏe nhé. Mẹ cứ yên tâm về con! Tưởng như không được chứng kiến ca phẫu thuật vì sợ, vì lo lắng, vì mẫn cảm với máu nhưng khi được các bác sĩ thông báo sẽ dùng dao siêu âm điện tử tách gan nên không chảy máu, chị Đông sốt ruột quá đã chạy ngay đến hội trường xem (qua màn hình) tình trạng sức khỏe của chồng và con mình như thế nào. Thái Hà

10 giờ: Đến thời điểm này, những hình ảnh của ca phẫu thuật đang được truyền trực tiếp qua màn hình lớn 100 inch tại hội trường. Hệ thống đèn trong hội trường J - Bệnh viện Nhi TW đã được tắt. Các BS, phóng viên và người nhà bệnh nhân đang chăm chú theo dõi ca ghép gan.

Anh Hoàng Đức Vương (SN 1982) là anh trai của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn cho biết, cả gia đình đã có mặt tại Bệnh viện Việt - Đức chiều qua (1/7), gồm các thành viên: Ông Hoàng Văn Phú, hơn 60 tuổi (ông nội của bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn), mẹ, 4 anh chị của Hoàng Anh Tuấn cùng 6 người thân khác.

9 giờ 45: BS Hàn Quốc Gaab Soo Kim đang cầm dao mổ chính, xung quanh có tới 16 BS, y tá và các kỹ thuật viên khác, trong đó có tới 9 BS, y tá người Hàn Quốc. Không khí làm việc rất khẩn trương, kíp phụ mổ cùng kỹ thuật viên liên tục phối hợp với BS Gaab Soo Kim bằng những ký hiệu đặc trưng một cách rất thuần thục.

Theo dõi bên ngoài qua màn hình, chúng tôi nhận thấy có Thứ trưởng Bộ Y tế Nguyễn Thị Xuyên, Vụ trưởng Vụ Điều trị Bộ Y tế Lý Ngọc Kính cùng nhiều GS, BS của bệng viện Nhi TW. BS Lộc - Phó Giám đốc BV Nhi - nói: "Đây là một trong những giờ phút quan trọng nhất trong cuộc đời thầy thuốc của tôi".

Những đường mổ đầu tiên của nhóm phẫu thuật. Ảnh: TPO

Ông cũng cho biết, rút kinh nghiệm từ ca ghép gan năm ngoái tại Viện Quân y 103, lần này BV đã chuẩn bị rất chu đáo và kỹ lưỡng về phương tiện máy móc. Ông tin tưởng ca ghép gan đầy ý nghĩa này sẽ thành công tốt đẹp. Được biết, kỹ thuật ghép gan vô cùng ý nghĩa đối với rất nhiều bệnh nhân viêm gan cấp trên cả nước, nếu không có kỹ thuật này, nguy cơ tử vong cho họ là rất lớn.

Các bác sĩ được chia thành 6 tiểu ban. Trong đó, kíp lấy gan người cho (kíp 1) gồm PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm - Giám đốc Bệnh viện Nhi TW và GS Gaab Soo Kim - Người Hàn Quốc.

9 giờ 25: Những đường dao điện Pusal đang thận trọng tách một phần thùy trái lá gan của người bố Hoàng Văn Thanh (người cho gan) ra khỏi cơ thể. Lúc này đã quá thời gian dự kiến 25 phút, song công việc tách gan vẫn chưa hoàn thành. Thời tiết sáng nay khá mát mẻ, máy lạnh đang mở song chúng tôi vẫn nhìn thấy những giọt mồ hôi lấm tấm trên khuôn mặt các vị lãnh đạo Bộ Y tế, các GS bác sĩ đến theo dõi ca mổ...

Hiện cả BV Nhi chỉ có 2 dao mổ Pusal do Nhật sản xuất, đây là loại dao mổ cực kỳ hiện đại, có chức năng vừa cắt vừa cầm máu tại chỗ, hạn chế tối đa việc mất máu và thu ngắn thời gian mổ.Dao Pusal vừa phun nước ra để rửa sạch vết mổ, vừa hút dịch.

Kíp phẫu thuật đang thao tác bên bàn mổ. Ảnh: TPO

8 giờ 35 : Trao đổi với phóng viên TPO, PGS. TS Nguyễn Thanh Liêm - Giám đốc Bệnh viện Nhi TW - cho biết một vài con số thông kê về tỷ lệ ghép gan trên thế giới :

Ở Hàn Quốc với dân số 45 triệu dân, nước này tiến hành 500 ca ghép gan/năm.

Ở Việt Nam: Nhu cầu ghép gan rất lớn, khoảng 1000 ca/năm trên tổng số 80 triệu dân.

Tại Pháp: Có những bệnh viện tiến hành những ca ghép gan thường quy với tỷ lệ 4 ca/tháng.

Cũng theo PGS. TS Nguyễn Thanh Liêm, ở nước ngoài thường lấy gan ở các tử thi để ghép, nhưng ở Việt Nam lấy gan của người sống.

Những người cầm dao mổ đầu tiên, thuộc kíp lấy gan người cho: GS Choi Seong Ho, BS Park Jin Wan, GS Lê Trung Hải, Thạc sĩ Lê Nam Thắng.

Kíp 2 (rửa gan): 2 BS Bùi Đức Hậu và Sung Joon Kim

Kíp 3 (ghép gan): 2 GS Nguyễn Thanh Liêm và Gaab Soo Kin.

Kíp 4: (Nối mạch máu): TS Nguyễn Đức Thọ, TS Trịnh Văn Minh, GS.TS Pham Gia Khánh và một chuyên gia về vi phẫu thuật người Hàn Quốc.

Kíp 5 (gây mê): BS Nguyễn Quang Ứng, Nguyễn Anh Tuấn, BS Nguyễn Quốc Kính - Phó Chủ nhiệm khoa Gây mê hồi sức (Bệnh viện Việt - Đức) và BS gây mê người Hàn Quốc Seong Ho Choi.

Kíp 6 (hồi sức): Gồm TS Lương Xan (Bệnh viện Nhi TW). TS Nguyễn Văn Điển, 1 BS người Hàn Quốc cùng 2 BS phụ mê.

GS Đỗ Kim Sơn - Nguyên Giám đốc Bệnh viện Việt Đức và GS. TS Phạm Gia Khánh tham gia điều hành chung trong ca ghép gan này.

BS Nguyễn Văn Lộc cũng cho biết, dự kiến công đoạn lấy gan người cho sẽ kéo dài trong vòng 1 tiếng.

Người cho gan là ông Hoàng Văn Thanh - 46 tuổi, là bố đẻ của Hoàng Anh Tuấn. Sáng nay, ông Thanh được đưa vào phòng mổ lúc 6 giờ 40 phút. Còn Hoàng Tuấn Anh được đưa vào phòng mổ lúc 7 giờ.

Trước đó, cả ông nội và một số anh em khác của Hoàng Tuấn Anh đều đề đạt nguyện vọng được cho Tuấn gan, nhưng ngay sau lần xét nghiệm đầu tiên, các BS đã cho biết gan ông Thanh phù hợp và có thể cho gan con trai mình.

Theo thông tin của phóng viên TPO, ông Hoàng Văn Thanh làm nghề bán rau tại chợ Phước Lâm (Hòa Bình). Gia đình rất khó khăn về kinh tế.

Anh Hoàng Đức Vương cũng cho biết, trước khi quyết định phẫu thuật, gia đình đã xác định đây là ca ghép gan khó và có thể xảy ra rủi ro. Tuy nhiên, dù lo lắng xảy ra những tình huống xấu nhưng gia đình tin tưởng là các BS sẽ thành công.

Theo tư vấn của các BS, gia đình cũng lường trước được việc người cho gan sẽ mất đi một phần sức khỏe nhưng với quyết tâm cứu sống Anh Tuấn, ông Thanh và gia đình chấp nhận thực tế đó.

Hôm qua (1/7), các BS đã nhiều lần đến động viên bố ông Thanh. 5 giờ sáng nay, các BS một lần nữa đến thăm hỏi, làm công tác tư tưởng cho bệnh nhân.

Hiện nay, 16 GS, BS (trên tổng số 28 BS trong phòng mổ) đang trực tiếp phẫu thuật, trong đó có 9 chuyên gia người Hàn Quốc thuộc Trung tâm Y tế Samsung.

PGS.TS Nguyễn Thanh Liêm - Giám đốc Bệnh viện Nhi TW - cho biết: Trước khi sang Việt Nam để phối hợp với các GS, BS Việt Nam thực hiện ca ghép gan này, các chuyên gia người Hàn Quốc cũng vừa thực hiện một ca ghép gan tại Hàn Quốc.

8h08 : Nhát dao mổ đầu tiên đã bắt đầu cạm vào cơ thể bệnh nhân

8 giờ 3 phút: Các bác sĩ bắt đầu tiến hành công việc chuẩn bị cho ga ghép gan. Hiện có 28 bác sĩ trong phòng mổ trên tổng số 60 - 70 bác sĩ tham gia ca ghép gan quan trọng này.

Nhóm PV TPO thực hiện

Trích thư của cô giáo chủ nhiệm lớp 7B gửi cho Hoàng Anh Tuấn trước khi lên bàn mổ Hoàng Anh Tuấn trước giờ lên bàn mổ. Ảnh Dân Trí Tuấn thân yêu của cô ! Cô biết em rất yếu, nhưng rất có nghị lực, một cậu học trò thông minh và tinh nghịch của lớp. Em hãy cố gắng chịu đựng nhé ! Can đảm sẽ giúp em chiến thắng bệnh tật. Tuấn ơi ! cô và cả lớp 7B cũng như bố mẹ em lo cho sức khỏe của em lắm, nhất là những ngày thi học kỳ vừa qua... Cố gắng lên em nhé ! Được biết vào năm 2003 khi chưa có kỹ thuật ghép gan tại VN, Tuấn bị bệnh và gặp GS Khánh - Chủ nhiệm khoa Tiêu hóa (Bệnh viện Nhi TW), em đã xác định rõ và nói: Nếu em không qua khỏi, em xin được hiến các bộ phận cơ thể cho các bạn khác và cho y học. Đặc biệt em muốn hiến đôi mắt và trái tim của mình cho các bạn bị bệnh cần có nó. Đôi mắt để nhìn, còn trái tim để có một tấm lòng... Vừa qua, khi được BS Hoa - Người trực tiếp điều trị cho Tuấn trong thời gian chờ ghép gan tại Bệnh viện Nhi TW - động viên và chăm sóc, Tuấn đã tỏ ra rất hy vọng và sẵn sàng chịu đựng ca ghép gan này. Nhất là sau khi bé Diệp được thực hiện ca ghép gan đầu tiên vào năm 2004 tại Viện Quân y 103. Thái Hà Viện Nhi chuẩn bị cho ca ghép gan thứ hai Hôm nay 2/7, TP sẽ tường thuật trực tiếp từ 8 giờ ca ghép gan do tập thể các bác sỹ Việt Nam thực hiện với sự trợ giúp của chuyên gia Hàn Quốc. Ông Nguyễn Văn Lộc - Phó Giám đốc Bệnh viện Nhi TW - cho biết: Thời gian qua BV đã cử một đội ngũ bác sĩ và kỹ thuật viên sang học tập kỹ thuật ghép gan tại Pháp, Nhật Bản, Hàn Quốc. Em Hoàng Anh Tuấn - 14 tuổi, ở Phú Thọ đã được lựa chọn để trở thành bệnh nhi đầu tiên được ghép gan tại bệnh viện. Ca ghép, dự kiến vào ngày mai (2/7), sẽ được thực hiện bởi hơn 60 bác sĩ thuộc các BV: Nhi TW, Bạch Mai, Học viện Quân y, Viện Quân y 103, Việt - Đức và một số chuyên gia đến từ Hàn Quốc. Theo ông Lộc, bệnh viện đã chuẩn bị đầy đủ những thiết bị hiện đại phục vụ cho ca mổ như phương tiện gây mê kèm máy thở chức năng cao, máy siêu âm, máy chụp mạch, máy siêu âm mạch máu. Rất nhiều bạn trẻ ở Viện Nhi Trung ương, Viện Huyết học Truyền máu TW, Học viện Quân y đã tình nguyện hiến máu giúp đỡ bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn. Hiện nay, bệnh nhân Hoàng Anh Tuấn đã được đưa vào phòng cách ly trong tình trạng sức khỏe rất yếu. Chị Trần Thị Đông, mẹ của bệnh nhân, cho biết Tuấn mắc bệnh xơ gan cổ trướng từ năm 2003. Ngày 23/5/2005, Tuấn được đưa đến bệnh viện trong tình trạng mê sảng, bụng trướng to, ăn uống rất khó. Sau 1 tháng điều trị, hiện tinh thần và sức khỏe của Tuấn có khá hơn nhưng bụng vẫn trướng to. Lãnh đạo bệnh viện khẳng định người nhà bệnh nhân có thể yên tâm vì ngoài việc miễn toàn bộ chi phí khoảng 700 triệu đồng cho ca ghép gan này, bệnh viện dự tính sẽ lo thuốc chống thải ghép cho bệnh nhân khoảng 8 - 10 năm. Thuốc chống thải ghép tốn từ 4 - 5 triệu đồng/tháng. TTXVN