Thứ năm, 28 Tháng bảy 2005, 08:34 GMT+7

Thuốc cho người bị hen suyễn

Thuoc cho nguoi bi hen suyen
Hen suyễn là tình trạng viêm mạn tính và tăng tiết dịch của đường hô hấp với những cơn hen cấp tái diễn, các cơn hen này diễn biến bất thường.

Khi cơn hen qua đi, người bệnh đa phần cảm thấy bình thường, nhưng thật ra quá trình viêm vẫn âm ỉ tiếp diễn, mà hậu quả đáng ngại nhất là thường xuyên gây ra những cơn hen cấp và tắc nghẽn không hồi phục làm tàn phế hô hấp.

Nguyên tắc sử dụng thuốc

Mục tiêu dùng thuốc là phải kiểm soát và quản lý được bệnh, bằng cách sử dụng thuốc mạnh và thích hợp hơn cho tới khi đạt yêu cầu. Trước mỗi lần định tăng liều thuốc, tăng lực tấn công bác sĩ phải nắm chắc người bệnh đã theo đúng y lệnh chưa và kỹ thuật bơm xịt thuốc có đúng không.

Khi đã quản lý được bệnh, cần giữ cách điều trị như thế trong ba tháng, rồi hạ dần từng mức đến khi thuốc được sử dụng ở mức thấp nhất và gây triệu chứng khó chịu, bực bội cho người bệnh ở mức tối thiểu.

Thuốc nên dùng

- Thuốc cắt cơn hen (Hen suyễn từng cơn):

Là thuốc thuộc nhóm cường giao cảm beta 2, tác dụng nhanh, dạng hít (RAIBA = Rapid Acting Inhaled Beta 2 Agonist), là thuốc hàng đầu, vì thuốc có tác dụng khởi phát nhanh nhất (3-5 phút), kéo dài trong 4-6 giờ, ít tác dụng phụ nhất, so với các dạng thuốc uống hoặc tiêm. Ví dụ như Salbutamol (Ventolin), nhất là dạng hít định liều MDT (Meter Dose Inhaler) rất nhỏ gọn, tiện dụng, có thể mang luôn theo bên mình như bửu bối phòng thân; Với trẻ dưới 5 tuổi, có thể gắn dụng cụ MTD này vào máy hít của trẻ (Baby haler) có mặt nạ mềm và hệ thống van giúp cho bé dễ dàng hít.

Trong trường hợp hen suyễn xảy ra, có thể xịt phòng ngừa 20 phút trước khi vận động nặng.

- Thuốc kiểm soát hen (Hen suyễn dai dẳng):

Hen suyễn dai dẳng cần phải chữa trị chủ yếu hàng ngày, nên cần giải thích cho bệnh nhân hiểu là dù không thấy triệu chứng gì về hô hấp cũng vẫn phải xịt thuốc để ngừa bệnh, chứ không phải chờ đến khi lên cơn rồi mới trị. Cũng cho bệnh nhân biết là hen suyễn là một bệnh viêm mạn tính và thuốc Corticoid xịt là thuốc duy nhất để chữa trị và thuốc này không giúp giải quyết tức thời cơn khó thở, mà cần phải có thuốc giống Beta 2, giãn phế quản (Ventolin).

+ Thuốc Corticoid dạng hít (ICS = Inhaled Cortico / Steroide

Như Beclomethasone (Becotide), Budesonide, Fluticasone… là thuốc hàng đầu cho bệnh hen ngày từ 2-6 lần/tuần, hoặc có triệu chứng ban đêm 3-4 lần/tháng.

Nếu không quản lý được bệnh, không nên tăng liều mà phối hợp thêm một thuốc giống Beta 2, dạng xịt, có hiệu năng (12giờ) như Formoteol (Foradil) hoặc Salmeterol (Serevent), hoặc Fluticason (Flitotide, Seretide). Hoặc uống mỗi ngày 1 viên Bambuterol (Oxeol) hay uống kháng Leucotrien (Singulair) kèm thêm.

+ Thuốc Corticoid dạng hít phối hợp với thuốc cường giao cảm Beta 2 Agonist) có tác dụng chậm:

Thuốc cường giao cảm Beta 2, dạng hít, tác dụng chậm (LAIBA) là thuốc hàng đầu cho bệnh hen bậc 3, có triệu chứng thường xuyên hàng ngày, hoặc triệu chứng ban đêm, từ 2-6 lần/tuần và bệnh hen bậc 4 có triệu chứng liên tục cả ngày lẫn đêm.

Phổ biến nhất là Fluticasone, Salmeterol vì có tác dụng hiệp đồng trên kiểm soát hen, cải thiện chức năng phổi, đạt hiệu quả sớm, giúp giảm nhu cầu dùng thuốc cắt cơn. Hiện đang có xu hướng dùng cho cả hen bậc 2.

Liều dùng tăng hay giảm phải theo nguyên tắc đã nói ở trên, chỉ khi nào kiểm soát hen ổn định liên tục trong 3 tháng mới được giảm liều. Dù bệnh ổn định trong thời gian dài cũng không bao giờ quên mang theo thuốc cắt cơn vì cơn hen cấp có thể xảy ra bất kỳ lúc nào và đe dọa sinh mạng.

Thuốc tránh dùng

- Các thuốc làm nặng thêm tình trạng hen:

Thường là phản chỉ định của các thuốc điều trị bệnh khác, do sơ ý không chú ý đến các phản chỉ định này, hoặc không hỏi kỹ tiền căn hen như Propanolol, Metoprolol, Atenolol… dùng để điều trị cao huyết áp, như Aspirin, như kháng viêm không Steroid (Piroxicam, Meloxicam…) thường dùng để giảm đau, hạ sốt, kháng viêm như Acetylcystein dùng trị ho có đờm khò khè của trẻ em, nên đã ảnh hưởng làm nặng thêm tình trạng hen.

- Các thuốc trị hen không phải dạng hít:

+ Triamcinolone dạng tiêm (kenacort, Kcort…) gây tác dụng phụ rất nặng, các chuyên gia đã bỏ hẳn từ năm 1988, không dùng đến nữa, chỉ dùng dạng hít.

+ Corticoid tiêm hoặc uống: Chỉ nên dùng ngắn hạn từ 3-10 ngày trong cơn hen cấp, vì dùng lâu ngày gây loãng xương, cao huyết áp, đái tháo đường, đục thủy tinh thể, béo phì, ức chế thượng thận, yếu cơ.

+ Viên uống phóng thích chậm chứa Sabutamol (Volmax) LAOBA = Long Acting Oral Beta 2 Agonist):

Gây kích thích tim mạch, lo lắng, ợ chua, rung cơ, nhức đầu, hạ kali máu. Chỉ dùng phối hợp trong hen bậc 3, bậc 4 với các thuốc khác.

+ Theophyllin-Aminophyllin: Liều gây độc, gây co giật, loạn nhịp tim, rất gần với liều điều trị. Dạng tiêm tĩnh mạch cần thận trọng chỉ dùng trong cơn hen nặng cấp cứu, không đáp ứng được với RAIBA, Oxygen, Corticoid tiêm, RABA tiêm. Dạng viên uống phóng thích chậm (Sustained Realeased) thường gây buồn nôn, nôn mửa, chủ yếu dùng phối hợp với các thuốc khác trong hen bậc 3, bậc 4.

+ Leucotriene Modifier: Vai trò của kháng leucotriene trong điều trị hen chưa chắc chắn và so với LAIBA thì kém hiệu quả trong tác dụng hiệp đồng với ICS, chủ yếu dùng phối hợp với các thuốc khác trong hen bậc 3, bậc 4.

+ Thuốc cường giao cảm, tác dụng nhanh dạng tiêm, dạng uống (RABA): Dễ gây rung cơ, nhức đầu, tim đập nhanh, kích thích thần kinh. Dạng tiêm chỉ dùng thận trọng trong cơn hen nặng, cấp cứu. Dạng uống chỉ dùng khi không có dạng hít.

+ Adrenalin: Cũng gây rung cơ, nhức đầu, tim đập nhanh, kích thích thần kinh, kèm thêm co giật, lạnh run, sốt và ảo giác. Không bao giời dùng, trừ khi cấp cứu mà không có RABA.

DS. PHAN QUỐC ĐỐNG (Theo Sức khoẻ Đời sống)

Việt Báo

Chủ đề liên quan

Nhận xét tin Thuốc cho người bị hen suyễn

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Thuốc cho người bị hen suyễn bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Thuoc cho nguoi bi hen suyen ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Thuốc cho người bị hen suyễn ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Những Điều Nên Biết của chuyên mục Sức Khỏe.

Drugs for asthma
sympathomimetics, respiratory, management, effects, symptoms, asthma attacks, asthma, people, person, treatment status, use, type, disease, cause

Asthma is a chronic inflammation and increased secretion of the airways with recurrent exacerbations of asthma, the asthma is unusual ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM


  • Thoi su 24h2111 Thu hoi nha dat cua ong Tran Van Truyen
    Thời sự 24h(21/11): Thu hồi nhà đất của ông Trần Văn Truyền

    Thu hồi nhà, đất của ông Trần Văn Truyền; Gói quà 20/11 phát nổ, 1 phụ nữ tử vong; VTV xin lỗi vụ phát sóng "Nhặt xương cho thầy"; Hà Hồ bật khóc, nêu lời giải cho quan hệ với Cường đô la; Từ 1/1/2015 tăng mức phạt xe quá tải... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/11.

  • Thoi su 24h2010 2 may bay suyt dam nhau tai SG
    Thời sự 24h(20/10): 2 máy bay suýt đâm nhau tại SG

    Đổi chứng minh thư thành thẻ căn cước công dân;Hai máy bay suýt đụng nhau trên không;Thuê người giả mạo Thứ trưởng Y tế để lừa tiền tỷ; Sát hại con tin để quỵt nợ 50 triệu đồng; "100 nghìn/cô" - cuộc định giá đau xót trong ngày 20/11?... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/11.

  • Thoi su 24h1911 Chang trai dam cuoi co tich qua doi
    Thời sự 24h(19/11): Chàng trai "đám cưới cổ tích" qua đời

    Phạt 252 triệu đồng NXB in hình Công Lý cởi trần; Chơi ngông Tàng "Keangnam": Mời ca sỹ ngoại về đãi cả bản; Nữ phượt thủ 9x tử nạn trên cung đường Hà Giang; Chàng trai trong "đám cưới cố tích" đột ngột qua đời...

  • Thoi su 24h1811 BS quen kim mo trong bung benh nhan
    Thời sự 24h(18/11): BS quên kim mổ trong bụng bệnh nhân

    Đường sắt trên cao "tuyệt đối an toàn"; Mổ đẻ, BS ‘quên’ kim trong bụng bệnh nhân 9 năm; Bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ ra viện; Lật mặt hàng chục cửa hàng xăng dầu lắp đặt IC giả; Mạo nhận con trai Bí thư HN "quỵt" hàng trăm triệu... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 18/11.

  • Thoi su 24h1711 Cong Ly mac quan nho len bia sach luat
    Thời sự 24h(17/11): Công Lý mặc quần nhỏ lên bìa sách luật

    Bình Dương lên tiếng về cáo buộc của ông Dũng "lò vôi"; Công Lý bức xúc vì bìa sách in hình anh cởi trần; Nữ "đại gia" Hà thành bị đánh thuốc mê cướp kim cương?; "Kho" sừng tê giác trong nhà đại gia Hà Tĩnh...

  • Nghin le chuyen tuan qua 0911 1511
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (09/11 - 15/11)

    Quốc hội lấy phiếu tín nhiệm 50 chức danh lãnh đạo; Hai tàu va chạm 8 thuyền viên mất tích; Hà Nội vẫn sẽ khởi công đường “dát vàng” ở Long Biên; Vụ bé sơ sinh văng khỏi bụng mẹ: Nghẹn ngào giây phút cha gặp con; Hành trình cạn nước mắt đưa con về quê sau vụ rơi MH17 ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0911 1511
    Toàn cảnh Showbiz tuần (09/11 – 15/11)

    David Beckham ‘gây náo loạn’ khi đến Việt Nam, Đặng Thu Thảo ‘trắng tay’ tại Hoa hậu Quốc tế 2014, Live concert của Mỹ Tâm được khen ngợi ở giải thưởng quốc tế

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0911 1511
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (09/11 - 15/11)

    Những thủ đoạn của tội phạm cướp giật Sài Gòn; Trùm ma túy khét tiếng bị phát hiện vì sở hữu xe siêu sang; Những lá thư xin lỗi gửi từ trại giam; Hàng loạt cụ già bị “nữ quái” chuốc thuốc mê cướp tiền; Diễn biến mới nhất vụ nữ trưởng phòng bị giết chết; CSGT trả lại bọc tiền cho chị đồng nát đánh rơi;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.

  • Tong hop Doi song tuan qua 911 1611
    Tổng hợp Đời sống tuần qua (9/11 - 16/11)

    Đám cưới của chàng trai tật nguyền, của người lính biển hay của cặp đôi đồng tính nữ là những hình ảnh đôi lứa thật đẹp; Nhiều câu chuyện tình xúc động với bao thăng trầm;

  • Nghin le chuyen tuan qua 0211 0811
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (02/11 - 08/11)

    Tai nạn chết người ở dự án Đường sắt trên cao HN; Quỳ gối khóc vì ... iPhone 6; Chiến sỹ còn lại trong tai nạn máy bay Mi-171 đã bình phục; Chủ tịch Hà Nội yêu cầu làm rõ quy hoạch đường "dát vàng 70 lần"; Giảm lương hưu để cân đối quỹ BHXH ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.