Thứ năm, 12 Tháng một 2006, 10:35 GMT+7

Trắc bách diệp và bá tử nhân

Trac bach diep va ba tu nhan
Trắc bách diệp

Trắc bách diệp và bá tử nhân là hai vị thuốc được lấy từ cây trắc bá (Biota orientalis (L.) Endh) thuộc họ Hoàng đàn (Cupressaceae).

Đó là một cây cảnh quen thuộc được trồng từ lâu đời ở vườn gia đình, vườn hoa, các công sở, đình chùa.
Trắc bách diệp là cành non và lá, thu hái quanh năm, tốt nhất vào tháng 3-5, rửa sạch, phơi trong râm hoặc sấy nhẹ cho khô để bảo đảm phẩm chất. Dược liệu đã sơ chế là cành nhỏ dẹt mang những lá hình vảy, màu lục nâu sẫm. Khi dùng, để sống hoặc sao đen. Bá tử nhân là quả già thu hái vào tháng 9, phơi khô, giã bỏ vỏ cứng, sàng sẩy cho sạch, lấy nhân. Nếu đem nhân sao qua, giã nát, ép bỏ dầu sẽ được bá tử sương. Dược liệu có hình trứng, chắc mẩy, màu trắng ngà, nhiều dầu.

Thành phần hóa học trong lá trắc bá tươi gồm tinh dầu với hàm lượng 0,6-1%, flavonoid toàn phần 1,72%, lipid và các acid hữu cơ. Tinh dầu chứa thuyon, fenchon, camphor, caryophylen, terpinol. Flavonoid là myricetin, quercitrin, amentoflavon. Acid hữu cơ là acid juniperic, acid sabinic, acid pimaric, acid isopimaric.

Quả trắc bá chứa tinh dầu, trong đó chủ yếu là a-cedrol chiếm 36,84%, dầu béo.

Trong y học cổ truyền và kinh nghiệm dân gian, trắc bách diệp có vị đắng, chát, hơi hàn, có tác dụng cầm máu trong những trường hợp chảy máu sau:

Chữa ho ra máu, thổ huyết: Trắc bách diệp (sao cháy đen), ngải cứu mỗi vị 15g; can khương 6g (sao). Các vị sắc với 200ml nước, còn 50ml, uống làm một lần trong ngày.

Chữa chảy máu do nhiễm khuẩn gây sung huyết: Trắc bách diệp, liên kiều, hoa hòe mỗi vị 12g; kim ngân hoa, bồ công anh mỗi vị 20g; cỏ nhọ nồi 16g; chi tử (sao) 10g. Sắc uống ngày một thang.

Hoặc trắc bách diệp, hoàng bá, cỏ nhọ nồi, tỳ giải, mộc thông mỗi vị 16g; hoàng cầm, liên kiều, hoa hòe mỗi vị 12g. Sắc uống trong ngày.

Chữa chảy máu do cơ địa dị ứng gây rối loạn thành mạch: Trắc bách diệp, sinh địa, hoa hòe mỗi vị 16g; cỏ nhọ nồi 20g; huyền sâm, địa cốt bì mỗi vị 12g. Sắc uống.

Chữa chảy máu chân răng: Trắc bác diệp, hoàng liên, a giao mỗi vị 12g; thạch cao 20g; sinh địa, thiên môn mỗi vị 16g. Sắc uống.

Chữa sốt xuất huyết: Trắc bách diệp, rễ cỏ tranh, cỏ nhọ nồi mỗi vị 16g; lá tre, hạ khô thảo mỗi vị 20g. Sắc uống trong ngày.

Hoặc trắc bách diệp (sao đen), bông mã đề mỗi vị 20g; rau má, cỏ nhọ nồi mỗi vị 30g. Sắc uống.

Chữa trĩ ra máu: Trắc bách diệp, hoa kinh giới, hoa hòe, chỉ xác (lượng bằng nhau). Tất cả phơi khô, giã nhỏ, rây bột mịn, làm thành từng gói chè nhúng, mỗi gói 10g. Ngày uống 2 gói trước bữa ăn 30 phút hoặc khi đang chảy máu.

Chữa động thai, băng huyết: Trắc bách diệp 20g; ngải cứu, cỏ nhọ nồi mỗi vị 16g, cành tía tô, củ gai mỗi vị 12g. Sắc uống làm một lần trong ngày.

Chú ý: Người không phải chứng thấp nhiệt, không được dùng.

Bá tử nhân có vị ngọt, tính bình, là thuốc bổ tâm, định thần, nhuận táo, được dùng phối hợp với các vị thuốc khác trong những trường hợp sau:

Thuốc an thần: Bá tử nhân, táo nhân mỗi vị 12g. Sắc uống trong ngày.

Chữa suy nhược thần kinh: Bá tử nhân, quy bản, táo nhân mỗi vị 8g; ba kích, thục địa, kim anh, khiếm thực, hạt sen, đảng sâm, bạch truật mỗi vị 12g; nhục quế 4g. Sắc uống ngày một thang.

Hoặc bá tử nhân, long nhãn, táo nhân mỗi vị 8g; bạch truật, hoài sơn, đảng sâm, ý dĩ, hạt sen, kỷ tử, đỗ đen sao mỗi vị 12g. Sắc uống.

Chữa khó ngủ, hồi hộp, nôn nao, hay kinh sợ: Bá tử nhân, táo đen (sao đen), thảo quyết minh (sao), mạch môn, long nhãn, hạt sen mỗi vị 10g. Sắc uống.

Chữa mất ngủ, ra mồ hôi trộm ở bệnh nhân lao xương: Bá tử nhân, tri mẫu, hoàng bá mỗi vị 12g; mẫu lệ 20g; thục địa, quy bản, long cốt mỗi vị 16g; ngũ vị tử, toan táo nhân mỗi vị 6g. Sắc uống.

Chữa vữa xơ động mạch với chứng chóng mặt, ù tai: Bá tử nhân, mạch môn, mẫu đơn bì, mạch thược, a giao mỗi vị 9g; sinh địa 12g; ngưu tất 6g; cam thảo 4g; nhân sâm 3g. Sắc uống.

Chữa bế kinh: Bá tử nhân, ngưu tất mỗi vị 20g; trạch lan, tục đoạn mỗi vị 40g; thục địa 15g. Tất cả phơi khô, tán bột, rây mịn làm thành viên. Ngày uống 20-30g.

Chữa kinh giật: Bá tử nhân, táo nhân, bán hạ chế, trần bì mỗi vị 8g; đảng sâm 16g; thục địa, kỷ tử, bạch truật, long nhãn, hà thủ ô mỗi vị 12g. Sắc uống.

Ngoài ra, nhân dân ở một số nơi có kinh nghiệm dùng bá tử nhân để sống với liều 6-10g cho người lớn và 3-5g cho trẻ em tùy tuổi, giã nát, thêm nước, gạn uống để chữa kiết lỵ với kết quả rất tốt.

DS. Đỗ Huy Bích - (SKĐS)

Việt Báo

Nhận xét tin Trắc bách diệp và bá tử nhân

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Trắc bách diệp và bá tử nhân bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Trac bach diep va ba tu nhan ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Trắc bách diệp và bá tử nhân ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Bài Thuốc Cổ Truyền của chuyên mục Sức Khỏe.

Trac department chlorophyll and three prisoners
Traditional Medicine, atherosclerosis, ensuring quality, chlorophyll monitoring department, Grass soot, organic acids, sweat theft, apple, bleeding, independent location, day, essential oils, biogeochemical, drinking, identity

shale and Trac pressing three prisoners are the two drugs are taken from cypress (Biota orientalis (L.) Endh) belong to Royal Forums (Cupressaceae). It's a familiar ornamental plants are grown for a long time in the home garden, gardens, offices, temples. Monitoring department ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM




  • Thong tin chinh thuc to chuc ky thi quoc gia
    Thông tin chính thức "tổ chức kỳ thi quốc gia"

    Những thay đổi về kỳ tuyển sinh 2015 đang khiến học trò lo lắng vì các em chỉ còn 9 tháng, khó có thể thích nghi ngay với phương án thi mới như vậy.

  • Ep cung nhuc hinh Can nguyen cua an oan
    Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!

    Nhiều vụ cảnh sát dùng nhục hình với nghi phạm đã xảy ra. Hành vi này của người cảnh sát là nguy hiểm cho xã hội, đã xâm phạm tới sức khỏe, danh dự của công dân, gây mất niềm tin của quần chúng nhân dân đối với các cơ quan bảo vệ pháp luật, tạo ra bức xúc trong dư luận xã hội.

  • Nu y ta mang bau om con tu tu
    Nữ y tá mang bầu ôm con tử tự

    Chỉ vì bế tắc, mâu thuẫn trong cuộc sống, người làm mẹ đã nhẫn tâm ép con phải chết cùng mình. Dư luận đồng cảm có, xót thương có và kèm theo cả sự phẫn nộ tột cùng.

  • Dich dau mat do dien bien bat thuong
    Dịch đau mắt đỏ diễn biến bất thường

    Thời điểm này, dịch đau mắt đỏ ở Hà Nội chỉ mới lây lan trong phạm vi gia đình nhưng vì là dịch nên có thể lây lan rộng hơn.

  • Thu hut Shisha gioi tre Sanh dieu den te nan
    Thú hút "Shisha" giới trẻ: Sành điệu đến tệ nạn

    Hút shisha đang trở thành thú tiêu khiển “sành điệu” của giới trẻ, được quảng cáo không độc, không nicotine và hoàn toàn từ thảo dược…

  • Su kien quoc te noi bat 079 139
    Sự kiện quốc tế nổi bật (07/9 - 13/9)

    Tổng thống Mỹ B. Obama công bố chiến lược chống khủng bố, EU thông qua lệnh trừng phạt mới nhằm vào các công ty của Nga, Hà Lan công bố kết quả vụ điều tra máy bay rơi MH 17... là những tin nổi bật trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0709 1309
    Toàn cảnh Showbiz tuần (07/09 – 13/09)

    MV 'Em của ngày hôm qua' đạt kỷ lục 40 triệu view, Liveshow Ngọc Sơn "hỗn loạn" vì quá đông khán giả, Đạo diễn Lê Hoàng bị chỉ trích gay gắt trên sóng truyền hình, Danh hài Tấn Beo chê Trấn Thành diễn hài dở, Ngọc Trinh nhận "mưa đá" vì in hình bán nude lên túi tặng trẻ em, Thúy Khanh, Nhật Tinh Anh bị khán giả mời uống thuốc lắc,...

  • Nghin le chuyen tuan qua 0709 1309
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (07/09 - 13/09)

    Nữ y tá mang bầu ôm con tử tự; Phạm nhân “lướt” Facebook trong tù gần 1 năm; Đổ bồn nước inox trong trường học, 2 học sinh tử vong; Vụ xe khách rơi xuống vực ở Sa Pa: Cô gái mất chồng sắp cưới đã qua đời.....là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua (07/09 - 13/09).

  • Tong hop Doi song tuan qua 079 139
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (07/9 - 13/9)

    Đêm rằm tháng tám đã chạm ngõ mọi gia đình Việt Nam để lại những dấu ấn về Tết trung thu thật đẹp; Vụ án thương tâm thai phụ ôm con tự tử trên sông Lô gây phẫn nộ dư luận, đau xót trước những phận làm mẹ làm dâu bất hạnh; những thông tin xung quanh vấn đề an toàn thực phẩm, thực phẩm bẩn là những thông tin đáng chú ý nhất tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0709 1309
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (07/09 - 13/09)

    Phạm nhân vô tư “lướt” facebook trong… tù?; Ép cung, nhục hình: Căn nguyên của án oan!; Hai nữ sinh giỏi nhảy lầu tự tử chấn động Nhật Bản; Cảnh giác những thủ đoạn mới của tội phạm cướp giật; Thảm án đau lòng từ những mâu thuẫn mẹ chồng nàng dâu; “Yêu râu xanh” và nạn nhân cùng bế con đến tòa;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.