Thứ bảy, 29 Tháng ba 2008, 07:56 GMT+7

Tìm hiểu về hiện tượng "chuột rút"

Trong đời, hẳn bạn thỉnh thoảng cũng từng bị "chuột rút", bà con phía nam gọi là "vọp bẻ", chỗ này bị "rút" lên thì chỗ khác bị "bẻ" xuống, rất khó chịu. Vậy chuột rút là gì?

Đó là hiện tượng co thắt cơ đột ngột, thường xuất hiện ở một bắp chân hai vai, gây cảm giác đau tê, cứng đến mức không cử động được. Phần cơ co lại giống như "chuột" và "rút" ngắn như khi cậu Tý ở tư thế nằm nên bà con mình gọi là "chuột rút".

Bệnh thường xảy ra vào ban đêm khi đang ngủ, với những người bị bệnh tiểu đường, parkinson, bệnh tuyến giáp, bệnh thận.

Đặc biệt, với những người đang bơi bỗng dưng co rút bắp chân thì thật nguy hiểm vì không thể tiếp tục bơi được nữa. Lại có người lao động trong môi trường nhiệt độ cao, đổ mồ hôi nhiều, thiếu muối và một số chất điện giải, đang làm bỗng cứng đơ một chân, phải ngồi xuống xoa, nắn, bóp.

Những vận động viên (VĐV) tập luyện với cường độ cao, acid lactic ứ lại làm cơ co thắt bất thường; có người đang chạy phải dừng lại vì không thể chạy nổi nữa. Báo cáo cho thấy một nửa sổ VĐV chạy marathon bị chứng bệnh này.

Những người thừa cân, béo phì, chân bị quá tải vì thể trọng bên trên đè ép xuống, máu ứ vùng dưới, chẳng những gây giãn tĩnh mạch mà cơ cũng bị co rút bất thường. Phụ nữ có thai cũng thường bị "chuột rút".

Nhìn chung, trong cơ thể bạn có sự biến động, mất cân bằng là sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến sự co giãn của cơ và thế là "chuột rút" xuất hiện.

Phụ nữ không nên mang giày quá cao để đề phòng hiện tượng "chuột rút"

Vì sao bị "chuột rút"?

Ba nghiên cứu gần đây về cảm thụ ở da, về phản xạ tuỷ và do điện hoạt động của cơ (electromyography, EMG) đều thống nhất rằng: khi sự dẫn truyền thần kinh cơ bị rối loạn, thì lẽ ra cơ ở trạng thái giãn, lại tiếp tục co dẫn đến cứng (Scwellnus và cộng sự).

Nếu đã do thần kinh cơ thì tế bào cơ cũng như những tế bào khác vận hành theo một quy luật chung: chúng co giãn nhịp nhàng là nhờ sự cân bằng của các ion (Na, Ca, Kali, Mg...) di chuyển bên trong và bên ngoài cơ. Khi cân bằng này bị rối loạn do thiếu hay do vận động không hợp lý sẽ gây ra sự co cứng.

Hầu hết những VĐV bị "chuột cắn, rút" đều có mối liên quan đến phản xạ tủy, đó là các tế bào thần kinh vận động alpha. Sự mệt mỏi của tế bào vận động alpha xuất hiện ở receptor cảm thụ đến cơ và ức chế cả sự vận hành ở gân của cơ.

Nhận xét nữa là khi bị lạnh (nhảy xuống nước lạnh buổi sáng khi chưa làm ấm cơ thể) rất dễ bị "chuột rút". Có một yếu tố phải kể đến là sự co cứng đột ngột "chuột rút" cũng có tính chất gia đình. Nếu cha mẹ bạn bị "chuột rút" thì bạn cũng sẽ được kế thừa các chứng bệnh khó chịu này và khi đi bơi nhớ đi cùng với một vài người bạn, phòng khi một bên "mái chèo" "chết máy" bất tử.

Phòng và chữa chuột rút

Thường "chuột rút" không kéo dài và không gây hậu quả trầm trọng, nhưng nếu bạn đang làm việc hay đang vận động thì tai nạn có thể xảy ra.

"Chuột rút" ở cẳng chân: bạn ngồi xuống, dùng tay kéo nhẹ các ngón chân (dù chúng đang bị tê), chú ý nhất là kéo ngón chân cái. Nếu bạn đang chạy marathon, bị co cơ bắp đùi thì lập tức bác sĩ của bạn hoặc đồng nghiệp giúp kéo thẳng chân, ấn đầu gối xuống để cơ hết co, sau đó tiếp tục dùng dầu nóng xoa bóp.

Nếu bạn bị giãn tĩnh mạch chi dưới lại hay bị chuột rút cần mang vớ (bít tất) có tác dụng đàn hồi để đè ép máu tĩnh mạch giúp chúng trở về tim tốt hơn, tránh ứ đọng. Phụ nữ nên mang giày thấp để không gây quá tải cho chi dưới.

Muốn phòng bệnh, điều đơn giản là uống nước đủ bởi khi thiếu nước, sự chuyển hóa vật chất trong tế bào bị rối loạn sẽ gây ra biến động nhẹ đầu tiên là co rút cơ. Nếu bạn làm việc trong môi trường nóng nực, đổ mồ hôi nhiều, nên bổ sung chút muối trong nước uống.

Người già thường lười vận động, lại ít uống nước nên ban đêm bị "chuột rút" lại đổ lỗi "bệnh già". Với người lớn tuổi, những bài tập như dưỡng sinh, yoga sẽ rất có lợi cho việc lưu thông khí huyết, tránh co cơ đột xuất. Nên tập thói quen tắm nước ấm hoặc ngâm chân nước muối ấm trước khi ngủ sẽ phòng tránh được "chuột rút" ban đêm.

Phụ nữ mang thai cần có chế độ dinh dưỡng hợp lý, đi bộ nhẹ nhàng, khi ngủ gác chân cao, không làm việc nặng, tinh thần vui vẻ là đảm bảo cho em bé khỏe mạnh và bà bầu không bị khó chịu về "chuột rút". Dùng tay massage hai bắp chân, vươn duỗi hai chân khi nằm cũng là động tác nên tập luyện.

Những người tiểu đường thường kèm theo rối loạn chuyển hóa các chất khiến "chuột kéo, rút" cả hai bắp chân càng phải tập luyện và uống thuốc đều đặn. Những người béo phì cũng cần tăng cường vận động để tránh những trận bị "chuột rút" bắp chân.

(Theo Phụ nữ)
Việt Báo

Nhận xét tin Tìm hiểu về hiện tượng "chuột rút"

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Tìm hiểu về hiện tượng "chuột rút" bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Tim hieu ve hien tuong chuot rut ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Tìm hiểu về hiện tượng "chuột rút" ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

Learn about the phenomenon of "cramps"
disorders, cramps, phenomena, advocacy, research, cells, women, muscles, and you, sick, down, water

In life, you must sometimes been "cramping," said the south called "cramps", and this place was "drawn" to the other place was "broken" down, very annoying. So What are cramps?.

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.