Thuốc corticoid - con dao hai lưỡi

Thuoc corticoid con dao hai luoiViệc tìm ra loại thuốc này được coi là bước ngoặt của công nghiệp dược. Corticoid có mặt trong phác đồ điều trị rất nhiều bệnh khó chữa như viêm khớp, hen, dị ứng... Do hiệu quả cao nên nó hay bị lạm dụng và gây nhiều tai biến nghiêm trọng.

Có thể nói ngoài kháng sinh thì corticoid (còn gọi là corticosteroid) là thuốc thiết yếu nhất dùng điều trị và phòng ngừa nhiều bệnh hiểm nghèo. Nó được tổng hợp ở vỏ tuyến thượng thận. Hydrocortison là corticoid chính có tác dụng chủ yếu với sự trao đổi hydrat carbon. Người ta đã làm thí nghiệm và nhận thấy nếu cắt bỏ tuyến thượng thận của súc vật thì chúng sẽ chết, nhưng nếu sau khi cắt vẫn liên tục cung cấp các corticoid chính thì chúng duy trì được sự sống.

Các thuốc corticoid ngày càng được cải tiến và có nhiều dạng bào chế mới. Việc sử dụng quá dễ dãi một số chế phẩm (nhất là các dạng thuốc uống và kem bôi) đã dẫn đến tình trạng lạm dụng thuốc đáng báo động trong cộng đồng và bệnh viện; gây những tác hại trầm trọng , không hồi phục. Thậm chí đã có trường hợp tử vong do dùng corticoid không đúng chỉ định. Còn các trường hợp bị tai biến da , đục thủy tinh thể gây mù thì không thể đếm hết.

Trước đây, người ta coi việc tổng hợp được cortison acetat là một bước ngoặt của ngành công nghiệp dược. Cortison có những tác dụng hữu ích như kháng viêm, chống dị ứng, chống mẫn cảm, chống choáng và chống ngộ độc; ức chế miễn dịch. Chế phẩm hay dùng là cortison acetat dạng uống và hydocortison dạng thuốc mỡ để bôi, hỗn dịch hydocortison để tiêm bắp. Sau đó, trước yêu cầu điều trị các bệnh cấp tính, người ta đã bào chế hydocortison hemisucinat dưới dạng muối natri dùng trộn với dung dịch muối đẳng trương để tiêm tĩnh mạch chậm.

Từ những năm 1950, việc sử dụng rộng rãi cortison và hydrocortison đã mang lại hiệu quả điều trị to lớn. Nhưng qua quá trình sử dụng, người ta cũng nhận thấy các thuốc này có một số nhược điểm sau:

Chỉ có tác dụng điều trị triệu chứng chứ không làm mất căn nguyên bệnh. Do vậy, khi ngưng thuốc thì bệnh trở lại như cũ.

Nếu dùng thuốc lâu dài sẽ rất nguy hiểm vì có thể gây giãn tim. Vì vậy, không được dùng corticoid cho các bệnh nhân cao huyết áp, lao, đái tháo đường, thiểu năng tim và thận...

Dùng corticoid có thể gây chảy máu đường tiêu hóa, làm viêm loét dạ dày - tá tràng.

Vì vậy, các nhà nghiên cứu đã tập trung cải tiến công thức của cortison bằng cách tạo ra các thuốc mới có tác dụng tốt hơn, mạnh hơn và ít gây phản ứng phụ cho người dùng.

Các corticoid được ví như con dao hai lưỡi mà lưỡi nào cũng sắc. Đây là nhóm thuốc rất hay được sử dụng, không những ở bệnh viện mà cả ở cộng đồng. Có loại thuốc đã “bình dân” hóa với những tên gọi như “viên hạt mướp” (để chỉ viên Dexa-methason). Một số dạng bào chế dễ sử dụng như thuốc uống, thuốc bôi đã bị lạm dụng để điều trị với cả một số bệnh không nên dùng.

Ở các bệnh viện, dạng corticoid bị lạm dụng nhiều nhất là thuốc uống (trên 50% số lần dùng). Đây cũng là dạng gây tai biến với tỷ lệ cao do dùng thuốc bất hợp lý, làm bệnh nhân bị hội chứng cushing (mặt tròn như mặt trăng), đau loét vùng thượng vị, dạ dày. Thậm chí một số bệnh viện còn phối hợp thuốc corticoid với các thuốc không steroid khác, làm tăng nguy cơ chảy máu đường tiêu hóa.

Các thuốc corticoid đường tiêm thường chỉ dùng trong những trường hợp bệnh nặng hoặc các ca cấp cứu. Ngay cả khi dùng đường tiêm, khả năng gây phản ứng có hại đến dạ dày - ruột vẫn rất cao vì thuốc đi vào máu và ức chế prostaglandin, một chất có tác dụng bảo vệ niêm mạc đường tiêu hóa.

Hiện nay, loại thuốc khí dung corticoid còn ít được sử dụng vì giá rất đắt. Những bệnh nhân có điều kiện sử dụng thuốc này cần chú ý súc miệng sạch sau khi phun thuốc vào họng để tránh nấm miệng. Khi dùng corticoid đường uống, cần tuân thủ quy trình điều trị để hạn chế các phản ứng có hại của thuốc. Ví dụ, Prednisolon phải uống sau khi ăn, uống thuốc với nhiều nước và không dùng kéo dài.

(Theo Sức Khỏe & Đời Sống)

Video được xem nhiều nhất

Hoang mang dầu cá Omega - 3 xuất xứ Trung Quốc ăn mòn cả xốp
00:00 / --:--

Video nổi bật

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Những sự thật thú vị về nhịp tim thai

Ngay từ tuần thứ 6 – 7 thai kỳ, bác sĩ đã có thể giúp bà bầu nghe được tim thai của con mình. Tuy nhiên, ở một số thai nhi, đến khoảng tuần 8 – 10 của thai kỳ, bạn mới có thể nghe được tim thai.

Nhận xét tin Thuốc corticoid - con dao hai lưỡi

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thuốc corticoid - con dao hai lưỡi bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thuoc corticoid con dao hai luoi ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thuốc corticoid - con dao hai lưỡi ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề của chuyên mục Sức Khỏe.

Drugs for steroids - double-edged sword
double-edged sword, effect, are considered, diseases, treatments, steroids, use, abuse, knife, a number, use, cause, processing, form, line

Finding drugs is considered the turning point of the pharmaceutical industry. Corticosteroids in treatment regimens are many intractable diseases such as arthritis, asthma, allergies ... Due to its high efficiency abused and cause more serious events ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h0402 Virus Zika teo nao lay qua duong quan he
    Thời sự 24h(04/02): Virus Zika teo não lây qua đường quan hệ

    Những lần “trảm tướng” nhanh như chớp của Bộ trưởng Thăng; Hành trình vây bắt đối tượng có lệnh truy nã đặc biệt nguy hiểm; Hành lý của khách bị rạch ở sân bay: Thanh tra Bộ GTVT vào cuộc; Phá trọng án trong những ngày Tết nguyên đán đã cận kề;Câu chuyện giảm nghèo chưa bao giờ dừng lại;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 04/02/2016.

  • Thoi su 24h0302 Dot phao no co the bi tu den 7 nam
    Thời sự 24h(03/02): Đốt pháo nổ có thể bị tù đến 7 năm

    Sửa tàu Cát Linh-Hà Đông, Trung Quốc chưa nghe: Tội hình thức; “Ngáo đá” khống chế hai cháu bé, dọa dội nước sôi; "Choáng" với quy trình sản xuất chè Đinh 3 triệu đồng/kg; Sự thật sau lời đồn về cái chết bí ẩn của nam sinh trên cầu; Liên tiếp có nhiều trẻ em nhập viện vì ngộ độc chì trong thuốc cam;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 03/02/2016.

  • Thoi su 24h0202 sap bay lua doi 3 trieu lay 12 trieu
    Thời sự 24h(02/02): sập bẫy lừa đổi 3 triệu lấy 12 triệu

    3/14 mẫu thực phẩm phục vụ Tết không đạt chất lượng; 102 người đi bộ bị xử phạt trong ngày đầu: "Cần nhưng chưa đủ"?; Bị phát hiện bột ngọt từ nguyên liệu TQ, chốt cửa tẩu tán; WHO ban bố tình trạng khẩn cấp toàn cầu về virus Zika;

  • Thoi su 24h0102 Dao mo moi chon trom di 1 phan co the
    Thời sự 24h(01/02): Đào mộ mới chôn, trộm đi 1 phần cơ thể

    Kẻ gian đào mộ mới chôn, trộm đi một phần cơ thể; Đã tháo dỡ hết biển báo dưới 50km/h sau 10 ngày; CSGT trưng dụng tài sản cá nhân, tổ chức: Luật quy định thế nào?; "Người dân đừng trộm hoa ven hồ Gươm nữa"; Đã có kết quả xét nghiệm gạo từ thiện gây ngộ độc;... là những tin tức thời sự nổi bật ngày 01/02/2016.

  • Thoi su 24h2901 Nghi pham giet vo chong dai gia o TG
    Thời sự 24h(29/01): Nghi phạm giết vợ chồng đại gia ở TG

    Nghi “ăn gạo từ thiện… ngộ độc”: Hội nạn nhân chất độc da cam lên tiếng; Hành trình phá đường dây ma túy hội quý tử con nhà giàu; Việt Nam lên phương án đối phó với virus Zika gây teo não; Sân bay Nội Bài lên tiếng vụ "vòi vĩnh": Người tố trên Facebook nói gì?; Coi chừng lỡ chuyến tàu Tết vì... vé không hợp lệ!;... là những tin tức thời sự nổi bật

  • Tet binh than 2016
    Tết bính thân 2016

    Người Việt có thói quen quan tâm tới cuộc sống cá nhân của nhau. Nhưng điều này không phải phù hợp, thậm chí thành khiếm nhã. Tết là dịp điều này thể hiện rõ nhất.

  • Xu phat nguoi di bo vi pham giao thong o HN
    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN

    Tai nạn giao thông chết người do người đi bộ gây ra ở TP.HCM và Hà Nội đáng báo động.

  • Hari Won Tran Thanh Yeu that hay PR
    Hari Won - Trấn Thành: Yêu thật hay PR?

    Showbiz Việt hôm qua (3/2) dậy sóng sau khi hình ảnh MC đắt show bậc nhất hiện nay "khóa môi", cõng người yêu cũ Đinh Tiến Đạt xuất hiện trên mạng.

  • Virus Zika gay tat dau nho o tre so sinh
    Virus Zika gây tật đầu nhỏ ở trẻ sơ sinh

    Mỹ vừa ghi nhận ca lây nhiễm virus Zika gây bệnh teo não đầu tiên không phải do muỗi đốt mà dường như từ quan hệ tình dục.

  • Tien gia cong khai rao ban tren facebook
    Tiền giả công khai rao bán trên facebook

    Lợi dùng lòng tham và sự nhẹ dạ cả tin của người dân, một số đối tượng đã dùng thủ đoạn đổi tiền thật lấy tiền giả để chiếm đoạt tài sản. ------------ Xem thêm: Tiền giả công khai rao bán trên facebook, http://vietbao.vn/tp/Tien-gia-cong-khai-rao-ban-tren-facebook/13583762/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Su kien quoc te noi bat 31162
    Sự kiện quốc tế nổi bật (31/1-6/2)

    Lệnh Hoàn Thành tiết lộ cho tình báo Mỹ bí mật thâm cung của Bắc Kinh; Hoà đàm Syria tạm ngừng do giao tranh khốc liệt trên chiến trường; Bà Clinton chính thức giành chiến thắng 'sít sao nhất lịch sử'; Viễn cảnh nước Anh rời khỏi Liên minh châu Âu đã cận kề.... là những tin chính trong tuần qua.

  • Toan canh kinh te tuan 3101 06022016
    Toàn cảnh kinh tế tuần 31/01 – 06/02/2016

    Ngày 2/2/2016 diễn ra buổi họp báo Công bố giá thành sản xuất kinh doanh điện năm 2014, ông Đinh Quang Tri – Phó tổng giám đốc Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) khẳng định chưa có kế hoạch tăng giá điện, tuy nhiên tới mùa cao điểm, doanh nghiệp 'chưa nói trước được điều gì'. Cũng trong buổi họp này, tổng kết hoạt động kinh doanh của tập đoàn này, EVN lãi hơn

  • Nghin le chuyen tuan qua 0102 05022016
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua 01/02 - 05/02/2016

    Xử phạt người đi bộ vi phạm giao thông ở HN; CSGT trưng dụng tài sản của dân gây tranh cãi; Đề xuất mua tàu Trung Quốc cũ; Hoa trang trí ở hồ Gươm bị ăn trộm; Các điểm bắn pháo hoa giao thừa Tết Bính Thân 2016 tại 64 tỉnh, thành... là những tin tức xã hội nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 3101 0602
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (31/01 - 06/02)

    Cảnh báo nạn trộm cắp, cướp giật dịp Tết; Phận tù 'mồ côi', Tết về rưng rưng nước mắt; Tiền giả công khai rao bán trên facebook; Rượu bia ngày Tết và những hệ lụy: Từ rượu giả đến tai nạn giao thông; Hành trình cảm động của người cha qua 15 tỉnh, thành đi tìm con; Phá án là trách nhiệm chứ không phải chiến công;.....là những tin đáng chú ý.

  • Ban tin Suc khoe tuan qua 311 62
    Bản tin Sức khỏe tuần qua (31/1 - 6/2)

    Thái Lan phát hiện virus Zika, Bộ Y tế Việt Nam họp khẩn; Ăn tiết canh ngày Tết, dễ chết như chơi; Trẻ nhập viện liên tiếp vì ngộ độc chì từ thuốc cam; Không biết bị lạc nội mạc tử cung: Nhiều phụ nữ vô sinh;... là những thông tin Sức khỏe được quan tâm nhất tuần qua.