Thứ sáu, 26 Tháng tám 2005, 09:55 GMT+7

Phòng ngừa, điều trị và chăm sóc bệnh viêm mũi dị ứng

Phong ngua dieu tri va cham soc benh viem mui di ung
Cấu trúc giải phẫu của mũi.

Viêm mũi là bệnh của niêm mạc mũi, biểu hiện bằng chảy nước mũi, nghẹt mũi và nhảy mũi kéo dài hơn 1 giờ/ngày trong nhiều ngày. Dù dị ứng là nguyên nhân thông thường nhất, nhưng vẫn còn rất nhiều nguyên nhân khác gây viêm mũi.

Phong ngua dieu tri va cham soc benh viem mui di ung

Mũi là bộ phận đầu tiên của đường thở, niêm mạc được trang bị những thụ thể đa hệ để có thể cảm nhận và đáp ứng với các tác nhân phong phú của ngoại giới như: Áp suất, nhiệt độ, mùi vị, hóa chất, ẩm độ, vi trùng… Mũi sẽ bị viêm nếu các tác nhân đủ mạnh hoặc mũi quá nhạy cảm với các tác nhân đó. Sau đây là bảng phân loại bệnh viêm mũi.

Dị ứng

Nhiễm trùng (có mủ)

Loại khác

Theo mùa
(Dị nguyên thời vụ: phấn hoa…).
Quanh năm
(Dị nguyên thường trực: bụi bặm, con mạt, thức ăn…).


- Nguyên phát
"Vận mạch"
"Do quá nhạy cảm"
"Viêm mũi quanh năm không do dị nguyên đặc hiệu"

Cấp tính: thời gian bệnh ngắn hơn 3 tuần.

Bán cấp: từ 3 tuần - 3 tháng.

Mạn tính: hơn 3 tháng
- Do rối loạn cấu trúc.
- Do suy giảm miễn dịch.
- Do rối loạn hoạt động của hệ lông chuyển-chất nhầy.
Viêm đặc biệt:
- Vi trùng: Lao, giang mai…
- Vi nấm.

- Do chất kích thích.
- Do nội tiết.
- Do môi trường: áp suất, nhiệt độ, ẩm độ.
- Do nghề nghiệp.
- Viêm mũi teo.
- Do thuốc (thuốc co mạch…)
- Viêm mũi do cấu trúc:

Triệu chứng giống viêm mũi: Lệch vách ngăn, phì đại cuống mũi, khối u, dị vật mũi.

- Pô-lýp mũi.

Viêm mũi dị ứng

Định nghĩa: Là tổng hợp những phản ứng quá mức của cơ thể, xảy ra khi hít phải vật lạ trong không khí. Bình thường, khi gặp vật lạ, cơ thể sẽ có những phản ứng nhằm mục đích bảo vệ. Tuy nhiên nếu phản ứng xảy ra quá mức, gây ra những tổn hại cho cơ thể thì gọi là phản ứng dị ứng (hay trầm trọng hơn, có thể dẫn đến tử vong thì gọi là phản ứng phản vệ). Những vật lạ là nguyên nhân của phản ứng dị ứng được gọi là dị nguyên.

Trong cơn dị ứng, bệnh nhân có những biểu hiện sau:

- Nhảy mũi.

- Ngứa mũi, mắt.

- Nghẹt mũi.

- Chảy nước mũi.

Cơ chế viêm mũi dị ứng

Phản ứng dị ứng xảy ra rất phức tạp và theo hai giai đoạn:

1. Giai đoạn sớm: Xảy ra ngay sau khi tiếp xúc với dị nguyên. Các triệu chứng trên được gây ra chủ yếu do chất histamin, tiết ra bởi dưỡng bào. Phản ứng này còn được khuếch đại bởi hiệu ứng thần kinh. Ví dụ: Chỉ tiếp xúc với dị nguyên bên mũi trái, nhưng bệnh nhân có triệu chứng cả hai bên mũi và mắt…

2. Giai đoạn muộn: Các triệu chứng xuất hiện từ 3-11 giờ sau khi tiếp xúc với dị nguyên và kéo dài nhiều ngày, nhiều tuần. Đây là một bệnh lý viêm thật sự với sự tham gia của mọi loại tế bào viêm, quan trọng nhất là tế bào đa nhân ái toan. Sự hiện diện của tế bào đa nhân ái toan trong dịch tiết hay trong mô là một chứng cứ quan trọng để chẩn đoán bệnh viêm mũi dị ứng.

Sự hiểu biết về hai giai đoạn của phản ứng dị ứng rất quan trọng trong trị liệu. Các chất kháng histamin có tác dụng chính trong giai đoạn sớm, nhưng trong giai đoạn muộn thì vai trò chủ đạo lại thuộc về các thuốc kháng viêm.

Sự tiếp xúc với dị nguyên liên tục gây nên tình trạng viêm mạn tính với độ trầm trọng có thể tăng dần, kết hợp với sự tăng nhạy cảm của mũi với những nguyên nhân không đặc hiệu.

Triệu chứng và chẩn đoán bệnh viêm mũi dị ứng

Bệnh sử rất quan trọng trong chẩn đoán.

Các triệu chứng chính gồm:

- Nhảy mũi từng cơn, nhất là khi tiếp xúc với dị nguyên.

- Ngứa mũi và mắt.

- Nghẹt mũi hai bên hay đổi bên.

- Chảy nước mũi.

Bệnh nhân có thể bị chảy mũi sau họng, gây khịt mũi, hắng giọng và ho.

Mũi nghẹt, phải thở bằng miệng gây viêm họng, khô họng, viêm thanh quản.

Chóp mũi viêm đỏ và trầy do chà xát thường xuyên vì ngứa.

Mí mắt thường bị sưng nề, quầng thâm.

Ở trẻ em, ít có những triệu chứng điển hình trước 2 tuổi.

Các triệu chứng có thể xuất hiện theo thời vụ (viêm mũi theo mùa) hay liên tục (viêm mũi quanh năm).

Khi soi mũi sẽ thấy niêm mạc mũi phù nề, mọng, có màu tái nhợt. Trong hốc mũi đầy chất tiết trong, loãng.

Xét nghiệm: Tìm tế bào ái toan trong dịch mũi. Đo lượng IgE trong máu.

Thử nghiệm da để tầm soát dị nguyên chuyên biệt.

Các loại dị nguyên gây viêm mũi dị ứng

Thường do các vật lạ bay lẫn trong không khí như:

- Phấn hoa.

- Bụi nhà, trong đó con mạt (acarien) là tác nhân chính.

- Nấm mốc.

- Bụi khói công nghiệp.

- Lông thú: Chó, mèo, ngựa…

- Các loại hóa chất.

Những chất lạ trong thức ăn như sữa, trứng, các loại đậu, hải sản; Các loại thuốc kháng sinh, các loại phấn thoa, chất bôi trơn ở bao cao su, xà phòng… đều có thể gây dị ứng. Các chất này thường gây triệu chứng toàn thân hoặc ở bộ máy tiêu hóa, nhưng cũng cho những biểu hiện ở đường thở trên.

Có dị ứng hay không còn tùy thuộc vào cơ địa, tố chất di truyền của mỗi người. Tiền sử gia đình có vai trò rất quan trọng. Cha mẹ bị dị ứng có tỷ lệ con bị dị ứng cao. Phân nửa số con của cha và mẹ đều bị dị ứng sẽ bị dị ứng. Nếu chỉ cha hoặc mẹ bị dị ứng thì tỷ lệ này là 30%.

Tình hình viêm mũi dị ứng

Bệnh viêm mũi dị ứng nằm trong nhóm bệnh dị ứng gồm suyễn, nổi mề đay, chàm da và phù Quink. Ở các nước phương Tây, do mỗi năm có bốn mùa rõ rệt nên số người mắc viêm mũi dị ứng theo mùa nhiều gấp đôi người bị thể bệnh quanh năm và có đợt kịch phát vào mùa hoa nở. Ở Mỹ, khoảng 20% dân số tiếp xúc hằng năm với dị nguyên trong không khí có triệu chứng dị ứng. Việc theo dõi và chữa trị rất tốn kém.

Ở vùng nhiệt đới như nước ta, số bệnh nhân bị viêm mũi dị ứng quanh năm nhiều hơn. Trong vài thập niên qua, tỷ lệ viêm mũi dị ứng tăng cao ở những nước công nghiệp phát triển. Ô nhiễm môi trường và sự xuất hiện những dị nguyên mới giữ vai trò quan trọng.

Dù chưa có số liệu thống kê, nhưng số bệnh nhân viêm mũi dị ứng đang có khuynh hướng tăng dần tại TPHCM trong các năm gần đây. Những trường hợp dị ứng từ môi trường làm việc như ở các xí nghiệp da giày, cắt may, hóa chất… cũng tăng đáng kể.

Tác hại của viêm mũi dị ứng đối với sức khỏe

Viêm mũi dị ứng có thể gây ảnh hưởng trầm trọng đến sức khỏe và khả năng lao động của bệnh nhân. Ngoài ra bệnh còn gây thêm những biến chứng quan trọng như:

1. Viêm xoang do tắc các lỗ thông xoang.

2. Viêm mũi xoang nhiễm trùng vì ứ đọng dịch tiết, tạo điều kiện cho vi trùng phát triển.

3. Viêm họng - viêm thanh quản do phải thở bằng miệng.

4. Viêm tai giữa do tắc vòi nhĩ.

5. Viêm mũi quá phát.

6. Suyễn.

7. Pô-lýp mũi.

Điều trị và chăm sóc viêm mũi dị ứng

(Xem tiếp kỳ sau)

(Theo SK&ĐS)
Việt Báo

TIN Sức Khỏe NỔI BẬT

Những đột phá trong ngành y được chờ đón trong năm 2015

Tình trạng các dịch bệnh ảnh hưởng đến sức khỏe con người ngày càng nghiêm trọng, khó kiểm soát và khó chữa đang đòi hỏi phải có những phát minh mới về dược phẩm hữu hiệu của y học là không thể thiếu.

Nước đun sôi nhiều lần có gây ra độc tố?

Nước đun sôi nhiều lần là loại nước đun liên tục trong thời gian dài, đun qua đêm... trong quá trình này, nước sản sinh ra nitrit và nhiều loại độc tố gây hại khác.

Nhận xét tin Phòng ngừa, điều trị và chăm sóc bệnh viêm mũi dị ứng

Ý kiến bạn đọc

Viết phản hồi

Bạn có thể gửi nhận xét, góp ý hay liên hệ về bài viết Phòng ngừa, điều trị và chăm sóc bệnh viêm mũi dị ứng bằng cách gửi thư điện tử tới Lien He Bao Viet Nam. Xin bao gồm tên bài viết Phong ngua dieu tri va cham soc benh viem mui di ung ở dạng tiếng Việt không dấu. Hoặc Phòng ngừa, điều trị và chăm sóc bệnh viêm mũi dị ứng ở dạng có dấu. Bài viết trong chuyên đề Tin Sức Khỏe của chuyên mục Sức Khỏe.

Prevention, treatment and care of patients with allergic rhinitis
allergic rhinitis, allergic effects, exposure, air, very important, allergens, symptoms, causes and possible patient care, cause, nature, number, information

rhinitis is a disease of the nasal mucosa, expression represented by a runny nose, stuffy nose and sneezing that lasts more than 1 hour / day for several days. Although allergy is the most common cause, but there are many other causes of rhinitis ..

CÓ THỂ BẠN QUAN TÂM
Xem tiếp: Sức Khỏe


  • Thoi su 24h2301 Tang luong huu va tro cap them 8
    Thời sự 24h(23/01): Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%

    Tăng lương hưu và trợ cấp thêm 8%; Bộ GTVT lên tiếng về vụ Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở; Bắt ông chủ tạp chí cầm đầu đường dây đánh bạc ngàn tỷ; Hàng tấn mỹ phẩm không nguồn gốc "tràn" vào HN; Làm rõ vụ 12 con dê ‘lạc’ vào trang trại Bí thư huyện... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 23/1.

  • Thoi su 24h2201 Cuc truong Duong sat chet tai tru so
    Thời sự 24h(22/01): Cục trưởng Đường sắt chết tại trụ sở

    Cục trưởng Đường sắt VN được phát hiện chết tại phòng làm việc, "Nữ quái" đất Cảng phẫu thuật mặt trốn nã 10 năm; Thưởng Tết thấp nhất là 30 ngàn đồng; Nữ du khách nước ngoài đến Hà Nội đã bị cướp; Bắt nghi phạm vụ hiếp dâm, giết bé gái bịt đầu mối; Giữ lại táo nhập từ Mỹ, cấm bán ra thị trường... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày.

  • Thoi su 24h2101 Xang giam toi 1900 donglit
    Thời sự 24h(21/01): Xăng giảm tới 1.900 đồng/lít

    Thiếu nữ bị kéo lê nửa cây số dưới gầm xe 7 chỗ; 3 công nhân tử vong tại công trường thủy điện; Vụ án tham ô hơn 10 năm chưa xử xong; Hoãn tăng thuế, xăng giảm tới 1.900 đồng/lít; Ô tô lao vun vút ngược chiều trên cầu Nhật Tân; Nữ giáo viên tống tiền giám đốc trường quốc tế... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 21/1.

  • Thoi su 24h2001 Bi an ho chon hai cot tap the
    Thời sự 24h(20/01): Bí ẩn hố chôn hài cốt tập thể

    Lửa hàn bắn tung tóe tại dự án đường sắt trên cao; Trùm ma túy lĩnh án tử, tiến sĩ luật ốm nặng không phải ra tòa; Má mì xinh đẹp và 2 đại gia bị bắt quả tang mua dâm; Sự ma mãnh của Abbott khi ghi nhãn sữa kỳ thị; Đôi vợ chồng làm giả chữ ký nhiều vị lãnh đạo... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 20/1.

  • Thoi su trong ngay Phat VTV 40 trieu vi Dieu uoc thu 7
    Thời sự trong ngày: Phạt VTV 40 triệu vì "Điều ước thứ 7"

    Thêm một lý do khiến "dự án đất vàng" chậm tiến độ; Xử phạt VTV 40 triệu đồng vì sai phạm của Điều ước thứ 7; Công dân bị tù oan được bồi thường gần 300 triệu; Xe đưa đón học sinh phát cháy trên phố... là những thông tin thời sự nổi bật trong ngày 19/1.

  • Benh vien cam ket khong nam ghep
    Bệnh viện cam kết không nằm ghép

    Lần đầu tiên 13 bệnh viện trung ương ký cam kết chấm dứt tình trạng bệnh nhân nằm ghép, đảm bảo 1 bệnh nhân/giường bệnh. Tuy nhiên xung quanh cam kết này vẫn còn nhiều băn khoăn.

  • Tao My gay chet nguoi da ve Viet Nam
    Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?

    Loại vi khuẩn nguy hiểm nhiễm trong táo Mỹ có thể nhiễm trong nhiều loại thực phẩm quan trọng thường xuất hiện trong bữa ăn hàng ngày. ------------ Xem thêm: Táo Mỹ gây chết người đã về Việt Nam?, http://vietbao.vn/tp/Tao-My-gay-chet-nguoi-da-ve-Viet-Nam/7063625/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn

  • Tinh hinh buon lau dien bien phuc tap
    Tình hình buôn lậu diễn biến phức tạp

    Thời điểm gần Tết Nguyên đán hàng năm luôn là thời điểm nhạy cảm, cao điểm của nạn buôn lậu

  • Danh hai Thuy Nga to chong no nan lua gat
    Danh hài Thúy Nga tố chồng nợ nần, lừa gạt

    Mấy ngày vừa qua, những trang nhật ký của danh hài Thúy Nga chia sẻ chuyện cô bị “chồng hờ” lừa lấy 350.000 USD rồi bỏ trốn và lấy danh nghĩa của cô để lừa đảo rất nhiều người đã làm dấy lên rất nhiều luồng ý kiến. Giới..

  • Thong diep Lien bang My nam 2015
    Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015

    Tổng thống Mỹ nói về trang hoàng kim mới của lịch sử nước Mỹ nơi họ sẽ cùng đồng minh sống vững mạnh. Và Nga sẽ lụi tàn trong sự cô lập? ------------ Xem thêm: Thông điệp Liên bang Mỹ năm 2015, http://vietbao.vn/tp/Thong-diep-Lien-bang-My-nam-2015/7048259/ Tin nhanh Việt Nam ra thế giới vietbao.vn