Thứ năm, 28 Tháng bảy 2005, 08:34 GMT+7

Thuốc cho người bị hen suyễn

Thuoc cho nguoi bi hen suyen
Hen suyễn là tình trạng viêm mạn tính và tăng tiết dịch của đường hô hấp với những cơn hen cấp tái diễn, các cơn hen này diễn biến bất thường.

Khi cơn hen qua đi, người bệnh đa phần cảm thấy bình thường, nhưng thật ra quá trình viêm vẫn âm ỉ tiếp diễn, mà hậu quả đáng ngại nhất là thường xuyên gây ra những cơn hen cấp và tắc nghẽn không hồi phục làm tàn phế hô hấp.

Nguyên tắc sử dụng thuốc

Mục tiêu dùng thuốc là phải kiểm soát và quản lý được bệnh, bằng cách sử dụng thuốc mạnh và thích hợp hơn cho tới khi đạt yêu cầu. Trước mỗi lần định tăng liều thuốc, tăng lực tấn công bác sĩ phải nắm chắc người bệnh đã theo đúng y lệnh chưa và kỹ thuật bơm xịt thuốc có đúng không.

Khi đã quản lý được bệnh, cần giữ cách điều trị như thế trong ba tháng, rồi hạ dần từng mức đến khi thuốc được sử dụng ở mức thấp nhất và gây triệu chứng khó chịu, bực bội cho người bệnh ở mức tối thiểu.

Thuốc nên dùng

- Thuốc cắt cơn hen (Hen suyễn từng cơn):

Là thuốc thuộc nhóm cường giao cảm beta 2, tác dụng nhanh, dạng hít (RAIBA = Rapid Acting Inhaled Beta 2 Agonist), là thuốc hàng đầu, vì thuốc có tác dụng khởi phát nhanh nhất (3-5 phút), kéo dài trong 4-6 giờ, ít tác dụng phụ nhất, so với các dạng thuốc uống hoặc tiêm. Ví dụ như Salbutamol (Ventolin), nhất là dạng hít định liều MDT (Meter Dose Inhaler) rất nhỏ gọn, tiện dụng, có thể mang luôn theo bên mình như bửu bối phòng thân; Với trẻ dưới 5 tuổi, có thể gắn dụng cụ MTD này vào máy hít của trẻ (Baby haler) có mặt nạ mềm và hệ thống van giúp cho bé dễ dàng hít.

Trong trường hợp hen suyễn xảy ra, có thể xịt phòng ngừa 20 phút trước khi vận động nặng.

- Thuốc kiểm soát hen (Hen suyễn dai dẳng):

Hen suyễn dai dẳng cần phải chữa trị chủ yếu hàng ngày, nên cần giải thích cho bệnh nhân hiểu là dù không thấy triệu chứng gì về hô hấp cũng vẫn phải xịt thuốc để ngừa bệnh, chứ không phải chờ đến khi lên cơn rồi mới trị. Cũng cho bệnh nhân biết là hen suyễn là một bệnh viêm mạn tính và thuốc Corticoid xịt là thuốc duy nhất để chữa trị và thuốc này không giúp giải quyết tức thời cơn khó thở, mà cần phải có thuốc giống Beta 2, giãn phế quản (Ventolin).

+ Thuốc Corticoid dạng hít (ICS = Inhaled Cortico / Steroide

Như Beclomethasone (Becotide), Budesonide, Fluticasone… là thuốc hàng đầu cho bệnh hen ngày từ 2-6 lần/tuần, hoặc có triệu chứng ban đêm 3-4 lần/tháng.

Nếu không quản lý được bệnh, không nên tăng liều mà phối hợp thêm một thuốc giống Beta 2, dạng xịt, có hiệu năng (12giờ) như Formoteol (Foradil) hoặc Salmeterol (Serevent), hoặc Fluticason (Flitotide, Seretide). Hoặc uống mỗi ngày 1 viên Bambuterol (Oxeol) hay uống kháng Leucotrien (Singulair) kèm thêm.

+ Thuốc Corticoid dạng hít phối hợp với thuốc cường giao cảm Beta 2 Agonist) có tác dụng chậm:

Thuốc cường giao cảm Beta 2, dạng hít, tác dụng chậm (LAIBA) là thuốc hàng đầu cho bệnh hen bậc 3, có triệu chứng thường xuyên hàng ngày, hoặc triệu chứng ban đêm, từ 2-6 lần/tuần và bệnh hen bậc 4 có triệu chứng liên tục cả ngày lẫn đêm.

Phổ biến nhất là Fluticasone, Salmeterol vì có tác dụng hiệp đồng trên kiểm soát hen, cải thiện chức năng phổi, đạt hiệu quả sớm, giúp giảm nhu cầu dùng thuốc cắt cơn. Hiện đang có xu hướng dùng cho cả hen bậc 2.

Liều dùng tăng hay giảm phải theo nguyên tắc đã nói ở trên, chỉ khi nào kiểm soát hen ổn định liên tục trong 3 tháng mới được giảm liều. Dù bệnh ổn định trong thời gian dài cũng không bao giờ quên mang theo thuốc cắt cơn vì cơn hen cấp có thể xảy ra bất kỳ lúc nào và đe dọa sinh mạng.

Thuốc tránh dùng

- Các thuốc làm nặng thêm tình trạng hen:

Thường là phản chỉ định của các thuốc điều trị bệnh khác, do sơ ý không chú ý đến các phản chỉ định này, hoặc không hỏi kỹ tiền căn hen như Propanolol, Metoprolol, Atenolol… dùng để điều trị cao huyết áp, như Aspirin, như kháng viêm không Steroid (Piroxicam, Meloxicam…) thường dùng để giảm đau, hạ sốt, kháng viêm như Acetylcystein dùng trị ho có đờm khò khè của trẻ em, nên đã ảnh hưởng làm nặng thêm tình trạng hen.

- Các thuốc trị hen không phải dạng hít:

+ Triamcinolone dạng tiêm (kenacort, Kcort…) gây tác dụng phụ rất nặng, các chuyên gia đã bỏ hẳn từ năm 1988, không dùng đến nữa, chỉ dùng dạng hít.

+ Corticoid tiêm hoặc uống: Chỉ nên dùng ngắn hạn từ 3-10 ngày trong cơn hen cấp, vì dùng lâu ngày gây loãng xương, cao huyết áp, đái tháo đường, đục thủy tinh thể, béo phì, ức chế thượng thận, yếu cơ.

+ Viên uống phóng thích chậm chứa Sabutamol (Volmax) LAOBA = Long Acting Oral Beta 2 Agonist):

Gây kích thích tim mạch, lo lắng, ợ chua, rung cơ, nhức đầu, hạ kali máu. Chỉ dùng phối hợp trong hen bậc 3, bậc 4 với các thuốc khác.

+ Theophyllin-Aminophyllin: Liều gây độc, gây co giật, loạn nhịp tim, rất gần với liều điều trị. Dạng tiêm tĩnh mạch cần thận trọng chỉ dùng trong cơn hen nặng cấp cứu, không đáp ứng được với RAIBA, Oxygen, Corticoid tiêm, RABA tiêm. Dạng viên uống phóng thích chậm (Sustained Realeased) thường gây buồn nôn, nôn mửa, chủ yếu dùng phối hợp với các thuốc khác trong hen bậc 3, bậc 4.

+ Leucotriene Modifier: Vai trò của kháng leucotriene trong điều trị hen chưa chắc chắn và so với LAIBA thì kém hiệu quả trong tác dụng hiệp đồng với ICS, chủ yếu dùng phối hợp với các thuốc khác trong hen bậc 3, bậc 4.

+ Thuốc cường giao cảm, tác dụng nhanh dạng tiêm, dạng uống (RABA): Dễ gây rung cơ, nhức đầu, tim đập nhanh, kích thích thần kinh. Dạng tiêm chỉ dùng thận trọng trong cơn hen nặng, cấp cứu. Dạng uống chỉ dùng khi không có dạng hít.

+ Adrenalin: Cũng gây rung cơ, nhức đầu, tim đập nhanh, kích thích thần kinh, kèm thêm co giật, lạnh run, sốt và ảo giác. Không bao giời dùng, trừ khi cấp cứu mà không có RABA.

DS. PHAN QUỐC ĐỐNG (Theo Sức khoẻ Đời sống)

Việt Báo

Chủ đề liên quan

Nhận xét tin Thuốc cho người bị hen suyễn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thuốc cho người bị hen suyễn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thuoc cho nguoi bi hen suyen ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thuốc cho người bị hen suyễn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Những Điều Nên Biết của chuyên mục Sức Khỏe.

Drugs for asthma
sympathomimetics, respiratory, management, effects, symptoms, asthma attacks, asthma, people, person, treatment status, use, type, disease, cause

Asthma is a chronic inflammation and increased secretion of the airways with recurrent exacerbations of asthma, the asthma is unusual ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h1810 No kinh hoang tai TPHCM
    Thời sự 24h(18/10): Nổ kinh hoàng tại TP.HCM

    Vì sao BS Tường không bị truy tố tội "Giết người"?; Nữ PGĐ Sở nói gì về vụ ẩu đả tại khách sạn; Trộm đột nhập siêu thị đã qua mặt bảo vệ thế nào; Thiếu nữ lớp 9 bị cố tình đánh chết để bịt đầu mối...

  • Thoi su 24h1710 Mr Dam lai vung tien choi troi
    Thời sự 24h(17/10): Mr Đàm lại vung tiền chơi trội

    Sự cố sập hàng loạt website: Nghi vấn bị phá hoại; Xuất hiện xe đặc chủng 13 tỷ chuyên ‘bắt’ xe quá tải; Mr.Đàm lại vung tiền chơi trội; Bộ CA điều tra vụ tàu Sunrise 689 bị cướp biển; Cảnh khó tin tại đường trên cao Hà Nội; 

  • Thoi su 24h1610 HN sap phat nguoi thong qua camera
    Thời sự 24h(16/10): HN sắp "phạt nguội" thông qua camera

    Bệnh viện lớn nhất TPHCM lên tiếng vụ đấu thầu thuốc; Phá đường dây mại dâm trăm đô, chỉ tiếp khách Tây; Hà Nội sắp "phạt nguội" thông qua 450 camera; Giết cha ở Vĩnh Long mang xác lên Sài Gòn phi tang;

  • Thoi su 24h1510 Bat pho chanh thanh tra GTVT
    Thời sự 24h(15/10): Bắt phó chánh thanh tra GTVT

    Chấn động làng quê vụ nữ sinh giết cán bộ huyện; Jennifer Phạm sẽ là thảm họa của Cặp đôi hoàn hảo 2014?; Cá quả Tàu tiêm thuốc mê đổ về chợ; Truy sát từ nhà đến bệnh viện vì can thiệp đụng độ trên đường

  • Thoi su 24h1410 Su co hy huu tren duong sat VN
    Thời sự 24h(14/10): Sự cố hy hữu trên đường sắt VN

    Xử lý xe quá tải "giết" đường: Không có vùng cấm!; Sự cố hy hữu trên đường sắt Việt Nam; Tài xế trong clip "ngược chiều khó tin" ở HN trình diện; Truy sát kinh hoàng từ nhà đến bệnh viện;Việt Nam sắp nhận máy bay hiện đại nhất thế giới; Công an cử người canh rắn "khủng" cực độc... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 13/10.

  • Ban tin suc khoe tuan 121810
    Bản tin sức khỏe tuần (12-18/10)

    Nguy cơ dịch Ebola vào Việt Nam là rất cao; Tâm sự của một bác sĩ: "Ở Việt Nam có nhiều Nina Phạm thầm lặng"; Sốc với công nghệ “thổi phồng” gà còi thành béo căng; 5 cách đơn giản tính chính xác tuổi thai; 3 dấu hiệu thần kinh vô cùng nguy hiểm ở trẻ nhỏ;Học lỏm bí quyết giảm cân an toàn kiệu quả kiểu Hàn Quốc; Sử dụng máy tính bảng gây hại đến xương và vai; Lý do tình dục mùa thu viên mãn nhất trong năm; Chữa mồ hôi tay, chân triệt để nhờ lá lốt...là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 1210 1810
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nổ lớn tại TP.HCM: Hóa chất nồng nặc, mảnh thi thể vương vãi; Hộp đen tàu Sunrise 689 biến mất, Bộ Công an vào cuộc; Hà Nội phạt nguội vi phạm giao thông bằng camera: Khó khả thi; Xe điên đâm liên tiếp trên đường Phạm Hùng; Rắn độc tràn về làng tấn công người dân ở Nghệ An ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 1210 1810
    Toàn cảnh Showbiz tuần (12/10 – 18/10)

    Nghi án Khánh My làm "đào" quán karaoke, Elly Trần thừa nhận có con, Việt Hương và dàn sao Việt bị đối xử tệ bạc ở Nhật, Hương Tràm 'đá đểu' Robbey, Hà Anh bị cấm diễn 3 tháng, Nhóm F Band dùng khăn Piêu của người Thái làm khổ trong X-Factor, Xuân Lan vướng nghi vấn sinh con với đàn ông đã có vợ, Yanbi bị dân mạng "ném đá" vì miệt thị người đồng tính, Siêu mẫu Võ Hoàng Yến bị tố làm gãy tay đồng nghiệp, Moon Geun Young có bầu dù đã chia tay Kim Bum, Chae Rim hạnh phúc trong ngày lên xe hoa lần 2 là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần qua.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 1210 1810
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (12/10 - 18/10)

    Nữ sinh lớp 12 giết cán bộ huyện trong nhà nghỉ; Bàng hoàng những vụ "ngáo đá" lên cơn giết người; Nữ sinh giết con rồi đốt xác để giấu chuyện mang thai; Diễn biến mới vụ TMV Cát Tường ném xác nạn nhân xuống sông; Đến tòa ly hôn, vợ đâm chết chồng trước sân tòa án; Ly cà phê cuối cùng của tử tù đầu tiên bị tiêm thuốc độc;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • The gioi noi bat tuan qua tu 12101810
    Thế giới nổi bật tuần qua (từ 12/10-18/10)

    Căng thẳng Trung - Hàn sau vụ ngư dân Trung Quốc bị bắn chết; Sự xuất hiện của lãnh đạo Kim Jong-un với hình ảnh chống gậy; Biểu tình tại Hồng Kông vẫn căng thẳng; Thế giới tiếp tục cuộc chiến chống dịch bệnh Ebola; ... là những tin tức nổi bật trong tuần qua.