Thứ năm, 12 Tháng bảy 2007, 12:12 GMT+7

Sốt xuất huyết, làm gì với "thủ phạm" muỗi vằn?

Sot xuat huyet lam gi voi thu pham muoi van
Tuy là một bệnh truyền nhiễm do virus gây ra, nhưng may mắn là virus Dengue gây bệnh SXH lại không lan truyền qua đường thông thường như nhiều bệnh do virus khác, mà phải qua trung gian loài muỗi vằn (Ades aegypty) mới truyền bệnh được.

Sốt xuất huyết diễn biến khác thường

Sơ đồ hoành hành

Cơ chế lan truyền theo sơ đồ:...người bệnh (nhiễm virus Dengue) --> bị muỗi vằn (Aedes aegypty) chích hút máu, trở thành muỗi mang mầm bệnh--> muỗi chích hút máu người mạnh và truyền virus --> trở thành người bệnh… Qua đó cho thấy, nếu ta không bị muỗi vằn có mang virus Dengue đốt và truyền virus đó sang thì sẽ khó mà bị bệnh SXH được.

Như vậy, tuy muỗi vằn chỉ là “kẻ thù gián tiếp” nhưng lại có tính quyết định sự phát triển của tình hình dịch bệnh SXH từ trước đến nay. Điều đó đã được các nhà chuyên môn nghiên cứu, xác định.

Và họ còn ghi nhận được những đặc điểm quan trọng của loài muỗi Aedes aegypty này, như chúng vốn có cuộc sống gần như gắn liền với sinh hoạt của con người, từ nơi sinh sản đến tập tính chích hút máu, trú đậu, lan truyền bệnh… Đặc biệt chúng cũng có khả năng di chuyển đến những nơi an toàn, những nơi có con mồi “khoái khẩu” nên lan truyền dịch bệnh rất nhanh.

Cụ thể ta cần chú ý những đặc điểm sau:

- Muỗi SXH rất tinh ranh, nhanh nhẹn, thường bay lượn quan sát chỗ người lớn hay trẻ em sinh hoạt vui chơi. Khi đã có thời cơ, sẵn sàng đáp xuống chích hút máu ngay, rồi bay đi rất nhanh, vì chúng không rình mồi, không gây mê khi chích hút như nhiều loại muỗi khác.

- Muỗi SXH hoạt động tìm mồi suốt ngày, nhưng thường hoạt động tích cực vào sáng sớm và chiều mát, khi không khí vừa mát mẻ vừa ấm áp, độ ẩm thích hợp và nó chỉ đậu nghỉ khi đã no máu hoặc vào ban đêm.

Chúng tìm mồi, chích hút máu người trong nhà hoặc ngoài hàng hiên nhà, trú đậu tiêu máu trong nhà, chưa thấy muỗi tìm mồi đốt người và trú đậu ngoài nhà. Nơi muỗi SXH trú đậu thường có ánh sáng trung bình (không quá sáng cũng không quá tối) kín gió hay gió nhẹ, ấm áp, có đồ ẩm thích hợp, thường đậu trên rìa mép chăn màng, quần áo treo máng.

Đặc biệt chúng rất thích đậu nghỉ trên các loại vải có màu tối đậm, có nhiều lông tơ mịn như vải len chẳng hạn, và cũng thích trú đậu trên quần áo đã mặc rồi có mùi mồ hôi chưa kịp giặt giũ…

- Một đặc điểm rất riêng khá nguy hiểm, có ý nghĩa về mặt dịch tễ học và có vai trò quan trọng quyết định trong việc lan truyền bệnh và gây thành dịch SXH: là tính thích hút nhiều loại máu của nhiều người trong mỗi chu kỳ sinh thực, nhất là người lạ từ nơi khác đến.

Tập tính này buộc muỗi bay sang nhà khác tìm người có máu lạ để chích hút, có thể xa đến hàng trăm mét, từ đó mầm bệnh lan truyền nhanh từ người bệnh sang người mạnh, từ vùng có bệnh sang vùng an toàn.

Mật độ muỗi Aedes aegypty trong mỗi hộ gia đình, đặc biệt là trong vùng dịch (vào đầu và cuối mùa mưa hoặc những thời kỳ nắng nóng trong mùa mưa) thường rất cao, chính áp lực mật số cao cũng buộc chúng phải phân tán tìm mồi và gieo rắc mầm bệnh, nên khả năng bùng phát bệnh, gây dịch bất ngờ cho giới chuyên môn là điều dễ hiểu.

- Một đặc điểm khác là muỗi SXH chỉ đẻ ở các vật chứa nước sạch có sẵn trong nhà và xung quanh ngoài nhà, chưa thấy tài liệu nào ghi nhận nó đẻ nơi nước dơ bẩn do tù động. Đây là đặc điểm cần lưu ý trong chỉ đạo diệt lăng quăng.

Chỉ có thể chống chọi

Những điều đã được ghi nhận nêu trên cho thấy, để không có loài muỗi này thì quả là vô cùng khó khăn. Chúng ta không mong muốn một biện pháp tiêu diệt được muỗi vằn một cách triệt để, vì điều đó là không thể có, mà chỉ cần diệt được một vài thế hệ trong mùa dịch, khi chúng đang có mang mầm bệnh là virus Dengue các túyp, và mong khống chế được mật số muỗi ở mức hợp lý, thì cũng có khả năng ngăn bệnh SXH không phát thành dịch lớn được, nhưng điều đó cũng không dễ dàng gì.

Theo đó khẩu hiệu cho phòng chống SXH cần phải chỉ rõ ràng, phải nêu đích danh chính là do con muỗi vằn truyền bệnh SXH, chứ không nên nêu một cách lơ mơ là do con lăng quăng, do con virus vô hình nào đâu đó, sẽ làm cho người dân không nhận ra kẻ thù trực tiếp để quyết tâm tiêu diệt hay phòng tránh, sẽ không ngăn chặn, không cho chúng tiếp xúc bằng mọi cách!

Vì vậy, biện pháp tốt nhất để phòng tránh dịch bệnh SXH là ngoài chuyện phát hiện bệnh sớm, điều trị đúng cách, khoanh vùng dập dịch kịp thời, thì quan trọng hơn là cần phải ngăn chặn muỗi tiếp xúc người - nhất là đối với những con muỗi già chứa đầy mầm bệnh nguy hiểm - bằng cách tuyên truyền sao cho mỗi người dân tự ý thức và tích cực diệt muỗi mọi lúc, mọi nơi, chứ không chỉ có diệt lăng quăng chiếu lệ từng đợt như một số nơi đã và đang làm.

NGUYỄN VĂN THƯỚC - Sở Khoa học Cà Mau

Việt Báo
Chủ đề liên quan
Xem tiếp chủ đề: Sốt xuất huyết.

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Nhận xét tin Sốt xuất huyết, làm gì với "thủ phạm" muỗi vằn?

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Sốt xuất huyết, làm gì với "thủ phạm" muỗi vằn? bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Sot xuat huyet lam gi voi thu pham muoi van ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Sốt xuất huyết, làm gì với "thủ phạm" muỗi vằn? ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

Dengue fever, what to do with the "culprit" midges?
hemorrhage, infection, Culex, spread, Dengue virus, the culprit, suck blood, do, people, service, cause, place, home

Despite being an infectious disease caused by a virus, but fortunately Dengue virus causes dengue disease is not spread through ordinary like many other viral diseases, which must be mediated by Culex species (Ades aegypty) is a new transmission. u003eu003e Fever of ...

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h1712 Xe o to roi vuc sau 5 quan nhan tu vong
    Thời sự 24h(17/12): Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong

    Khoan hầm giải cứu 12 công nhân mắc kẹt; Xe ô tô rơi vực sâu, 5 quân nhân tử vong; Mở hộp đen tìm nguyên nhân máy bay hạ cánh khẩn cấp;Sa Pa rét 2 độ, có thể xuất hiện băng giá; Kho tiền 6 tấn của tay chơi Bắc Ninh... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 17/12.

  • Thoi su 24h1612 3 tai nan kinh hoang
    Thời sự 24h(16/12): 3 tai nạn kinh hoàng

    Sập hầm thủy điện, 11 người mắc kẹt; Tai nạn kinh hoàng ở Móng Cái, 6 người chết; Phó chủ tịch bị tố đánh dân giữa chợ; Đắm thuyền ở Thái Bình, 6 người chết; Bán sắt vụn chiếc máy bay bỏ quên 7 năm ở Nội Bài... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 16/12.

  • Thoi su 24h1512 5 thuyen vien mat tich tren bien
    Thời sự 24h(15/12): 5 thuyền viên mất tích trên biển

    Xuất hiện "nhân vật mới" tại phiên xử siêu lừa Huyền Như; Bầu Kiên bị tuyên 30 năm tù; 1.000 xe TQ muốn vào du lịch, Bộ Quốc phòng không đồng tình; Miền Bắc chuẩn bị rét dưới 10 độ; 5 thuyền viên mất tích trên biển; Hé lộ "hợp đồng nô lệ" trong showbiz Việt... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 15/12.

  • Thoi su tuan qua Bau Kien bat khoc tai toa
    Thời sự tuần qua: Bầu Kiên bật khóc tại tòa

    Ông Hoàng Văn Nghiên xin trả biệt thự; Một đại gia bị tạt axít khi đang ăn sáng;Lần đầu tiên bầu Kiên bật khóc trước tòa; Vụ Hồ Duy Hải: Tang vật được mua... ngoài chợ?; Cha của bé 2 tuổi bị bỏ rơi trên taxi đã xuất hiện?..

  • Thoi su 24h1312 Bo Y te chi cach tri ran luc
    Thời sự 24h(13/12): Bộ Y tế chỉ cách trị rắn lục

    Thủ tướng phát lệnh khởi công cơ sở 2 BV Bạch Mai, Việt Đức; Bộ Y tế "mách nước" trị rắn lục đuôi đỏ; Thu hồi giấy phép ấn phẩm Dòng đời; ... là những thông tin thời sự đáng chú ý ngày 13/12. 

  • Be trai bi bo roi tren taxi
    Bé trai bị bỏ rơi trên taxi

    Liên quan đến vụ bé trai 2 tuổi bị bỏ rơi trên taxi, người cha xuất hiện và nêu lý do bé Bo bị "lạc" bố mẹ trong đêm.

  • Thuong tet 2015
    Thưởng tết 2015

    Về mức thưởng Tết năm 2015, tôi dự đoán do điều kiện khó khăn sẽ có nhiều doanh nghiệp có mức thưởng khiêm tốn.

  • Xoay quanh viec Hoa hau Nguyen Cao Ky Duyen dang quang
    Xoay quanh việc Hoa hậu Nguyễn Cao Kỳ Duyên đăng quang

    Không chỉ là sinh viên ĐH Ngoại thương, tân hoa hậu Việt Nam 2014 Nguyễn Cao Kỳ Duyên còn từng tốt nghiệp loại giỏi tại một trường THPT nổi tiếng nhất nhì cả nước.

  • Toi pham giang ho noi am anh nguoi dan
    Tội phạm giang hồ - nỗi ám ảnh người dân

    Nhắc đến cái tên Đức “Cổ Lễ”, giới giang hồ trong Nam, ngoài Bắc có lẽ đều biết tiếng. Gã đẹp trai nhưng cũng nóng tính nên sẵn sàng đâm chém kẻ khác dù bất cứ lí do gì.

  • Lich nghi Tet At Mui 2015
    Lịch nghỉ Tết Ất Mùi 2015

    Chính phủ đồng ý phương án nghỉ 9 ngày với Tết Nguyên đán, 4 ngày với Tết Dương lịch, 6 ngày dịp lễ Giỗ tổ và 30/4, 1/5.

  • Toan canh kinh te tuan 712 13122014
    Toàn cảnh kinh tế tuần (7/12 - 13/12/2014)

    Theo khảo sát các Doanh nghiệp, khả năng thưởng Tết Nguyên đán 2015 sẽ vẫn giữ nguyên như năm 2014, và theo báo cáo Tiền lương Toàn cầu tiền lương ở Việt Nam thuộc mức thấp trong khu vực, Vinalines đã chuyển một phần số nợ thành vốn góp của Vietinbank, hơn 99% hộ gia đình tại Hà Nội đã có sổ đỏ, cùng với những thông tin cảnh báo tiêu dùng là những tin tức - sự kiện kinh tế nổi bật trong tuần vừa qua.

  • Ban tin suc khoe tuan tu 71312
    Bản tin sức khỏe tuần (từ 7-13/12)

    Bộ Y tế ban hành phác đồ điều trị rắn lục đuôi đỏ cắn; Đề kháng kháng sinh - Bao giờ có thuốc chữa?; Đâu là nguyên nhân vô sinh ngày càng tăng?; Tác hại và cách nhận biết rau muống nhiễm chì; Thông tin gây sốc về thủ dâm nữ; Con thông minh nhờ mẹ ốm nghén; 3 động tác cho dân văn phòng có chân thon, khỏe; Những cách kiểm tra sức khỏe thú vị nên thử; Loại rau quý chống ung thư kỳ diệu có nhiều ở Việt Nam... là những tin sức khỏe nổi bật tuần qua.

  • Nghin le chuyen tuan qua 0712 1312
    Nghìn lẻ chuyện tuần qua (07/12 - 13/12)

    Gia cảnh đáng thương của thuyền viên bị cướp biển bắn chết; Tái bổ nhiệm giám đốc... sắp về hưu; Bé trai bị quên trên taxi: Người cha xuất hiện; Ồ ạt xây dựng tượng đài; Ông Hoàng Văn Nghiên viết thư xin trả biệt thự ... là những tin tức nổi bật được dư luận quan tâm trong tuần qua.

  • Toan canh Showbiz tuan 0712 1312
    Toàn cảnh Showbiz tuần (07/12 – 13/12)

    Nguyễn Cao Kỳ Duyên đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2014, Á hậu Huyền My lộ ảnh mặc nội y diễn bar, Đàm Vĩnh Hưng là nghệ sỹ thu nhiều quảng cáo nhất 2014, Thủy Tiên - Công Vinh chính thức kết hôn ngày 27/12, Mỹ Tâm bất ngờ rút khỏi Làn sóng xanh 2014, Kate Hudson hủy hôn, Henry Cavill bất ngờ chia tay bạn gái, Những sự kiện gây chấn động nền âm nhạc Hàn Quốc năm 2014,... là những thông tin giải trí nổi bật trong tuần.

  • Tin An ninh Phap luat tuan qua 0712 1312
    Tin An ninh - Pháp luật tuần qua (07/12 - 13/12)

    Hồ Duy Hải và kỳ án Bưu điện Cầu Voi; Ly kỳ chuyện 'người chết' ra tòa, lãnh án; Đốt người thân: Những vụ án kinh hoàng; Những em bé bị người thân ruột thịt bạo hành gây chấn động; Thi thể nữ chủ nhân và ấm trà tố cáo tội ác; Khát vọng hoàn lương của “ông trùm” gieo rắc “cái chết trắng”;.......là những tin đáng chú ý trong tuần.